Tel Aviv’den boykot çağrısı yapan Avrupalı kuruluşlara desteğin durdurulması çağrısı

İsrail askerleri tarafından takip edilirken ölen bir çocuk için dün Beytüllahim'in doğusunda düzenlenen cenaze töreninde öfke hakimdi. (Reuters)
İsrail askerleri tarafından takip edilirken ölen bir çocuk için dün Beytüllahim'in doğusunda düzenlenen cenaze töreninde öfke hakimdi. (Reuters)
TT

Tel Aviv’den boykot çağrısı yapan Avrupalı kuruluşlara desteğin durdurulması çağrısı

İsrail askerleri tarafından takip edilirken ölen bir çocuk için dün Beytüllahim'in doğusunda düzenlenen cenaze töreninde öfke hakimdi. (Reuters)
İsrail askerleri tarafından takip edilirken ölen bir çocuk için dün Beytüllahim'in doğusunda düzenlenen cenaze töreninde öfke hakimdi. (Reuters)

İsrail’in Avrupa Birliği temsilciliği, Ortaklık Konseyi’nin Brüksel’de önümüzdeki pazartesi düzenleyeceği ilk toplantıya İsrail’in davet edilmesine rağmen Avrupa ülkelerinde aktif olan 60 örgüt ve hareketin finansmanlarının kesilmesi çağrısında bulundu.
İsrail Büyükelçiliği, söz konusu kuruluşların insan haklarını desteklemek ve ırkçılıkla mücadele etmek için Avrupa Birliği’nden önemli miktarda fon aldığını ancak kaynaklarını İsrail ve Yahudi halkına karşı boykotları ve kışkırtmaları desteklemeye harcadığını vurguladı. Ayrıca Yahudi karşıtı planlar izlemeye odakladıklarını ve bunların Avrupa Birliği yasalarının, kararlarının ve halklar arasındaki iş birliğinin ve ortaklığın ihlali olduğunu vurguladı.
Avrupa Birliği geçen perşembe akşamı, Filistin karşıtı uygulamaları ve yerleşimci politikaları nedeniyle on yıl boyunca kuruluşla ilişkilerinde gerilim yaşayan İsrail’e, Ortaklık Konseyi ile ilişkilerini düzeltme çağrısında bulunmuştu.
Tel Aviv ve Brüksel’deki diplomatik kaynaklara göre Avrupalılar, 10 yıl boyunca Avrupa’yı eleştirmekten vazgeçmeyen eski İsrail Başbakan Binyamin Netanyahu’nun iktidardan düşmesinin ardından İsrail ile yeni bir sayfa açmak istiyor.
Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Josep Borrell daha önce yaptığı açıklamada, Yair Lapid’in bu ay Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda Filistinlilerle iki devletli çözüme ılımlı desteğini memnuniyetle karşıladığını söyledi. Borrel açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“Bir buçuk yıl önce Dışişleri Bakanı olarak seçilmesinden bu yana Avrupa Birliği ile ilişkileri geliştirmek için çaba sarf ediyor ve barış sürecini destekleyen ilkeli tutumlarımıza yanıt veriyor. Toplantıda ticaret, iklim değişikliği, enerji, bilim ve teknoloji, kültür, insan haklarına ve demokratik ilkelere saygı, din özgürlüğü ve bunlara ek olarak anti-semitizmle mücadele konularında ortaklık üzerinde durulacak.”
AB’den bir kaynağa göre Başbakan ve Dışişleri bakanı Yair Lapid’in toplantıda İsrail’i temsil etmesi gerekiyordu. Ancak Lapid seçim savaşına yoğunlaştı.
Toplantı haberi yayılır yayılmaz bahsi geçen 60 örgüt, İsrail’in yerleşim politikasını değiştirmemesine rağmen bu ortaklığa dönmesini eleştiren bir açıklama yaptı. Örgütler, Avrupa Birliği’ndeki 27 ülkenin liderlerine mektuplar göndererek toplantının iptal edilmesini ve hatta İsrail’in Akdeniz’den çıkardığı doğal gaz için devam eden müzakerelerin iptal edilmesini talep etti.
Mektubun devamında şu ifadelere yer verildi:
“İsrail, Filistinlilere karşı şuç işlemeye, Filistinlilerin insan haklarını çiğnemeye ve Filistin topraklarında faaliyet gösteren ve onları takip eden (el-Hak) ve (el-Zamîr) insan hakları derneklerinin çalışmalarını engellemeye devam ediyor.”
İsrail Dışişleri Bakanlığı ile Avrupa ve ABD’deki Yahudi örgütleri ise bu derneklere karşı harekete geçtiler. Avrupa Birliği’nden cezalandırılmalarını ve fonlarının kesilmesini talep ettiler.



İran, protestolar sırasında bir Besic üyesinin öldüğünü duyurdu

Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
TT

İran, protestolar sırasında bir Besic üyesinin öldüğünü duyurdu

Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)

İranlı yetkililer bugün yaptıkları açıklamada, ülkede giderek yayılan protestolar sırasında batıdaki Luristan eyaletinde İran Devrim Muhafızları Ordusu’na (DMO) bağlı seferberlik gücü Besic’ten bir unsurun öldüğünü duyurdu. Bu olay, güvenlik güçleri saflarında kaydedilen ilk ölüm olarak bildirildi.

Protestolar, ülkedeki ekonomik koşulların kötüleşmesine tepki olarak pazar günü başlamıştı.

Çarşamba gecesi hayatını kaybeden ve 21 yaşında olduğu belirtilen Besic üyesinin ölümü, başkent Tahran’da protestoların görece zayıflamasına karşın diğer eyaletlere yayılmasıyla birlikte, İran yönetiminin gösterilere karşı daha sert bir tutum benimseyebileceğine işaret ediyor.

Şarku’l Avsat’ın AP’den aktardığına göre, İran resmi haber ajansı IRNA, DMO mensubunun ölümünü doğruladı ancak olaya ilişkin ayrıntı vermedi.

İranlı Öğrenciler Haber Ajansı (ISNA) ise Luristan Vali Yardımcısı Said Burali’nin açıklamalarına yer verdi. Burali, güvenlik görevlisinin ölümünden doğrudan göstericileri sorumlu tuttu.

Burali, söz konusu DMO mensubunun, protestolar sırasında ‘kamu düzenini savunurken’ ‘ayaklanmacılar’ tarafından öldürüldüğünü söyledi. Burali ayrıca, Besic ve polis güçlerinden 13 kişinin de olaylarda yaralandığını açıkladı.

İran’da protestolar, Tahran’daki ticaret merkezlerinden üniversitelere ve birçok kente yayılarak genişledi. Geçtiğimiz pazar günü, ekonomik krizin derinleşmesi, riyalin rekor düzeyde değer kaybetmesi, enflasyonun yükselmesi ve yaşam koşullarının ağırlaşmasıyla başlayan hareketlilik, dikkat çekici bir boyut kazandı.


İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
TT

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)

Yeni yılın ilk gününde bugün İstanbul'da binlerce kişi Gazze’ye destek amacıyla yürüyüş düzenledi. Filistin ve Türk bayraklarının taşındığı yürüyüşte, savaşın harap ettiği bölgedeki şiddetin sona ermesi talep edildi.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre protestocular dondurucu soğukta toplanarak Galata Köprüsü'ne doğru yürüdüler ve "Sessiz kalmayacağız, Filistin'i unutmayacağız" sloganıyla oturma eylemi yaptılar.

Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)

Bilal Erdoğan da dahil olmak üzere 400'den fazla sivil toplum örgütü yürüyüşe katıldı.

Polis kaynakları ve Anadolu haber ajansı (AA), yürüyüşe yaklaşık 500 bin kişinin katıldığını, konuşmalar yapıldığını ve Lübnan doğumlu şarkıcı Maher Zain'in "Filistin'e Özgürlük" şarkısını seslendirdiğini bildirdi.

Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)

Eğitim amaçlı bir hayır kurumu olan İlim Yayma Vakfı'nın başkanı olan ve yürüyüşün düzenlenmesine destek veren Bilal Erdoğan, "2026 yılının tüm milletimize ve ezilen Filistinlilere iyilik getirmesini diliyoruz" dedi.

Türkiye, Gazze'deki savaşın en sert eleştirmenlerinden biri olup, 7 Ekim 2023'te İsrail'e yönelik eşi benzeri görülmemiş bir Hamas saldırısına karşılık olarak patlak veren savaşı sona erdiren ateşkesin sağlanmasına yardımcı oldu.

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)

10 Ekim'de kırılgan bir ateşkes yürürlüğe girdi, ancak bu ateşkes şiddeti etkili bir şekilde sona erdirmedi; yürürlüğe girmesinden bu yana 400'den fazla Filistinli öldürüldü.


İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
TT

İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)

Gazze savaşında ateşkes sağlansa da 7 Ekim 2023'te başlayan çatışmaların etkileri her iki tarafta da derinden hissediliyor. 

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu verilerine göre, savaşla ilgili ölümler hesaba katılmadığında dahi, ülkedeki beklenen yaşam süresi 2024'te düştü. 

Yahudi erkeklerin ortalama ömrü 82,4'ten 82,1'e gerilerken, kadınlarda 86,1'den 85,8'e gelindi. 

Bu süre zarfında İsrail yurttaşı Arap erkeklerinde düşüş daha fazla oldu: Beklenen yaşam süresi 78,3'ten 77,7'ye azaldı. 

2023'te ortalama ömrü 83,3 olan Arap kadınlarıysa 2024'te 83,2'ye düştü.

Böylece İsrail'deki ortalama yaşam beklentilerinde 2020'den beri ilk kez düşüş kaydedildi. 

Geçen hafta yayımlanan bu verileri haberleştiren Haaretz, 2,7 milyon İsraillinin sigortalı olduğu Maccabi adlı şirketin çarşamba açıkladığı rakamları da dünya kamuoyuna duyurdu. 

Her üç İsrailliden birinin profesyonel psikolojik desteğe ihtiyaç duyduğu vurgulandı. 

İsrail'den göç edenlerin sayısı Gazze savaşının ardından iki katına çıkarken neredeyse üç aydır süren ateşkes de bu eğilimi değiştirmeyecek gibi görünüyor.  

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu'nun yıl sonu raporuna göre 2025'te 69 bini aşkın İsrailli ülkesini terk etti. 24 bin 600 kişininse Ortadoğu ülkesine taşındığı bildiriliyor. 

Resmi verilere göre, 2024'te ülkesinden kaçan İsrailli rakamı 82 bin 700'dü. Aynı yıl yerleşmek üzere ülkeye giden kişi sayısının 55 bin civarında kaldığı düşünülünce İsrail'de nadir görülen bir negatif net göç ortaya çıkmıştı.

Son rakamlara göre bu yıl da aynı durum tekrarlandı. 

Times of Israel, Gazze savaşıyla birlikte ülkedeki gergin siyasi atmosferin bu düşüşten sorumlu tutulduğunu aktarıyor.

İsrailli sosyologlar ve nüfusbilimciler, ülkeyi terk edenlerin çoğunun iyi eğitimli, yüksek gelirli, seküler ve sola yatkın kişiler olduğunu söylüyor. 

Göç dalgasının ekonomik, sosyal ve siyasi etkilerinin ülkenin geleceğini ciddi bir şekilde belirleyebileceği uyarısında bulunuyorlar. 

Avrupa'da yaşayan İsrail yurttaşı sayısının 200 bin civarında olduğu tahmin ediliyor. 

Independent Türkçe, Haaretz, Times of Israel