Lübnan Ketaib Partisi Olağan Genel Kongre’ye hazırlanıyor

Lübnan Ketaib Partisi hafta sonunda genel kurultayını yapacak. Parti Başkanı Sami Cemayel, üçüncü dönemde yenilenecek

Lübnan Ketaib Partisi Olağan Kongresi’ne hazırlanıyor (Ketaib Partisi)
Lübnan Ketaib Partisi Olağan Kongresi’ne hazırlanıyor (Ketaib Partisi)
TT

Lübnan Ketaib Partisi Olağan Genel Kongre’ye hazırlanıyor

Lübnan Ketaib Partisi Olağan Kongresi’ne hazırlanıyor (Ketaib Partisi)
Lübnan Ketaib Partisi Olağan Kongresi’ne hazırlanıyor (Ketaib Partisi)

Milletvekili Sami Cemayel Genel Başkanlığındaki (Maruni Hristiyan) Lübnan Ketaib Partisi, ‘Demokrasi, Sağlamlık, Modernite’ başlığı altında 2019’daki son genel kongresinden dört yıl sonra bu hafta sonunda 32. genel kongresini gerçekleştirecek.
Ketaib Partisi’nde Medya Birimi Başkanı Patrick Richa’nın Şarku’l Avsat’a belirttiğine göre üç gün boyunca partinin iç sistemiyle ilgili iç meseleler, ulusal durum ve kazanımlara yönelik parti politikası ve yaklaşımıyla ilgili dış meseleler, cuma ve cumartesi günleri yapılacak oturumlarda ana odak noktası olacak.
Ayrıca ilk gün, Cemayel’in açılış oturumunda yapacağı konuşma ile partinin gelecek dört yıllık genel yöneliminin ortaya koyulması bekleniyor. Aynı şekilde partinin bir önceki dönemdeki siyaset ve performansının ve gelecek aşamada idari ve siyasi açıdan stratejisinin değerlendirileceği kapalı oturumlar düzenlenecek. Tüzük değişikliği önerileri de masaya yatırılacak. Üçüncü ve son gün ise onur divanı ve en yüksek mali denetim merciinin yanı sıra başkan, iki genel başkan yardımcısı ve 16 başkanlık üyesinden oluşan parti liderliği seçilecek.
Cemayel’in parti genel başkanlığında kalması kararlaştırılırken, Richa’ya göre bu pozisyon için aday gösterme kapısı da henüz kapanmadı. Aynı şekilde diğer merkezlerin daha önceki seçimlerde şiddetli çatışmalara tanık olduğuna dikkati çeken Richa, bu durumun yeni seçimler için de geçerli olabileceğini söyledi. Ayrıca Patrick Richa, kuruluşundan bu yana partinin başına üçü Cemayel ailesinden ve dördü dışarıdan olmak üzere yedi başkanın geldiğini ve Sami Cemayel’in girdiği ilk seçimlerde kendisine karşı bir adayla yarıştığını hatırlattı. Medya yetkilisi, “Ketaib mensupları, her an başkanın performansından memnun olmadıklarını, onu seçmeyeceklerini hissettiriyor. Ama bugün herkes, hala onun partiye liderlik etmeye devam eden genç bir başkan olduğuna inanıyor” dedi.
2009 yılından beri milletvekili olan Sami Cemayel, eski bakan olan kardeşi Piyer Cemayel’in suikasta uğramasından yaklaşık 10 yıl sonra eski Cumhurbaşkanı olan babası Emin Cemayel’in yerine 2015 yılında ilk kez parti başkanlığına geçti.
Konferans oturumları ve tavsiyelerle ilgili olarak ise Richa, “Şubat 2019’da bugüne kadar düzenlenen son konferanstan bu yana, konferansın düzenlenmesinden birkaç ay sonra patlak veren halk ayaklanmasından Beyrut limanındaki patlamaya ve Lübnan’ı ve Lübnanlıları vuran birikmiş ve birbirini izleyen krizlere kadar ve ayrıca geçen yıl tamamlanan seçimlerden cumhurbaşkanlığı seçimlerindeki sürekli tıkanıklığa kadar ülkede çok şeyin değiştiği üç yıl geçti. Tüm bunların karşısında konferansın sonunda bir sonraki aşama için stratejiyi tanımlayan tavsiyelerin yayınlanması şartıyla, partinin pozisyonunun bir okuması yapılacak” dedi. Cemayel’in açılışta yaptığı konuşmanın bu tavsiyelerin ve partinin gelecek 4 yıllık politikasının bir göstergesi olacağına dikkati çeken Richa, hiçbir reform yapamayan tek renkli hükümetin yanı sıra Lübnan’da tıpkı cumhurbaşkanlığı seçimlerinde olduğu gibi (Şii) Hizbullah ve müttefiklerinin politikasının reddi ve Lübnan’da seçimleri kısıtlayan felç etrafında dönen bazı ana başlıklara değindi. Patrick Richa ayrıca, “Bu durum, Ketaib ve genel olarak muhalefetin cesur bir duruş sergilemesini gerektiriyor. Ayrıca bugünün Lübnan’ı ile geleceğin Lübnan’ı arasında da bir ayrım çizgisi olmalı” dedi.
‘Ketaib’in son dönemde yürüttüğü hareketliliğe dayanarak bir sonraki aşamada muhalefete liderlik etme çabaları var mı’ yönündeki bir soruya ise Richa, “Onu birleştirmekten başka muhalefete önderlik etme hırsımız yok. Son aşamada üzerinde çalıştığımız şey bu. Parti genel merkezinde ve parlamentoda yapılan toplantılarda bu açıkça görülüyordu ve bunları gerçekleştirmek için inisiyatif alıyorduk” şeklinde yanıt verdi.
Partinin bugün ne yaptığına bağlı olarak Richa, bir sonraki aşamanın çatışmada bir artışa ve özellikle muhalefet saflarında ittifak yelpazesini genişletmek için daha fazla açıklığa tanık olacağını dile getirdi. Yetkili, “Milletvekilliği seçimlerinden önce doğru olmayan şey, özellikle başlattığımız ve (Dürzi) İlerici Sosyalist Parti (İSP) ve (Maruni Hristiyan) Lübnan Kuvvetleri Partisi gibi bazı konularda anlaşamadığımız muhalefet partileriyle gerçekleşecek toplantılar ve temaslarla ilgili olarak şu an doğru olabilir” dedi.
Ketaib’in Hristiyanların tavırları ve onların yetkileri ile ilgili bazı hak ve anlaşmazlıklara yaklaşımları hakkında bir soruya cevaben Richa, “Bu tartışma yersiz, bazıları ne zaman bir ikilemde kalsa sloganlara, mezhepçi pozisyonlara başvuruyor” dedi. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Patrick Richa ayrıca, “Kriz şu ya da bu toplumun tavırlarından kaynaklanmıyor. Kriz veya korku, parlamentodan hükümete ve yalnızca belirli bir yere bağlı olmayan diğerlerine kadar tüm ulusal kurumlar için var. Ketaib, bu söylemden tamamen farklı bir konumda. Çünkü sorunun ulusal olduğuna ikna olduk ve geri kalan her şey, konumları geliştirmek için konuşuluyor” ifadelerini kullandı.



Trump'ın girişimi ve Rönesans Barajı: Son derece istikrarsız bir jeopolitik ortamda Mısır'ı desteklemek

ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)
TT

Trump'ın girişimi ve Rönesans Barajı: Son derece istikrarsız bir jeopolitik ortamda Mısır'ı desteklemek

ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)

Amr İmam

ABD Başkanı Donald Trump, Mısır ve Etiyopya arasında Nil sularının paylaşımı konusunda uzun süredir devam eden anlaşmazlık konusunda arabuluculuk teklifinde bulundu; bu, ilk bakışta Kahire'ye yönelik olumlu bir jest gibi görünebilir. Nitekim Mısır, İsrail ile imzaladığı barışı onlarca yıldır korudu, hayati önem taşıyan Süveyş Kanalı'nı güvence altına aldı, güvenlik, istihbarat ve askeri iş birliği alanlarında Washington için önemli bir ortak olmaya devam etti ve kırılgan ancak devam eden Gazze ateşkesine ulaşılmasında önemli bir rol oynadı.

Ayrıca, dünya liderlerinin Barış Konseyi’nin yetkilerinin genişlemesi ve karar alma mekanizmalarının şeffaf olmaması konusunda endişelerini dile getirdiği bir dönemde, Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi'nin, etrafında dönen tartışmalara rağmen, yeni kurulan Barış Konseyi'ne katılma konusunda Trump'ın davetini kabul etmesi, bu oluşuma çok ihtiyaç duyduğu uluslararası meşruiyeti kazandırdı

Bununla birlikte, ABD'nin arabuluculuk teklifi, bölgede, Kızıldeniz kıyısında ve Afrika Boynuzu'nda jeopolitik dönüşümlerin hızlandığı, ittifakların değiştiği ve güç dengesinin yeniden şekillendiği bir anda geldi. Bu zamanlama, girişimin gerçekten on yıldan fazla süren bir anlaşmazlığı çözmeyi mi amaçladığı yoksa başka stratejik çıkarlara mı hizmet ettiğini sorgulamayı gerektiriyor.

Mısır-Etiyopya anlaşmazlığının merkezinde, Mısır'ın tatlı su kaynağı olan Nil Nehri'nin ana kolu olan Mavi Nil üzerinde inşa edilen Etiyopya’nın Büyük Rönesans Barajı yer alıyor. İnşaatına on yıldan fazla bir süre önce başlanmasından bu yana, milyarlarca dolarlık bu hidroelektrik projesi, bölgesel bir altyapı girişiminden Kahire'deki karar vericiler için sürekli bir endişe kaynağına ve zaten ciddi bir su kriziyle karşı karşıya olan 110 milyon Mısırlı için ufukta duran bir tehdide dönüştü.

Ağustos 2025'te tam kapasite faaliyete geçen baraj, Mısır'ın su güvenliğine doğrudan ve uzun vadeli bir tehdit oluşturuyor. Mısır, tatlı su ihtiyacı için neredeyse tamamen Nil Nehri'ne bağımlı ve mevcut uluslararası anlaşmalara göre uluslararası alanda kabul gören  55,5 milyar metreküp su payına sahip.

Ancak, barajın devasa rezervuarı, su akışında önemli aksamalara neden olabiliyor. Yıllar boyunca yapılan dolum sırasında Etiyopya, Mısır'a akacak olan muazzam miktarda suyu tuttu. Elektrik üretimine başlandıktan sonra bile, baraj Mısır'ın yıllık su payının önemli bir bölümünün akışını engellemeye veya kontrol etmeye devam ediyor.

Şarku’k Avsat’ın Al Majalla’dan aktardığı analize göre Mısır Su Kaynakları ve Sulama Bakanı, mecliste yaptığı son konuşmada, devletin, su akışındaki azalmanın doğrudan etkilerinden vatandaşlarını korumak amacıyla, atık su arıtma tesislerinin genişletilmesinden deniz suyu arıtma kapasitesinin artırılmasına ve su tasarrufu projelerine yatırım yapılmasına kadar, krizi hafifletecek önlemler için on milyarlarca Mısır lirası harcadığını açıkladı.

Bu maliyetli önlemler şimdiye kadar şoku hafifletmeye yardımcı oldu, ancak Mısır uzun vadede çok daha büyük kayıplar ile yüzleşmeye hazırlanıyor. Normal hidrolojik koşullar altında, baraj mevcut su akışının azalmasına yol açtı. Kuraklık veya uzun süreli kıtlık dönemlerindeyse, ekonomide geniş çaplı bir aksama, tarım sektörünün çöküşü ve zaten dünyanın en çok su sıkıntısı çeken ülkelerinden biri olan Mısır'da ciddi su kıtlığı gibi yıkıcı sonuçları olabilir.

fgthy
Rönesans Barajı'nın açılış töreninde barajın önünde dalgalanan Etiyopya bayrağı, 9 Eylül 2025 (AFP)

Mısır, Eylül ve Ekim 2025'te, yağmur mevsiminde büyük miktarda suyun planlanmamış bir şekilde serbest bırakılması sonucu Nil Vadisi'nin geniş alanlarının, tarım arazilerinin ve köylerin sular altında kalması ile birlikte barajın kötü yönetiminin tehlikelerine dair erken bir uyarı almış oldu. Bundan kaynaklanan zarar ve kayıplar, devam eden iç savaşın devletin bu tür ani sellere hazırlanma veya bunları kontrol altına alma kapasitesini engellediği Sudan'da daha da şiddetliydi.

Değişen jeopolitik

Yıllardır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi, Rönesans Barajı üzerindeki anlaşmazlığı Mısır devleti için varoluşsal bir tehdit olarak tanımladı. Kahire'nin krizi çözmek için harcadığı yoğun diplomatik çabalara rağmen, ABD Başkanı Donald Trump'ın arabuluculuk teklifi, bölgesel jeopolitik sahnede derin dönüşümlerin yaşandığı bir anda geldi; bu dönüşümler, Mısır'ın dizginleri ele geçirme eğiliminin giderek arttığını yansıtıyor.

Son on yılda Mısır, Addis Ababa'ya barajın işletilmesi konusunda bağlayıcı bir anlaşmaya varılması için baskı yapmak da dahil olmak üzere, mevcut tüm siyasi ve diplomatik yolları denedi. Bu yollar tükendiğinde, Kahire, Nil sularındaki hayati payını korumak ve Etiyopya'nın barajı siyasi bir şantaj aracı olarak kullanmasını önlemek için proaktif önlemler almaya başladı.

Etiyopya bu tür niyetlere sahip olmadığını defalarca belirtmesine rağmen, ülkenin elektrik ihtiyacını veya komşularına elektrik ihracatı kapasitesini çok aşan baraj, Afrika Boynuzu'nda ve belki de ötesinde su gücü politikasında yeni bir dönemi başlatmak üzere tasarlanmış gibi görünüyor.

Bu meydan okumaya karşılık olarak Mısır, Eritre ve Somali'den Cibuti, Kenya ve Uganda'ya kadar Etiyopya'ya komşu ülkelerle askeri iş birliği ve ortak savunma anlaşmaları ağı kurdu. Haritalar, Kahire'nin benimsediği bir çevreleme stratejisini açıkça gösteriyor ve bu Addis Ababa'ya, Mısır'ın can damarı olan Nil'in akışına herhangi bir müdahalenin Etiyopya'yı Kahire'nin askeri ve stratejik eylem alanına dahil edeceği mesajını veriyor.

Bu hamleler ayrıca Etiyopya'nın denizcilik emellerini dizginlemeyi ve tek taraflı deklare edilen Somaliland Cumhuriyeti'nde bir deniz üssü kurarak Kızıldeniz'e erişme girişimini engellemeyi de amaçlıyor. Buna paralel olarak Somali, Kızıldeniz ve Afrika Boynuzu'ndaki güç dengesini yeniden şekillendirmek için Suudi Arabistan ile bir ittifak kurmak istiyor.

Bu ittifak eğer kurulursa, Mogadişu'daki merkezi hükümeti destekleyerek Somali devletinin dağılmasını önleyecek, federasyonun tüm toprakları üzerindeki otoritesini güçlendirecek, bölgesel güçlerin Kızıldeniz ve Aden Körfezi'ne açılan güney kapısında stratejik kazanımlar elde etmek için Somali kıyılarını kullanma girişimlerine karşı koyacaktır. Sonuç olarak, daha güçlü bir Somali, Etiyopya'nın denize yönelik emellerini sınırlayacak ve jeopolitik istikrarsızlıkla dolu bir arenada Mısır'ın konumunu güçlendirecektir.


Selam: Biz silahların münhasırlığı ilkesine ve Taif Anlaşması'na bağlıyız

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)
TT

Selam: Biz silahların münhasırlığı ilkesine ve Taif Anlaşması'na bağlıyız

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)

Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam, "devletin güç kullanımındaki tekelinden geri adım atmayacağız" diyerek, devletin "Litani Nehri'nin güneyindeki bölge üzerinde tam operasyonel kontrol sağladığını ve orada paralel bir askeri güç oluşturulamayacağını" belirtti.

Selam, Lübnan'ın "devlet otoritesini genişletmeyi ve savaş ve barışla ilgili karar alma gücünü geri kazandırmayı içeren Taif Anlaşması'nı uygulamaya kararlı olduğunu" vurgulayarak, "Litani Nehri'nin kuzeyi ve güneyi arasında hiçbir fark olmadığını; kanunun herkese uygulanacağını" ifade etti.

Selam'ın açıklaması, Fransa ziyaretinin sona ermesinin ardından dün Paris'teki Lübnan Büyükelçiliği'nden geldi. Salam, cuma akşamı Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile bir araya gelmişti.

Büyükelçilikteki görüşme sırasında Selam, "Lübnan'a yatırım akışı, güvenliğin sağlanmasına ve bankacılık sektörünün reformuna bağlıdır" dedi. Ayrıca, "Başkan Macron'a mali açığı kapatma yasasının detaylarını sundum ve Uluslararası Para Fonu ile ilişkiler kurmada yeni bir aşamaya giriyoruz" ifadesini kullandı.


Suriye hükümeti, daha önce SDG’nin  kontrolünde olan bir hapishaneden 126 çocuğu serbest bıraktı

TT

Suriye hükümeti, daha önce SDG’nin  kontrolünde olan bir hapishaneden 126 çocuğu serbest bıraktı

Suriye hükümeti, daha önce SDG’nin  kontrolünde olan bir hapishaneden 126 çocuğu serbest bıraktı

Resmi medyaya göre, Suriye hükümeti dün, iki taraf arasında varılan bir anlaşmanın parçası olarak Suriye Demokratik Güçleri’nden (SDG) kontrolü ele geçirdikten sonra, ülkenin kuzeyindeki Rakka'da bulunan el-Aktan hapishanesinde tutulan en az 126 çocuğu serbest bıraktı.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre devlet televizyonunda yayınlanan görüntülerde serbest bırakılan küçükler için büyük bir karşılama töreni düzenlendiği görülürken, resmi haber ajansı SANA da hapishanede hayatta kalanların isimlerini yayınlayarak internette aranabilir hale getirdi.

Televizyon kanalı, DEAŞ üyelerinin tutulduğu el-Aktan hapishanesinden "18 yaşın altındaki 126 tutuklunun" serbest bırakıldığını bildirdi.

SDG, bu haberlerle ilgili yorum taleplerine yanıt vermedi.

SDG, son günlerde bu bölgelerde ilerleyen hükümet güçleriyle yaşanan çatışmaların ardından ülkenin kuzey ve doğusundaki geniş alanlardan çekildi.

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara, bugün SDG ile ateşkesi ve üyelerinin hükümet güçlerinin saflarına entegrasyonunu içeren bir anlaşmaya varıldığını duyurdu.

Bu anlaşma, çatışma yıllarında kurdukları özerk yönetimin kazanımlarını korumayı uman Kürtlere ağır bir darbe indirdi. Bu kazanımlar arasında, Suriye'nin kuzey ve doğusundaki geniş alanları yöneten örgütlü ve eğitimli sivil ve askeri kurumlar da yer alıyordu. Anlaşma ayrıca, Şam'daki yetkililerle yapılan müzakereler sırasında ısrar ettikleri merkezi olmayan yönetim modeline de son verdi.

Cuma günü, Kürt savaşçıların El-Aktan hapishanesinden, Halep kırsalında Kürtlerin kontrolündeki Ain el-Arab (Kobani olarak da bilinir) şehrine nakli, "iki taraf arasında varılan güvenlik düzenlemeleri" kapsamında başladı.

SANA'nın orduya dayandırdığı habere göre el-Aktan mahkumlarının nakli, "İçişleri Bakanlığı'nın hapishaneyi devralıp yönetimini üstleneceği 18 Ocak anlaşmasının uygulanmasında atılan ilk adımdır."

SANA haber ajansı orduya dayandırdığı haberinde, El-Aktan cezaevindeki mahkumların naklinin, "İçişleri Bakanlığı'nın cezaevini devralıp yönetmesini öngören 18 Ocak anlaşmasının uygulanmasına yönelik ilk adım" olduğunu belirtti.