Mısır kamuoyunda kadının kocasına yemek pişirmekle yükümlü olmadığı açıklamalarının ardından kadının kocasına karşı görevleri konusunda hararetli bir tartışma yaşanıyor. Tartışmalar toplumu bu görüşü savunanlar ve karşı çıkanlar arasında iki gruba ayırdı. Tartışmaya son olarak katılan Mısır Sosyal Dayanışma Bakanı Dr. Nevin el-Gabbaj konuyu “medya gürültüsü” olarak tanımladı.
Tartışma, aile ilişkileri danışmanı Dr. Heba Kutb'un MBC Mısır TV’de yayınlanan Al-Hekaya programında yaptığı “Bir kadını, kocasına yemek pişirmeye mecbur eden hiçbir hukuki dayanak yoktur” açıklamasının ardından başladı. Akabinde kadının ev işleri ve çocuklara hizmetteki rolünü destekleyenlerle, kadının bunları yapmak zorunda olmadığını söyleyenler arasında tartışma başladı.
Tartışmanın, Ulusal İnsan Hakları Konseyi üyesi Avukat Nihad Ebu el-Kumsan'ın İslam şeriatının anneye bebeğini emzirmeye mecbur etmediğini ve eğer emzirirse bunun karşılığında ücret almaya hakkı olduğunu söylemesiyle tırmandı.
Öte yandan El-Ezher Üniversitesi'nde Karşılaştırmalı Hukuk Profesörü Dr. Suad Salih, geçtiğimiz Perşembe günü Şems kanalında yayınlanan bir televizyon programında kadının ev işleri yapmaması gerektiğini, bunun yerine kendini çocuk yetiştirmeye ve kocasına adaması gerektiğini söyledi.
Tartışma hakkında yorum yapan Sosyal Dayanışma Bakanı, Cuma akşamı ‘Gün Sonu’ programına telefonla bağlanarak şunları söyledi: “Bu tür açıklamalar toplumsal gerginliğe ve tartışmalara neden oluyor. Kafa karışıklığı yaratmaktansa ailelerin güvenliğini güçlendirmeye yönelmek daha iyi.” Evlilik ilişkisinin bir kavga veya rekabet olmadığını da sözlerine ekledi.
Bakanlığın, hazırlanan plan çerçevesinde, evlenecek kişilere zorunlu şekilde verilmek üzere evliliğe hazırlamak için sevgi kurslarına almak için hazırlık sürecinde olduğunu duyurdu. “Üniversite eğitiminin bir parçası olarak evlenmek üzere olan gençleri eğitmek için planladığımız yeni programı hayata geçirmek için çalışıyoruz” diye ekledi.
Nihad Ebu El Kasım (Resmi Facebook hesabı)
Sosyal Dayanışma Bakanlığı, Aralık 2019'da Mawadda girişimini başlattı. Girişimin resmi platformuna göre kursiyer sayısı 360 bin genç erkek ve kız çocuğuna ulaşırken, 4 milyondan fazla vatandaşa ulaşmayı hedefliyor.
Twitter üzerinden bir tweet'e yorum yapan spor gazetecisi Ahmed Schubert de dahil olmak üzere birçok ünlü, kadının görevleri konusundaki tartışmaya dahil oldu. Schubert “Anne evin direğidir” diye yazarken, Mısırlı sunucu Yasmine İzz, ülkedeki yüksek boşanma oranlarından bahsederek Halkın Sözleri programında “Annenin rolü çocuklarına ve kocasına bakmaktır” diye konuştu.
Mısır Kamu Seferberliği ve İstatistik Ofisi Merkez Ajansı tarafından geçen hafta açıklanan verilere göre, 2021 yılında boşanma oranları bir önceki yıla göre yüzde 14,7 arttı.
Mısır Baş Müftüsü Dr. Şevki Allam, Mısır İslam hukuku kurumu Dar’ul İfta’nın resmi Facebook hesabındaki bir paylaşımında şunları söyledi: “Bir kadından çocuklarına hizmet etmesi karşılığında kocasından para almasını talep eden kimse Mısır gerçeğini iyi okumamıştır.” El-Ezher'deki İslami Araştırmalar Akademisi üyesi Dr. Abbas Şuman, Facebook hesabından, Şeriat'ın emzirme konusundaki hükmünü şöyle açıkladı: “Kadın evliyken, emzirme için bir ücret talep edemez. Sadece boşanmış kadın ücrete hak kazanır.”
"Kimin emzirmekle yükümlü olduğu konusunda fakihler ihtilafa düşmüşler ve en doğru görüşün, babanın çocuğunu emzirmesi gerektiği, annenin emzirmekle yükümlü olmadığı ve kocanın onu zorlaması gerektiği görüşündedirler."
Mısır Daru’l İfta’nın (Fetva Kurumu) web sitesinde yayınlanan ve 2013 yılına ait olan fetvada, annenin bebeğini emzirmesi konusunda Şeriat'ın görüşünü şöyle açıkladı. “Çocuğun emzirilmesinin kimin tarafından yapılması gerektiği hususunda alimler ihtilaf ettiler ve çocuğunu emzirme sorumluğunun (emzirme ücreti) babaya ait olduğunu ve annenin böyle bir mecburiyetinin bulunmadığını, erkeğin ise karısını bu hususta zorlayamayacağı görüşünü tercih ettiler.”
Şarku'l Avsat'a konuşan El-Ezher'deki Kıdemli Alimler Konseyi üyesi Dr. Mahmud Mhenni, evliliğin kaynağının sevgi ve merhamet olduğunu söylediği konuşmada "Cenâb-ı Hak, Kuran'da annenin bebeğini emzirmesini, kocanın ise eşine ve çocuklarına imkanları ölçüsünde harcama yapmasını farz kılmıştır. Peygamberimiz Hz. Muhammed, temizlikten çocuk bakımına ve hatta yemek hazırlamaya kadar bütün ev işlerinde hanımlarına yardım ederdi. İslam merhamettir, eşlerimize iyilik yapmayı emreder. Çünkü onlar çocuklarımızın anneleridir” dedi.
Öte yandan Kahire Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp ve Toksikoloji Profesörü Prof. Dr. Şirin Galib, Kahire Doktorlar Sendikası'nın açıklamalarının ardından, kadınlar ve evdeki rolleriyle ilgili tartışmalara dahil oldu.
Prof. Dr. Şirin Galib, El-Ezher Üniversitesi Tıp Fakültesi kız öğrencilerinin mezuniyet töreninde, mezunlara “İşten (kariyerden) ziyade aileye ve çocuklara öncelik verin” çağrısında bulundu.
Bu konuşma sonunda Galib, Ulusal Kadın Konseyi Başkanı Dr. Maya Mursi'nin başını çektiği eleştiri yağmuruna maruz kaldı.
Mısırlı Kadın Sorunları Vakfı'ndaki Adalete Erişim programının direktörü avukat Cevahir el-Tahra, ifadelerin genellikle bağlamı dışında anlaşıldığını ve bu yüzden tartışma yarattıklarını söylüyor. Şarku'l Avsat ile yaptığı röportajda El-Tahra şunları söyledi: “Emzirme ücreti hakkında söylenenler karalama değil, gerçeklerdir. Ancak her zamanki gibi sosyal paylaşım sitelerindeki tartışmalar hadisi bağlamından koparıyor.”
