Soyu tükenen dodo kuşu yeniden canlandırılıyor

İlk dodo kuşunun 2028 yılından önce doğması bekleniyor. (Tribune Media)
İlk dodo kuşunun 2028 yılından önce doğması bekleniyor. (Tribune Media)
TT

Soyu tükenen dodo kuşu yeniden canlandırılıyor

İlk dodo kuşunun 2028 yılından önce doğması bekleniyor. (Tribune Media)
İlk dodo kuşunun 2028 yılından önce doğması bekleniyor. (Tribune Media)

Yaşayan son dodo kuşu, 1662'de Mauritius Adası’nda görüldü. Yapılan tahminler, insanların adayı istila etmek için getirdiği diğer canlılar nedeniyle kısa sürede neslinin tükeniği yönünde.  Ancak dodo kuşu, yaşayan en yakın akrabasından alınan bir gen sayesinde yeniden hayata dönebilir. Genetik alanında çalışmalar yürüten Colossal şirketi, söz konusu kuşu hayata döndürmek için gen düzenleme araçlarını kullanmayı planlıyor.
Bu bağlamda, biyoçeşitlilik kaybıyla mücadele etmek ve bozulacak olan ekosistemleri ve iklimleri eski haline getirmek amacıyla soyu tükenmiş hayvanları canlandırmak için teknolojiye kucak açan Colossal Biosciences'ın bilimsel danışmanı ve paleogenetikçi Beth Shapiro açıklamasında “Dodo, biz insanlar onun doğal ortamında hayatta kalmasını imkansız hale getirdiğimiz için nesli tükenen bir türün en iyi örneği” dedi.
Dallas merkezli şirket, iki yıl önce Kuzey Kutbu çalılarını ve ağaçlarını kontrol altında tutabilecek ve yabani otları gübreleyebilecek soğuğa dayanıklı bir mamut canlandırma planlarını duyurmuştu. Aynı zamanda nesli tükenmekten kurtarılan ve böylece Avustralya'daki ekosistemlerin 20’inci yüzyılın başlarına kadar dengede kalmasına yardımcı olan Tazmanya kaplanını da canlandırma planını açıklanmıştı.
Yeni kurulan Avian Genomics Group liderliğindeki dodo canlandırma çalışması, ikinci aşamada 150 milyon dolar fon aldı.


Son dodo kuşu 1662'de Mauritius'ta görüldü. (Tribune Media)

Genetik mühendisliği ve yardımcı üreme teknolojilerindeki devam eden çabalar, kuşu eski habitatına geri döndürmek için Mauritius hükümeti ile birlikte çalışmayı amaçlıyor.
Colossal CEO'su Ben Lamm’ın tahminlerine göre ilk dodo kuşu, yapay rahim kullanılarak 2028 yılında yaşama döndürülmesi hedeflenen dev mamut buzağısından önce doğacak.
Ben Lam açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
"Fillerin 22 aylık gebelik dönemine kıyasla çok daha kısa olan 30 günlük kuluçka süresi göz önüne alındığında, dodoyu mamuttan önce görmemiz çok muhtemel."
Dodo kuşu, adını Portekizce ‘aptal’ kelimesinden almış. Sömürgeciler, avcı insanlardan korkmadıkları için dalga geçtikleri kuşa bu ismi vermişler. Neslinin tükenmesindeki en önemli sebeplerden biri de Hint Okyanusu'nu keşfeden denizcilerin kendileriyle birlikte getirdikleri kedi, köpek ve domuzlara yem olmaları.
Dodo kuşu son kez, Hollandalı denizcilerin bu türü keşfettiği 1598'den sonra, 1662'de görüldü.



Merakla beklenen Harry Potter dizisi, yeni Dumbledore'unu buldu

8 Harry Potter filminin 6'sında Profesör Albus Dumbledore'u canlandıran Michael Gambon, 4 kez BAFTA kazanmış ve 1998'de şövalyelik unvanını aldıktan sonra 27 Eylül 2023'te yaşamını yitirmişti (Warner Bros)
8 Harry Potter filminin 6'sında Profesör Albus Dumbledore'u canlandıran Michael Gambon, 4 kez BAFTA kazanmış ve 1998'de şövalyelik unvanını aldıktan sonra 27 Eylül 2023'te yaşamını yitirmişti (Warner Bros)
TT

Merakla beklenen Harry Potter dizisi, yeni Dumbledore'unu buldu

8 Harry Potter filminin 6'sında Profesör Albus Dumbledore'u canlandıran Michael Gambon, 4 kez BAFTA kazanmış ve 1998'de şövalyelik unvanını aldıktan sonra 27 Eylül 2023'te yaşamını yitirmişti (Warner Bros)
8 Harry Potter filminin 6'sında Profesör Albus Dumbledore'u canlandıran Michael Gambon, 4 kez BAFTA kazanmış ve 1998'de şövalyelik unvanını aldıktan sonra 27 Eylül 2023'te yaşamını yitirmişti (Warner Bros)

Hogwarts Cadılık ve Büyücülük Okulu'nun yeni müdürü nihayet belli oldu. Ünlü oyuncu John Lithgow, HBO'nun J.K. Rowling'in sevilen kitaplarını temel alan yeni Harry Potter dizisinde Albus Dumbledore'u canlandırmak için teklif aldığını doğruladı. 

Hollywood Reporter, bu ayın başlarında Lithgow'un rol için görüşmelerde olduğunu bildirmişti.

"Zor bir karar oldu ama 'evet' dedim"

Deneyimli oyuncu, ScreenRant'e verdiği röportajda teklifi kabul ettiğini açıkladı. "Bu teklif benim için tam bir sürpriz oldu" diyen 79 yaşındaki aktör, sözlerini şöyle sürdürdü:

Sundance Film Festivali'nde başka bir film için bulunuyordum ve bir telefon aldım. Karar vermek hiç kolay olmadı çünkü bu rol, hayatımın son bölümünü tanımlayacak gibi görünüyor. Ama çok heyecanlıyım. Harry Potter evrenine yeniden odaklanan harika insanlar var. Bu yüzden zor bir karar oldu. Dizinin çekimleri tamamlandığında yaklaşık 87 yaşında olacağım, ama 'evet' dedim.

Lithgow, sinema uyarlamalarında Dumbledore'u canlandıran Richard Harris ve 2023'te hayatını kaybeden Michael Gambon'un izinden gidiyor. Harris, serinin ilk iki filminde rol almıştı. Aktörün 2002'de yaşamını yitirmesinden sonra bayrağı Gambon devralmıştı.

axsdfrgt
1983 ve 1984'te, iki yıl arka arkaya Oscar'a aday gösterilen John Lithgow, Martin Scorsese'nin Dolunay Katilleri (Killers of the Flower Moon) filminde de oynamıştı (Paramount Pictures) 

Kariyerinde onlarca film ve diziye imza atan, Emmy ödülleri ve Oscar adaylıkları bulunan Lithgow'un son projeleri arasında Konsey (Conclave), The Crown, The Old Man ve Jimpa yer alıyor.

Kitaplara sadık bir uyarlama olacak

Çekimlerine bu yaz başlanması planlanan Harry Potter dizisi, film serisine kıyasla kitaplara daha sadık bir uyarlama diye tanımlanıyor. 

7 kitaplık seride, öksüz bir çocuk olan Harry Potter'ın bir büyücü olduğunu keşfetmesi ve Hogwarts Cadılık ve Büyücülük Okulu'na gitmesi anlatılıyor. Orada büyü yeteneklerini kontrol etmeyi öğrenirken, aynı zamanda karanlık büyücü Lord Voldemort'u alt etmeye çalışıyor.

Dizinin yapımcılığını Francesca Gardiner üstlenirken, ödül rekortmeni Succession ve efsanevi Game of Thrones gibi yapımlardan tanınan Mark Mylod birçok bölümü yönetecek.

Film serisinde Daniel Radcliffe, Alan Rickman, Emma Watson ve Maggie Smith gibi yıldızların oynadığı rolleri, dizide yeni isimler canlandıracak. Üç genç başrol için oyuncu seçmeleri Eylül 2024'te başlamıştı.

Dizinin 2026 sonu ya da 2027 başında izleyiciyle buluşması hedefleniyor.

HBO'dan açıklama

Öte yandan Hollywood Reporter'ın son haberine göre, Lithgow'un Dumbledore rolü için anlaşması henüz resmen tamamlanmış değil. HBO, oyuncunun kadroya katıldığına dair net bir açıklama yapmasa da şu ifadeleri kullandı:

Böylesine göz önündeki bir proje doğal olarak birçok söylenti ve spekülasyon yaratacaktır. Yapım öncesi süreç devam ederken, ancak resmi anlaşmalar tamamlandığında detayları paylaşacağız.

Independent Türkçe, Hollywood Reporter, ScreenRant