Mısır’da devlet daireleri, AVM'ler ve mağazalar, elektrik tüketiminin azaltılması için erken kapanacak

Hükümet, gaz ihracatını arttırmak için harekete geçti

Mısır Başbakanı Mustafa Medbuli başkanlığındaki hükümet toplantısı (Mısır Kabinesi)
Mısır Başbakanı Mustafa Medbuli başkanlığındaki hükümet toplantısı (Mısır Kabinesi)
TT

Mısır’da devlet daireleri, AVM'ler ve mağazalar, elektrik tüketiminin azaltılması için erken kapanacak

Mısır Başbakanı Mustafa Medbuli başkanlığındaki hükümet toplantısı (Mısır Kabinesi)
Mısır Başbakanı Mustafa Medbuli başkanlığındaki hükümet toplantısı (Mısır Kabinesi)

Mısır, elektrik tüketimini azaltmak için halka açık dükkanların, alışveriş merkezlerinin (AVM), restoran ve kafelerin açılış ve kapanış saatlerinde kış tarifesi uygulamaya başladı.
Mısır hükümeti, gaz ihracatını arttırmayı hedeflerken Mısır Başbakanı Mustafa Medbuli yaptığı açıklamada “Rusya ve Ukrayna savaşı ile bağlantılı olarak dünyanın çeşitli enerji kaynaklarında tanık olduğu krizin ışığında doğal gaz ya da elektrikle ilgili olsun veya olmasın, her türlü enerji tüketimi için bütüncül bir plan uygulamamız gerekiyor. Mevcut küresel koşullar ışığında bu kaynakların sürdürülebilirliğini sağlayacak şekilde mekanizmaları ve yöntemleri hayata geçirmek gerekiyor” dedi.
Hükümet, Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi’nin önceki gün yaptığı açıklamalara benzer bir şekilde ‘Yeni Cumhuriyet’ kapsamında doğalgazdan yararlanmayı artırma ve ticareti ve dolaşımı için bölgesel bir merkez haline gelme niyetinde olduğunu açıkladı.
Mısır Bakanlar Kurulu’nun kararına göre önümüzdeki Nisan ayının sonuna kadar tüm mağazalar ve alışveriş merkezleri sabah 07:00’de açılıp akşam 22:00’de kapanacak.  Perşembe ile Cuma günleri ve resmi tatillerde ise kapanış saati 23:00 olacak. Alışveriş merkezlerinde bulunanlar da dahil olmak üzere ülke genelindeki restoran ve kafeler, her gün sabah 05:00’de açılacak ve gece yarısı 00:00’da kapanacak. Resmi tatillerde, Perşembe ve Cuma günlerinde restoran ve kafeler 01:00’de kapanacak.
Hükümet, yol üzerindeki tesisler, benzin istasyonları ve acil servisler hariç apartman ve insanların yaşadığı bölgelerdeki tüm atölyelerin ve dükkanların sabah 08:00’da açılıp akşam 18:00’da kapanmasına karar verdi. Medbuli, “Ne zaman elektrik tüketimini azaltsak çok fazla gaz tasarruf ettik, bu nedenle gaz ihraç ediyoruz” dedi.
Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre, resmi saatlerden sonra devlet dairelerinde de elektrik söndürülecek. Tüm devlet daireleri ve meydanlardaki dış aydınlatma kapatılacak ve sokak aydınlatmaları azaltılacak. Alışveriş merkezlerinin sıcaklık derecesi 25 derece ve üzerinde olacak. Hükümet, spor tesislerinin aydınlatılması, stadyumların ve kapalı spor salonlarının aydınlatılması için spor kulüpleri ile koordinasyonlu bir şekilde çalışacak.
Mısır Bakanlar Kurulu Medya Merkezi, geçtiğimiz Eylül ayında bir rapor sunmuştu. Raporda yer alan BP’nin açıklamasına göre Mısır, 2015 yılında doğalgaz üretiminde listede 19. sırada yer aldı. 2017 yılında Zohr doğalgaz sahasının keşfedilmesinden önce, Mısır 2015- 2017 yılları arasında doğalgaz ithal eden bir ülkeydi.
Hazırlanan raporda Uluslararası Gaz Birliği’nin (IGU) açıklamalarına yer verildi. IGU’ya göre Mısır, 2021 yılında, 2020 yılına kıyasla 5,2 milyon ton ile dünyadaki sıvılaştırılmaz doğalgaz ihracatında en yüksek artış yaşayan ikinci ülke. Mısır, sadece bir yılda sıvılaştırılmış doğal gaz ihracatını 5 kat artırdı.
Rapora göre Ekim 2021’den bu yana elektrik üretiminde doğalgaz kullanımının yüzde 5’e ulaşması ile tahmini olarak değeri ayda 100 milyon ile 150 milyon arasında değişen ihracat tutarı elde edildi. Doğalgaz tüketiminde yüzde 10’luk bir azalma yaşandığı taktirde ihracat değerinin ayda 300 milyon dolara, yüzde 15’lik bir azalma yaşandığı takdirde ise aylık 450 milyon dolara ulaşması bekleniyor.



ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
TT

ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)

ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID) çalışanları, 2024’ün ilk aylarında, Gazze’nin kuzeyinde gıda ve tıbbi yardım eksikliğinin kritik boyutlara ulaştığına dair uyarılarını, dönemin ABD Başkanı Joe Biden yönetimindeki üst düzey yetkililere iletti. Şarku'l Avsat'ın Reuters’tan aktardığı habere göre, söz konusu uyarılar kurum içi yazışmalar yoluyla yapıldı.

Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki saldırılarının ve İsrail’in Gazze’ye kara harekâtının üzerinden üç ay geçtikten sonra hazırlanan iç mesajda, Ocak ve Şubat aylarında iki aşamada bölgeye giden Birleşmiş Milletler çalışanlarının sahada gözlemlediği sarsıcı manzaralar ayrıntılı biçimde yer aldı.

frgtyu7
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Beyt Lahiya’da, hayır mutfağından pişmiş yemek almak için bekleyen Filistinliler, 28 Nisan 2025 (Reuters)

Çalışanlar, yollarda insan uyluk kemiği ve başka kemikler gördüklerini, araçlarda bırakılmış cesetlere rastladıklarını aktardı. Ayrıca özellikle gıda ve temiz içme suyu başta olmak üzere insani ihtiyaçlarda “felaket düzeyinde” bir eksiklik bulunduğunu vurguladılar.

Ancak Reuters’in görüştüğü dört eski yetkili ile incelenen belgelere göre, ABD’nin İsrail Büyükelçisi Jack Lew ve yardımcısı Stephanie Hallett, telgrafların yeterli tarafsızlık içermediği gerekçesiyle ABD hükümeti içinde daha geniş biçimde dağıtılmasını engelledi.

Gazze’deki duruma resmî itiraf meselesi

Altı eski ABD’li yetkili, Şubat 2024’te gönderilen telgrafın, yılın ilk yarısında iletilen ve İsrail’in Gazze’ye yönelik savaşı nedeniyle sağlık, gıda, hijyen koşullarındaki hızlı bozulmayı ve toplumsal düzenin çöküşünü belgeleyen beş telgraftan biri olduğunu söyledi.

vf
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Cibaliye’de, savaşta yıkılan binaların enkazı arasında yürüyen Filistinliler, 6 Ocak 2026 (Reuters)

Reuters bu telgraflardan birini inceledi. Diğer dört telgrafın da Lew ve Hallett tarafından “tarafsızlık” kaygısıyla engellendiğini, içeriklerini bilen dört eski yetkili doğruladı.

Üç eski ABD’li yetkili, bu telgraflardaki ayrıntıların olağanüstü derecede sarsıcı olduğunu ve yönetim içinde geniş biçimde paylaşılsaydı üst düzey karar alıcıların dikkatini çekeceğini belirtti. Yetkililere göre bu durum, Biden’ın aynı ay yayımladığı ve ABD istihbarat ve silah tedarikini İsrail’in uluslararası hukuka uyumuna bağlayan ulusal güvenlik muhtırasına yönelik denetimi de sıkılaştırabilirdi.

O dönem USAID’de Batı Şeria ve Gazze’den sorumlu bilgi birimi başkan yardımcısı olan Andrew Hall, “Telgraflar insani bilgiyi aktarmanın tek yolu değildi; ancak büyükelçinin Gazze’deki gerçek durumu resmen kabul etmesi anlamına gelirdi” dedi.

ABD’nin Kudüs Büyükelçiliği, bölgedeki diğer büyükelçiliklerden gelenler de dahil olmak üzere Gazze’ye ilişkin telgrafların çoğunun hazırlanması ve dağıtımını denetliyordu. Üst düzey bir eski yetkili, Büyükelçi Lew ve yardımcısı Hallett’in sık sık USAID yönetimine, telgraflardaki bilgilerin zaten medyada geniş biçimde yer aldığını söylediklerini aktardı.

Eski Dışişleri Bakanı Antony Blinken ile Biden’ın temsilcileri, söz konusu telgrafların hiçbir zaman ABD hükümetinin üst kademelerine ulaşmadığı iddiasına ilişkin yorum taleplerine yanıt vermedi.

Gazze savaşı, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te düzenlediği ve 1.250’den fazla kişinin öldüğü saldırıların ardından başladı. Filistin Sağlık Bakanlığı verilerine göre Gazze’de hayatını kaybedenlerin sayısı 71 bini aştı.

ABD Başkanı Donald Trump, geçen yıl eylülde Beyaz Saray’da İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun yanında Gazze için barış planını açıklamış olsa da, çatışmalar durmadı. Filistin Sağlık Bakanlığı’na göre, ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana yaklaşık 481 kişi daha öldürüldü.

Biden yönetiminin savaş boyunca İsrail’e verdiği destek, Demokrat Parti içinde derin bir bölünmeye yol açtı ve konu parti adayları açısından hâlâ çözülmüş değil. Reuters/Ipsos’un geçen ağustosta yaptığı ankete göre, Demokratların yüzde 80’inden fazlası İsrail’in Gazze’deki askerî karşılığının aşırı olduğunu ve ABD’nin açlık riskiyle karşı karşıya olan Gazze halkına yardım etmesi gerektiğini düşünüyor.


Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
TT

Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)

Gazze'de Filistinli gruplar içindeki kaynaklar Şarku’l Avsat'a, Hamas ile silah meselesi konusunda "genel istişarelerin" devam ettiğini doğruladı. Bir kaynak, "özellikle Gazze Şeridi'ndeki hükümet operasyonlarının (Gazze İdari Komitesi'ne) devredilmesiyle birlikte, grupların silahları konusunda arabulucularla daha ciddi görüşmelerin önümüzdeki günlerde başlayacağını" ifade etti.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Hamas ve diğer grupların silahsızlandırılmasını ateşkesin ikinci aşamasının uygulanması için temel bir koşul olarak görürken, Filistin hareketi silahlarının akıbetini bu konuda "ulusal bir uzlaşmaya" bağlıyor.

Hamas'tan bir kaynak Şarku’l Avsat'a, silahların akıbeti konusunun "kamuoyu istişareleri" aşamasında olduğunu söyledi.

Kaynaklar, "kapsamlı ve kapsayıcı bir ulusal çerçeve" oluşturulmasının gerekliliğini vurguladı. Ayrıca, "Filistinli gruplarla bazı istişarelerin yapıldığını ve bu konuyu ele alacak ciddi görüşmeler sırasında arabuluculara sunulmak üzere bir önerinin hazırlandığını" vurguladılar.


Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
TT

Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)

Suriye'nin Halep şehri, savaş ve depremin tozunu üzerinden atıyor ve özellikle iddialı projelerle tarihi çarşısında yavaş yavaş eski canlılığını ve ruhunu yeniden kazanıyor.

UNESCO tarafından koruma altına alınan bu tarihi çarşı, Bab Antakya'dan Halep Kalesi civarına kadar uzanan onlarca çarşıyı içerir. Memlük, Zengi ve Osmanlı dönemlerine ait hamamlar ve kervansaraylara ev sahipliği yapar; her bir çarşının belirli bir zanaat veya emtia konusunda uzmanlaşmış olmasıyla öne çıkar.

Kültür Bakanlığı ve uluslararası ortaklar, 2018'den bu yana restorasyon projeleri başlattı; bu projeler arasında 40 çarşıdan 13'ünün yeniden açılması ve yüzlerce dükkanın sahiplerine iade edilmesi yer alıyor. Bu çalışmalarda orijinal taşlar ve yetenekli el işçiliği kullanılıyor.

Mimar Fatima Hulendi Şarku’l Avsat'a verdiği demeçte, Halep'in tarihi çarşısının estetiği ve benzersizliği hakkında coşku ve gururla konuşuyor ve "El-Sakatiyye 1" çarşısrının, Bab Antakya'dan Suk el-Zerb'e uzanan düz bir hat üzerinde yer alması nedeniyle Halep'teki eski çarşılar için hayati bir damar olduğunu belirtiyor.