Sudan’ın Kuzey Kordofan eyaletindeki bazı bölgelerde, Sudan ordusu ve müttefikleri ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında şiddetli çatışmalar yaşandı. Çatışan tarafların sahadaki duruma ilişkin birbiriyle çelişen açıklamalar yaptığı çatışmalar, son bir yılı aşkın sürenin en şiddetli ve kanlı muharebeleri olarak nitelendirildi.
Sudan ordusuyla ittifak hâlindeki Silahlı Mücadele Hareketleri Ortak Gücü, Batı Kordofan eyaletindeki Ayal Bahit kasabasının kontrolünü ele geçirdiğini duyurdu. Buna karşılık, Hızlı Destek Kuvvetleri’ni de bünyesinde barındıran “Te’sis” İttifakı, güçlerinin ordu ve müttefikleri tarafından düzenlenen saldırıyı püskürttüğünü ve karşı tarafa ağır kayıplar verdirdiğini açıkladı. Görgü tanıkları ise her iki tarafın da büyük kayıplar verdiğini ve çatışmalarda birbirlerini yıprattıklarını belirtti. Tanıklar Şarku’l Avsat’a, HDK’nin Ayal Bahit kasabasına yönelik saldırıyı püskürtmeyi başardığını belirtti.
Buna karşılık Darfur 24 internet sitesi, ordunun kasaba çevresinde ve yakınındaki bazı bölgelerde ilerleme kaydettiğini bildirdi. Çatışmaların ardından Ayal Bahit’in hangi tarafın kontrolünde olduğu ve tarafların verdiği kayıpların boyutu bağımsız kaynaklarca doğrulanamadı.
Tarafların kayıplarına ilişkin açıklamalar
Silahlı Mücadele Hareketleri Ortak Gücü yayımladığı açıklamada, ordu ve diğer destek kuvvetleriyle birlikte yürütülen operasyonlarda HDK’ye ait 82 savaş aracının ele geçirildiğini, 68 aracın imha edildiğini ve Ayal Bahit kasabası ile çevresinde arama-tarama faaliyetleri gerçekleştirildiğini bildirdi. Ancak açıklamada, stratejik öneme sahip kasabanın kontrolünün ele geçirildiği ne doğrulandı ne de yalanlandı.
Te’sis İttifakı Sözcüsü Ahmed Takad Lisan ise açıklamasında çatışmanın saatlerce sürdüğünü ve saldırıyı gerçekleştiren gücün yaklaşık 250 savaş aracından oluştuğunu belirtti. Lisan, ittifak güçlerinin 120’den fazla askerî aracı imha ettiğini, 81 aracı ele geçirdiğini, ayrıca çok sayıda savaşçıyı öldürdüğünü ve esir aldığını öne sürdü.
Sudan ordusu da ayrı bir açıklama yaparak hava savunma sistemlerinin, Batı Kordofan eyaletindeki en-Nuhud kentinin batısında bulunan Ved Bende kasabasının doğusunda FH-95 tipi bir insansız hava aracını /İHA) düşürdüğünü duyurdu. Açıklamada, İHA’nın düşürülmesi dışında sahadaki gelişmelere ilişkin herhangi bir bilgiye yer verilmedi.
HDK yanlısı platformlarda, onlarca cesedin yanı sıra yanmış askerî araçları ve ele geçirildiği öne sürülen savaş araçlarını gösteren videolar yayımlandı. Görüntülerde ayrıca askerî kıyafetler içindeki bazı kişilerin esir alındığı iddia edildi. Çeşitli platformlarda çatışmalarda hayatını kaybedenler için taziye mesajları da paylaşıldı.
Önemli saha komutanları öldürüldü
Görgü tanıklarının ifadelerine ve tarafların hayatını kaybeden mensuplarına ait olduğu belirtilen görüntülere göre, son günlerde Kordofan bölgesinde yaşanan çatışmalarda çok sayıda önemli saha komutanı öldürüldü.
Bunların başında, “Sayyad Birliği”nin ikinci komutanı Tuğgeneral Hadi Hamadullah el-Beşir geliyor. Şarku’l Avsat’ın yerel kaynaklardan aktardığına göre el-Beşir, geçen perşembe günü Ebu Kaud, Kazkil ve el-Hammadi bölgelerinde HDK ile yaşanan çatışmalarda beraberindeki bazı kişilerle birlikte hayatını kaybetti.
Kuzey Kordofan eyaletinin batısında bulunan el-Mezrub kenti, savaşın ilk günlerinden itibaren HDK’nin kontrolündeydi. Sudan ordusu, kenti geçen ekim ayında yeniden ele geçirdi.
Batı Kordofan eyaletindeki el-Huvay yerel yönetimine bağlı olan Ayal Bahit kasabası ise iki eyaletin sınırına yakın bir konumda bulunuyor. Kasaba, iki eyaleti birbirine bağlayan ve bölgenin ikinci büyük kenti olan el-Huvay’a ulaşım sağlayan güzergâh üzerinde yer alıyor.
Ordu ve müttefikleri, Kuzey Kordofan eyaletinin başkenti el-Ubeyd kentinin güneyinde ve batısında askerî operasyonları yeniden başlattı. Bu gelişme, kentin batı ve güney bölgelerinde yaşanan çatışmalardan ve Ortak Güç’ün Ayal Bahit kasabasının kontrolünü tamamen ele geçirdiğini açıklamasından bir gün sonra yaşandı.
Mavi Nil bölgesindeki cephe hattı
Mavi Nil bölgesindeki cephede ise pazar ve pazartesi günleri büyük çaplı çatışmalar yaşanmadı. Bu sakinlik, HDK’nin stratejik öneme sahip bazı bölgeleri ele geçirerek önemli ilerleme kaydetmesinin ardından geldi. HDK, özellikle Sali, Bekuri ve Makce bölgelerini kontrol altına aldı. Söz konusu bölgeler, ed-Damazin kentine ulaşan yollar üzerinde stratejik öneme sahip.
Sudan ordusu ve müttefikleri ile HDK ve müttefikleri, genellikle askerî ve insani kayıplarının boyutuna ilişkin ayrıntılı bilgi paylaşmıyor. Her iki taraf da kendi kayıplarının sınırlı olduğunu vurgularken, karşı tarafa ağır kayıplar verdirdiğini ileri sürüyor.
Görgü tanıklarının ifadeleri dışında kayıpları izleyen bağımsız kuruluşların bulunmaması nedeniyle, 15 Nisan 2023'te Sudan ordusu ile HDK arasında savaşın başlamasından bu yana ölen ve yaralananların sayısına ve maddi kayıpların boyutuna ilişkin kesin veriler bulunmuyor.
Sudan'daki savaş, yaklaşık 12 milyon kişinin yerinden edilmesine, yüz binlerce kişinin hayatını kaybetmesine ve milyonlarca insanın ciddi bir gıda kriziyle karşı karşıya kalmasına yol açtı.
