Suriye rejimine bağlı kurumlardan istifalar hız kazandı

İdlib’deki bir kampta, kolera salgınının ardından kâr amacı gütmeyen bir kuruluştan temizlik ürünleri alan Suriyeliler. (AFP)

Suriye'de kaydedilen akaryakıt krizi nedeniyle ulaşım ücretlerinin artmasıyla birlikte devlet kurumları çalışanlarının erken emeklilik talepleri hız kazandı. Zira Suriye’de devlet kurumu çalışanları, aldıkları maaş ile ulaşım ücretini dahi karşılamakta zorlanıyor.
Hükümete bağlı Tishreen gazetesinin haberine göre Lazkiye İşçi Sendikası Başkanı Munim Osman, Lazkiye’de yılın başından eylül ayına kadar 516 çalışanın istifa talebinde bulunduğunu söyledi. 149’unun Tütün Genel Kurumu (GOT), 230’unun iplik şirketleri, 58’inin tarım, 21’inin belediye, 27’sinin Su Kaynakları Müdürlüğü ve 31’inin de Sağlık Müdürlüğü çalışanı olduğunu kaydetti.
Devlet çalışanlarının maaşları 60 bin Suriye lirası ile 200 bin Suriye lirası (13 ila 50 dolar) arasında değişiklik gösteriyor. Dört kişilik bir ailenin temel ihtiyaçları için ise yaklaşık 400 dolar tutuyor. Nitekim gelir ile giderler arasındaki bu büyük uçurum, genellikle ikinci bir iş veya maddi destek yoluyla gideriliyor. 
Şam’da görevli bir satış personeli, Şam'ın eteklerindeki evinden merkezdeki iş yerine gitmek için üç vesait değiştirmesi gerektiğini, neredeyse tüm maaşını bu şekilde tükettiğini aktardı. Devlet kurumlarındaki diğer çalışanların da dediği gibi kendisini idare edebilecek yollar bulduğu için çalışmaya devam ettiğini belirten Suriyeli, bunun için iş yerindeki ilişkilerinden elde ettiği faydalara dikkat çekti. Aynı zamanda bu vaziyet devam ettiği takdirde tek bir devlet çalışanı dahi bulamayacaklarını, zira maaşların oldukça yetersiz kaldığını vurguladı.
Lazkiye İşçi Sendikası Başkanı Munim Osman istifaların arttığını, zira çalışanların ikinci bir gelir kapısına ihtiyaç duymaya başladığını belirtti. Çalışanlar istifa ettikleri veya kısmi emeklilik talebinde bulundukları takdirde emeklilik maaşı aldıklarına dikkat çeken Osman, böylece kamuda geçirdikleri vakti başka işlere harcadıklarını söyledi. Ancak GOT’ta çalışan 91 personel gibi bazı kamu çalışanlarının istifa taleplerinin ‘personel ihtiyacı’ dolayısıyla reddedildiği, erken emeklilik başvurusunda bulunanların çoğunun hizmet sürelerinin 20 ila 25 yıl arasında değiştiğini kaydetti.
Nitekim kamu çalışanları kötü çalışma koşullarından şikayetçi. Lazkiye’deki bir tekstil firmasında çalışan ancak daha önce istifa başvurusunda bulunarak tarım sektörüne girmek istediğini belirten bir Suriyeli, fabrikadaki soğutma sisteminin arızalanması nedeniyle sıcaklığın 40 santigrat dereceye ulaştığı koşullarda çalışmak zorunda kalındığını, yaklaşık 10 yıldır çok kötü sağlık koşullarında çalıştığını vurguladı. Nitekim soğutma sisteminin ABD menşeli olduğunu, yaptırımlar nedeniyle eksik parçayı temin edemediklerini kaydetti. Yüksek sıcaklıklarda çalışmanın birçok çalışanın göğüs hastalıklarına yakalanmasına neden olduğunu belirten personel “Savaş sırasında en kötü koşullarda çalıştık. Şimdi ise fiyatlardaki artış ve maaşlardaki düşüş ile birlikte devlet kurumlarında çalışmak oldukça zorlaştı” ifadelerini kullandı.
Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR) dün, Humus’ta karaborsa dizel yakıt fiyatının varil başına yaklaşık 1 milyon 300 bin Suriye lirasına yükseldiğini, bir litre benzinin ise 7 bin Suriye lirası olduğunu bildirdi. Ailelerin ev içi kullanıma uygun gaz tüpünün değişimini Takamol adlı akıllı kartı kullanarak gerçekleştirme talimatını en az yüz gündür almadıklarına, bu durumun serbest piyasadaki fiyatının yaklaşık 200 bin Suriye lirasına yükselmesine sebep olduğuna dikkat çekti. SOHR’un raporuna göre Suriye ile Lübnan’ı birbirine bağlayan ve kaçakçılık yapılan sınırlar, Humus'un batı kırsalındaki askeri güvenlik kontrol noktaları ile Dördüncü Tümen arasında çıkan anlaşmazlıkların ardından kapatıldı.
SOHR, iki ülke arasındaki sınırların ve kaçakçılık yollarının en az iki hafta süreyle kapatılması ardından bir grup motosikletli kaçakçının Lübnan'dan Suriye'ye bazı gıda maddeleri ve gaz tüpleri taşımaya başladığına dikkat çekti. Böylece fiyatlarda düşüş sağlandığını, bir gaz tüpünün 150 bin Suriye lirasına düştüğünü aktardı.