Batı ülkeleri ile Rusya arasında Sudan rekabetinin sinyalleri

Batı ülkelerinden altı temsilci ve Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov önümüzdeki çarşamba günü Hartum'u ziyaret edecekler

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)
TT

Batı ülkeleri ile Rusya arasında Sudan rekabetinin sinyalleri

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)

Batılı ülkelerden altı temsilci, önümüzdeki çarşamba günü, Sudan’daki siyasi geçiş sürecini ilerletmek, tarafların görüşlerini yakınlaştırmak ve siyasetçiler ve önemli aktörlerle toplantılar yapmak üzere iki günlük resmi bir ziyaret için başkent Hartum’a gidecekler. Aynı gün Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un iki günlük ziyaret için Sudan’a gitmesi bekleniyor. Lavrov burada Sudanlı yetkililerle ortak yatırımlar ve iki ülke arasında ticaret konularında temaslarda bulunacak.
Şarku’l Avsat’ın Sudan resmi haber ajansı SUNA’dan aktardığı habere göre,  dün, ABD, Fransa, Norveç, İngiltere, Almanya ve Avrupa Birliği (AB) temsilcisi, iki günlük bir ziyaret için önümüzdeki çarşamba günü Sudan’a geleceklerini ve ziyaret süresince sivil ve siyasi taraflarla aralarındaki görüşleri yakınlaştırmak ve demokratik bir geçişin sağlanması amacıyla siyasi süreci ilerletmek için görüşmeler gerçekleştirdi.
SUNA, Batılı üst düzey diplomatların, Volker Peretz liderliğindeki Birleşmiş Milletler'in Sudan'daki Entegre Geçiş Yardım Misyonu (UNITAMS) ve Sudan'da faaliyet gösteren diğer BM kuruluşları ile de bir araya geleceklerini ve ülkeleri tarafından desteklenen insani yardım programları hakkında bilgi alacaklarını kaydetti. SUNA’nın aktardığına göre Batılı yetkililer, Sudan Egemenlik Konseyi yetkilileriyle de görüşecekler.
Öte yandan Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Irak, Moritanya ve Mali'yi de kapsayan ziyaret turu çerçevesinde önümüzdeki çarşamba günü iki gün sürecek Sudan ziyaretine başlayacak. Lavrov, Sudan Dışişleri Bakan Vekili Ali es-Sadık ile ikili, bölgesel ve uluslararası ortak çıkarların yanı sıra iki ülke arasındaki ticari faaliyetler ve başta altyapı ile ilgili olanlar olmak üzere Rusya’nın Sudan’daki yatırımlarını artırmaya yönelik mekanizmalar hakkında görüşecek.
SUNA'nın aktardığına göre Bakan Vekili Sadık, Sudan'ın Rusya Dışişleri Bakanı'nın ziyaretini memnuniyetle karşıladığını, ikili ilişkileri ilerletmeyi ve geçtiğimiz yıl Moskova'da düzenlenen ortak bakanlar toplantısında kararlaştırılan iş birliği programlarını hayata geçirmeyi sabırsızlıkla beklediğini söyledi.
Sudan hükümetinin Rusya-Ukrayna savaşının sona ermesini ve çatışmanın siyasi ve diplomatik yollarla çözülmesini umduğunu belirten Sadık, Afrika ekonomilerinin bu savaştan olumsuz yönde etkilediğini ve Afrika ülkelerine yönelik ürün ve hizmet tedarikinde yüksek maliyetlere yol açması nedeniyle gıda güvenliğini tehdit ettiğini vurguladı.
Sudan, eski Devlet Başkanı Ömer el-Beşir rejimi döneminden bu yana Rusya ile son ortak siyasi istişare toplantısını geçtiğimiz ağustos ayında Moskova'da gerçekleştirerek Rusya ile güçlü ilişkilerini sürdürdü.
Uluslararası haber ajanslarının aktardığı haberlere göre Lavrov’un Afrika ülkelerine yönelik ziyaret turunun amacı, ABD’nin kıtadaki politikalarıyla mücadele etmenin ve önümüzdeki Temmuz ayı sonlarında yapılması planlanan Rusya-Afrika zirvesine hazırlanmanın yanı sıra ABD’nin Afrika ekonomileri üzerindeki hegemonyasını zayıflatmak ve Rusya'nın Ukrayna'ya karşı savaşında Afrika ülkelerinin desteğini kazanmak yahut en azından savaşa karşı olmalarını engellemek.
Batılı ülkeler Sudan'da devam eden siyasi süreci desteklerken, basında çıkan haberler Rusya'nın orduyu desteklediğini gösteriyor. ABD ve Rusya arasında daha önceki geçiş dönemi sırasında Sudan'ın Kızıldeniz’deki limanlarıyla ilgili rekabet kızışmıştı. Sudan ordusunun komutanları o dönem, ABD’nin baskısına karşı Rusya’dan orduya silah ve askeri teçhizat sağlanması karşılığında Moskova’ya Kızıldeniz'in batı kıyısında bir askeri üs verdiler.



Tunus, olağanüstü hal uygulamasını 2026 yılının sonuna kadar uzattı

Tunus polisi (AFP)
Tunus polisi (AFP)
TT

Tunus, olağanüstü hal uygulamasını 2026 yılının sonuna kadar uzattı

Tunus polisi (AFP)
Tunus polisi (AFP)

Tunus Cumhurbaşkanlığı ülkedeki olağanüstü halin 31 Aralık 2026'ya kadar uzatılmasına ilişkin bir kararname yayınladı.

Alman Basın Ajansı'na (DPA) göre, bugün yürürlüğe girecek olan uzatma, Resmi Gazete'de yayımlandı.

Ülkede olağanüstü hal, 24 Kasım 2015'te başkentin merkezinde Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alayı’na düzenlenen ve 12 güvenlik görevlisinin ölümüne neden olan saldırının "DEAŞ" örgütü tarafından üstlenilmesinden bu yana on yıldan fazla bir süredir devam ediyor.


Şara, cumhurbaşkanlığı görevini üstlenmesinin yıldönümünde şunları söyledi: Geleceği adalet ve kalkınma ile birlikte inşa edeceğiz ve Suriye'yi hak ettiği yere geri döndüreceğiz

Suriye Devlet Başkanı Ahmed el Şara (Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed el Şara (Reuters)
TT

Şara, cumhurbaşkanlığı görevini üstlenmesinin yıldönümünde şunları söyledi: Geleceği adalet ve kalkınma ile birlikte inşa edeceğiz ve Suriye'yi hak ettiği yere geri döndüreceğiz

Suriye Devlet Başkanı Ahmed el Şara (Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed el Şara (Reuters)

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara, göreve başlamasının yıldönümünde Suriye haber ajansı SANA'ya göre bugün yaptığı açıklamada, Suriyelilerin "Suriye'yi hak ettiği yere geri getirecek kapsamlı bir kalkınmayla geleceği birlikte inşa edeceklerini" söyledi.

“X” platformunda yaptığı bir paylaşımda el-Şara şunları söyledi: “Suriye Arap Cumhuriyeti başkanlığı görevini üstlenmemin üzerinden bir yıl geçti. Bu süre zarfında, Suriye halkının her alanda gösterdiği fedakarlıkları ve sabrı hatırlıyorum ve Allah'tan bu emanete layık olmamı diliyorum.”

Şöyle devam etti: “Geleceği birlikte, sarsılmaz bir adalet, kalıcı istikrar ve kapsamlı bir kalkınma ile inşa edeceğiz; bu da Suriye'yi hak ettiği yere geri getirecek ve halkının özlemlerini karşılayacaktır.”

Şarku’l Avsat’ın SANA’dan aktardığına göre, 29 Ocak 2025'te Şam'daki Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda, "askeri operasyon komutanlığı ve Suriye devrimci güçlerinin geniş katılımıyla" Suriye devriminin zaferini ilan eden bir konferans düzenlendi.

SANA’nın haberine göre"konferans, Ahmed el-Şara'nın Cumhurbaşkanı olarak atanmasını, tüm askeri grupların ve devrimci siyasi ve sivil organların feshedilmesini ve devlet kurumlarına entegre edilmesini ilan ederek önemli bir dönüm noktası oldu."

Konferansta ayrıca 2012 anayasasının iptali, tüm istisnai yasaların askıya alınması, Beşşar Esed rejiminin ordusunun dağıtılması ve "Suriye ordusunun ulusal temeller üzerine yeniden inşası" ilan edildi.

Alınan kararlar arasında, Esed rejiminin güvenlik aygıtının dağıtılması ve yeni bir güvenlik kurumunun kurulmasının yanı sıra, Halk Meclisi, Arap Sosyalist Baas Partisi, Ulusal İlerici Cephe partileri ve bunlara bağlı örgüt, kurum ve komitelerin feshedilmesi ve herhangi bir isim altında yeniden kurulmalarının yasaklanması da yer alıyordu.


SDG, Şam ile kapsamlı bir anlaşmaya vardığını duyurdu: İşte anlaşmanın maddeleri

Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)
Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)
TT

SDG, Şam ile kapsamlı bir anlaşmaya vardığını duyurdu: İşte anlaşmanın maddeleri

Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)
Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) ile Şam yönetimi, bugün (Cuma) ateşkes ve taraflar arasında askeri, güvenlik ve idari kurumların kademeli entegrasyonunu öngören kapsamlı bir anlaşmaya varıldığını açıkladı. Anlaşma kapsamında Kürt halkının medeni ile eğitim hakların düzenlenecek.

Anlaşma kapsamında, temas hatlarındaki askeri birliklerin çekilmesi ve İçişleri Bakanlığı’na bağlı güvenlik güçlerinin Haseke ve Kamışlı merkezlerine konuşlandırılması öngörülüyor. Ayrıca, ağırlıklı olarak Kürtlerin liderliğindeki SDG bünyesinden tugaylar içeren bir askeri tümen kurulması kararlaştırıldı.

SDG, anlaşmanın maddelerini önce bir açıklamayla duyururken, Şam yönetimi daha sonra resmi medya aracılığıyla anlaşmayı teyit etti. Yeni düzenleme, SDG’den üç tugayı kapsayan bir askeri tümenin oluşturulmasını ve Kobani (Ayn el-Arab) güçlerinden bir tugayın Halep’e bağlı bir tümen içine alınmasını içeriyor.

frgty6u7
Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) unsurları (AFP)

Anlaşma metninde, “özerk yönetim” kurumlarının Suriye devlet kurumlarına entegre edilmesi ve sivil personelin statülerinin korunması da yer aldı.

Anlaşma metninde Metinde, yerinden edilenlerin bölgelerine geri dönüşlerinin garanti altına alınacağı da belirtiliyor.

Anlaşma hangi maddeleri içeriyor?

SDG’nin resmi internet sitesinde yapılan açıklamanın tamamı şöyle:

“Suriye Demokratik Güçleri ile Suriye Hükümeti Arasındaki Anlaşma Metni;

Suriye Demokratik Güçleri ile Suriye hükümeti arasında, kapsamlı bir anlaşma uyarınca ateşkese varılmış; iki taraf arasındaki askeri ve idari güçlerin kademeli bir entegrasyon süreci üzerinde de mutabakata varılmıştır.

Anlaşma; askeri güçlerin temas hatlarından çekilmesini, İçişleri Bakanlığı'na bağlı güvenlik güçlerinin Haseke ve Kamışlo şehir merkezlerine girmesini ve bölgedeki güvenlik güçlerinin entegrasyon sürecinin başlatılmasını, Suriye Demokratik Güçleri'nden üç tugayı içeren bir askeri tümen oluşturulmasını ve buna ek olarak Halep vilayetine bağlı bir tümen bünyesinde Kobani güçleri için bir tugay kurulmasını kapsamaktadır.

Anlaşma ayrıca, sivil memurların kadrolarının korunmasıyla birlikte Özerk Yönetim kurumlarının Suriye devlet kurumlarına entegre edilmesini de içermektedir.

Ayrıca Kürt halkının medeni ve eğitim haklarının düzenlenmesi ve yerinden edilenlerin bölgelerine geri dönüşlerinin garanti altına alınması konusunda da anlaşmaya varılmıştır.

Anlaşma, ilgili taraflar arasındaki işbirliğini güçlendirerek ve ülkeyi yeniden inşa etme çabalarını birleştirerek, Suriye topraklarını birleştirmeyi ve bölgede tam entegrasyon sürecini gerçekleştirmeyi amaçlamaktadır.”

Öte yandan, 24 Ocak’ta Şam ile SDG, aralarındaki ateşkesi 15 gün uzattıklarını ve görüşmelerin sürdüğünü açıklamıştı.

Kürtlerin öncülüğünde, Arap savaşçıları da bünyesinde barındıran SDG, Suriye iç savaşında kilit bir rol oynadı. ABD desteğiyle DEAŞ’a karşı mücadele eden SDG, örgütü Suriye’de büyük ölçüde yenilgiye uğrattı. Bu süreçte, kuzey ve doğu Suriye’de petrol sahalarını da içeren geniş alanların kontrolünü ele geçirerek özerk bir yönetim kurdu. Ayrıca binlerce radikal unsuru gözaltında tuttu; Uluslararası Af Örgütü, Ağustos 2023’te bu sayıyı yaklaşık 10 bin olarak tahmin etmişti.

Ancak Beşşar Esed’in devrilmesinin ardından, Ahmed eş-Şara liderliğindeki yeni Suriye yönetimi, ülkenin devlet güçleri altında birleştirilmesi hedefiyle SDG ile güçlerin ve kurumların entegrasyonu konusunda müzakerelere başladı. Görüşmeler zaman zaman tıkanırken, bir askeri çatışmanın ardından taraflar yeni bir anlaşmaya ulaştı.

Suriye hükümeti ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında kapsamlı bir anlaşmaya varıldı. Anlaşma kapsamında SDG'den askeri tümen kurulacak, askeri ve idari güçlerin kademeli entegrasyonu sağlanacak ve Kürt halkının medeni ile eğitim hakların düzenlenecek.

Anlaşma metnine göre, “askeri güçler temas hatlarından çekilecek ve Suriye İçişleri Bakanlığı'na bağlı güvenlik güçleri Haseke ile Kamışlo şehir merkezlerine girecek”. Ayrıca SDG'ye bağlı üç tugaydan oluşan bir askeri tümen kurulacak ve Kobani güçleri için de Halep vilayetine bağlı bir tümen bünyesinde ayrı bir tugay oluşturulacak.