BM, Husileri 5 milyon Yemenliye yardım erişimini engellemekle suçladı

Sana'da bir sokakta Yemenli bir kadın yolun kenarında uyuyor (Reuters)
Sana'da bir sokakta Yemenli bir kadın yolun kenarında uyuyor (Reuters)
TT

BM, Husileri 5 milyon Yemenliye yardım erişimini engellemekle suçladı

Sana'da bir sokakta Yemenli bir kadın yolun kenarında uyuyor (Reuters)
Sana'da bir sokakta Yemenli bir kadın yolun kenarında uyuyor (Reuters)

Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi'nin (OCHA) son raporu, Husi milislerin 2022'nin ikinci çeyreğinde milis kontrolündeki bölgelerde beş milyondan fazla kişiye insani yardım erişimini engellemekle suçladı. Raporda Yemen'deki insani yardım erişiminin, özellikle bürokratik engellerden kaynaklandığı vurgulandı.
Rapor, 2022'nin ikinci çeyreğinde, insani yardım ortaklarının Yemen genelinde 18 ilde 88 ilçede 5,5 milyon kişiyi etkileyen 532 erişim sorunu yaşadıklarını bildirdiğini ortaya koydu. BM raporunda engellemelerin yaklaşık yüzde 55'inin yetkililer tarafından dayatılan bürokratik kısıtlamalarla ilgili olduğu, kısıtlamaların insani yardım personelinin ve eşyaların Yemen içindeki dolaşımını aksattığı vurgulandı.
Rapor, bu kısıtlamaların ve engellerin çoğunun Husilerin kontrolündeki bölgelerde meydana geldiğinin altını çizdi.
BM verileri, engelleme olaylarının yaklaşık yüzde 89'unun Husi milisleri tarafından kontrol edilen bölgelerde kaydedildiğini gösterdi.
Husi yetkililer, Yemenli kadın yardım görevlisine saha görevlerinde eşlik etmesi için bir erkek akraba bulundurulmasını talep etti. Bu da saha çalışmasının iptal edilmesine yol açtı. Kadın personel seyahatini gerektiren faaliyetler tüm insani yardım kuruluşları için son derece zor hale geldi.
BM raporu, Husilerin kontrolündeki bölgelerde ve Yemen hükümetinin kontrolündeki Marib, Abyan ve Lahic gibi, kabilelerin etkisi altındaki birkaç vilayette zorlukların yaygın olduğunu belirtti.
BM verileri, Husilerin "Yemenli yardım çalışanlarının hareketini etkileyen kısıtlamaların yanı sıra Yemen içindeki ve dışındaki hareketlerle ilgili diğer büyük kısıtlamalar" getirdiğini kaydetti.
Raporda, Husi milis üyelerinin “Tüm Yemenli yardım çalışanlarının (Birleşmiş Milletler, uluslararası STK'lar veya Yemenli STK'ların bünyesinde çalışanlar) yurtdışındaki herhangi bir etkinliğe (atölye, eğitim veya diğer etkinliklere) katılmadan önce seyahat izni almalarını gerektiren genelge yayınladıkları belirtildi. Aynı şart Sana'dan Aden'e seyahat için de getirildi.
Raporda, Yemen'deki yetkililerin insani faaliyetlerin uygulanmasına müdahale ettiği defalarca bildirildi.
İlk çeyrekteki 63 engellemeye kıyasla bu yılın ikinci çeyreğinde 58 engelleme rapor edildi.
BM raporuna göre bu engellemelerin çoğu (24 veya yüzde 42,1) proje alt anlaşmalarının onaylanmasıyla ilgili gecikmeler, retler veya iptallerle ilgili.
Ancak rapor, insani yardım ortaklarının hem Yemen hükümeti hem de Husi makamlarını, INGO projeleri için yan anlaşmalarda zamanında onaylarını almak için hesap verebilir ve ilkeli prosedürler geliştirmeye devam ettiğini belirtti.
Rapora göre, insani yardım çalışanlarının varlıklarına ve tesislerine yönelik şiddet, özellikle topluluklar ve silahlı aktörlerle doğrudan etkileşim içinde olan çalışanlar olmak üzere insani yardım ortakları için önemli bir sorun olmaya devam ediyor.
BM verileri, bu yılın ikinci çeyreğinde insani yardım ortaklarına yönelik şiddet olaylarının yüzde 40,3 arttığını gösterdi; 2022'nin ilk çeyreğinde bu alanda 34'e kıyasla 57 vaka bildirildi.
Rapor, bu olayların (araba hırsızlığı, adam kaçırma, yıldırma vb.) ciddiyetinin ve etkisinin bürokratik kısıtlamalardan daha endişe verici olduğunu belirtiyor. Bu durum, çeşitli vilayetlerde hareket ve yardım dağıtımının geçici olarak askıya alınmasına yol açarken, insani koordinasyon ofisi liderliği bu riskleri azaltma çağrısında bulunmaya devam etti.
Ayrıca raporda, insani yardım ortaklarının Yemen'de ve Yemen'e hareket kısıtlamaları ile ilgili 405 olay bildirdiği belirtildi. Yemen içindeki kuruluşların ve personelin hareketini kısıtlamak, baskın erişim kısıtlaması türü olmaya devam ediyor.



Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Alimi: Silah gücüyle dayatılan fiilî duruma izin verilmeyecek

Alimi, Riyad’da Danışma Heyeti ile bir araya geldi (SABA)
Alimi, Riyad’da Danışma Heyeti ile bir araya geldi (SABA)
TT

Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Alimi: Silah gücüyle dayatılan fiilî duruma izin verilmeyecek

Alimi, Riyad’da Danışma Heyeti ile bir araya geldi (SABA)
Alimi, Riyad’da Danışma Heyeti ile bir araya geldi (SABA)

Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Reşad el-Alimi, aldığı son egemen kararların eksiksiz biçimde uygulanması gerektiğini vurgulayarak, bu kararların etrafından dolanılmasına ya da sahada uygulanmasının engellenmesine yönelik girişimlere karşı uyarıda bulundu. El-Alimi, söz konusu kararların “zorunlu ve sorumlu bir tercih” olduğunu, amacının sivilleri korumak, devletin hukuki konumunu muhafaza etmek ve silah gücüyle dayatılan fiilî durumların önüne geçmek olduğunu söyledi.

El-Alimi, salı günü 90 gün süreyle olağanüstü hâl ilan ederken, GGK’nin BAE desteğiyle Hadramut ve Mahra’da tırmandırdığı askerî faaliyetlerin ardından Birleşik Arap Emirlikleri güçlerine ülkeyi 24 saat içinde terk etme çağrısı yaptı. El-Alimi ayrıca, Vatan Kalkanı” güçlerine GGK’nin ele geçirdiği tüm askerî kamplar ve mevzilerin devralılması, GGK unsurlarının ise geldikleri yerlere geri dönmesi talimatını verdi.

El-Alimi, perşembe günü Devlet Danışmanları Kurulu ile yaptığı toplantıda, bu kararların bir tırmanma ya da intikam arzusunu yansıtmadığını, aksine devletin vatandaşlarını koruma ve egemenliğini savunma yönündeki hukuki ve ahlaki sorumluluğunun bir sonucu olduğunu belirtti. Gerginliği düşürme ve uzlaşı için tüm imkânların tüketildiğini, buna yetki devri ilanı ve Riyad Anlaşması’nın da dâhil olduğunu ifade etti.

dfvg
Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Reşad el-Alimi (SABA)

Yeni miladi yılın zafer, barış, güvenlik ve istikrar yılı olmasını temenni eden El-Alimi, vatandaşların çektiği acıların sona ermesini, adaletli bir devlet yapısı içinde onurun korunmasını, hakların güvence altına alınmasını ve toparlanma ile kalkınma için gerçek ufukların açılmasını diledi.

Gelişmeler ve uyarılar

El-Alimi, Danışmanlar Kurulu’nu son gelişmeler hakkında bilgilendirerek, doğu vilayetlerindeki durumun normale döndürülmesi için verilen sürelerin Güney Geçiş Konseyi tarafından iyi değerlendirilmediğini söyledi. Buna paralel olarak Hadramut ve Mahra’ya ilave güçlerin sevk edildiğini, dış kaynaklardan askerî sevkiyatların ulaştığını ve bunun istikrar için doğrudan bir tehdit oluşturduğunu kaydetti. Bu durumun, krizin kontrol edilemez bir fiilî duruma dönüşmesini önlemek amacıyla, Meşruiyeti Destekleme Koalisyonu ile koordinasyon içinde kararlı adımlar atılmasını zorunlu kıldığını ifade etti.

dfg
Yemen’den ayrılmayı talep eden Güney Geçiş Konseyi’ne bağlı askerler, Aden’de (AP)

Başkanlık Konseyi Başkanı, doğu vilayetlerindeki yerel yönetimlerin egemen tesisleri ve hayati altyapıyı güvence altına alma, temel hizmetlerin sürekliliğini sağlama yönündeki hızlı tepkilerini takdir etti. Ancak aynı zamanda, bu kararların etrafından dolanılmasına ya da sahada uygulanmasının engellenmesine yönelik her türlü girişime karşı uyarıda bulundu.

El-Alimi, Danışmanlar Kurulu’nun bu kritik aşamada ulusal karar alma süreçlerini destekleyen, siyasi ve kurumsal kapasitenin seferber edilmesine katkı sunan ileri bir “düşünce merkezi” rolü üstlenebileceğini vurguladı. Devlet dışı silahlı oluşumlara verilen desteğin kurutulmasının da bu çabanın parçası olduğunu dile getirdi.

Güney meselesinin adil bir dava olduğunu yineleyen El-Alimi, bu sorunun en yüksek hak ve özgürlük standartları çerçevesinde, güç ve dayatma mantığından uzak bir şekilde ele alınması gerektiğini, silahlı çatışmaların bu davaya zarar verdiğini söyledi.

Suudi Arabistan ile ortaklık

El-Alimi, Suudi Arabistan’ın Yemen için stratejik bir ortak olduğunu belirterek, bu ortaklığın korunmasının tarihî ve geleceğe dönük kazanımları nedeniyle ulusal bir sorumluluk taşıdığını ifade etti. Bu ortaklığın zedelenmesinin ciddi riskler barındırdığına dikkat çekti.

Birleşik Arap Emirlikleri’nin askerî varlığının sona erdirilmesi kararının, ittifakın seyrini düzeltme amacıyla ve ortak komutanlıkla koordinasyon içinde alındığını belirten El-Alimi, bunun ikili ilişkilerin koparılması ya da ortak çıkarlara dayalı iş birliği mirasının inkârı anlamına gelmediğini vurguladı.

El-Alimi, bu aşamada alınan her egemen kararın nihai hedefinin, barış ya da savaş yoluyla devlet kurumlarının yeniden tesis edilmesi ve Yemen halkının güvenlik, istikrar ve kalkınma beklentilerinin karşılanması olduğunu söyledi.

Son olarak tüm siyasi bileşenlere ve medya organlarına seslenen El-Alimi, hakaret ve kışkırtma dilinden kaçınılması, devlet ve sorumluluk dilinin öne çıkarılması çağrısında bulundu. Bunun ulusal birliği güçlendireceğini, barış şansını koruyacağını ve hesap verebilirlik ile hukukun üstünlüğü ilkesinden taviz verilmeden mümkün olacağını belirtti.


El-Burhan, Bağımsızlık Günü vesilesiyle: Uzlaşma kapıları ardına kadar açık

El-Burhan, başkent Hartum'daki Cumhurbaşkanlığı Sarayı önünde video kaydından alınan bir karede (Sudan Haber Ajansı)
El-Burhan, başkent Hartum'daki Cumhurbaşkanlığı Sarayı önünde video kaydından alınan bir karede (Sudan Haber Ajansı)
TT

El-Burhan, Bağımsızlık Günü vesilesiyle: Uzlaşma kapıları ardına kadar açık

El-Burhan, başkent Hartum'daki Cumhurbaşkanlığı Sarayı önünde video kaydından alınan bir karede (Sudan Haber Ajansı)
El-Burhan, başkent Hartum'daki Cumhurbaşkanlığı Sarayı önünde video kaydından alınan bir karede (Sudan Haber Ajansı)

Geçici Egemenlik Konseyi Başkanı ve Sudan Ordusu Başkomutanı Abdülfettah el-Burhan dün, "ulusal uzlaşma için kapıların hâlâ açık olduğunu" teyit etti.

Burhan'ın açıklamaları, Sudan'ın bağımsızlığının 70. yıldönümünü kutlayan bir konuşma sırasında geldi; bu konuşma, bir yanda ordu ve destekleyici güçleri, diğer yanda Güney Kordofan eyaletindeki Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) ve müttefikleri arasında şiddetli çatışmaların devam ettiği bir dönemde yapıldı.

Hartum'daki Cumhurbaşkanlığı Sarayı önünde yapılan bir video kaydında Burhan, “Zafer geliyor… Biz Sudanlılar, isyancıların, hainlerin ve ülkemizde fitne çıkaranların kovulmasını kutlamak için burada tekrar toplanacağız” dedi. Sözlerine şöyle devam etti: “Ulusal uzlaşma için kapılar açık kalmaya devam ediyor. Milletin ve gerçeğin sesine katılmak isteyen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz. Vatan, vatandaşlık, barış ve adalet devleti kurmak için gayretle çalışacağız.”

Aynı vesileyle, Hızlı Destek Kuvvetlerine bağlı paralel hükümetin Başbakanı Muhammed Hasan et-Taişi "seküler demokratik bir sivil anayasaya uygun olarak yeni bir toplumsal sözleşmenin oluşturulması yoluyla gücü ve zenginliği adil bir şekilde yeniden dağıtan, merkezi olmayan bir yönetim sisteminin kurulmasının önemini" vurguladı.


Güney Geçiş Konseyi "şüpheli" bir geri çekilmeye başlıyor ve Al-Alimi bunun etrafından dolaşılmaması konusunda uyarıda bulunuyor

El-Alimi, Riyad'da danışma kurulu ile bir araya geldi (Saba)
El-Alimi, Riyad'da danışma kurulu ile bir araya geldi (Saba)
TT

Güney Geçiş Konseyi "şüpheli" bir geri çekilmeye başlıyor ve Al-Alimi bunun etrafından dolaşılmaması konusunda uyarıda bulunuyor

El-Alimi, Riyad'da danışma kurulu ile bir araya geldi (Saba)
El-Alimi, Riyad'da danışma kurulu ile bir araya geldi (Saba)

Güney Geçiş Konseyi'ne (STC) bağlı güçler, Yemen hükümetinin Vatan Kalkanı güçlerine çeşitli askeri bölgeleri teslim etmeye başladı.

Bazı Yemenliler, STC'nin bu eylemlerini bir oyalama taktiği olarak görüp şüpheyle yaklaşırken, diğerleri geri çekilmeyi bir dizi sonraki adımın ilk aşaması olarak yorumluyor.

Yemen Cumhurbaşkanlığı Liderlik Konseyi Başkanı Dr. Reşad el-Alimi, kararın etrafından dolaşılmaması konusunda uyararak, aldığı kararların "gerilimi artırma arzusunu ifade etmediğini, aksine devletin vatandaşlarını koruma ve egemenliğini muhafaza etme görevine yönelik yasal ve ahlaki bir yanıtı temsil ettiğini, başta iktidarın devredilmesi ve Riyad Anlaşması olmak üzere, gerilimi azaltma ve uzlaşma için tüm fırsatların tüketilmesinin ardından alındığını" vurguladı.

Hadramut'taki kaynaklar Şarku’l Avsat'a, "Vatan Kalkanı"nın "Geçiş Konseyi"nden bazı pozisyonları devraldığını doğruladı ve bu operasyonun iki taraf arasında yapılan görüşmelerin sonucu olduğunu belirtti.

Bu arada, Reuters'ın Suudi bir kaynağa dayandırdığı haberine göre, Yemenlilerin "yapay kriz" olarak nitelendirdiği durum nedeniyle Aden'deki hava trafiği durduruldu. Bu kriz, Geçiş Konseyi'ne bağlı bir bakanın, hükümetin Birleşik Arap Emirlikleri'ne gidiş-dönüş uçuşlarına kısıtlama getirme talimatı doğrultusunda aldığı önlemlerden kaynaklanmıştı.