İran’ın ülke içerisindeki ‘Şebbiha’sı: Besic

Devrim Muhafızları’nın muhalifler ile çatışan kolu: Besic

Askeri geçit töreni sırasında Besic kuvvetleri (AP)
Askeri geçit töreni sırasında Besic kuvvetleri (AP)
TT

İran’ın ülke içerisindeki ‘Şebbiha’sı: Besic

Askeri geçit töreni sırasında Besic kuvvetleri (AP)
Askeri geçit töreni sırasında Besic kuvvetleri (AP)

İran Devrim Muhafızları’nın Besic kuvvetlerinin de aralarında bulunduğu İran güvenlik güçleri, geçtiğimiz hafta 22 yaşındaki Mehsa Emini’nin ahlak polisi tarafından göz altına alınmasının ardından hayatını kaybetmesi üzerine ülke çapında büyüyen protestoları bastırmaya çalışıyor. Besic Suriye rejimi’nin muhalifleri ve sivil halkı bastırmak için kullandığı sivil kıyafetli paramiliter kolu Şebbihalara benzetiliyor.
Şarku’l Avsat’ın İran medyasından aktardığına göre bu protestolar sırasında biri bıçaklanmak üzere 4 Besic üyesinin öldürüldüğünü açıklandı.
İran’daki siyasi ve sosyal baskılara tepki gösteren protestocuları hedef alan, ayaklanmaları bastırırken ön saflarda yer alan Besic güçleri hakkında bazı gerçekler:
Besic güçlerinin tarihi
Besic güçlerinin resmi adı Ezilenlerin Savunma Gücü’dür ve 1979 yılında rejimin kurucusu Ayetullah Humeyni tarafından gönüllü milislerden kuruldu. Besic güçleri, zamanla Devrim Muhafızları’nın kollarından biri oldu.
Örgütün resmi adı İslam Devrimi Besic Direniş Gücü. (Sipahi Pasdaran İnkılâbi İslâmî)
Üyelerinin çoğu kırsal ve yoksul kesimden gelen Besic kuvvetleri, 1980’den 1988 yılına kadar süren İran-Irak savaşında Saddam Hüseyin’in güçlerine karşı mücadele etmekle ünlüydü. Bu saldırıların amacı, ne kadar kurban verilmesine bakılmaksızın karşı tarafa en faz zayiatı verdirtmekti.
Savaşın bitmesiyle Besic, sınır ve kontrol noktalarında, parklarda görev aldı. Protestolar ve gösterilerde ahlak polisliği görevini yürüten Besic’ler, Devrim Muhafızları’nın faaliyetleri yürütebiliyor. Doğal afetlerde görevlendirilen Besic üyeleri, devlet kurumlarında da istihdam edilebiliyor.
Analistler, yaklaşık 1 milyonu aktif üye olmak üzere milyonlarca Besic gönüllüsünün olabileceğini düşünüyor.
Besic, 1981 yılında devrimin ve iktidardaki isimlerin korunması için İran Devrim Muhafızları’na entegre edildi.
İran- Irak savaşının 1988 yılında sona ermesinden sonra Besic güçlerine son verilmedi. Besic güçleri Devrim Muhafızları’nın bir kolu olarak hükümet toplantılarında varlığını sürdürdü.
Besic güçleri, protestolar patlak verdiğinde ülkenin demir yumruğu haline gelen ahlak polisine destek veriyor.
Besic üyeleri, İran’daki her üniversitede insanların kıyafetlerini ve davranışlarını takip ediyor. Üniversite eğitiminde kızlar ve erkekler, karma bir eğitim görüyor.
Üyeleri genellikle iktidardaki liderlere bağlı hareket ediyor. Aşırı muhafazakar güçlerle yakın bağları olan Besic’ler, reformistlere karşı muhafazakar kesimi destekliyor. Günümüzde İran Devrim Muhafızları (DMO) Ordusu'nun bir alt kolu olan Besic ve devlete çalışan gönüllü gençlerden oluşur. İran yasalarının hiçbir kısmında Besicin barış zamanında silahlanma gibi bir yetkisi bulunmamasına rağmen silahlı bir gücü oluşturdu. İran yasalarında Besic yargının yaptırım kolunu oluşturabileceğine dahil maddeler bulunduğu için Polis hiçbir zaman Besici sokaklardaki yaptırımından alı koyamamış ancak yıllardan beri Polis-Besic arasında tartışmalar yaşanmıştır.

Tahran’daki protestolar (AP)

2009 yılında Mahmut Ahmedinejadın cumhurbaşkanlığı seçimini kazandığını ilan etmesini takiben çıkan olaylarda Besic ana baskı kolunu oluşturmuş resmi bir makam olmadıkları için işledikleri cinayetlerin sorumluluğu hiçbir organ tarafından kabul edilmemiştir. Besicin hiçbir üniformasının bulunmadığına istinaden ülkede onlara takılan lakap "sivil kıyafetliler" olmuştur. olaylarda kimi zaman Besice bağlı kuvvetler özellikle protestocuların veya protestolar sırasında kaçtıkları apartmanları basmış evlere de ciddi hasralar meydana getirmişlerdir.

Besic’in protestolardaki rolü
İran medyası, İran’ın çeşitli şehirlerinde 4 Besic üyesi dahil olmak üzere 5 güvenlik gücünün öldürüldüğünü açıkladı.
Hükümet yanlısı medya, düzeni yeniden sağlamaya ve göstericilerin kamu malına zarar vermesini engellemeye çalışan Besic güçlerinin ‘çeteler ve isyancılar’ tarafından öldürüldüğünü açıkladı. Medyada yer alan haberlere göre bir Besic üyesi bıçaklandı, bir diğeri ise silahla öldürüldü.
İran merkezli Fars Haber Ajansı, Telegram üzerinden bu günlerde tansiyonu yüksek günler yaşayan İran’da Besic’lerin çalışmaları hakkında bir video yayınladı. Görüntülerde protestoların ardından sokakları boşaltan Besic’lerin küçük bir yangını söndürdüğü görülüyor.
Bir Besic üyesi, videoda protestocuların başkent Tahran’daki yolları kapattığını, kamu malına zarar verdiğini, insanların hayatını tehlikeye attığını ve sokaktaki bir kadının peçesini zorla çıkardığını açıkladı.
Besic üyesi, insanların onurunu ve mallarını korumak için akşam geç saatlerde toplandıklarını ve ‘birkaç korkak insanın’ ülkenin güvenliğine zarar vermesine izin vermeyeceklerini söyledi.
Şarku’l Avsat’ın Reuters’ten aktardığına göre bir Besic üyesi, videoda “Sistemi korumak için sonuna kadar direneceğiz” dedi.



Danimarka, usulsüz kayıt nedeniyle İran bayraklı bir gemiyi alıkoydu

Danimarka polis memurları (AFP- Arşiv)
Danimarka polis memurları (AFP- Arşiv)
TT

Danimarka, usulsüz kayıt nedeniyle İran bayraklı bir gemiyi alıkoydu

Danimarka polis memurları (AFP- Arşiv)
Danimarka polis memurları (AFP- Arşiv)

Danimarka denizcilik yetkilileri dün, ülkenin sularında demirlemiş olan İran bayraklı bir konteyner gemisinin, usulüne uygun olarak kayıtlı olmadığı gerekçesiyle alıkonulduğunu açıkladı.

Londra Borsası Grubu'ndan alınan verilere göre konteyner gemisinin adı "Nora" idi ve Komor Adaları bayrağı taşıyordu; ancak Danimarka yetkilileri Reuters'e e-posta yoluyla Komor Adaları'nın Kopenhag'a gemiyi kayıtlarında bulamadığını bildirdiğini söyledi.

Yetkililer, "Gemi, bayrak devleti Danimarka denizcilik yetkililerine tam olarak kayıtlı ve yetkilendirilmiş olduğuna dair kanıt sunana kadar alıkonulacaktır" diyerek, gemiyi serbest bırakmadan önce inceleyeceklerini belirterek, "Denetim, hava koşulları güvenli bir şekilde izin verdiğinde gerçekleştirilecek" ifadelerini kullandı.

Londra Borsası Grubu'ndan alınan verilere göre, "Noura" gemisi şu anda İran bayrağı altında seyrediyor.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre haberi ilk duyuran Danimarka televizyon kanalı TV2, geminin çarşamba günü bayrağını Komor Adaları'ndan İran'a değiştirdiğini belirtti. Reuters, değişikliğin ne zaman gerçekleştiğini bağımsız olarak doğrulayamadı.

Londra Borsası Grubu'ndan alınan veriler, "Nora" gemisinin, ABD Hazine Bakanlığı'nın yaptırım listesinde yer alan ve daha önce "Cyrus" adıyla anılan bir konteyner gemisiyle aynı Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) numarasına sahip olduğunu gösteriyor.

IMO numaraları, isim veya bayrak değişikliklerinden bağımsız olarak değişmeden kalan kalıcı gemi tanımlayıcılarıdır.

Cyrus, ABD Yabancı Varlık Kontrol Ofisi'nin İran yaptırım programı kapsamında belirlenmiş olup, Londra Borsası Grubu'ndan elde edilen veriler, şirketin Argon Shipping ve Rail Shipping ile bağlantılı olduğunu göstermektedir.

Reuters, Argon Shipping ve Rail Shipping şirketlerine yorum almak için ulaşamadı.

TV2, geminin son 25 gündür limanda demirli ve kullanılmadan beklediğini bildirdi.


İran'da bir askeri eğitim uçağı düştü bir pilot hayatını kaybetti

İran Hava Kuvvetlerine ait bir uçak enkazı (Arşiv)
İran Hava Kuvvetlerine ait bir uçak enkazı (Arşiv)
TT

İran'da bir askeri eğitim uçağı düştü bir pilot hayatını kaybetti

İran Hava Kuvvetlerine ait bir uçak enkazı (Arşiv)
İran Hava Kuvvetlerine ait bir uçak enkazı (Arşiv)

İran Radyo ve Televizyon Kurumu'nun bildirdiğine göre, İran'a ait bir savaş uçağı dün gece geç saatlerde batı İran'da bir eğitim görevi sırasında düştü ve pilotlardan biri hayatını kaybetti.

Kurumun açıklamasına göre uçak Hemedan vilayetinde gece eğitim görevi sırasında düştü. İran Hava Kuvvetleri Halkla İlişkiler Ofisi, resmi IRNA haber ajansı tarafından yayınlanan açıklamada, "Hava Kuvvetlerine ait bir uçak bu akşam Hemedan vilayetinde (batı İran) gece eğitim görevi sırasında düştü" denildi.

Haberde, "Kazada pilotlardan biri hayatını kaybetti, diğeri ise kurtuldu. Kazanın nedenini belirlemek için soruşturmaların devam ettiği" ifadeleri yer aldı.


Melania Trump, en sevilen First Lady'ler listesinde sondan ikinci çıktı

YouGov'un yeni bir anketine göre Melania Trump, yakın tarihin en az popüler ikinci first lady'si seçildi (Reuters)
YouGov'un yeni bir anketine göre Melania Trump, yakın tarihin en az popüler ikinci first lady'si seçildi (Reuters)
TT

Melania Trump, en sevilen First Lady'ler listesinde sondan ikinci çıktı

YouGov'un yeni bir anketine göre Melania Trump, yakın tarihin en az popüler ikinci first lady'si seçildi (Reuters)
YouGov'un yeni bir anketine göre Melania Trump, yakın tarihin en az popüler ikinci first lady'si seçildi (Reuters)

Yeni bir ankete göre Melania Trump, yakın tarihin en az popüler ikinci First Lady'si seçildi ancak en sevilmeyen First Lady unvanını Trump'ın rakibi Hillary Clinton aldı.

YouGov'a göre bu ay 2 bin 255 ABD vatandaşından son 11 First Lady'yi "Mükemmel"den "Kötü"ye uzanan bir ölçekte sıralamaları istendi.

Yüzde 36'sı Melania'yı "kötü", yüzde 10'u da "ortalama altı" olarak değerlendirdi. Ankete katılanların yaklaşık yüzde 18'i Melania'yı "mükemmel", yüzde 12'si de "ortalama üstü" notu verdi. Böylece net onay oranı -16 çıktı.

Melania'dan daha düşük sırada yer alan tek First Lady, 2016 başkanlık seçimini Donald Trump'a kaybeden Hillary Clinton'dı. Ankete katılanların yüzde 33'ü onu "kötü", yüzde 11'i de "ortalama altı" diye değerlendirdi ve net onay oranı -17 oldu.

Öte yandan en popüler First Lady'ler sırasıyla +56, +32 ve +25 net puanla Jackie Kennedy, Rosalynn Carter ve Nancy Reagan'dı.

Michelle Obama da katılımcılar arasında favori olarak öne çıktı; yüzde 33'ü onu "mükemmel", yüzde 12'si ise "ortalama üstü" olarak değerlendirdi ve bu da ona +21 net onay puanı kazandırdı. Yaklaşık yüzde 22'si onu "kötü" buldu.

Ortalama olarak son 11 First Lady'nin çoğu, eşlerinden daha yüksek net puanlar aldı.

Hillary Clinton, -3 net puanlı eşinden önemli ölçüde daha düşük olan tek First Lady'ydi.

Birçok başkan ve First Lady benzer puanlar aldı; Jacqueline Kennedy Onassis ve John F. Kennedy (+56'ya karşı +61), Nancy ve Ronald Reagan (+25'e karşı +22), Michelle ve Barack Obama (+21'e karşı +15) bunlardan bazıları.

Melania ve Donald Trump da benzer ancak olumsuz puanlar aldı (-16'ya karşı -20).

Anket ayrıca, katılımcıların yüzde 48'inin Donald Trump'ı "kötü" bulduğunu, yüzde 6'sının ise "ortalama altı" olarak değerlendirdiğini ortaya koydu. Trump, YouGov'un katılımcılara sorduğu 20 başkan arasında en düşük puanı aldı. Katılımcıların yaklaşık yüzde 19'u 45 ve 47. başkanı "olağanüstü" olarak değerlendirdi.

Trump'tan sonra, selefi Joe Biden, katılımcıların yüzde 38'inin "kötü", yüzde 12'sinin ise "ortalama altı" şeklinde değerlendirdiği en az popüler eski başkan oldu. Sadece yüzde 7'si Biden'ı "mükemmel" olarak değerlendirdi.

Ankete göre, "First Lady'ler hakkındaki genel görüşler, eşleri hakkındaki görüşlere benzer şekilde siyasi olarak kutuplaşmış durumda".

Anket, tartışmalı belgeseli Melania'nın gösterime girmesiyle birlikte Melania Trump hakkında kamuoyunun ne düşündüğüne dair fikir veriyor. Belgeselin ilk hafta sonu 7 milyon dolar kazandığı bildirilse de bilet satışları ikinci haftada düşerek sadece 2,4 milyon dolar getirdi.

Amazon, belgeselin haklarını satın almak için 40 milyon, tanıtımı içinse 35 milyon dolar daha harcamıştı.

Independent Türkçe