Avrupa Merkez Bankası faiz artırımını sürdürecek

Fotoğraf: AA
Fotoğraf: AA
TT

Avrupa Merkez Bankası faiz artırımını sürdürecek

Fotoğraf: AA
Fotoğraf: AA

Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde, enflasyonu orta vadeli hedef olan yüzde 2 seviyesine düşürme konusunda kararlı olduklarını, bunun için faizleri daha da artırmayı planladıklarını ifade etti.
Lagarde, Avrupa Parlamentosu (AP) Ekonomik ve Mali İşler Komitesi'nin "Parasal Diyalog" oturumunda konuştu.
ECB'nin son 1 yılda para politikasını normalleştirmeye yönelik hızlı ve kapsamlı bir süreç başlattığını belirten Lagarde, "Önce birkaç ay içinde net varlık alımlarını sonlandırdık. Ardından, politika faizlerimizi şimdiye kadarki en hızlı şekilde artırmaya başladık" ifadesini kullandı.
Lagarde, Rusya-Ukrayna savaşının enerji güvenliğini tehdit ettiğini, tedarik zincirlerini kesintiye uğrattığını ve enflasyonu hedeflerinin çok üzerine yükselttiğini anlattı.

"Avrupa özellikle sert bir şekilde etkilendi"
Savaşın yansımalarının sadece Avrupa'da değil dünya çapında hissedildiğine işaret eden Christine Lagarde, bunun merkez bankalarının faiz oranlarını yükseltmesine ve finansman koşullarının dünya çapında hızla sıkılaşmasına yol açtığını söyledi. Lagarde, "Savaşa olan yakınlığımız ve enerji ithalatına olan bağımlılığımız göz önüne alındığında, Avrupa bundan özellikle sert bir şekilde etkilendi" diye konuştu..
Ekim ayında enflasyonun Avro Bölgesi'nin kuruluşundan bu yana ilk defa çift haneye çıktığını bunun temel nedeninin de yüksek enerji maliyetleri olduğunu hatırlatan Lagarde, enerji krizi ve küresel darboğazların arzı kısıtlamasına rağmen salgın sonrası ekonominin yeniden açılmasının talebi artırarak çekirdek enflasyonu yükselttiğini ifade etti.
Lagarde, "Enflasyondaki bu yükseliş herkesi etkiliyor ama bazıları bunu diğerlerinden daha fazla hissediyor" ifadesini kullandı.
Özellikle bütçelerinin daha büyük bir kısmını gıda, elektrik, gaz ve ısınma gibi temel ihtiyaçlara harcayan düşük gelirlilerin artan yaşam maliyetini karşılamakta zorlandığını belirten Lagarde, yüksek ve düşük gelirlilerin yaşadıkları enflasyon oranı arasında büyük bir fark olduğunu vurguladı.

"Büyüme hızla yavaşlıyor"
Lagarde, Avro Bölgesi ülkelerindeki enflasyon oranlarında da farklılık olduğunu, yaşanan farklı şokların reel ekonomik aktiviteyi olumsuz etkilediğini belirtti.
"Şimdi savaşın bir sonucu olarak büyüme hızla yavaşlıyor. Yüksek enflasyon, insanların gerçek gelirlerini düşürerek ve firmaların maliyetlerini yükselterek, harcamaları ve üretimi azaltıyor" diyen Lagarde, yüksek belirsizlikler, sıkılaşan finansal koşullar ve zayıflayan küresel talebin, bu yılın geriye kalanında ve gelecek yılın başında büyümeyi baskılayacağını anlattı.
Lagarde, anketlerde vatandaşların 3'te 1'inin artan hayat pahalılığını AB'nin karşı karşıya olduğu en önemli sorun olarak gördüğünü anımsattı.
ECB'nin fiyat istikrarını sağlama görevini yerine getirmek için çalıştığına işaret eden Lagarde, temmuz ayından bu yana toplam olarak 200 baz puanlık artışla sonuçlanan 3 politika faiz artışının enflasyonu kontrol altına almak için yapıldığını, ayrıca uzun vadeli yeniden finansman operasyonlarında da değişiklikler gerçekleştirildiğini anımsattı.
Lagarde, "Aralık ayında, varlık alım programı portföyümüzdeki tahvillerin azaltılmasına yönelik temel ilkeleri de belirleyeceğiz" dedi.

"Faiz artışlarının hissedilmesi biraz zaman alacak"
Enflasyonla mücadelede ana aracın faiz oranları olduğuna dikkati çeken Lagarde, faiz ayarlamaların ekonomide hissedilmesinin biraz zaman alacağını anlattı.
Lagarde, mevcut yüksek enflasyon ortamında, enflasyonist baskıları artırmamak için dikkatli maliye politikası izlenmesi gerektiğini, mali desteklerin hedefli, özel ve geçici olmasının önemine işaret etti.
Enflasyonu orta vadeli hedef olan yüzde 2 seviyesine düşürme konusunda kararlı olduklarını anlatan Lagarde, bunun için faizleri daha da artırmayı beklediklerini ifade etti.
Lagarde, ECB Yönetim Konseyi'nin yüksek belirsizlik ve karmaşık şoklar karşısında kararlarını verilere göre vereceğini belirterek, ne adımlar atacaklarını güncel ekonomik görünüm, şokların durumu, ücretler ve enflasyon beklentilerini içeren değerlendirmelere göre belirleyeceklerini sözlerine ekledi.

"Enflasyon daha da artacak"
ECB Başkanı Lagarde, Avro Bölgesi'nde enflasyonun daha da artmasını beklediğini vurguladı.
Avro Bölgesi enflasyonunun henüz zirveye ulaşmadığını anlatan Lagarde, enflasyonun beklenenden daha yüksek çıkma riski olduğunu belirtti.
Lagarde, ECB'deki ekonomistlerin enflasyon riskini yukarı yönlü nitelendirdiklerine dikkati çekerek, "Enflasyonda zirveye ulaştığımıza ve kısa sürede düşeceğine inanmamızı sağlayacak unsurlar görmüyoruz" dedi.



Trump'ın Grönland tehdidinin ardından altın ve gümüş rekor seviyelere yükseldi

Viyana'daki Avusturya metal ayrıştırma tesisi "Augusa"da altın ve gümüş külçeleri (Reuters)
Viyana'daki Avusturya metal ayrıştırma tesisi "Augusa"da altın ve gümüş külçeleri (Reuters)
TT

Trump'ın Grönland tehdidinin ardından altın ve gümüş rekor seviyelere yükseldi

Viyana'daki Avusturya metal ayrıştırma tesisi "Augusa"da altın ve gümüş külçeleri (Reuters)
Viyana'daki Avusturya metal ayrıştırma tesisi "Augusa"da altın ve gümüş külçeleri (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump'ın Grönland sorunu nedeniyle Avrupa ülkelerine ek gümrük vergileri uygulama tehdidinde bulunmasının ardından artan gerilimler karşısında yatırımcıların güvenli liman varlıklarına yönelmesiyle altın ve gümüş fiyatları bugün rekor seviyelere yükseldi.

Altın fiyatları, spot işlemlerde yüzde 1,6 artarak TSİ 01:10 itibarıyla ons başına 4.670,01 dolara yükseldi ve tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı.

Şubat teslimatlı ABD altın vadeli işlemleri yüzde 1,8 artarak 4.677 dolara yükseldi. Gümüş ise spot işlemlerde yüzde 4,4 artışla ons başına 93,85 dolara çıktı ve 94,08 dolarlık rekor seviyeye yaklaştı.

Trump cumartesi günü, ABD'nin Grönland'ı satın almasına izin verilene kadar Avrupalı ​​müttefiklerine bir dizi gümrük vergisi uygulayacağını belirtti ve bu da Danimarka'nın elinde bulunan geniş Arktik adasının geleceğiyle ilgili anlaşmazlığı artırdı.

Diğer değerli metallere gelince, platin spot işlemlerde yüzde 1,9 artışla ons başına 2.373,08 dolara, paladyum ise yüzde 0,5 artışla ons başına 1.809 dolara yükseldi.


İran protestolarının fitilini ateşleyen banka: Ekonomik çöküşün sembolü

İran'daki protestolarda eylemcilerle güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar devam ediyor (AFP)
İran'daki protestolarda eylemcilerle güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar devam ediyor (AFP)
TT

İran protestolarının fitilini ateşleyen banka: Ekonomik çöküşün sembolü

İran'daki protestolarda eylemcilerle güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar devam ediyor (AFP)
İran'daki protestolarda eylemcilerle güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar devam ediyor (AFP)

İran riyalinin açık piyasada ABD doları karşısında rekor seviyede düşmesinin ardından patlak veren protestolarda can kaybı artarken, ülkedeki ekonomik krizin dinamikleri mercek altına alındı.

Wall Street Journal'ın analizinde, yaklaşık 5 milyar dolarlık batık krediyle iflas eden Ayandeh Bankası'nın İran'daki "ekonomik çöküşün hem sembolü hem de hızlandırıcısı olduğu" yazılıyor.

İranlı iş insanı Ali Ansari'nin 2013'te kurduğu Ayandeh Bankası, geçen yıl ekimde iflas etmişti.

150'si başkent Tahran'da olmak üzere ülke çapında 270 şubeye sahip bankanın kurucusu, eski İran Cumhurbaşkanı Ahmedinejad'a yakın isimlerdendi.

Bankanın iflasından birkaç gün sonra Ansari, İran Devrim Muhafızları'na finansman sağladığı gerekçesiyle Birleşik Krallık tarafından yaptırım listesine alındı.

Ansari, finans kuruluşunun iflasının "bankanın kontrolü dışındaki kararlar ve politikalar" nedeniyle yaşandığını savundu.

Ayandeh Bank'ın malvarlığı İran Merkez Bankası'nın kararıyla devlete ait Melli Bank'a devredildi. Ancak analizde, bunun sorunu çözmek yerine halihazırda ABD ambargosu nedeniyle zorluk çeken İran ekonomisine iyice yük bindirdiği belirtiliyor.

Banka, 2018'de Iran Mall adlı alışveriş merkezine yaptığı yatırımla da dikkat çekmişti. Pentagon'un binasının iki katı büyüklüğündeki yapıda kütüphane, havuz, spor salonları, bahçeler ve IMAX sinema salonunun yanı sıra 16. yüzyıldan kalma bir Pers sarayından esinlenerek tasarlanan özel bölümler yer alıyordu.

Haberde, Ansari'nin bu proje sayesinde Ayandeh üzerinden kendi şirketlerini fonladığına dikkat çekiliyor. Banka iflas ettiğinde kaynaklarının yüzde 90'ından fazlasının Ansari'nin yönetimindeki projelere aktarıldığı ortaya çıkmıştı.

Analize göre Ayandeh, ABD'nin 2018'de yaptırımları tekrar devreye koymasıyla başlayan geniş çaplı finansal krizin merkezinde yer alıyor.

Bu dönemde finansman sıkıntısı çeken İranlı bankalar, yüksek faiz oranları uygulayan ancak teminat talep etmeden kredi veren acil likidite mekanizmaları aracılığıyla Merkez Bankası'ndan borç almaya bağımlı hale gelmişti. Merkez Bankası da enflasyon döngüsü uyarılarına rağmen kredileri finanse etmek için para basıyordu.

Tüm bu gelişmelerin, geçen ay ülkede patlak veren ekonomik krize giden süreci hazırladığı belirtiliyor.

Yaptırımlara ek olarak İsrail'in, Tahran'ın finansal destek sağladığı Hizbullah'a ağır darbe vurması ve Beşar Esad'ın Aralık 2024'te devrilmesi gibi gelişmelerle İran bölgede zayıflamaya başladı.

Geçen yıl haziranda İsrail ve İran arasında yaşanan çatışmalar da Tahran'ın ekonomisini sarsmaya devam etti.

IMF'nin Ortadoğu ve Orta Asya Birimi'nin eski yardımcı direktörü Adnan Mazarei, İsrail'in saldırısının ardından "rejimin meşruiyetinin giderek azaldığını" savunarak, Ayandeh'in iflasının bu süreci hızlandırdığını söylüyor.

İsveç merkezli SEB bankasından Erik Meyersson da protestoların sonucu ne olursa olsun Tahran yönetiminin finansal sorunlarının yarattığı baskının süreceğini belirtiyor:

Harcama yaparak durumu çözebilselerdi daha önce yaparlardı ve böyle bir şiddete başvurmak zorunda kalmazlardı. Bu durum rejim için işleri gerçekten daha da zorlaştırıyor.

Gösterilerde ölen ya da yaralananlara ilişkin resmi açıklama yapılmazken, ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı'na (HRANA) göre en az 2 bin 571 kişi eylemlerde hayatını kaybetti. Bunlardan 2 bin 403'ü gösterici, 147'si güvenlik güçleri ve hükümet destekçileri, 9'u protestolara katılmayan sivil ve 12'si 18 yaşın altındaki çocuklardan oluşuyor.

Independent Türkçe, Wall Street Jorunal, Times of Israel


Altın yeni zirvelere ulaştı... Gümüş ilk kez 90 dolar barajını aştı

Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)
Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)
TT

Altın yeni zirvelere ulaştı... Gümüş ilk kez 90 dolar barajını aştı

Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)
Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)

Altın bugün yükselişini sürdürerek yeni rekor seviyelere ulaştı. Gümüş ise 90 dolar eşiğini tarihte ilk kez aşarak tarihi bir başarıya imza attı. Bu ivme, beklentilerin altında gelen ABD enflasyon verilerinin faiz indirimlerine yönelik beklentileri güçlendirmesi ve süregelen jeopolitik belirsizliklerin etkisiyle oluştu.

Eşi görülmemiş rekorlar

Salı günü 4.634,33 dolar seviyesinde zirve yapan altın, yükseliş ivmesini sürdürerek 4.639,28 dolarla yeni seviyeleri test etti. ABD vadeli altın kontratları da yükselerek 4.635,60 dolara çıktı.

Spot gümüş ise yüzde 4,6 artışla ons başına 90,95 dolara yükseldi ve 90 dolar eşiğini aşarak tarihi bir rekor kırdı. Gümüş, 2026 yılının yalnızca ilk iki haftasında yüzde 28’lik dikkat çekici bir kazanç elde etti.

Platin de yüzde 4,7 yükselerek ons başına 2.432,80 dolara ulaştı.

Yükselişin motorları

Gold Silver Central şirketinin Genel Müdürü Brian Lan, ABD’de enflasyon ve işsizlik oranlarının düşüş göstermesinin değerli metallerdeki yükselişin ana itici gücü olduğunu belirtti. Lan, gümüş için bir sonraki hedefin 100 dolar seviyesi olabileceğini öngördü.

ABD Çekirdek Tüketici Fiyat Endeksi verileri ise aylık yüzde 0,2, yıllık yüzde 2,6 artış gösterdi ve analist beklentilerinin altında kaldı. Bu durum, yatırımcılara faiz indirimi beklentisiyle pozisyon alma konusunda yeşil ışık yaktı.

Trump'ın baskısı

ABD Başkanı Donald Trump, enflasyon verilerini memnuniyetle karşıladı ve Fed Başkanı Jerome Powell üzerinde faiz oranlarını ‘somut şekilde’ düşürmesi yönünde baskısını yeniledi.

Bu gelişme, Trump yönetiminin Powell hakkında soruşturma başlatma kararı sonrası, merkez bankası başkanları ve Wall Street yöneticilerinden gelen uluslararası destek dalgasıyla eş zamanlı gerçekleşti. Söz konusu durum, Fed’in bağımsızlığı ve Amerikan varlıklarına duyulan güven konusunda endişeleri artırırken, altına ‘güvenli liman’ talebini yükseltti.

Jeopolitik manzara

Yükselişte ekonomik faktörler tek başına belirleyici olmadı; İran’daki karışıklıklar da önemli bir rol oynadı. Başkan Trump, İranlıları protestolarını sürdürmeye teşvik ederek ‘yardımın yolda olduğunu’ belirtti. Bu açıklama, yıllardır görülmeyen büyüklükte gösterilere sahne olan İran bağlamında, genellikle siyasi belirsizlik ve düşük faiz ortamlarında değer kazanan değerli metallere olan ilgiyi artırdı.