Yemen Temsilciler Meclisi, Aden’de toplanacak

Toplantının gündeminde devletin genel bütçesini onaylamak var.

Yemen Meclis Başkanı Sultan el-Barkani, Aden’e döndü. (Saba)
Yemen Meclis Başkanı Sultan el-Barkani, Aden’e döndü. (Saba)
TT

Yemen Temsilciler Meclisi, Aden’de toplanacak

Yemen Meclis Başkanı Sultan el-Barkani, Aden’e döndü. (Saba)
Yemen Meclis Başkanı Sultan el-Barkani, Aden’e döndü. (Saba)

Temsilciler Meclisi’nin, nisan ayında Başkanlık Konseyi’nin kurulmasından bu yana ikinci kez Aden’de bir toplantı düzenlemek için hazırlanmaya başladığı bildirildi. Resmi Yemen kaynaklarının aktardığına göre söz konusu toplantıda devletin genel bütçesinin onaylanması ve son gelişmelerin görüşülmesi planlanıyor.
Meclis Komitesi’nin milletvekilleri tarafından yapılacak oylamaya hazır olması için bütçe raporunu tamamlaması beklenirken meclisten iki kaynak Şarku’l Avsat’a yaptıkları açıklamalarda görüşmenin tarihinin henüz belirlenmediğini aktardılar. Ancak kaynaklar, toplantı tarihinin önümüzdeki günlerde, ülke dışında veya diğer Yemen bölgelerinde bulunan onlarca milletvekilinin Aden’e dönüşlerinin ve koordinasyon sağlanmasının ardından belirlenmesini bekliyorlar.
Resmi kaynaklar perşembe günü Başkanlık Konsey Başkanı Şeyh Sultan el Barakani’nin, yardımcısı Muhammed eş-Şaddadi ve Cumhurbaşkanı Danışmanı Abdulmalik el-Mihlafi ile birlikte geçici başkent Aden’e döndüğünü belirtti. Söz konusu isimlerin dönüşü, Temsilciler Meclisi’in toplanması ve Meclis komitesinin devletin 2022 genel bütçesini inceleme ve gözden geçirme çalışmalarının ele alınması ve ulusal arenadaki gelişmelerin takip edilmesine yönelik düzenlemeler çerçevesinde geldi.
Resmi medya tarafından dağıtılan bir açıklamaya göre, Barakani, Aden’e gelişinin ardından devlet bütçesinin incelenmesi ve gözden geçirilmesine ilişkin Meclis Komitesi’nin başkanı ve üyeleriyle görüştü. Gündemde komitenin üstlendiği görevler çerçevesinde yapılanlar ile ilgili hükümet ekibiyle gerçekleşen görüşmeler vardı. Barakani ayrıca mali tablo ve bütçelerle ilgilenen komitenin komisyon tarafından sorulan soruları yanıtladı.
2022 genel bütçesini inceleme ve gözden geçirmeye yönelik Temsilciler Meclisi Komitesi, geçici başkent Aden’de Temsilciler Meclisi Başkan Yardımcısı ve Komite Başkanı ile devletin genel bütçeli projelerini hazırlıyor. Rapor daha sonra taslak komitesine havale edecek.
Hükümet kaynaklarına göre komite, Maliye Bakanı Salim bin Berik ve Merkez Bankası Başkanı Ahmed Galib el-Maabki’nin de katılımıyla, Meclis Başkan Yardımcısı Muhsin Basıra başkanlığında bir toplantı yaptı. Toplantıda Merkez Bankası’nın parasal ve bankacılık durumuna ilişkin gözlemler ve araştırmalar, bankacılık sistemi dışında para hacminin enflasyona uğramasının nedenleri, döviz kurlarının yüksek olmasının sebepleri, bankanın dayandığı bankacılık mekanizması, bankaların ve borsa şirketlerinin denetleyici rolünün yanı sıra bankanın görevlerini daha iyi yerine getirebilmesi için yürütülen yapısal reformlar ele alındı.
Komitede dış fonlar, bazı valiliklerde devlet kaynaklarının alınmasının engelleyen nedenler, bankalar ve sarraflarla ilgili dengesizlikleri düzeltmek için atılan adımlar, likiditeyi kontrol etmek ve ulusal para biriminin döviz kurunu kontrol etmek için yapılan hamlelerin yanı sıra performans ve denetim seviyesinin sürekli değerlendirilmesi de tartışıldı. Aynı zamanda periyodik raporlar sunulması ihtiyacı da dahil olmak üzere Merkez Bankası’nın görevleri ile para ve bankacılık işlemlerinin yönetimi ile ilgili gündeme getirilen diğer hususlar da görüşüldü.
Saba haber ajansı, Merkez Bankası Başkanı’nın geçtiğimiz günlerde bankanın çalışma mekanizmasını, görevlerini yerine getirirken karşılaştığı başlıca zorlukları ve bankanın yürüttüğü para, bankacılık ve idari politikalara ilişkin devam etmekte olan reformları gözden geçirdiğini aktardı.
Aynı bağlamda Meclis Komitesi, devletin 2022 genel bütçe projelerini incelemek ve gözden geçirmekle görevlendirilmişti. Komite, bütçe taslağında belirtilenlerle ilgili soru ve incelemeleri belirledi. Taslak komitesinin oluşturulmasını onayladı ve komitenin mekanizmalarını, çalışma programlarını ve tamamlama takvimini görüştü.
Komite hükümet ile birlikte, mali beyan, merkez hesapları, yerel hesaplar ve fonlar hakkında soruların sunulmasını, bunlara cevap verilmesini ve bütçe için doğru pratik temellerin oluşturulmasını sağlamak ve istenen hedeflere ulaşmak konusunda komitenin gözlem ve tavsiyelerini ele almak üzere bir toplantı yapmaya karar verdi.
Komite, valilikler arasındaki yol ve gümrük noktalarındaki tüm yasa dışı ücretlendirmelerin, petrol ürünleri üzerindeki yasa dışı fiyatlamanın, yasa dışı fonların ve bütçe ödemelerinin kaldırılmasını ve özel bankaların borsalarında resmi kurumların hesaplarının askıya alınmasının iptalinin yanı sıra bir dizi nüfuzlu kimsenin arkasında olduğu tüm ruhsatsız döviz değişimlerinin kaldırılmasını vurguladı.
Resmi kaynaklara göre komite ayrıca her türlü yolsuzlukla mücadele, Kontrol ve Muhasebe Merkez Teşkilatı’nın rolünü etkinleştirme, denetimi sağlama, başta elektrik, telekomünikasyon, su, sağlık ve eğitim hizmetleri olmak üzere insanların yaşam ve hizmet koşullarının iyileştirilmesi için çalışma ve ayrıca vatandaşın güvenliğini ve istikrarını bozan, omuzlarında yük olan tüm konuları adil bir yaşam sağlayacak şekilde görüşme konusunda mutabakata vardı.



ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
TT

ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)

ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID) çalışanları, 2024’ün ilk aylarında, Gazze’nin kuzeyinde gıda ve tıbbi yardım eksikliğinin kritik boyutlara ulaştığına dair uyarılarını, dönemin ABD Başkanı Joe Biden yönetimindeki üst düzey yetkililere iletti. Şarku'l Avsat'ın Reuters’tan aktardığı habere göre, söz konusu uyarılar kurum içi yazışmalar yoluyla yapıldı.

Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki saldırılarının ve İsrail’in Gazze’ye kara harekâtının üzerinden üç ay geçtikten sonra hazırlanan iç mesajda, Ocak ve Şubat aylarında iki aşamada bölgeye giden Birleşmiş Milletler çalışanlarının sahada gözlemlediği sarsıcı manzaralar ayrıntılı biçimde yer aldı.

frgtyu7
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Beyt Lahiya’da, hayır mutfağından pişmiş yemek almak için bekleyen Filistinliler, 28 Nisan 2025 (Reuters)

Çalışanlar, yollarda insan uyluk kemiği ve başka kemikler gördüklerini, araçlarda bırakılmış cesetlere rastladıklarını aktardı. Ayrıca özellikle gıda ve temiz içme suyu başta olmak üzere insani ihtiyaçlarda “felaket düzeyinde” bir eksiklik bulunduğunu vurguladılar.

Ancak Reuters’in görüştüğü dört eski yetkili ile incelenen belgelere göre, ABD’nin İsrail Büyükelçisi Jack Lew ve yardımcısı Stephanie Hallett, telgrafların yeterli tarafsızlık içermediği gerekçesiyle ABD hükümeti içinde daha geniş biçimde dağıtılmasını engelledi.

Gazze’deki duruma resmî itiraf meselesi

Altı eski ABD’li yetkili, Şubat 2024’te gönderilen telgrafın, yılın ilk yarısında iletilen ve İsrail’in Gazze’ye yönelik savaşı nedeniyle sağlık, gıda, hijyen koşullarındaki hızlı bozulmayı ve toplumsal düzenin çöküşünü belgeleyen beş telgraftan biri olduğunu söyledi.

vf
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Cibaliye’de, savaşta yıkılan binaların enkazı arasında yürüyen Filistinliler, 6 Ocak 2026 (Reuters)

Reuters bu telgraflardan birini inceledi. Diğer dört telgrafın da Lew ve Hallett tarafından “tarafsızlık” kaygısıyla engellendiğini, içeriklerini bilen dört eski yetkili doğruladı.

Üç eski ABD’li yetkili, bu telgraflardaki ayrıntıların olağanüstü derecede sarsıcı olduğunu ve yönetim içinde geniş biçimde paylaşılsaydı üst düzey karar alıcıların dikkatini çekeceğini belirtti. Yetkililere göre bu durum, Biden’ın aynı ay yayımladığı ve ABD istihbarat ve silah tedarikini İsrail’in uluslararası hukuka uyumuna bağlayan ulusal güvenlik muhtırasına yönelik denetimi de sıkılaştırabilirdi.

O dönem USAID’de Batı Şeria ve Gazze’den sorumlu bilgi birimi başkan yardımcısı olan Andrew Hall, “Telgraflar insani bilgiyi aktarmanın tek yolu değildi; ancak büyükelçinin Gazze’deki gerçek durumu resmen kabul etmesi anlamına gelirdi” dedi.

ABD’nin Kudüs Büyükelçiliği, bölgedeki diğer büyükelçiliklerden gelenler de dahil olmak üzere Gazze’ye ilişkin telgrafların çoğunun hazırlanması ve dağıtımını denetliyordu. Üst düzey bir eski yetkili, Büyükelçi Lew ve yardımcısı Hallett’in sık sık USAID yönetimine, telgraflardaki bilgilerin zaten medyada geniş biçimde yer aldığını söylediklerini aktardı.

Eski Dışişleri Bakanı Antony Blinken ile Biden’ın temsilcileri, söz konusu telgrafların hiçbir zaman ABD hükümetinin üst kademelerine ulaşmadığı iddiasına ilişkin yorum taleplerine yanıt vermedi.

Gazze savaşı, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te düzenlediği ve 1.250’den fazla kişinin öldüğü saldırıların ardından başladı. Filistin Sağlık Bakanlığı verilerine göre Gazze’de hayatını kaybedenlerin sayısı 71 bini aştı.

ABD Başkanı Donald Trump, geçen yıl eylülde Beyaz Saray’da İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun yanında Gazze için barış planını açıklamış olsa da, çatışmalar durmadı. Filistin Sağlık Bakanlığı’na göre, ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana yaklaşık 481 kişi daha öldürüldü.

Biden yönetiminin savaş boyunca İsrail’e verdiği destek, Demokrat Parti içinde derin bir bölünmeye yol açtı ve konu parti adayları açısından hâlâ çözülmüş değil. Reuters/Ipsos’un geçen ağustosta yaptığı ankete göre, Demokratların yüzde 80’inden fazlası İsrail’in Gazze’deki askerî karşılığının aşırı olduğunu ve ABD’nin açlık riskiyle karşı karşıya olan Gazze halkına yardım etmesi gerektiğini düşünüyor.


Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
TT

Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)

Gazze'de Filistinli gruplar içindeki kaynaklar Şarku’l Avsat'a, Hamas ile silah meselesi konusunda "genel istişarelerin" devam ettiğini doğruladı. Bir kaynak, "özellikle Gazze Şeridi'ndeki hükümet operasyonlarının (Gazze İdari Komitesi'ne) devredilmesiyle birlikte, grupların silahları konusunda arabulucularla daha ciddi görüşmelerin önümüzdeki günlerde başlayacağını" ifade etti.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Hamas ve diğer grupların silahsızlandırılmasını ateşkesin ikinci aşamasının uygulanması için temel bir koşul olarak görürken, Filistin hareketi silahlarının akıbetini bu konuda "ulusal bir uzlaşmaya" bağlıyor.

Hamas'tan bir kaynak Şarku’l Avsat'a, silahların akıbeti konusunun "kamuoyu istişareleri" aşamasında olduğunu söyledi.

Kaynaklar, "kapsamlı ve kapsayıcı bir ulusal çerçeve" oluşturulmasının gerekliliğini vurguladı. Ayrıca, "Filistinli gruplarla bazı istişarelerin yapıldığını ve bu konuyu ele alacak ciddi görüşmeler sırasında arabuluculara sunulmak üzere bir önerinin hazırlandığını" vurguladılar.


Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
TT

Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)

Suriye'nin Halep şehri, savaş ve depremin tozunu üzerinden atıyor ve özellikle iddialı projelerle tarihi çarşısında yavaş yavaş eski canlılığını ve ruhunu yeniden kazanıyor.

UNESCO tarafından koruma altına alınan bu tarihi çarşı, Bab Antakya'dan Halep Kalesi civarına kadar uzanan onlarca çarşıyı içerir. Memlük, Zengi ve Osmanlı dönemlerine ait hamamlar ve kervansaraylara ev sahipliği yapar; her bir çarşının belirli bir zanaat veya emtia konusunda uzmanlaşmış olmasıyla öne çıkar.

Kültür Bakanlığı ve uluslararası ortaklar, 2018'den bu yana restorasyon projeleri başlattı; bu projeler arasında 40 çarşıdan 13'ünün yeniden açılması ve yüzlerce dükkanın sahiplerine iade edilmesi yer alıyor. Bu çalışmalarda orijinal taşlar ve yetenekli el işçiliği kullanılıyor.

Mimar Fatima Hulendi Şarku’l Avsat'a verdiği demeçte, Halep'in tarihi çarşısının estetiği ve benzersizliği hakkında coşku ve gururla konuşuyor ve "El-Sakatiyye 1" çarşısrının, Bab Antakya'dan Suk el-Zerb'e uzanan düz bir hat üzerinde yer alması nedeniyle Halep'teki eski çarşılar için hayati bir damar olduğunu belirtiyor.