Ukrayna'ya yoğunlaşan ABD, Tayvan'dan aldığı silah siparişlerini yetiştiremiyor

Tayvan'ın Çin işgali ihtimaline karşı verdiği milyarlarca dolarlık siparişler yıllardır beklemede

Teng Yun adlı insansız hava aracını geliştiren Tayvan ordusu ABD'den füze ve obüs sistemleri bekliyor (Reuters)
Teng Yun adlı insansız hava aracını geliştiren Tayvan ordusu ABD'den füze ve obüs sistemleri bekliyor (Reuters)
TT

Ukrayna'ya yoğunlaşan ABD, Tayvan'dan aldığı silah siparişlerini yetiştiremiyor

Teng Yun adlı insansız hava aracını geliştiren Tayvan ordusu ABD'den füze ve obüs sistemleri bekliyor (Reuters)
Teng Yun adlı insansız hava aracını geliştiren Tayvan ordusu ABD'den füze ve obüs sistemleri bekliyor (Reuters)

Rusya işgalinin başladığı şubattan beri Ukrayna'ya milyarlarca dolarlık silah sistemi ve mühimmat gönderen ABD, Çin hükümetinin ilhak tehdidi altındaki ada ülkesi Tayvan'dan yıllar önce aldığı savunma sanayisi siparişlerini hâlâ ulaştıramadı.
ABD Kongresi verilerine göre, Washington'ın son 13 yılda Taipei hükümetine satışına resmen karar verdiği silah sistemlerinin toplam fiyatı 30 milyar doları bulurken, bunun 17 milyar dolarlık kısmı 2017'den beri teslimat aşamasına geçmeyi bekliyor.
ABD Ordusu'nun satın alma yetkilisi Doug Bush, Ukrayna savaşının gecikmelerin tek sebebi olmadığını savunurken, kısa vadede öncelikleri etkilediğini kabul etti.
Wall Street Journal'ın haberine göre, Lockheed Martin ve Boeing gibi silah üreticileri, Kovid-19 salgını nedeniyle tedarik zincirlerinin ve üretimin aksadığını belirterek, Ukrayna savaşı başlamadan önce de taleplere yetişemediklerini kaydetti.
Adının açıklanmasını istemeyen ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) yetkilileri, Tayvan'a gönderilecek silah sistemlerinin üretim bandından yeni çıkan ürünler olacağını ama Ukrayna'ya gönderilenlerin depolardan çıkarıldığını belirtti.
Pentagon sözcüsü Sabrina Singh, sorular üzerine, şu kadarını söylemekle yetindi:
"Tayvan'ın kabiliyetlerini en kısa sürede artırmak için sebatla çalışırken, Ukrayna'nın kendisini Rus saldırısına karşı savunabilmesini sağlıyoruz."
ABD Kongresi bünyesindeki faaliyetini yaklaşık 20 yıldır sürdüren ABD-Çin Ekonomik ve Güvenlik Değerlendirme Komisyonu bu ayki açıklamasında sorunu şöyle özetledi:
"Mevcut silah ve mühimmat stoklarının Ukrayna'ya yönlendirilmesi ve pandemi kaynaklı tedarik zinciri sorunları, Tayvan'a satışı onaylanan silahların teslimatındaki gecikmeyi önemli ölçüde artırdı ve ada ülkesinin hazır bulunma durumunu sarstı."
ABD Temsilciler Meclisi Silahlı Kuvvetler Komitesi üyesi ve Cumhuriyetçi Parti'den Teksas milletvekili Michael McCaul, üç yıl önce satışına onay kararına imza attığı bazı silah sistemlerinin henüz Tayvan'a ulaşmamasını eleştirdi:
"Ukrayna'da gördüğümüz gibi, silahları işgalden sonra değil önce ulaştırmamız çok daha iyi olur."
Tayvan Savunma Bakan Yardımcısı General Veng Şin-lung, geçen ay ABD'yi yumuşak tonda eleştirdi:
"Tayvan, ABD'nin sattığı silahların takvime uygun olarak teslim edilmesini rica ediyor."
Tayvan'ın 8 milyar dolarlık 66 adet F-16 savaş uçağı siparişinin 2025 civarında ulaştırılması planlanıyor. 
ABD, devasa büyüklükteki Çin ordusu karşısında Tayvan'ı desteklemek için "kirpi stratejisi" denilen askeri doktrini devreye sokmuştu. 
İkisi de Çinlileri temsil etme iddiasındaki Pekin ve Taipei hükümetleri arasındaki ayrılık, Çin Halk Cumhuriyeti'nin kurulduğu 1949'a kadar uzanıyor.
Independent Türkçe, AP, Wall Street Journal



İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
TT

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)

Yeni yılın ilk gününde bugün İstanbul'da binlerce kişi Gazze’ye destek amacıyla yürüyüş düzenledi. Filistin ve Türk bayraklarının taşındığı yürüyüşte, savaşın harap ettiği bölgedeki şiddetin sona ermesi talep edildi.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre protestocular dondurucu soğukta toplanarak Galata Köprüsü'ne doğru yürüdüler ve "Sessiz kalmayacağız, Filistin'i unutmayacağız" sloganıyla oturma eylemi yaptılar.

Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)

Bilal Erdoğan da dahil olmak üzere 400'den fazla sivil toplum örgütü yürüyüşe katıldı.

Polis kaynakları ve Anadolu haber ajansı (AA), yürüyüşe yaklaşık 500 bin kişinin katıldığını, konuşmalar yapıldığını ve Lübnan doğumlu şarkıcı Maher Zain'in "Filistin'e Özgürlük" şarkısını seslendirdiğini bildirdi.

Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)

Eğitim amaçlı bir hayır kurumu olan İlim Yayma Vakfı'nın başkanı olan ve yürüyüşün düzenlenmesine destek veren Bilal Erdoğan, "2026 yılının tüm milletimize ve ezilen Filistinlilere iyilik getirmesini diliyoruz" dedi.

Türkiye, Gazze'deki savaşın en sert eleştirmenlerinden biri olup, 7 Ekim 2023'te İsrail'e yönelik eşi benzeri görülmemiş bir Hamas saldırısına karşılık olarak patlak veren savaşı sona erdiren ateşkesin sağlanmasına yardımcı oldu.

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)

10 Ekim'de kırılgan bir ateşkes yürürlüğe girdi, ancak bu ateşkes şiddeti etkili bir şekilde sona erdirmedi; yürürlüğe girmesinden bu yana 400'den fazla Filistinli öldürüldü.


İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
TT

İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)

Gazze savaşında ateşkes sağlansa da 7 Ekim 2023'te başlayan çatışmaların etkileri her iki tarafta da derinden hissediliyor. 

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu verilerine göre, savaşla ilgili ölümler hesaba katılmadığında dahi, ülkedeki beklenen yaşam süresi 2024'te düştü. 

Yahudi erkeklerin ortalama ömrü 82,4'ten 82,1'e gerilerken, kadınlarda 86,1'den 85,8'e gelindi. 

Bu süre zarfında İsrail yurttaşı Arap erkeklerinde düşüş daha fazla oldu: Beklenen yaşam süresi 78,3'ten 77,7'ye azaldı. 

2023'te ortalama ömrü 83,3 olan Arap kadınlarıysa 2024'te 83,2'ye düştü.

Böylece İsrail'deki ortalama yaşam beklentilerinde 2020'den beri ilk kez düşüş kaydedildi. 

Geçen hafta yayımlanan bu verileri haberleştiren Haaretz, 2,7 milyon İsraillinin sigortalı olduğu Maccabi adlı şirketin çarşamba açıkladığı rakamları da dünya kamuoyuna duyurdu. 

Her üç İsrailliden birinin profesyonel psikolojik desteğe ihtiyaç duyduğu vurgulandı. 

İsrail'den göç edenlerin sayısı Gazze savaşının ardından iki katına çıkarken neredeyse üç aydır süren ateşkes de bu eğilimi değiştirmeyecek gibi görünüyor.  

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu'nun yıl sonu raporuna göre 2025'te 69 bini aşkın İsrailli ülkesini terk etti. 24 bin 600 kişininse Ortadoğu ülkesine taşındığı bildiriliyor. 

Resmi verilere göre, 2024'te ülkesinden kaçan İsrailli rakamı 82 bin 700'dü. Aynı yıl yerleşmek üzere ülkeye giden kişi sayısının 55 bin civarında kaldığı düşünülünce İsrail'de nadir görülen bir negatif net göç ortaya çıkmıştı.

Son rakamlara göre bu yıl da aynı durum tekrarlandı. 

Times of Israel, Gazze savaşıyla birlikte ülkedeki gergin siyasi atmosferin bu düşüşten sorumlu tutulduğunu aktarıyor.

İsrailli sosyologlar ve nüfusbilimciler, ülkeyi terk edenlerin çoğunun iyi eğitimli, yüksek gelirli, seküler ve sola yatkın kişiler olduğunu söylüyor. 

Göç dalgasının ekonomik, sosyal ve siyasi etkilerinin ülkenin geleceğini ciddi bir şekilde belirleyebileceği uyarısında bulunuyorlar. 

Avrupa'da yaşayan İsrail yurttaşı sayısının 200 bin civarında olduğu tahmin ediliyor. 

Independent Türkçe, Haaretz, Times of Israel


Tayvan Devlet Başkanı, Çin'in askeri tatbikatlarının ardından egemenliği kararlılıkla savunacağına söz verdi

Çin kuvvetleri salı günü Tayvan'ın güneyinde düzenlenen tatbikatlarda iki füze ateşledi (Reuters)
Çin kuvvetleri salı günü Tayvan'ın güneyinde düzenlenen tatbikatlarda iki füze ateşledi (Reuters)
TT

Tayvan Devlet Başkanı, Çin'in askeri tatbikatlarının ardından egemenliği kararlılıkla savunacağına söz verdi

Çin kuvvetleri salı günü Tayvan'ın güneyinde düzenlenen tatbikatlarda iki füze ateşledi (Reuters)
Çin kuvvetleri salı günü Tayvan'ın güneyinde düzenlenen tatbikatlarda iki füze ateşledi (Reuters)

Tayvan Cumhurbaşkanı Lai Ching-te, Çin'in askeri tatbikatlarının ardından bugün yaptığı Yeni Yıl konuşmasında adanın egemenliğini savunacağına söz verdi.

Cumhurbaşkanlığı ofisinden televizyonda yayınlanan konuşmasında Lai, "ulusal egemenliği kararlılıkla savunacağını" belirtti.