Libya’da OHAL ilan edilmesi ve bir kriz hükümeti kurulması çağrısında bulunan bir hareket ortaya çıktı

Hareket, Başkanlık Konseyi’ne ülkenin yönetimini üstlenmesi ve TM ile DYK’yı dondurması çağrısında bulundu

Beni Velid'i yasadışı göçmen gruplarından korumak için devriye gezen UBH’ye bağlı güçler (AFP)

Libya’da 15 parti ve sivil toplum kuruluşu ile bazı aşiretlerin ihtiyar meclislerinin yer aldığı bir siyasi hareket, ülkede olağanüstü hal (OHAL) ilan edilmesi ve aşiret ve bölgesel kotalardan uzakta dokuz bakanlığı geçmeyecek şekilde bir kriz hükümeti kurulması çağrısında bulundu. Çağrıda ayrıca Temsilciler Meclisi (TM) ve Devlet Yüksek Konseyi (DYK) dondurulması, üyelerinin dokunulmazlıklarının kaldırılması ve Başkanlık Konseyi'nin bu tarihten itibaren en geç altı ay içinde ülkenin yönetimini üstlenmesi gerektiği vurgulandı.
Siyasi hareket taleplerini, pazartesi akşamı, başkent Trablus'taki Başkanlık Konseyi binası önünde, hareket içindeki siyasi oluşumlar tarafından düzenlenen ve TM ile DYK’nın kınandığı protesto gösterilerinin sona ermesinin ardından çizilen bir ‘yol haritası’ çerçevesinde bildirdi.
Ülkede seçimlerin yapılması destekleyen hareket, dün sabah saatlerinde yaptığı açıklamada, Başkanlık Konseyi'nin altı aylık bir süre için yürütmesi ve OHAL ilanından itibaren en geç 30 gün içinde dokuz bakanlıktan oluşan, ülkenin işlerini yönetecek ve seçimlerin düzenlenmesi için hazırları denetleyecek bir kriz hükümeti seçmesi gerektiği belirtildi. Açıklamada OHAL süresince tüm yetkilerin Başkanlık Konseyi’nde olacağı vurgulandı. Açıklamada ayrıca, kriz hükümetinde görev alacak isimlerin geçmişte üst düzey makamlarda yahut bakanlık görevlerinde bulunan kişiler olmaması, altı ay boyunca hareket, ifade, kamu özgürlüklerinin kullanılması ve benzer özgürlüklere halel gelmeksizin OHAL hükümlerinin uygulanması şartıyla geçiş sürecinde yetkilerin gençler tarafından üstlenilmesi ve kriz hükümetinin cumhurbaşkanlığı ve milletvekilliği seçimleri sırasında kanun hükmünde kararname çıkarabilmesi gerektiği vurgulandı.
Hareket, Başkanlık Konseyi'nin geçtiğimiz yıl ağustos ayında başkent Trablus’taki Corinthia Hotel'de gerçekleştirilen anayasal yol konferansından çıkan seçimlerin anayasal temelini gözden geçirmek için hukuk uzmanlarından oluşan bir ekip görevlendirmesi gerektiğine dikkati çekti.
Hareket, seçimlerin uluslararası standartlara uygun olarak düzenlenmesi ve cumhurbaşkanlığı ve milletvekilliği seçimlerinin eş zamanlı yapılması çerçevesinde geçici bir anayasal temel üzerinde uzlaşmaya varılması ya da anayasal temel üzerinde uzlaşılamaması durumunda Kurucu Meclis’in feshedilmesi ve yeni bir kurucu organla kanunlar çıkarmaktan sorumlu yeni bir meclis kurulana kadar geçici anayasal temelin uygulanmasını önerdi.
Hareket, Başkanlık Konseyi’nin seçimlere ve anayasal temele ilişkin sorumluluklarını yerine getiremeden sürenin (altı ay) sona ermesi halinde ise anayasa referandumu ve yargı yetkisini Yüksek Yargı Konseyi ya da Yüksek Mahkeme çalışanları dışında Libya yargısından bir danışman seçecek olan genel kurul aracılığıyla üstlenecek bir kriz hükümetinin kurulması önerisinde bulundu.
Harekette, Tüm Libya’nın Ulusal Meclisi, Kurucu Meclis Forumu, Ulusal Halk Hareketi, Libya Sosyal Buluşma Ağı ve Cumhurbaşkanlığı ve Parlamento Seçimleri Adayları Bloku yer alıyor.
Hareket, Libyalı siyasetçilerin geçtiğimiz hafta içeride ve dışarıda gerçekleştirdiği toplantıların ülkenin krizine göreceli bir çözüm getirmeyi başardığı bir dönemde ortaya çıktı. Ancak hareketin, başta ordu mensuplarının y cumhurbaşkanlığı seçimlerinde aday olmaları konusundaki anayasal tutumunun ne olduğu gibi birçok soru işareti ortaya çıktı.
Halid el-Mişri’nin başkanı olduğu DYK, ordu mensuplarının cumhurbaşkanlığına aday olmalarına karşı çıktığı biliniyor.
Şarku’l Avsat’a konuşan Libyalı siyasetçiler, TM Başkanı Akile Salih’in verdiği güvenceye ve seçimlerin anayasal temeliyle ilgili birçok tartışmalı noktada Mişri ile anlaşmasına rağmen Mişri cephesinin Libya Ulusal Ordusu (LUO) Başkomutanı Mareşal Halife Hafter'in cumhurbaşkanlığına adaylığına kapıyı kapatmak için ordu mensuplarının adaylığını reddetmekte ısrar edeceğini düşünüyorlar. Aynı siyasetçiler, Salih ve Mişri'nin Kahire'de üzerinde uzlaştıkları ‘yol haritasının’ içeriği değiştirilmediği takdirde bu meselenin gelecekteki üst düzey makamların ‘uzlaştırıcı’ bir şekilde dağıtılması noktasında kritik bir önem taşımaya devam edeceğine ve seçim sürecini daha da sekteye uğratacağına inanıyorlar. Şarku'l Avsat'a konuşan Libyalı siyasetçilerin en çok endişe ettiği nokta da bu.