Ramazanda dünya genelinde oruç süreleri 13 ila 15 saat olacak

Dünyada ramazanın ilk günü en uzun oruç 15 saat 21 dakika ile Grönland'ın Nuuk kentine, en kısa oruç da 13 saat 23 dakika ile Malezya'nın Kuala Lumpur kentine denk geliyor.

Fotoğraf:AA
Fotoğraf:AA
TT

Ramazanda dünya genelinde oruç süreleri 13 ila 15 saat olacak

Fotoğraf:AA
Fotoğraf:AA

Ramazanda dünya genelinde oruç tutma süreleri 13 ile 15 saat arasında değişecek.
Kutsal ramazanda, dünyanın farklı bölgelerindeki Müslümanlar, kendi coğrafyalarında ibadetlerini yerine getirmeye devam ederken, oruç tutma süreleri de yarımküre ve enlemlere göre farklılık gösteriyor.
Dünya'da Kuzey Yarım Küre'de ilkbahar, Güney Yarım Küre'de sonbahar mevsiminin yaşandığı günlere denk gelen bu ramazanda oruç tutma süreleri, kuzeyden güneye azalan gün ışığı sürelerine bağlı olarak güneydeki yerleşimlerden kuzeydeki yerleşimlere gidildikçe uzuyor.
Türkiye'de ilk imsak yarın saat 04.33'te Iğdır'da, ilk iftar da 18.25'te Iğdır'da yapılacak. Ramazanın ilk günü son imsak saati 05.43'te Çanakkale'de, son iftar ise 19.35'te Çanakkale ve Edirne'de yapılacak.
İlk gün Sinop'ta 13 saat 56 dakikayla en uzun, Adana, Hatay, Kilis, Mersin ve Şanlıurfa'da ise 13 saat 47'şer dakikayla en kısa oruç tutulacak.
Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu Başkanlığının kameri ay hesaplamalarına göre, şevval ayının hilali, ramazanın 29. günü akşamı görüleceği için bu yıl ramazan 29 gün sürecek.

- Müslüman ülkelerin çoğunluğu ramazana 23 Mart'ta başlayacak
Suudi Arabistan, Katar, Irak, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Kuveyt, Bahreyn, Filistin, Suriye, Yemen, Mısır, Lübnan, Sudan, Libya, Tunus ve İran, ramazanın perşembe günü başlayacağını duyururken; Ürdün, Umman, Cezayir, Moritanya ve Fas ise bugün hilali gözlemledikten sonra açıklama yapacak.
Suudi Arabistan'daki Hilal Gözetleme Kurumu, çarşamba akşamı hilalin görülmediğini, dolayısıyla ramazanın ilk gününün perşembe olduğunu bildirdi.
Katar Vakıflar Bakanlığına bağlı Hilal Gözetleme Komitesinden yapılan açıklamada da hilalin görülememesi dolayısıyla hicri takvime göre, şaban ayının 30. gününün tamamladığı ve ramazanın perşembe başlayacağı kaydedildi.
Kudüs ve Filistin Müftüsü Şeyh Muhammed Hüseyin de Filistin Televizyonunda yayımlanan açıklamasında, çarşamba günü Filistin topraklarında ramazanın hilalinin görülemediğini duyurdu. Hüseyin, perşembe gününün ramazanın 1. günü olduğunu belirtti.
Kuveyt'teki El-Kabes gazetesinin haberine göre, ülkedeki Hilal Gözetleme Kurumu, ramazan hilalinin görülememesi dolayısıyla çarşamba gününün şaban ayını tamamlayan son gün olacağını ve ramazanın perşembe başlayacağını açıkladı.
Mısır Müftüsü Şevki Allam, Sudan İslam Fıkhı Kompleksi, Suriye rejimine bağlı Vakıflar Bakanlığı, Lübnan ve Libya Müftülüğü de ramazanın perşembe günü başlayacağını duyurdu.
Irak'taki Sünni Vakfı, BAE, Bahreyn, Yemen ve Tunus da perşembenin ramazanın 1. günü olduğunu ilan etti.
İran Hilali Gözetleme Kurulu da ramazanın perşembe günü başlayacağını bildirdi.
Kuzey Amerika, Afrika, Avustralya ve Avrupa bölgelerinde de ramazana 23 Mart'ta başlanacak.

- Ramazan Orta Asya ve Kafkasya'da perşembe günü başlayacak
Azerbaycan, Kazakistan, Özbekistan, Kırgızistan ve Rusya ramazanın yarın başlayacağını duyurdu.
Azerbaycan'ın dini konulardaki yetkili kurumu Kafkas Müslümanları İdaresinin yayımladığı fetva gereği ülkede ramazan 23 Mart Perşembe günü başlayacak. Kafkas Müslümanları İdaresinin fetvası gereği Ramazan Bayramı, 21 Nisan'da kutlanacak.
Kazakistan’da Müslümanlar mübarek ramazanın ilk teravih namazını bugün kılacak. Başmüftü Naurızbay Taganuly, teravih namazı için Astana’daki Orta Asya’nın en büyük camisinde saf tutacak ve tebrik mesajını okuyacak. Ülkede ramazan boyunca çok sayıda hayır etkinlikleri düzenlenecek.
Özbekistan Müslümanlar Dini İdaresinden yapılan açıklamada, Astronomi Enstitüsü uzmanlarıyla dün yaptıkları hilal gözetleme sürecinde, hilalin görülememesi dolayısıyla hicri takvime göre şaban ayının 30. gününü bugün tamamladığı ve perşembenin ramazanın ilk günü olduğu belirtildi.
Kırgızistan’da da dini yetkililer, ramazanın 23 Mart’ta başlayacağını açıkladı. Ülkedeki Müslümanlar, 22 Mart’ta ilk teravih namazını kılacak. Ülke genelindeki camilerdeki teravih namazları hatimle kılınacak.
Rusya Federasyonu Müslümanları Dini İdaresinden yapılan açıklamada, ramazanın bugün gün batımıyla başlayacağı, 23 Mart’ta Müslümanların oruç tutacağı bildirildi.
Ramazan Bayramı'nın 21 Nisan’da kutlanacağı kaydedilen açıklamada, Rusya Federasyonu Müslümanları Dini İdaresi Ulema Konseyinin bu kararı, 2016’da İstanbul’da düzenlenen Uluslararası Hicri Takvimde Vahdet Konferansı’nın sonuçlarına, bilimsel ve dini gerçeklerden elde edilen verilere göre aldığı ifade edildi.

- Bazı ülkeler, hilalin bugünkü durumuna göre ramazanı başlatacak
Ürdün, Umman, Cezayir, Moritanya ve Fas'taki ilgili kurumlardan yapılan açıklamalarda, hilalin bugün gözlemleneceği kaydedildi.
Pakistan, Hindistan, Bangladeş, Endonezya ve Malezya'da da hilalin görülmesine bağlı olarak ramazanın ilk oruç gününün 23 Mart olması bekleniyor.

- Ramazanın ilk günü en uzun oruç Grönland'da
Diyanet İşleri Başkanlığının "ramazan.diyanet.gov.tr" internet sitesindeki verilerine göre, ramazanın ilk günü en uzun oruç tutma süresi 15 saat 21 dakika ile Grönland'ın Nuuk ve 15 saat 16 dakika İzlanda'nın Reykjavik kentinde olacak. Finlandiya'nın başkenti Helsinki'deki Müslümanlar, 15 saat 1 dakika oruçlu olacak.
İsveç'in Stockholm kentinde 14 saat 56 dakika ve İskoçya'nın Glasgow kentinde de 14 saat 38 dakika oruç tutulacak.
Kuzey ülkelerinden İsveç'te toplam oruç süresi 13 saat civarında olacak.
Ramazanın en uzun gününde oruç süreleri diğer kentlerde ortalama şu şekilde olacak:
Hollanda'nın Amsterdam, Polonya'nın Varşova, İngiltere'nin Londra, Kazakistan'ın Astana ve Belçika’nın Brüksel, Fransa'nın Paris, İsviçre'nin Zürih, Romanya'nın Bükreş, Kanada'nın Ottowa, Bulgaristan'ın Sofya, İtalya'nın Roma, İspanya'nın Madrid, Bosna-Hersek'in Saraybosna şehirlerinde yaklaşık 14 saat dolayında oruç tutulacak.
ABD'de 13 saat 54 dakika, Yunanistan'da 13 saat 53 dakika, Çin'de 13 saat 52 dakika, Portekiz'de Müslümanlar 13 saat 50 dakika, İran'da 13 saat 46 dakika, Japonya'da 13 saat 45 dakika, Afganistan'da 13 saat 44 dakika, Fas, Lübnan, Suriye ve Pakistan'da 13 saat 43 dakika, Irak'ta 13 saat 42 dakika, İsrail ve Filistin'de 13 saat 41 dakika, Mısır'da 13 saat 40 dakika oruç tutulacak.
Oruç, Kuveyt'te 13 saat 38 dakika, Hindistan'da 13 saat 37 dakika, Umman ve Suudi Arabistan'da 13 saat 33 dakika, Bangladeş'te 13 saat 32 dakika sürecek.

- En kısa oruç tutacak ülkeler
Ramazanda diğer ülkelere nazaran daha az oruç tutacak ülke ve şehirler, 13 saat 43 dakika ile Şili’nin Puerto Montt şehri, 13 saat 46 dakika ile Yeni Zelanda'nın Christchurch kenti, 13 saat 25 dakika ile Etiyopya'nın Addis Ababa kenti, 13 saat 24 dakika ile Nijerya'nın Abuwa kenti ve Sri Lanka'nın başkenti Kolombo ve 13 saat 23 dakika ile Malezya'nın Kuala Lumpur kenti olacak.

 



ABD'de sağlık fonlarına yapay zeka filtresi

Yeni bir habere göre Bakan Robert F. Kennedy Jr.'ın başında olduğu Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın sağladığı fonlarda yeni bir değerlendirme süreci nedeniyle gecikmeler yaşanıyor (Reuters)
Yeni bir habere göre Bakan Robert F. Kennedy Jr.'ın başında olduğu Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın sağladığı fonlarda yeni bir değerlendirme süreci nedeniyle gecikmeler yaşanıyor (Reuters)
TT

ABD'de sağlık fonlarına yapay zeka filtresi

Yeni bir habere göre Bakan Robert F. Kennedy Jr.'ın başında olduğu Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın sağladığı fonlarda yeni bir değerlendirme süreci nedeniyle gecikmeler yaşanıyor (Reuters)
Yeni bir habere göre Bakan Robert F. Kennedy Jr.'ın başında olduğu Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın sağladığı fonlarda yeni bir değerlendirme süreci nedeniyle gecikmeler yaşanıyor (Reuters)

ABD Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın (HHS) sağladığı milyarlarca dolarlık hibe desteğinin, yeni onay şartları nedeniyle geciktiği bildiriliyor.

Spotlight PA ve NOTUS'un ortak haberine göre HHS'nin hibe programları, yeni getirilen çok aşamalı onay süreci nedeniyle gecikiyor. Eleştirmenler, bu sürecin federal fonlara dayanan önemli sağlık programlarına yük getirdiğini savunuyor.

Ulusal İlçe ve Şehir Sağlık Yetkilileri Birliği CEO'su Lori Tremmel Freeman, yayın organlarına, "Bu onay süreçleri nedeniyle bu gecikmelerin uzadığını görmeye başlarsak, işler durmak zorunda kalacak" diye konuştu.

Habere göre hibe programlarının artık "kültür", "toplumsal cinsiyet" ve "transseksüel" gibi kelimeleri tespit eden bir yapay zeka tarama sürecinden geçmesi, ayrıca HHS müsteşar yardımcısı, HHS Bakanı Robert F. Kennedy Jr.'ın ofisi ve Beyaz Saray Yönetim ve Bütçe Ofisi dahil birden fazla yerden onay alması gerekiyor.

Demokrat Senatör Patty Murray, NOTUS'a yaptığı açıklamada, kurumun "Amerika'nın araştırmadaki üstünlüğünü baltaladığını, ön saflardaki müdahale ekiplerine fon sağlamayı engellediğini ve siyasi nedenlerle topluluklara ulaşacak kaynak ve hizmetlerden mahrum bıraktığını" söyledi.

"Trump tarafından atanan bir haydutun, zaten hazır olan her temel hibenin önüne geçmesi, kendi kendini sabote etmekten başka bir şey değil" diye ekledi.

Yorum için ulaşılan bir HHS sözcüsü The Independent'a şunları söyledi:

Tüm Hibe Programı Bildirimleri standart inceleme ve onay sürecini takip eder.

Sözcü, "HHS, nihai hale geldiğinde, 2026 Mali Yılı için kalan hibe programı bildirimlerini yayımlayacaktır" diye ekledi.

HHS ayrıca son haftalarda birçok fonlama girişimini duyurdu. Bakanlığın basın açıklamalarına göre bu girişimler arasında Lyme Hastalığı'yla mücadele programlarına milyonlarca dolarlık fon ve "akıl hastalığı, bağımlılık, evsizlik" sorunlarına çözüm bulmaya ayrılan 700 milyon dolarlık fon yer alıyor.

HHS hibeleriyle ilgili bu haber, The New York Times'ın Kennedy'nin bakanlığı yönetme görevinden "kopmuş" olduğunu öne süren sansasyonel bir haber yayınlamasından yaklaşık iki hafta sonra geldi. Buna karşılık 72 yaşındaki Kennedy sert tepki gösterdiği gazeteyi "haksız, düşmanca ve gerçeği yansıtmayan" bir makale yayımlamakla suçlamıştı.

Kennedy, X'te, "İddianızı çürütmek için tek yapılması gereken, herkese açık takvimime göz atmak ve çok farklı alanlardaki benzersiz başarılarıma bakmaktır. Bunların tamamına bizzat ben öncülük ettim" diye yazmıştı.

Independent Türkçe


ABD, Afrika'da eşcinselliği suç sayan yasalara karşı çıkmaktan vazgeçti

Gana Parlamentosu, tartışma yaratan yeni yasayı 30 Mayıs'ta kabul etti (Reuters)
Gana Parlamentosu, tartışma yaratan yeni yasayı 30 Mayıs'ta kabul etti (Reuters)
TT

ABD, Afrika'da eşcinselliği suç sayan yasalara karşı çıkmaktan vazgeçti

Gana Parlamentosu, tartışma yaratan yeni yasayı 30 Mayıs'ta kabul etti (Reuters)
Gana Parlamentosu, tartışma yaratan yeni yasayı 30 Mayıs'ta kabul etti (Reuters)

Uzun süredir Afrika'nın farklı yerlerinde çıkarılan eşcinsellik karşıtı kanunların karşısında duran ABD yönetimi, Donald Trump'la birlikte bu tutumundan vazgeçiyor.

Wall Street Journal (WSJ), 2023'te Uganda'da kabul edilen ve eşcinselliğe idama varan cezalar öngören kanuna Joe Biden yönetiminin gümrüksüz ticaret programından çıkarma ve üst düzey yetkililere vize yasağı gibi hamlelerle tepki gösterdiğini hatırlatıyor.  

Donald Trump'ın geçen ay Gana Parlamentosu'nun benimsediği kanun hakkındaki sessizliğini koruduğu vurgulanıyor. 

Batı Afrika ülkesi, LGBTQ toplumundan kişilerin üç yıla kadar hapisle cezalandırılmasına yönelik yasal çerçeveyi hazırlamıştı. Gana Cumhurbaşkanı John Mahama henüz imzalamadığı yasayı desteklediğini söylemişti.

Amerikan gazetesi, dış politikasını Önce Amerika sloganıyla şekillendiren Trump yönetiminin, ABD'nin kendi çıkarları için insan hakları savunuculuğunu feda etmeye hazır olduğunu bildiriyor. 

WSJ, ABD Dışişleri Bakanlığı'na Gana'ya tepki gösterip göstermeyeceklerini sorduğunda "Bu ülkelerde yürürlükte olan yasalar hakkında bilgi almak için Gana ve Uganda hükümetlerine başvurmanızı öneriyoruz" yanıtını aldı. 

Afrika'da eşcinsellik karşıtı kanunların son örneği bu oldu. 30 civarındaki ülkede benzer adımlar atılmış durumda. 

Martta Senegal, LGBTQ çiftlerin cinsel faaliyetlerine yönelik azami hapis cezasını iki katına yükselterek 10 yıl olarak belirlemişti. Ayrıca "eşcinselliğe teşvik" de yasaklanmıştı. 

Bu ay Nijer'deki askeri cunta eşcinsel ilişkileri 10 yıla kadar hapisle cezalandıran yeni bir kanunu yürürlüğe koydu.

Danışmanlık ve iletişim şirketi Teneo'nun, Afrika'daki siyasi risk araştırmalarının başında bulunan Anne Frühauf, Trump yönetiminin insan hakları adına ekonomik baskı uygulamaya yönelik "iştahının daha az" olduğunu söyledi. 

Frühauf, on milyarlarca dolarlık yardım dağıtan USAID'in kapatılmasıyla ABD'nin diğer ülkelere karşı kullanabileceği baskı araçlarının da azaldığını hatırlattı:

Gana'daki yasaya Washington'ın geçmişteki gibi bir tepki vermesinin çok düşük bir ihtimal olduğunu düşünüyorum. Artık farklı bir dünyada yaşıyoruz.

Diğer yandan WSJ'nin haberinde Trump yönetiminin, Sudan ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti'ndeki çatışmaların taraflarına yaptırımlar uyguladığı da anımsatıldı. 

Eşcinsel hakları ve işyerinde cinsiyet ayrımcılığı gibi daha "kültürel" meselelerin artık önemsenmediği ifade edildi. 

Independent Türkçe, WSJ, BBC


Uzmanlar çocukluk çağındaki meyve suyu tüketimiyle ilgili uyardı

Araştırmacılar, çocukluk döneminde meyve suyu ve diğer şekerli içecekler tüketmenin, ileriki yaşlarda yüksek tansiyon riskini ciddi derecede artırabileceğini söylüyor. Yüksek tansiyon, kalp ve böbrek hastalıkları riskini yükseltiyor (Pexels)
Araştırmacılar, çocukluk döneminde meyve suyu ve diğer şekerli içecekler tüketmenin, ileriki yaşlarda yüksek tansiyon riskini ciddi derecede artırabileceğini söylüyor. Yüksek tansiyon, kalp ve böbrek hastalıkları riskini yükseltiyor (Pexels)
TT

Uzmanlar çocukluk çağındaki meyve suyu tüketimiyle ilgili uyardı

Araştırmacılar, çocukluk döneminde meyve suyu ve diğer şekerli içecekler tüketmenin, ileriki yaşlarda yüksek tansiyon riskini ciddi derecede artırabileceğini söylüyor. Yüksek tansiyon, kalp ve böbrek hastalıkları riskini yükseltiyor (Pexels)
Araştırmacılar, çocukluk döneminde meyve suyu ve diğer şekerli içecekler tüketmenin, ileriki yaşlarda yüksek tansiyon riskini ciddi derecede artırabileceğini söylüyor. Yüksek tansiyon, kalp ve böbrek hastalıkları riskini yükseltiyor (Pexels)

Pazartesi günü yayımlanan yeni bir araştırmaya göre çocukluk döneminde meyve suyu, gazlı meşrubatlar ve diğer şekerli içeceklerin tüketilmesi, yetişkinlikte yüksek tansiyon riskini artırabilir.

Amerikan Kalp Derneği'nin 25 yıl boyunca 9-16 yaşlarındaki 25 binden fazla Amerikalı üzerinde yaptığı bir araştırma, 12 ons (yaklaşık 355 mililitre) porsiyonlardan günde sadece iki veya daha fazla içecek tüketenlerin, haftada üç porsiyondan az tüketenlere kıyasla yüksek tansiyon geliştirme riskinin yüzde 52 daha yüksek olduğunu ortaya koydu.

Kanın damar duvarlarına uyguladığı basıncın çok yüksek olmasını ifade eden yüksek tansiyon, kalp ve böbrek hastalıkları, felç ve demans riskinin artmasına katkıda bulunuyor. Derneğe göre, 125 milyondan fazla Amerikalı yetişkin yüksek tansiyonla yaşıyor.

Harvard T.H. Chan Halk Sağlığı Okulu'ndan misafir öğretim üyesi Dr. Vasanti Malik yaptığı açıklamada, "Erken yaşlardaki beslenme alışkanlıkları, sağlık üzerinde kalıcı sonuçlar doğurabilir" diyor.

Yüksek tansiyonun artık daha erken yaşlarda ortaya çıktığı, genç yetişkinler, çocuklar ve ergenler arasındaki oranların giderek arttığı görülüyor. Bu durum, erken teşhis ve önlem almanın önemini vurguluyor.

Günde 12 ons meyve suyu içmek, haftada bir porsiyondan az içenlere kıyasla yüzde 35 daha yüksek riskle ilişkilendirilirken, gazlı meşrubatlar ve spor içecekleri sırasıyla yüzde 23 ve yüzde 36 daha yüksek riskle bağlantılıydı.

Bir meyve suyu diğerlerine kıyasla öne çıktı; günlük her bir porsiyon portakal suyu yüzde 20 daha yüksek riskle ilişkilendirilirken, diğer meyve sularında böyle bir ilişki saptanmadı.

Ancak araştırmacılar, şeker ilaveli portakal aromalı içeceklerin yanlışlıkla portakal suyu başlığında bildirilmiş olabileceğini söylüyor.

Çalışmaya katılanlar, yiyecek ve içecek tüketimleriyle diğer sağlık faktörlerini takip ederek her 1-4 yılda bir anket doldurdu. Katılımcılar tansiyonlarını da bildirdi ve araştırmacılar, farklı içeceklerin etkilerini gösteren modeller geliştirdi.

Yine de Amerikan Kalp Derneği'nin gönüllü uzmanı Dr. Amit Khera'nın açıkladığı üzere asıl önemli olan şey, ne kadar içtiğiniz değil, ne içtiğiniz.

Khera, "Yetişkinlerde de görüldüğü gibi, hipertansiyonun gelişimi açısından fruktozun toplam miktarı değil, hangi gıda aracılığıyla alındığı daha belirleyici görünüyor. Bu nedenle şekerli içecekler ve meyve suları risk artışıyla ilişkilendirilirken, taze meyvelerde böyle bir ilişki yok" diyor.

İkincisi, fruktozun kaynağı ne olursa olsun kardiyovasküler sağlığa zarar verdiği ve meyve sularının sağlık açısından faydalı olduğu yönünde yaygın bir kanı bulunuyor. Bu çalışma, her ikisinin de doğru görünmediğini gösteriyor.

frgtrbh
Portakal suyu, tansiyon riskleri açısından en zararlı içecek olarak belirlendi. Ancak araştırmacılar, şeker ilaveli portakal aromalı içeceklerin analizlerine yanlışlıkla dahil edilmiş olabileceğini belirtiyor (AFP)

Araştırmacılar, daha sağlıklı içecekler tüketmenin riski azaltmaya katkı sağlayabileceğini söylüyor.

Dernek, günlük bir porsiyon şekerli içeceği taze meyveyle değiştirmenin yüksek tansiyon riskini yüzde 22 oranında azalttığını belirtiyor. Meyve suyunu taze meyveyle değiştirerek riski yüzde 19 oranında azaltmak da mümkün.

Susuzluğu giderebilecek süt ve su da şekerli içeceklere iyi birer alternatif sunuyor. Şekerli içeceklerin yerine bunlardan birini koymak, riskte yüzde 13'lük bir azalmayla ilişkilendirildi.

Ancak meyve suyunun süt ya da suyla değiştirilmesi durumunda benzer bir risk azalması görülmedi.

Independent Türkçe