Kraliçe'nin ölümüyle devreye girecek, "Londra Köprüsü çöktü" adıyla bilinen operasyon nedir? Şimdi ne olacak?

Yağmurda ve gökkuşağında... İngilizler Londra'daki Buckingham Sarayı'nın önündeki Kraliçe Victoria Anıtı'nda toplanıyor (EPA)
Yağmurda ve gökkuşağında... İngilizler Londra'daki Buckingham Sarayı'nın önündeki Kraliçe Victoria Anıtı'nda toplanıyor (EPA)
TT

Kraliçe'nin ölümüyle devreye girecek, "Londra Köprüsü çöktü" adıyla bilinen operasyon nedir? Şimdi ne olacak?

Yağmurda ve gökkuşağında... İngilizler Londra'daki Buckingham Sarayı'nın önündeki Kraliçe Victoria Anıtı'nda toplanıyor (EPA)
Yağmurda ve gökkuşağında... İngilizler Londra'daki Buckingham Sarayı'nın önündeki Kraliçe Victoria Anıtı'nda toplanıyor (EPA)

Kraliçe II. Elizabeth'in öldüğü gün 1960'lardan beri geçerli olan ve "Londra Köprüsü çöktü" adıyla bilinen operasyon kapsamında bir dizi özenle oluşturulmuş plan devreye girecek.
Peki, Kraliçe'nin saltanatı sona erdiğinde ne olacak? Birleşik Krallık (BK) en uzun süre tahtta kalan hükümdarının kaybının yasını nasıl tutacak?
İşte şimdiye kadar öğrendiklerimiz.

Haberi nasıl alacağız?
Başbakan, haber kamuoyuyla paylaşılmadan önce Kraliçe'nin özel sekreteri Sir Christopher Geidt aracılığıyla olaydan haberdar edilecek.
Ardından başbakan Kraliçe'nin devlet başkanı olduğu 15 ülkeyi ve İngiliz Milletler Topluluğu üyesi 36 ulusu bilgilendirecek.
Tarihsel olarak kraliyet ölümleri her zaman diğer medya kuruluşlarından önce BBC'ye iletildi.
Bununla birlikte günümüzde yaygın olan, büyük duyuruların Press Association gibi bir haber ajansı aracılığıyla dünya medyasına aynı anda ulaşmasıdır.
Kraliçe'nin ölümü bekleniyorsa, ciddi bir hastalığa sahip olması durumunda, haberler önce ana TV kanallarından yayılacak ve tüm BBC kanallarında yayın, haberi aktaracak BBC One canlı yayınını göstermek için kesilecek. Diğer bağımsız kanallar da bunu yapmayı seçebilir.
Halk kıyafetler gibi küçük ayrıntıları dahi dikkatle inceleyeceği için haberin yayıncılar tarafından nasıl aktarıldığı da geri kalan her şey kadar önemli.
Örneğin BBC'den Peter Sissons 2002'de Ana Kraliçe'nin ölümünü duyurduğunda kırmızı kravat taktığı için kamuoyu nezdinde sert bir şekilde eleştirilmişti. Artık BK'deki tüm büyük yayıncılar gelecekteki kraliyet vefatı duyuruları için el altında siyah kravat bulunduruyor.
Bazı yayıncılar hazır olduklarından emin olmak için Kraliçe'nin öldüğünü duyurdukları provalar da yapacaktır.
Ölüm ilanları ve önceden kaydedilmiş birkaç film ve belgesel de hazırlanmış olacak.
Aynı zamanda pilotlar da uçuşları sırasında vefatı duyuracak.

Hemen ardından ne olacak?
Vefat eden en son hükümdara bakacak olursak, birçok işin durma noktasına gelmesi muhtemel.
Örneğin 1952'de VI. George hayatını kaybettiğinde BBC cenaze töreni gerçekleşene kadar komedi yayımlamayı tamamen bıraktı.
Vefat gününde BK'deki çalışanların çoğu muhtemelen eve erken gönderilecek.
Bunu 12 günlük bir yas dönemi izleyecek ve bu süre zarfında Kraliçe'nin cenazesi (zaten orada değilse) Buckingham Sarayı'na taşınacak ve Canterbury Başpiskoposu tarafından yönetilecek resmi cenaze töreni için hazırlıklar yapılacak.
Ayrıca ülke genelinde bayraklar yarıya indirilecek.

İşler nasıl etkilenecek?
Cenaze gününde Londra Borsası ve BK bankalarının çoğu kapanacak.
Cenaze ve onu izleyen taç giyme töreni günü de ulusal tatil ilan edilecek.
Bazıları bu tür önlemlerin Britanya ekonomisine milyarlarca sterline mal olacağından korkuyor fakat mali yansımalarının ne olacağını vaktinden önce bilmek zor.

Kraliçenin naaşına ne olacak?
Majestelerinin tabutu halkın saygılarını sunabilmesi için 4 gün boyunca Westminster Hall'de katafalkta duracak.
Ana Kraliçe'nin naaşının katafalkta beklediği üç gün boyunca 200 binden fazla insan saygılarını sunmaya gelmişti, Kraliçe için bu sayının daha yüksek olması bekleniyor.
Bundan sonra naaşın hem babası Kral VI. George’un hem de hem Kraliçe Ana'nın gömüldüğü Windsor Kalesi'ndeki St. George Şapeli'ne defnedilmesi bekleniyor.

Halefi kim olacak?
Galler Prensi, Kraliçe'nin ölümünden sonra otomatik olarak Kral olacak ve Kraliçe'nin vefat ettiği günün akşamı ulusa hitap edecek.
Cornwall Düşesi, Kraliçe Camilla olacak.
Fakat kraliyet mensupları kendilerine verilen adlardan herhangi birini seçebildikleri için Galler Prensi tahta çıktıktan sonra adını değiştirmeyi seçebilir. Dolayısıyla ismi Kral Arthur, Philip veya George olabilir.
Kendi ismiyle devam etmeyi seçerse Kral III. Charles olacak ve taç giyme töreni Kraliçe'nin cenazesinden birkaç ay sonra gerçekleşecek.
Ayrıca Cambridge Dükü de muhtemelen Galler Prensi olacak.



Trump İran’la savaşa doğru ilerliyor... Danışmanları ekonomiye odaklanmasını tavsiye ediyor

 ABD Başkanı Donald Trump (EPA)
ABD Başkanı Donald Trump (EPA)
TT

Trump İran’la savaşa doğru ilerliyor... Danışmanları ekonomiye odaklanmasını tavsiye ediyor

 ABD Başkanı Donald Trump (EPA)
ABD Başkanı Donald Trump (EPA)

ABD Başkanı Donald Trump dün yaptığı açıklamada, İran’a sınırlı bir askeri saldırı düzenlemeyi düşündüğünü söyledi. Pentagon ise İran’a yönelik haftalar sürebilecek bir operasyon için hazırlıklarını sürdürüyor; operasyonun güvenlik tesislerinin yanı sıra nükleer altyapıyı da hedef alabileceği belirtiliyor.

Reuters’ın analizine göre, olası saldırı haberleri, Trump’ın danışmanlarının ekonomik kaygılara odaklanması için baskı yaptığı bir döneme denk geliyor. Bu durum, bu yıl yapılacak ara seçimler öncesinde herhangi bir askeri tırmanışın siyasi risklerini öne çıkarıyor.

Trump, Ortadoğu’daki Amerikan birliklerinin yoğun şekilde takviye edilmesini ve İran’a olası bir hava saldırısına hazırlanılmasını emretti; operasyonun haftalar sürebileceği belirtilse de detay verilmedi.

Uzmanlar, Trump’ın İran’a odaklanmasını, ikinci döneminin ilk 13 ayında dış politikanın -özellikle askeri gücün geniş kullanımının- iç politika konularının önüne geçtiğinin en somut göstergesi olarak değerlendiriyor. Bu dönemde ABD halkının çoğunluğunun önceliği olan yaşam maliyeti gibi iç meseleler büyük ölçüde gölgede kaldı.

Trump’ın danışmanları, seçim öncesinde ekonomiye odaklanılması çağrısında bulundu

Beyaz Saray’dan üst düzey bir yetkili, Trump’ın agresif söylemine rağmen yönetim içinde İran’a saldırı konusunda henüz ‘destek’ bulunmadığını açıkladı. Kimliği açıklanmayan yetkili, Trump’ın danışmanlarının, kararsız seçmenlere ‘karışık mesajlar’ vermekten kaçınmanın ve ekonomiye öncelik vermenin önemini de fark ettiklerini belirtti.

Beyaz Saray danışmanları ve Cumhuriyetçi Parti kampanya yetkilileri, Trump’ın ekonomik konulara odaklanmasını istiyor. Geçen hafta bazı kabine üyeleriyle yapılan özel bir brifingde de bu konunun kampanyanın en önemli meselesi olduğu vurgulandı; toplantıya Trump katılmadı, ancak kaynak toplantıya katılanlardan biri olarak bilgi verdi.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre başka bir Beyaz Saray yetkilisi yaptığı açıklamada, Trump’ın dış politika gündeminin ‘doğrudan Amerikan halkı için kazançlar’ sağladığını söyledi. Yetkili, “Başkanın tüm adımları (ister dünyayı daha güvenli hale getirmek, ister ülkemiz için ekonomik kazanımlar sağlamak olsun) ABD’yi önceliklendiriyor” dedi.

Kasım ayında yapılacak seçimler, Trump’ın mensubu olduğu Cumhuriyetçi Parti’nin Kongre’nin her iki kanadındaki kontrolünü koruyup koruyamayacağını belirleyecek. Demokratların bir veya her iki meclisi kazanması, Trump için kalan başkanlık döneminde ciddi bir siyasi engel oluşturabilir.

Cumhuriyetçi stratejist Rob Godfrey, İran ile uzun süreli bir çatışmanın Trump ve Cumhuriyetçiler için büyük bir siyasi tehdit oluşturacağını söyledi. Godfrey, “Başkan, üç kez art arda Cumhuriyetçi Parti’den aday olmasını sağlayan siyasi tabanı göz önünde bulundurmalı; bu taban dış politikaya şüpheyle bakıyor ve dış çatışmalara karışılmasına karşı; çünkü ‘sonsuz savaşları bitirme’ vaat edilmiş açık bir seçim taahhüdüydü” dedi.

Cumhuriyetçiler, seçim kampanyasında geçen yıl Kongre tarafından onaylanan vergi indirimleri ile konut maliyetlerini ve reçeteli bazı ilaçları düşürmeye yönelik programları öne çıkarmayı planlıyor.

Venezuela’dan daha güçlü bir düşman

Bazı muhalif seslere rağmen, Trump’ın izoleci yaklaşımını savunan MAGA (Amerika’yı Yeniden Büyük Yap) hareketinin destekçileri, geçen ay Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’yu görevden alan ani müdahaleyi destekledi. Ancak ABD, İran ile bir savaşa girerse Trump daha güçlü bir direnişle karşılaşabilir.

Trump, İran’ın nükleer programıyla ilgili bir anlaşmaya varılmaması durumunda ülkeyi bombalamakla defalarca tehdit etti. Dün de uyarısını tekrarlayarak, “Onlar için adil bir anlaşma yapmaları en iyisi” dedi.

İran Dini Lideri Ali Hamaney (AFP)İran Dini Lideri Ali Hamaney (AFP)

ABD, geçtiğimiz haziran ayında İran’daki nükleer tesisleri hedef aldı ve Tahran’ı, tekrar bir saldırıya uğraması durumunda sert bir yanıt vermekle tehdit etti.

Trump destekçileri ‘kararlı ve sınırlı önlemleri’ destekliyor

Trump, 2024 yılında ikinci başkanlık dönemini kazanırken büyük ölçüde ‘Önce Amerika’ yaklaşımına dayandı; bu yaklaşım yüksek enflasyonu düşürme ve maliyetli dış çatışmalardan kaçınma taahhütlerini içeriyordu. Ancak anketler, yüksek fiyatları düşürme konusunda Amerikan halkını ikna etmekte zorlandığını gösteriyor.

Buna karşın Cumhuriyetçi stratejist Lauren Kole, Trump’ın destekçilerinin, eylem belirleyici ve sınırlı olduğu takdirde İran’a karşı askeri adımları destekleyebileceğini söyledi. Kole, “Beyaz Saray, atılacak her adımı Amerikan güvenliği ve iç ekonomik istikrarla açık şekilde ilişkilendirmeli” dedi.

Ancak anketler, halkın başka bir dış savaşa girme konusunda isteksiz olduğunu gösteriyor. Trump’ın seçmenlerin ekonomik kaygılarını tamamen çözme vaadini yerine getirmedeki zorlukları göz önüne alındığında, İran ile olası bir tırmanış, başkan için ciddi riskler taşıyor. Trump, Reuters ile yaptığı son röportajda, partisinin ara seçimlerde zorluklarla karşılaşabileceğini kabul etmişti.

Savaşın çeşitli nedenleri

Tarih boyunca dış politika nadiren ara seçimlerde seçmenler için belirleyici bir konu olmuştur. Ancak Trump, Ortadoğu’ya iki uçak gemisi, savaş gemileri ve savaş uçaklarını içeren büyük bir güç sevk edince, İran önemli tavizler vermediği sürece askeri bir harekât gerçekleştirmekten başka seçeneği kalmamış olabilir. Aksi takdirde uluslararası alanda zayıf görünme riskiyle karşı karşıya.

Trump’ın olası bir saldırı için sunduğu gerekçeler ise belirsiz ve çeşitli. Ocak ayında, İran hükümetinin ülke genelindeki halk protestolarını bastırma kampanyasına yanıt olarak saldırı tehdidinde bulundu, ancak daha sonra geri adım attı.

"Abraham Lincoln" uçak gemisi, 8 Ocak'ta rotasını Ortadoğu'ya çevirmeden önce Pasifik Okyanusu'nda seyrediyor (ABD ordusu)"Abraham Lincoln" uçak gemisi, 8 Ocak'ta rotasını Ortadoğu'ya çevirmeden önce Pasifik Okyanusu'nda seyrediyor (ABD ordusu)

Son dönemde ise askeri tehditlerini İran’ın nükleer programını sona erdirme talepleriyle ilişkilendirdi ve ‘rejim değişikliği’ fikrini gündeme getirdi. Ancak kendisi ve yardımcıları, hava saldırılarının bunu nasıl gerçekleştireceğini açıklamadı.

Beyaz Saray’daki ikinci yetkili, Trump’ın ‘her zaman diplomasiyi tercih ettiğinin ve İran’ın geç olmadan anlaşmaya varması gerektiğinin’ açık olduğunu söyledi. Yetkili, başkanın ayrıca İran’ın ‘nükleer silaha sahip olamayacağını, üretim kapasitesi bulunamayacağını ve uranyum zenginleştiremeyeceğini’ vurguladığını bildirdi.

Birçok gözlemci, Trump’ın bu belirsizliğini, Başkan George W. Bush’ın 2003’te Irak’ı işgal etme gerekçesiyle ortaya koyduğu net hedeflerle karşılaştırıyor.

Bush, ülkenin kitle imha silahlarını yok etmeyi amaçladığını açıkça belirtmişti; ancak bu hedeflerin daha sonra yanlış istihbarat ve asılsız iddialara dayandığı ortaya çıkmıştı.

Godfrey, ara seçimlerde belirleyici rol oynayan bağımsız seçmenlerin, Trump’ın İran ile nasıl başa çıktığını yakından izleyeceğini söyledi. Godfrey, “Seçmenler ve başkanın tabanı, Trump’ın argümanlarını sunmasını bekleyecek” dedi.


Doğu Pasifik Okyanusu'nda bir tekneye düzenlenen ABD bombardımanında üç kişi hayatını kaybetti

Karayipler'de ABD'nin düzenlediği bir baskında hedef alınan bir tekne, (Arşiv- Reuters)
Karayipler'de ABD'nin düzenlediği bir baskında hedef alınan bir tekne, (Arşiv- Reuters)
TT

Doğu Pasifik Okyanusu'nda bir tekneye düzenlenen ABD bombardımanında üç kişi hayatını kaybetti

Karayipler'de ABD'nin düzenlediği bir baskında hedef alınan bir tekne, (Arşiv- Reuters)
Karayipler'de ABD'nin düzenlediği bir baskında hedef alınan bir tekne, (Arşiv- Reuters)

ABD ordusu, son aylarda yaşanan benzer olayların sonuncusu olarak, Doğu Pasifik'te bir tekneyi bombaladığını ve üç mürettebatın öldüğünü açıkladı.

Trump yönetimi, bölgede uyuşturucu kaçakçılığı şüphesiyle imha edilen gemilerin başarısını övüyor. ABD ordusu, X platformunda yaptığı bir paylaşımda, teknenin "uyuşturucu kaçakçılığı operasyonlarına karıştığını" belirtti.


Rodriguez: Daha demokratik, adil ve özgür bir Venezuela inşa ediyoruz

Venezuela geçici Cumhurbaşkanı Delcy Rodriguez (Reuters)
Venezuela geçici Cumhurbaşkanı Delcy Rodriguez (Reuters)
TT

Rodriguez: Daha demokratik, adil ve özgür bir Venezuela inşa ediyoruz

Venezuela geçici Cumhurbaşkanı Delcy Rodriguez (Reuters)
Venezuela geçici Cumhurbaşkanı Delcy Rodriguez (Reuters)

Venezuela'nın geçici Cumhurbaşkanı Delcy Rodriguez, devlet televizyonunda dün yayınlanan konuşmasında, "daha demokratik, daha adil ve daha özgür bir Venezuela" inşa etmek için çalıştığını söyledi.

Rodriguez, yüzlerce siyasi mahkumu serbest bırakacak tarihi af yasasının kabul edilmesinden bir gün sonra, dün yaptığı açıklamada, "Bugün daha demokratik, daha adil ve özgür bir Venezuela inşa ediyoruz ve bu herkesin çabasıyla yapılmalıdır" ifadelerini kullandı.