SpaceX'in Dragon kapsülü 4 ton kargoyla Uluslararası Uzay İstasyonu'na fırlatıldı

Fotoğraf (AA)
Fotoğraf (AA)
TT

SpaceX'in Dragon kapsülü 4 ton kargoyla Uluslararası Uzay İstasyonu'na fırlatıldı

Fotoğraf (AA)
Fotoğraf (AA)

 Amerikan uzay mekiği ve roket üreticisi SpaceX'e ait Dragon kapsülü, yaklaşık 4 ton gıda ve deney malzemesi ile Uluslararası Uzay İstasyonu'na gönderildi. ABD'nin Florida eyaletindeki Kennedy Uzay İstasyonu'ndan Falcon 9 roketi ile kalkış, TSİ 22.20'de gerçekleşti.
Dragon kapsülü, her şeyin yolunda gitmesi durumunda taşıdığı yaklaşık 4 ton gıda ve deney malzemesiyle yarın TSİ 15.30'da Uluslararası Uzay İstasyonu'ndaki Harmony modülüne yanaşacak. Uzay istasyonundaki astronotlar, kapakları açarak Dragon uzay aracının basınçlı bölmesindeki kargoları boşaltmaya başlayacak.
Kapsülde, uzay istasyonunda görev yapan astronotlar için gıda malzemelerinin yanı sıra yer çekimsiz ortamda sebze yetiştirme testi için küçük kırmızı Robin domates cinsi tohumlar da bulunuyor.
Kapsülde ayrıca astronotların kan örneklerinin tıbbi görüntülerini toplamasına yardımcı olacak taşınabilir bir el mikroskobu, uzayda esnek yapıların inşasında veri toplamak için teknolojik aletler ve istasyonun güç sistemini yükseltmek için "iROSA" denilen iki yeni güneş paneli de yer alıyor.
Güneş panelleri, 29 Kasım ve 3 Aralık'ta yapılması planlanan uzay yürüyüşleri ile yüzen laboratuvarın dışına kurulacak.
Görevin sonunda, yeniden kullanılabilir Dragon kapsül birkaç ton kargo ile istasyondan ayrılarak ocak ayı başlarında Florida kıyılarında paraşütle suya inecek.
SpaceX, NASA ile yaptığı milyarlarca dolarlık anlaşmanın bir parçası olarak son 10 yılda uzay istasyonuna iki düzineden fazla ikmal fırlatışı gerçekleştirdi.
İkmal amaçlı fırlatışlar dışında SpaceX, iki astronot görevi de dahil olmak üzere bu yıl şimdiye kadar 52 fırlatışla bugüne kadarki en yoğun yılını geçirdi.



Batılı teknoloji devleri, Çin üretimi yapay zekaya yöneliyor

Çin'de geliştirilen DeepSeek, Batı'da "veri casusluğu" endişesi yaratmıştı (Reuters)
Çin'de geliştirilen DeepSeek, Batı'da "veri casusluğu" endişesi yaratmıştı (Reuters)
TT

Batılı teknoloji devleri, Çin üretimi yapay zekaya yöneliyor

Çin'de geliştirilen DeepSeek, Batı'da "veri casusluğu" endişesi yaratmıştı (Reuters)
Çin'de geliştirilen DeepSeek, Batı'da "veri casusluğu" endişesi yaratmıştı (Reuters)

Batılı ülkelerdeki büyük firmalar, Çin üretimi yapay zeka modellerini kullanmaya yöneliyor.

Wall Street Journal’ın (WSJ) analizinde, Amazon Web Services, Microsoft ve Google gibi Amerikan devlerinin, müşterilerine DeepSeek’i bir seçenek olarak sunmaya başladığını yazıyor.

Bu durumun, ABD hükümetinin veri güvenliği nedeniyle Çinli DeepSeek firmasının bazı uygulamalarını devlet cihazlarında yasaklamasına rağmen gerçekleştiğine işaret ediliyor.

Analiz firması Sensor Tower’ın verilerine göre, ABD’li OpenAI firmasının ürettiği ChatGPT en popüler yapay zeka destekli sohbet botu olma özelliğini koruyor. Küresel çapta uygulamanın 910 milyon kez indirildiği belirtiliyor. Çinli mühendislerin tasarladığı DeepSeek ise 125 milyon kez indirildi.

Harvard Üniversitesi’nin haziranda yayımladığı bir çalışmada, Çin’in yapay zekada öne çıkmasını sağlayan iki temel unsurun veri zenginliği ve insan sermayesi olduğu belirtilmişti.

WSJ’nin analizine göre de Amerikan şirketleri daha çok “yapay genel zeka” (AGI) gibi devrimsel ilerlemelere yoğunlaşırken, Çinli firmalar pratik uygulamalarla günlük sorunları çözmeye odaklanıyor. Çinli şirketler aynı zamanda modellerini açık kaynak olarak sunuyor. Bu sayede kullanıcılar modelleri kendi ihtiyaçlarına göre uyarlayabiliyor.

Alibaba’nın “Qwen” adlı açık kaynak modelinin dünya genelinde 100 binden fazla türevi geliştirildi. Haberde, Japonya Ekonomi Bakanlığı için özel yazılımlar geliştiren Tokyo merkezli Abeja şirketinin Google ve Meta yerine Qwen’i tercih ettiğine dikkat çekiliyor.

DeepSeek, diğer yapay zeka şirketlerine kıyasla düşük maliyetle ve az sayıda çip kullanarak geliştirdiği açık kaynaklı yeni modeli DeepSeek-R1'i, 20 Ocak'ta piyasaya sürmüştü. ABD’li şirketlerle yarışan modelleri daha ucuza geliştirip sattığını öne süren DeepSeek, Nvidia'dan Microsoft'a kadar teknoloji devlerinin yüzlerce milyar dolar değer kaybetmesine neden olmuştu.

Batılı ülkeler, DeepSeek’in siber güvenliği ihlal ettiğini ve verilerin Pekin yönetimiyle paylaşılmasını sağladığını öne sürmüş, firmaysa iddiaları yalanlamıştı.

Güney Afrika’daki Witwatersrand Üniversitesi, DeepSeek’in diğer yapay zeka modellerine göre daha iyi veri güvenliği sağladığını savunuyor. Üniversite yetkililerinden Tarık Surtee, “Açık kaynaklı olması ve çevrimdışı kullanılabilmesi, verilerimizi koruyor” diyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, RT