Irak: Emtidad Hareketi bir milletvekilini partiden ihraç etti

Milletvekili Hamid eş-Şiblavi Koordinasyon Çerçevesi’nin toplantısına katıldığı ve başbakan adayı ile görüştüğü için partisinden ihraç edildi

Irak Temsilciler Meclisi (AFP)
Irak Temsilciler Meclisi (AFP)
TT

Irak: Emtidad Hareketi bir milletvekilini partiden ihraç etti

Irak Temsilciler Meclisi (AFP)
Irak Temsilciler Meclisi (AFP)

Ekim 2019 halk hareketinden doğan ve geçen yıl Ekim ayında parlamentoda 9 sandalye kazanmayı başaran ‘Emtidad Hareketi’ Genel Sekreterliği, Milletvekili Hamid eş-Şiblavi’nin (Şii) Koordinasyon Çerçevesi güçlerinin Başbakan adayı Muhammed Şiya es-Sudani ile gerçekleştirdiği toplantıya katılması nedeniyle partiden ihraç edilmesi kararı aldı. Bu durum, iki taraf arasındaki anlaşmazlığın derinliğini de göstermiş oldu.
Hareket, Milletvekili Şiblavi’yi Genel Sekreterlik toplantısında ağırladıktan sonra 22 Eylül’de yaptığı açıklamada, “Destekçilerimize ve ilgili tüm taraflara, Şiblavi’nin Emtidad Hareketi’nin artık bir mensubu olmadığını belirtmek isteriz” ifadelerine yer verdi.
Açıklamada, “Temsilciler Meclisi başkanlığı ve Bağımsız Yüksek Seçim Komisyonu’na bilgi verildikten sonra hareketten ilişiğinin kesilmesi için idari tedbirler alınacak. Ayrıca halkımıza ve bize güvenen herkese, söz verdiğimiz her şeyi başarmak için ahde bağlı kalacağımıza söz veriyoruz” denildi.
Şiblavi, geçen salı günü parlamento binasında Koordinasyon Çerçevesi güçlerinin Muhammed Şiya es-Sudani ile gerçekleştirdiği bir toplantıya katılmıştı. Hamid eş-Şiblavi’nin toplantıdaki varlığı, Koordinasyon Çerçevesi güçlerini muhalif olarak gören protesto hareketi grupları ve Emtidad Hareketi yandaşları arasında büyük tepki topladı. Emtidad Hareketi yandaşları, Koordinasyon Çerçevesi’ne mensup silahlı milisleri ve grupları ‘son üç yıldır birçok aktivisti etkileyen öldürme ve adam kaçırma eylemlerine’ karışmakla suçluyor. Bu nedenle de kendileriyle farklı düzeylerde, özellikle de parlamenter düzeyde herhangi bir yakınlaşmayı kabul etmiyorlar.
Hareketin Şiblavi’nin görevden alındığını açıklamasından önce Babil vilayetinde Emtidad Hareketi Ofis Müdürü Fadıl el-Ganimi, Milletvekili Hamid eş-Şiblavi’yi sert ifadelerle eleştiriyor. Ganimi, “Parlamento bloğunuzu temsil etme yetkiniz yoktu. Ancak açgözlülüğünüz nedeniyle birinci ilk milletvekili pozisyonuna yöneldiniz” diyerek, Sadr Hareketi’nin geri çekilmesinden sonra boşalan meclis başkanlığı pozisyonuna atıfta bulundu.
Fadıl el-Ganimi, “Koordinasyon Çerçevesi ile bir arada oturmanız dolayısıyla üç konudan sorumlu tutulacaksınız. İlki, bunun için sizi asla affetmeyecekler. İkinci mesele, parlamento çizgisi ve üçüncü mesele de Necef’teki 16 bin seçmen dolayısıyla hesap vereceksiniz” dedi. Ganimi ayrıca, eleştirisini “Katillerle oturmaya hayır ve nezakete hayır” ifadeleriyle sonlandırdı.
Milletvekili Hamid eş-Şiblavi, kendisine yönelik medya saldırısının nedenlerine ilişkin olarak, “Sosyal medya organları, şu haberlerle dolup taşıyor; Koordinasyon Çerçevesi’nin başbakan adayı Milletvekili Muhammed es-Sudani de dahil, çeşitli parlamenter bloklardan çok sayıda kadın ve erkek milletvekiliyle randevu olmadan bir araya geldiğimize dair yayınlanan bir fotoğraf nedeniyle Koordinasyon Çerçevesi güçleriyle anlaşmışız” dedi.
Şiblavi, “Kota hükümetiyle ortaklık kurmamak ve ülkeyi yöneten bloklarla ittifak yapmamak üzere sunduğumuz ilkelerimizi sevgili ülkemizin halkına hatırlatmak istiyoruz. Hala halkın sesini temsil etmek üzere meclis içerisinde muhalifiz” ifadelerini kullandı.
Şarku’l Avsat’ın yerel kaynaklardan edindiği bilgilere göre Milletvekili Hamid eş-Şiblavi, “Koordinasyon Çerçevesi ya da Üçlü İttifak olsun, hiçbir tarafa mensup değiliz. Ancak farklı bileşenlere ve bağlantılara sahip vatandaşların çıkarlarına hizmet edecek şekilde ulusal hareketler ve bağımsız isimlerle ortaklık içerisinde çalışıyoruz. Bu toplantıdaki varlığımız bir partiyi, hareketi veya grubu temsil etmemektedir” ifadelerini kullandı. Şiblavi’nin açıklaması, gruplardan maruz kaldığı saldırı ve sert eleştirileri kontrol altına alamadığı gibi, üyelikten ihraç kararına da engel olamadı.
Şiblavi’nin söz konusu toplantıdaki varlığı, hala gerekli siyasi deneyimden yoksun olan Emtidad Hareketi saflarında derin bir çatlağa yol açtı. Öyle ki geçen çarşamba günü öfkeli eylemciler, hareketin ana kalesi olan Nasiriye kentindeki parti binasını ateşe verdi.
Bu durum, hareketin karışıklık yaşadığı ilk durum değil. Öyle ki geçen Haziran ayı ortalarında Genel Sekreter Yardımcısı Ala er-Rikabi de Ekim ilkelerinin dışına çıktığı gerekçesiyle görevden alınmıştı.



Seyfülislam Kaddafi... ‘Potansiyel varisten’ suikast kurbanına

Seyfülislam Kaddafi (Reuters – Arşiv)
Seyfülislam Kaddafi (Reuters – Arşiv)
TT

Seyfülislam Kaddafi... ‘Potansiyel varisten’ suikast kurbanına

Seyfülislam Kaddafi (Reuters – Arşiv)
Seyfülislam Kaddafi (Reuters – Arşiv)

Geçtiğimiz salı akşamı, Libya’nın eski lideri Muammer Kaddafi’nin oğlu Seyfülislam Kaddafi’nin öldürüldüğünün açıklanmasıyla birlikte, uzun soluklu bir siyasi sürecin de sonuna gelindi. Yıllar boyunca uluslararası alanda ‘rejimin kabul edilebilir yüzü’ ve babasının iktidarının muhtemel varisi olarak görülen Seyfülislam Kaddafi, 2011 sonrası dönemde ise uluslararası düzeyde aranan bir sanığa dönüştü. Daha sonra başkanlığa aday olarak ortaya çıkan Kaddafi, gölgelerden çıkarak yeniden Libya’daki siyasi kutuplaşmanın merkezine yerleşti.

Peki Seyfülislam Kaddafi kimdi ve siyasi kariyeri boyunca hangi rolleri üstlendi?

‘Geçiş projesi’ olmaya çalışan rejimin oğlu

Seyfülislam Kaddafi, 25 Haziran 1972’de doğdu ve babasının onlarca yıl yönettiği Libya’da büyüdü. 1990’lı yıllarda Trablus’ta mimarlık eğitimi alan Kaddafi, daha sonra Batı ağırlıklı bir eğitim yolunu izleyerek Avusturya’da işletme eğitimi gördü. Akademik kariyerini ise 2008 yılında Londra Ekonomi Okulu’ndan (LSE) aldığı doktora derecesiyle tamamladı. Bu eğitim süreci, ona aynı anda hem ‘teknokrat’ hem de ‘elit’ bir imaj kazandırdı.

dferg
Libya lideri Muammer Kaddafi'nin oğlu Seyfülislam, 23 Ağustos 2011 tarihinde başkent Trablus'ta destekçilerini selamlıyor. (Reuters)

Ancak eğitim, siyasetten bağımsız bir unsur olmadı. Çeşitli anlatımlara göre Seyfülislam Kaddafi, bu süreçte Batılı çevreler ve etkili isimlerle geniş bir ilişki ağı kurdu; babasının rejimine temkinli yaklaşan başkentlerle Libya arasında bir köprü olarak kendini konumlandırmasında bu bağlantılar belirleyici rol oynadı.

‘Uluslararası bir figür’ olarak yükselişi ve uzlaşma dosyaları

2000’li yılların başından itibaren, herhangi bir resmî ve sürekli devlet görevi üstlenmemesine rağmen, Seyfülislam Kaddafi’nin adı hassas dosyalarda öne çıkmaya başladı. Dış uzlaşma süreçlerinde ve arabuluculuk girişimlerinde rol oynadı; adı, tartışmalı dönüm noktalarıyla birlikte anıldı. Bunlar arasında Lockerbie davası kapsamında yürütülen tazminat düzenlemeleri ile Batı’yla kademeli normalleşme sürecine ilişkin dosyalar yer aldı. Bu dönemde Seyfülislam, ekonomik ve siyasi modernleşmeden söz eden bir ‘reformcu’ figür olarak lanse edilirken, babasının kurduğu yönetim yapısıyla açık bir kopuş ilan etmedi.

Söz konusu yıllarda, uluslararası alandaki varlığını yönetmek üzere etrafında idari, mali ve medya alanlarında çalışan bir ekip oluşturuldu. Lüks bir yaşam tarzı ve geniş ilişki ağlarına işaret eden göstergeler dikkat çekti. Batılı bir gazetecilik anlatısı, Londra’daki ikameti süresince yürütülen yazışmalar, düzenlemeler ve halkla ilişkiler faaliyetlerini, 2011’de Muammer Kaddafi yönetimine karşı patlak veren ayaklanma öncesindeki ‘perde arkasına’ açılan nadir bir pencere olarak tanımladı.

Londra'da: Bağlantılar ve aracılar

İngiltere’de bulunduğu dönemde, özel hayat ile kamusal alan arasındaki sınırlar giderek iç içe geçti. Prestijli bir üniversitede eğitim, iş dünyasından çevrelerle ve siyasi figürlerle kurulan ilişkiler ile güvenlik ve gayriresmi temsil gereklilikleri çerçevesinde çeşitli kurum ve yapılarla temaslar bu sürecin parçaları oldu.

fevf
Libya'nın eski lideri Muammer Kaddafi'nin oğlu Seyfülislam Kaddafi, 25 Mayıs 2014 tarihinde Zintan şehrindeki bir hapishane içinden duruşmaya katılıyor. (Reuters)

Buna paralel olarak, belirli dosyalar etrafında halkla ilişkiler faaliyetleri yoğunlaştı. Bunların başında, İngiltere’de ve uluslararası alanda uzun süre tartışma konusu olan Lockerbie hükümlüsü Abdülbasit el-Megrahi’nin serbest bırakılmasına yönelik girişimler geldi. Batılı raporlara göre bu süreç, medya ve siyasi baskı faaliyetleriyle birlikte yürütüldü.

2011... Devrimle yüzleşme

Şubat 2011’de Libya’da başlayan protestolar ve ardından patlak veren savaşla birlikte, Seyfülislam Kaddafi’nin söylemi de değişti. ‘Reform’ vurgulu çizgiden açık bir meydan okuma diline geçen Kaddafi, rejimi savunan ve muhaliflerini tehdit eden açıklamalarla kamuoyunun karşısına çıktı. Bu tablo, birçok gözlemciye göre, onu sistem içinde ‘yumuşak bir alternatif’ olarak konumlandıran imajın sona erdiği kırılma noktası oldu. Bu gelişmelerin ortasında, Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) 27 Haziran 2011’de Seyfülislam Kaddafi hakkında insanlığa karşı suçlar kapsamında tutuklama kararı çıkardı.

sdf8o98
Seyfülislam Kaddafi, 19 Kasım 2011'de Libya'nın Zintan kentinde bir uçakta otururken (Reuters)

Trablus’un düşmesi ve Muammer Kaddafi’nin öldürülmesinin ardından, Kasım 2011’de Seyfülislam Kaddafi’nin yakalandığı açıklandı. Böylece, uzun süreli tutukluluk ve kamuoyundan uzak bir dönemle tanımlanan yeni bir sürece girildi.

Trablus’taki bir mahkeme, 2015 yılında, Seyfülislam Kaddafi’yi gıyabında kurşuna dizilerek idam cezasına çarptırdı. Yaklaşık 30 Kaddafi dönemi yetkilisiyle birlikte yargılandığı davada, babasının iktidarına karşı ayaklanma sırasında göstericilerin öldürülmesi de dahil olmak üzere savaş suçlarından hüküm giydi. Ancak söz konusu karar daha sonra iptal edildi.

Kayboluş ve ardından 'siyasi geri dönüş'

Seyfülislam Kaddafi’nin 2017 yılında bir af yasası kapsamında serbest bırakıldığı duyuruldu. Bu tarihten sonra kamuoyundaki görünürlüğü sınırlı kalan Kaddafi, 2021’de başkanlık seçimleri için adaylık başvurusunda bulunarak yeniden gündeme geldi. Gür sakalı ve geleneksel kıyafetleriyle verdiği görüntü, eski rejim yanlılarının toplumsal tabanının bir kesimiyle uzlaşma mesajı olarak yorumlanırken, yıllar süren bölünmenin ardından merkezi devlet fikrini yeniden canlandırma çabasına da işaret etti.

Ancak bu geri dönüş, hukuki ve siyasi engellere takıldı. Libya içindeki önceki yargılamalar ve verilen hükümler ile UCM’nin tutuklama kararının yürürlükte olması, Seyfülislam Kaddafi’nin adaylığını tartışmalı bir mesele haline getirdi.

Öldürülmesi

3 Şubat 2026’da Libya’nın resmi haber ajansı, Seyfülislam Kaddafi’nin öldürüldüğünü duyurdu. Seyfülislam’ın siyasi ekibinin başkanı Abdullah Osman, Libya el-Ahrar televizyon kanalına yaptığı açıklamada, 53 yaşındaki Seyfülislam Kaddafi’nin evinde dört kişilik bir grup tarafından öldürüldüğünü söyledi. Osman, “Dört silahlı kişi Seyfülislam’ın ikametgâhına girdi, güvenlik kameralarını devre dışı bıraktıktan sonra kendisini öldürdü” ifadesini kullandı.


Almanya, "güvenlik gerekçeleriyle" Kuzey Irak'taki asker sayısını azaltıyor

Alman askerleri (DPA)
Alman askerleri (DPA)
TT

Almanya, "güvenlik gerekçeleriyle" Kuzey Irak'taki asker sayısını azaltıyor

Alman askerleri (DPA)
Alman askerleri (DPA)

Alman Silahlı Kuvvetleri, Ortadoğu'daki gerginliğin tırmanmasıyla birlikte "güvenlik gerekçeleriyle" Kuzey Irak'ta konuşlandırılan asker sayısını azaltacağını duyurdu.

Alman ordusunun operasyon komuta merkezi, artan bölgesel gerginlikleri gerekçe göstererek dün, görev için varlığı gerekli olmayan personelin geçici olarak Kürdistan Bölgesi'nin başkenti Erbil'den çekileceğiniaçıkladı.

Askeri bir sözcü, yeniden konuşlandırılacak asker sayısını veya bölgede kalacak gücün büyüklüğünü belirtmekten kaçındı.

Şarku’l Avsat’ın Alman Der Spiegel dergisinden aktardığına göre bu adım, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasında potansiyel bir askeri gerilimin artması riskine yanıt olarak atıldı.

Dergi, Washington ve Tahran arasındaki devam eden ve artan gerilimler nedeniyle bu adımın gerekli olduğunu belirten bir parlamento brifingine atıfta bulunarak, Almanya'nın Kuzey Irak'taki askeri varlığını önemli ölçüde azaltmayı planladığını bildirdi.

Ortak Operasyonlar Komutanlığı ise bu adımı ihtiyati bir önlem olarak nitelendirerek, kalan personelle temel görevlerini yerine getirmeye devam edeceğini vurguladı.

Kararın, sahadaki çok uluslu ortaklarla yakın bir koordinasyon içinde alındığını belirten yetkili, Alman askerlerinin güvenliğinin en büyük öncelik olduğunu vurguladı.

Almanya, DEAŞ'ın yeniden ortaya çıkmasını önlemek amacıyla Irak güçlerine eğitim de dahil olmak üzere Irak'ı desteklemek için uluslararası bir misyona katılıyor.

Misyon Erbil'e odaklanmış durumda, ancak Der Spiegel'in haberine göre son zamanlarda yaklaşık 300 Alman askeri ülke genelinde, çoğunlukla Ürdün'de konuşlandırıldı.


CENTCOM, bir hafta içinde Suriye'deki DEAŞ hedeflerine karşı 5 hava saldırısı düzenlediğini duyurdu

ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)
ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)
TT

CENTCOM, bir hafta içinde Suriye'deki DEAŞ hedeflerine karşı 5 hava saldırısı düzenlediğini duyurdu

ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)
ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) yaptığı açıklamada, güçlerinin 27 Ocak ile 2 Şubat tarihleri ​​arasında Suriye'deki DEAŞ hedeflerine karşı 5 hava saldırısı düzenlediğini duyurdu. X platformu üzerinden dün yayınlanan açıklamada CENTCOM, DEAŞ’ın iletişim merkezlerini ve silah depolarını tespit edip imha ettiğini belirtti.

CENTCOM Başkanı Brad Cooper, “Bu saldırılar, DEAŞ’ın Suriye'de yeniden güçlenmesini önleme kararlılığımızın altını çiziyor… ABD'nin, bölgenin ve tüm dünyanın güven içinde yaşayabilmesi için DEAŞ’ın kalıcı olarak yenilgiye uğratılmasını sağlamak üzere Küresel Koalisyon ile koordineli olarak çalışıyoruz” dedi.  

CENTCOM açıklamasında, askeri operasyonlarının son iki ayda 50'den fazla DEAŞ üyesinin öldürülmesi veya yakalanmasıyla sonuçlandığı vurgulandı.