Somaliland’deki gösterilerde 7 ölü 100’den fazla yaralı var

Güvenlik güçlerinin şiddet kullandığına yönelik suçlamalar... Abdi onları savunuyor

Gösteride yaralananları ziyaret eden Savunma ve İçişleri Bakanlarını gösteren ve Somaliland Savunma Bakanlığı tarafından Twitter üzerinden yayınlanan bir fotoğraf
Gösteride yaralananları ziyaret eden Savunma ve İçişleri Bakanlarını gösteren ve Somaliland Savunma Bakanlığı tarafından Twitter üzerinden yayınlanan bir fotoğraf
TT

Somaliland’deki gösterilerde 7 ölü 100’den fazla yaralı var

Gösteride yaralananları ziyaret eden Savunma ve İçişleri Bakanlarını gösteren ve Somaliland Savunma Bakanlığı tarafından Twitter üzerinden yayınlanan bir fotoğraf
Gösteride yaralananları ziyaret eden Savunma ve İçişleri Bakanlarını gösteren ve Somaliland Savunma Bakanlığı tarafından Twitter üzerinden yayınlanan bir fotoğraf

Somali’nin kuzeyindeki Somaliland’de 13 Kasım’da cumhurbaşkanlığı seçiminin gerçekleştirilmesi çağrısıyla yapılan bir gösteride, güvenlik güçlerinin topluluğu dağıtma çabaları sırasında meydana gelen ani şiddet olaylarında en az 7 kişi hayatını kaybetti ve 100 kişi yaralandı.
Somaliland Cumhurbaşkanı Musa Bihi Abdi, dün akşam Facebook’tan yaptığı paylaşımda, yaralıların çoğunun sopa, metal sopa ve taşlarla saldırıya uğrayan güvenlik güçleri mensupları olduğunu belirtti. Hayatını kaybedenlerin sivil veya güvenlik personeli mi oldukları hakkında ise bilgi vermedi.
Abdi paylaşımında, “Hiçbir kasaba veya köyde kargaşa ve gösterilere izin vermeyeceğiz, bunlarla yüzleşeceğiz. Şiddetin gölgelediği herhangi bir izinsiz gösteri ulusu yok eder” ifadelerini kullandı.
Abdi'nin görev süresi önümüzdeki Kasım ayında sona eriyor. Ancak muhalefet, Abdi’nin seçimleri ertelemek istediğine inanıyor ve onu Somaliland'da fiili parlamento olarak görev yapan bir eşraf konseyi olan Gorty meclisi aracılığıyla görev süresini uzatmaya çalışmakla suçluyor.
Hükümet ve muhalefet partileri arasındaki müzakerelerin sonuçsuz kalması üzerine başkent Hargeisa ile Burao ve Erigavo şehirlerinde yüzlerce kişi sokaklara döküldü. Göstericiler, seçim tarihinin değiştirilmemesini isteyen pankartlar açtı, ayrıca hükümetin protestoların yayılmasını önlemek amacıyla tüm şehirde interneti kesmesine karşı sloganlar atıldı.
Somali Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud ve Başbakan Hamza Abdi Barre’den hemen bir tepki gelmedi. Ancak muhalefet liderleri, Somaliland’ın başkenti Hargeisa ve diğer iki şehirde güvenlik güçlerinin göstericileri darp etmesi ve ateş açması sonrasında içlerinden bazılarının hayatını kaybettiğini duyurdu.
Sosyal medyada yayılan videolarda, göstericilerin Hargeisa sokaklarında taş atıp lastik yakarken, bazı güvenlik güçlerinin ateş açtığı ve gaz bombası attığı görüldü.
Muhalefetteki iki siyasi partiden biri olan ve gösterileri destekleyen Waddani Partisi’nin cumhurbaşkanı adayı ve Eski Genel Başkanı Abdurrahman Senru, Twitter’dan yaptığı açıklamada, 7 kişinin hayatını kaybettiğini belirterek taziyelerini iletti.
Göstericilerle ilgili olarak, “Somaliland’da barışın ancak özgür ve adil seçimlerle sağlanabileceğini” belirtti ve “Gösteriler, biz tam demokratik durum elde edip, diktatörlük ve kötü liderlikten kurtulana kadar devam edecek. Bu, sadece bir başlangıç” ifadelerini kullandı.
Somaliland polis şefi yardımcısı Abdi Hasan Mir, çıkan olaylar sırasında bazıları silah taşıyan ve ateş açan protestocuların, bıçak ve sopalarla onlarca güvenlik personelini yaraladığını söyledi. Mir, özel mülk ve araçların da tahrip edildiğini söyledi. Somaliland Polis Şefi İbrahim Abdi Hacı, çatışmalara karıştığından şüphelenilen en az 100 kişinin tutuklandığını ve yakında haklarında suç duyurusunda bulunulacağını söyledi.
Diğer yandan gösteri organizatörlerinden Ahmed İsmail, Fransız haber ajansı AFP’ye Hargeisa’da biri kadın üç kişinin hayatını kaybettiğini ve 34 yaralının hastaneye kaldırıldığını söyledi. Waddani Partisi’nin bir üyesi, “Parti liderimizin bir güvenlik görevlisi de dahil olmak üzere birçok insan hayatını kaybetti. Daha yüksek olması muhtemel olan ölü sayısını hala araştırıyoruz” dedi.
Savunma Bakanı Mahmud Ati ve İçişleri Bakanı Muhammed Kahin olaylarda yaralanan sivilleri ve güvenlik görevlilerini ziyaret etti.
ABD, İngiltere ve Avrupa Birliği de dahil olmak üzere 6 yabancı diplomatik misyon yaptıkları açıklamalarda, gösteriler sırasında ‘aşırı güç kullanımı’ olarak nitelendirdikleri durumu kınadılar.
ABD Dışişleri Bakanlığının Afrika işlerinden sorumlu eski yardımcısı Tibor Nagy başkanlığındaki bir ABD heyeti, sürpriz bir ziyaret için Somaliland’a geldi.
Muhalefet liderleri Haziran ayında, polis güçlerini Hargeisa’daki hükümet karşıtı bir gösteriyi dağıtmak için göz yaşartıcı gaz ve gerçek mühimmat kullanmakla suçlamıştı.
Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Somaliland’de cumhurbaşkanlığı ve yasama seçimleri 5 yılda bir yapılıyor. Abdi’nin kazandığı bir önceki cumhurbaşkanlığı seçimi Aralık 2017’de yapıldı. Önümüzdeki Kasım ayında yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerine hazırlık amacıyla geçen yılın ortasında yasama seçimleri yapılmıştı.
Eski bir İngiliz kolonisi olan Somaliland, 1991 yılında Somali’den bağımsızlığını ilan etti. Bu adım, uluslararası toplum tarafından tanınmadı. 4,5 milyonluk nüfusa sahip olan bu bölge yoksul, izole ve çoğu zaman barış içinde kalırken, Somali, 30 yıldır iç savaşla boğuşuyor



Analistler: Fas ve Etiyopya arasındaki askeri iş birliği Mısır’ı endişelendirmiyor

Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)
Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)
TT

Analistler: Fas ve Etiyopya arasındaki askeri iş birliği Mısır’ı endişelendirmiyor

Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)
Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)

Fas ve Etiyopya arasındaki askeri iş birliği konusunda yapılan bir toplantı, özellikle Büyük Etiyopya Rönesans Barajı'nın su güvenliğine yönelik tehdidi konusunda Addis Ababa ile anlaşmazlık yaşayan Mısır'ın tutumu hakkında soru işaretlerine yol açtı.

Dün Şarku’l Avsat’a konuşan Mısırlı bir kaynak, Kahire'nin henüz resmi olarak yorum yapmadığı Fas-Etiyopya askeri iş birliğinin ‘Kahire'yi endişelendirmediğini ve bu konuda Rabat ile sessiz diplomatik görüşmeler yapılacağını’ söyledi.

Mısır ordusunda eski üst düzey bir subay olan bir askeri uzman da bu görüşe katılıyor. Bu iş birliğinin ‘Kahire için endişe kaynağı olmadığını’ doğrulayan uzman, Fas'ın ‘şu anda Kahire'nin düşmanı ve su haklarına karşı çıkan’ Etiyopya ile iş birliği yapmasına şaşırdığını belirtti.

dfrgt6y
Büyük Etiyopya Rönesans Barajı (Etiyopya Başbakanı'nın Facebook sayfası)

Ancak Etiyopyalı bir milletvekili Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada, Fas ile yapılan bu işbirliğinin Kahire'ye yönelik olmadığını veya herhangi bir tehdit mesajı ya da çatışma niyeti taşımadığını belirtti.

Addis Ababa'nın ülkesinin yeniden doğuşuna ve kalkınmasına odaklandığını ve kimseyle askeri çatışmaya girmeye niyetli olmadığını belirtti.

Tartışmalı toplantı

Fas gazetesi Hespress, bu ayın ortalarında, Fas-Etiyopya Ortak Askeri Komitesi'nin ilk toplantısını Addis Ababa'da yaptığını ve toplantıda ‘iki ülke arasında askeri ve savunma iş birliği alanında bir eylem planının’ tartışıldığını bildirdi.

Aynı kaynağa göre 2025 yılının haziran ayında Rabat'ta imzalanan askeri iş birliği anlaşması, eğitim, bilimsel araştırma ve askeri tıp alanlarında iş birliğinin yanı sıra bu ortak askeri komitenin kurulmasını da öngörüyordu. Etiyopya Haber Ajansı (ENA) bir sonraki gün, Addis Ababa ve Rabat'ın çeşitli askeri alanlarda ikili iş birliğini güçlendirmek amacıyla ilk ortak savunma komitesi toplantısını gerçekleştirdiğini bildirdi.

ENA’nın haberine göre görüşmelerde ‘iki ülke arasındaki askeri iş birliğinin, savunma kurumları, eğitim ve öğretim, savunma sanayii, teknoloji transferi ve diğer askeri faaliyet alanlarında karşılıklı fayda sağlayacak şekilde teşvik edilmesi’ konuları ele alındı.

Etiyopya Ulusal Savunma Kuvvetleri (ENDF) Dış İlişkiler ve Askeri İşbirliği Genel Müdürü Teshome Gemechu, o dönemde Etiyopya ile Fas arasındaki ilişkilerin birçok sektörde istikrarlı bir şekilde güçlendiğini ve iki ülke arasındaki uzun soluklu dostluğun Afrika dayanışmasını ve karşılıklı çıkarlar için birlikte çalışma konusundaki ortak taahhüdü yansıttığını vurguladı.

Gemechu, ayrıca, ortak komite toplantısının ‘Etiyopya-Fas ilişkilerinde tarihi bir dönüm noktası olduğunu ve mutabık kalınan iş birliği alanlarının pratik olarak uygulanması için yeni bir aşama açtığını’ belirtti.

ENA, Fas Silahlı Kuvvetleri Tedarik Direktörü Tuğgeneral Abdulkadir Osman'ın toplantı sırasında varılan anlaşmayı ‘askeri ilişkilerde önemli bir gelişme’ olarak nitelendirdiğini aktardı.

Tuğgeneral Osman, ‘Fas'ın Etiyopya ile savunma iş birliğini daha da güçlendirmeye kararlı olduğunu’ vurguladı.

“Sessiz diplomasi”

Bu konuda Şarku’l Avsat’a değerlendirmelerde bulunan Mısırlı bir kaynak, Fas-Etiyopya iş birliğinin ‘açıklığa kavuşturulması gerektiğini, ancak genel olarak endişe verici olmadığını, özellikle de Kahire'nin Rabat ile ilişkilerinin çok iyi olduğunu’ söyledi.

Kaynak, Rabat ile ‘sessiz diplomasi’ yaklaşımının benimseneceğini ve bu konuyla ilgili tartışmaların ‘suçlama bağlamında değil, sorunun doğasını anlamak ve Mısır'ın bu konudaki endişelerini tartışmak amacıyla’ yapılacağını düşünüyor.

Fas-Etiyopya görüşmesi, ABD Başkanı Donald Trump'ın bu ayın ortalarında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi'ye gönderdiği mektupla aynı zamana denk geldi. Trump, mektupta “Nil Nehri'nin suyunun paylaşımı sorununu temelden ve sonsuza kadar çözmek için Mısır ve Etiyopya arasında ABD'nin arabuluculuğunu yeniden başlatmaya hazırım” ifadelerini kullandı. Trump, daha önce de defalarca kez, yönetiminin Kahire ile Addis Ababa arasında bir savaşı önlediğini söylemiş, ancak daha fazla ayrıntı vermemişti.

Mısırlı kaynak, Etiyopya'nın Mısır'a mesajlar göndermeye çalıştığına inanıyor. Bu mesajlar, Mısır ve Sudan'ın duyarlılığı ve Addis Ababa'nın yorum yapmaması üzerine Trump'ın arabuluculuk açıklamasının ardından artacak.

Öte yandan Etiyopyalı Milletvekili Muhammed Nur Ahmed, Fas ile iş birliğinin sadece askeri alanda değil, ticaret ve diplomasiyi de kapsadığını ve kimseye tehdit oluşturmaktan ziyade, bölge ülkeleriyle ilişkileri güçlendiren mesajlar taşıdığını düşünüyor.

Etiyopyalı Milletvekili Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, Mısır'ın Etiyopya’nın ortaklarından biri olduğunu vurgulayarak “Mısır ile savaşmadılar ve savaşmayacaklar, özellikle de Addis Ababa ilerleme ve refahla ilgileniyor ve Mısır veya başka bir ülkeyle savaşma niyetinde değil” dedi.

Buna karşın Mısırlı askeri stratejist Tümgeneral Samir Ferec, Etiyopya'nın bu gerekçelerini reddetti. Şarku’l Avsat’a değerlendirmelerde bulunan Tümgeneral Ferec, Addis Ababa'yı ‘Mısır'ın su haklarının düşmanı’ olarak nitelendirdi.

Mısır'ın ‘bu iş birliğinden endişe duymadığını” belirten Tümgeneral Ferec, “Arap Birliği üyesi bir ülke, Mısır'ın çıkarlarını tehdit eden başka bir ülkeyle nasıl iş birliği yapabilir?” diye sordu.

Etiyopya'nın bu toplantılardan çıkan mesajlarının Mısır'ı güvenlik veya askeri açıdan etkilemeyeceğini düşünen Mısırlı askeri stratejist, Mısır'ın bu konuyu Rabat ile hemen gündeme getirmeyeceğini, ancak iki ülke arasında gelecekte yapılacak toplantılarda ‘Mısır-Fas ilişkilerine önemli bir etkisi olmadan tutumunu ifade edeceğini’ tahmin ediyor.


Üst düzey askeri komutan Aden'deki bombalı saldırıdan sağ kurtuldu

Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)
Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)
TT

Üst düzey askeri komutan Aden'deki bombalı saldırıdan sağ kurtuldu

Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)
Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)

Dün, Yemen'in geçici başkenti Aden'de, Amalika Tugayları İkinci Tugay Komutanı ve Aden'de güvenliğin sağlanmasındaki kilit isimlerden biri olan Tuğgeneral Hamdi Şukri es-Subeyhi’nin konvoyuna bomba yüklü araçla saldırı düzenlendi. Gelen haberlere göre Tuğgeneral Subeyhi, askeri konvoyun trafiğin yoğun olduğu Dar Sad bölgesinin Caule beldesinden geçerken meydana gelen patlamadan sağ kurtuldu.

Saldırı, Hadramut'un en büyük şehri Mukelle'deki yerel yetkililerin, yaklaşık üç hafta önce Yemen'den çekilen Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) tarafından yönetilen Güney Geçiş Konseyi (GGK) gruplarının gözetiminde bulunan gizli hapishaneleri ve suikastlarda kullanılan patlayıcıları ortaya çıkarmasından bir gün sonra meydana geldi.

Olay, Yemen’deki Meşruiyeti destekleyen Suudi Arabistan liderliğindeki Arap Koalisyonu’nun GGK’yı feshetmesinin ardından ülkenin güney illerinde istikrarı yeniden tesis etmeye ve askeri ve güvenlik güçlerini birleştirmeye çalıştığı bir dönemde güvenlik endişelerini yeniden gündeme getirdi.


Eş-Şebab, Somali'deki stratejik öneme sahip bir adaya saldırı başlattı

"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)
"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)
TT

Eş-Şebab, Somali'deki stratejik öneme sahip bir adaya saldırı başlattı

"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)
"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)

Çeşitli kaynaklara göre, eş-Şebab militanları dün Somali'nin güneyindeki stratejik bir adaya saldırdı ve yarı özerk Cubaland bölgesinde konuşlanmış askeri birliklerle çatıştı.

Yaklaşık yirmi yıldır El-Kaide ile bağlantılı olan eş-Şebab, Somali hükümetiyle savaşıyor.

Cubaland yetkilileri saldırıyı püskürttüklerini açıkladı, ancak grup daha önce operasyonları için bir fırlatma noktası olarak hizmet veren Kuday Adası'ndaki bir askeri üssü ele geçirdiklerini iddia etti.

Kismayo sahil kentindeki bir topluluk lideri AFP'ye verdiği demeçte, militanların "Kuday kasabasının dışındaki askeri üsse baskın düzenledikten sonra adayı kuşattıkları" bilgisini aldığını belirterek, "şu anda neler olduğunun ayrıntılarını bilmenin hala zor olduğunu" ifade etti.

Kismayo'dan askerlere yardım etmek için birkaç tekne gönderildiğini, ancak Cubaland güçlerinin yardım çağrısı yapmasından kısa bir süre sonra adadaki iletişimin kesildiğini söyledi.

Cubaland yetkilileri tarafından yapılan açıklamada, "güvenlik güçleri düşmana ağır kayıplar verdirdi ve saldırıda kullanılan birçok askeri aracı imha etti" denildi.

“Eş-Şebab Hareketi” ise savaşçılarının “ada içinde ve dışında 3 askeri üssün tam kontrolünü ele geçirmeyi başardığını” duyurdu.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Kismayo'nun yaklaşık 130 kilometre güneybatısında bulunan Kuday Adası, 2015 yılının başlarında Somali Ulusal Ordusu'nun Kenya Savunma Kuvvetleri ile iş birliği içinde gerçekleştirdiği bir operasyonla "Eş-Şebab" hareketinin elinden kurtarıldı.