ABD, İran rejimine yönelik yaptırımları sıkılaştıracak

ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi bugün İran'ı kınayan bir kararı tartışıyor (AP)
ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi bugün İran'ı kınayan bir kararı tartışıyor (AP)
TT

ABD, İran rejimine yönelik yaptırımları sıkılaştıracak

ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi bugün İran'ı kınayan bir kararı tartışıyor (AP)
ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi bugün İran'ı kınayan bir kararı tartışıyor (AP)

ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi çarşamba günü (bugün) göstericilere İran rejimi tarafından yapılan baskıyı kınayarak, ABD yönetimini Tahran'a yönelik yaptırımları sıkılaştırmaya çağıran bir karar taslağını müzakere edecek.
Komite Başkanı Demokrat Senatör Bob Menendez’in ortaya koyduğu karar taslağı, iki partinin de geniş desteğiyle karşılandı. Taslak, İran halkının temel haklarını savunmak için mevcut gösterilere katılan ve İran rejimi tarafından işlenen insan hakları ihlallerini protesto etmek için hayatlarını riske atan İran halkının cesaret ve kararlılığına vurgu yapıyor. Ayrıca Mahsa Amini'nin (başörtüsünden dolayı ahlak polisi tarafından durdurulduktan sonra) öldürülmesini ve gösterilere katılan erkek, kadın ve çocuk göstericilere yönelik şiddeti kınıyor ve İran'ın güvenliğini sağlama çağrısında bulunuyor.
Karar taslağında İran güvenlik güçlerini protestocuların öldürülmesinden sorumlu tutan maddeler yer alıyor. Ayrıca taslağın içeriğinde, İran’da olayları gizlemek için yapılan internet kısıtlamalarını kırmak için kullanılabilecek alternatifler sunarak sistemi atlatmaya çalışan internet özgürlüğü programları destekleniyor ve internet kısıtlamasını aşmak için programlar geliştiren özel şirketlere övgüde bulunuluyor.
Milletvekilleri, ABD yönetiminin İran'daki ‘ahlak polisine’ yönelik son gösterilere ve yaptırımlara yanıt verme çabalarını desteklemekle birlikte aynı zamanda Beyaz Saray'ın bu konuda daha fazlasını yapabileceğini düşünüyorlar. Önerilen adımlar arasında, mevcut gösterileri şiddet kullanarak bastıran yetkililere ve gruplara insan haklarıyla ilgili acil yaptırımların uygulanması ilk sırada geliyor. Ayrıca bu adımlar arasında, yüz tanıma verilerini elde edip toplu gözetleme operasyonlarında kullanan ve başörtüsü takmayı dayatan İran rejimini engellemek için bir strateji geliştirmeye ek olarak İran'da İnternet hizmetini genişletmeyi amaçlayan çabaları ilerletmek için çalışmak da yer alıyor.
Sorunsuz geçmesi beklenen bu taslak, özel sektörü protestocuların ve aktivistlerin hükümet gözetimi ve baskısını aşmak amacıyla ihtiyaç duydukları araçlara sahip olmalarını sağlamak için Biden yönetimiyle birlikte çalışmaya çağırıyor. Uluslararası toplumun İranlı göstericileri destekleme çabalarını memnuniyetle karşılıyor.
Her iki partiden milletvekilleri, uluslararası toplumu, İran rejiminin barışçıl protestoculara yönelik şiddetini kınamaya ve insan hakları, ifade özgürlüğü ve toplanma hakkı ihlallerine dikkat çekmeye çağırırken bununla birlikte mevcut gösterileri bastırmaktan ve İran halkının haklarını ihlal etmekten sorumlu yetkililere ve gruplara insan haklarıyla ilgili yaptırımlar uygulamaya davet ettiler.



Lübnan, İran'ın askeri vekillerinin savaş alanı

Beyrut'un doğusundaki Hazmieh bölgesinde İsrail hava saldırısı sonucu hasar gören bir otelin önünde duranlar (AP)
Beyrut'un doğusundaki Hazmieh bölgesinde İsrail hava saldırısı sonucu hasar gören bir otelin önünde duranlar (AP)
TT

Lübnan, İran'ın askeri vekillerinin savaş alanı

Beyrut'un doğusundaki Hazmieh bölgesinde İsrail hava saldırısı sonucu hasar gören bir otelin önünde duranlar (AP)
Beyrut'un doğusundaki Hazmieh bölgesinde İsrail hava saldırısı sonucu hasar gören bir otelin önünde duranlar (AP)

İran Devrim Muhafızları, Beşşar Esed rejiminin devrilmesinin ardından Suriye'de zemin kaybettikten sonra Lübnan'ı vekil güçleri için yeni bir arena haline getirdi.

İsrail açıklamaları, Kudüs Gücü'nün "Lübnan Şubesi" veya "Filistin Şubesi" içinde faaliyet gösteren kişilerin ve İran tarafından yönetilen, Lübnan ve Filistinli vekil güçler arasında dağıtılmış bir örgütlenme yapısının peşinde olduğunu ortaya koydu. Bu yapı, önceki dönemde Suriye'de var olan yapıya benziyor.

Bu arada İsrail, hedef alınacağı uyarısının ardından Masnaa sınır kapısını kapatarak Beyrut'u Şam'dan kısmen izole etti ve böylece Lübnan ile Suriye arasındaki ticareti ve insan hareketini sekteye uğrattı.


İran'da elektrik santralleri ve köprülerin yakınında toplanmak için resmi kampanya başlatıldı

İran'ın güneyindeki Minab kentinde bir çocuk okuluna düzenlenen ölümcül saldırının üzerinden 40 gün geçtikten sonra, İranlılar anma töreninde bir araya geldi (AFP)
İran'ın güneyindeki Minab kentinde bir çocuk okuluna düzenlenen ölümcül saldırının üzerinden 40 gün geçtikten sonra, İranlılar anma töreninde bir araya geldi (AFP)
TT

İran'da elektrik santralleri ve köprülerin yakınında toplanmak için resmi kampanya başlatıldı

İran'ın güneyindeki Minab kentinde bir çocuk okuluna düzenlenen ölümcül saldırının üzerinden 40 gün geçtikten sonra, İranlılar anma töreninde bir araya geldi (AFP)
İran'ın güneyindeki Minab kentinde bir çocuk okuluna düzenlenen ölümcül saldırının üzerinden 40 gün geçtikten sonra, İranlılar anma töreninde bir araya geldi (AFP)

İran devlet medyası dün, İranlı grupların, ABD Başkanı Donald Trump'ın altyapıyı hedef alacağı tehdidinin ardından bu tesisleri korumayı amaçlayan yetkililer tarafından desteklenen bir kampanya kapsamında bazı elektrik santralleri ve köprülerin yakınında toplandığını bildirdi.

Haberlere göre, kampanya internet üzerinden ve kısa mesajlarla başlatılmış, vatandaşları ülke çapında insan zincirleri oluşturmaya katılmaya ve kaydolmaya çağırmıştı. Yetkililer, 14 milyondan fazla kişinin kayıt yaptırdığını iddia ederek, olası bir ABD kara harekatına hazırlık olarak "kendini feda eden" savaşçılar için bir askere alma kampanyası başlatıldığını öne sürdüler.

Bu rakam ve gerçek katılım düzeyi bağımsız olarak doğrulanamadı; İran medyasında yayınlanan görüntülerde ise her bir noktada onlarca insan olduğu görülüyordu.

Resmi IRNA haber ajansı, Buşehr'den olduğu belirtilen ve insanların "elektrik santrallerini desteklemek için" toplandığını gösteren görüntüler yayınladı. AFP’ye göre, devlet televizyonu ve Mehr haber ajansı ise Tebriz'deki ve Meşhed'deki birer elektrik santralinin önünde toplanan insanları gösteren görüntüler yayınladı.

Devlet haber ajansı Mehr, İran kaynaklarına göre, ABD ve İsrail'in İran içindeki köprüleri hedef aldığı bir dönemde, Ahvaz şehrindeki bir nehir üzerindeki büyük bir köprüde insanların toplandığını bildirdi.

Bu eylemler, Tahran ile ABD ve İsrail arasında haftalar süren çatışmada enerji tesisleri ve altyapının hedef alınmasının daha hassas bir aşama olarak görüldüğü, devam eden gerilim ortamında gerçekleşiyor.

İran'da savaşın başlangıcında Yüksek Lider Ali Hamaney'in suikastından sonra bazıları tarafından İran'ın güçlü adamı olarak kabul edilen Parlamento Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, insan zincirleri için bir kayıt sistemine ait olduğu anlaşılan bir ekran görüntüsü paylaştı. Şahsen kayıt yaptırdığını belirten Kalibaf, "İran için canımı feda etmeye hazırım" diye belirtti.

Kendini feda etme anlamına gelen Farsça "janveda" kelimesi, yetkililerin "fedai" (gönüllü) toplama kampanyasına atıfta bulunarak sosyal medyada trend olan bir hashtag haline geldi.

Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, “X” platformunda şunları yazdı: “Bugüne kadar 14 milyondan fazla gururlu İranlı, İran'ı savunmak için canlarını feda etmeye hazır olduğunu açıkladı. Ben de İran için canımı vermeye hazırdım, hazırım ve hazır olmaya devam edeceğim.”

Trump daha önce, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı yeniden açma konusunda verdiği ve dün gece yarısı sona eren süreye uymaması halinde “tüm bir medeniyetin yok olacağı” konusunda uyarıda bulunmuştu.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre İnsan hakları örgütleri, Tahran'ın devam eden savaşta çocukları askere almasına karşı uyarıda bulundu. İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch), bu ayın başlarında İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun iç seferberlik kampanyasının devamı olarak çocukları askere almayı yoğunlaştırdığını belirtti ve 12 yaşındaki çocukların askeri veya paramiliter faaliyetlere dahil edilmesinin çocuk haklarının ağır bir ihlali ve 15 yaşın altındaki çocuklar için savaş suçu teşkil ettiğini vurguladı.

Uluslararası Af Örgütü, daha sonra İran'ı, İslam Devrim Muhafızları Ordusu'na bağlı Basic milislerine 12 yaşındaki çocuklar da dahil olmak üzere çocukların alınmasının savaş suçu teşkil edebileceği konusunda uyardı.

Örgüt, tanıklıklar ve video analizlerinin, bazılarının Kalaşnikov tüfek taşıdığı çocukların kontrol noktalarında ve devriyelerde görevlendirildiğini gösterdiğini belirterek, güvenlik pozisyonlarında ve görevlerinde bulunmalarının, devam eden saldırılar sırasında öldürülme veya yaralanma riskini artırdığı konusunda uyardı.


Trump: Amerika Birleşik Devletleri, Hürmüz Boğazı'ndaki denizcilik faaliyetlerindeki aksaklıkların sona ermesine yardımcı olacaktır

ABD Başkanı Donald Trump, İran'da düşürülen uçaklardaki Amerikalı pilotların kurtarılmasıyla ilgili bir basın toplantısında konuşuyor (DPA)
ABD Başkanı Donald Trump, İran'da düşürülen uçaklardaki Amerikalı pilotların kurtarılmasıyla ilgili bir basın toplantısında konuşuyor (DPA)
TT

Trump: Amerika Birleşik Devletleri, Hürmüz Boğazı'ndaki denizcilik faaliyetlerindeki aksaklıkların sona ermesine yardımcı olacaktır

ABD Başkanı Donald Trump, İran'da düşürülen uçaklardaki Amerikalı pilotların kurtarılmasıyla ilgili bir basın toplantısında konuşuyor (DPA)
ABD Başkanı Donald Trump, İran'da düşürülen uçaklardaki Amerikalı pilotların kurtarılmasıyla ilgili bir basın toplantısında konuşuyor (DPA)

ABD Başkanı Donald Trump, Washington ve Tahran'ın iki haftalık ateşkes konusunda anlaşmasından saatler sonra, bugün ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki denizcilik faaliyetlerinin aksamasının giderilmesine yardımcı olacağını duyurdu.

İki ülke, Trump'ın anlaşmaya varılması için belirlediği son tarihten sadece bir saat önce ateşkes konusunda anlaştı. Trump, anlaşma olmazsa "bütün bir medeniyeti yok edecek" dediği büyük çaplı saldırı ile tehdit etmişti.

Daha sonra Tahran, Ortadoğu'daki savaş nedeniyle haftalarca neredeyse felç olmuş ve dünya çapında ham petrol ve petrol ürünleri fiyatlarında artışa neden olan hayati bir petrol sevkiyat yolu Hürmüz Boğazı'ndan güvenli geçişi garanti altına alma anlaşmasını duyurdu.

Trump, sosyal medya platformu Truth Social'da, "Amerika Birleşik Devletleri, Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyat aksaklıklarının giderilmesine yardımcı olacak" diye yazdı.

“Birçok olumlu adım atılacak! Çok büyük miktarda para kazanılacak. İran yeniden yapılanma sürecine başlayabilir” ifadelerini kullandı.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, saatler önce yaptığı açıklamada, boğazdan güvenli geçişin “İran silahlı kuvvetleriyle koordinasyon sağlanarak ve teknik kısıtlamalar dikkate alınarak” mümkün olacağını belirtmişti.

Trump paylaşımında, Amerika Birleşik Devletleri'nin "büyük miktarlarda malzeme stoklayacağını ve işlerin sorunsuz yürümesini sağlamak için hazırda bekleyeceğini" ifade etti. "Bundan eminim" dedi.

Bu tutum, geçen hafta İran'ı "taş devrine" döndürme tehdidiyle tam bir tezat oluşturuyor.

Trump, "Amerika Birleşik Devletleri'nde şahit olduğumuz gibi, bu Ortadoğu'nun altın çağı olabilir!" diye yazdı.