Uzmanlar sosyal anhedoni diye bilinen psikolojik bir rahatsızlığın evliliklerdeki tatmin seviyesini azalttığına dikkat çekiyor.
Motivasyon, haz beklentisi ve ilgide azalmayla kendini gösteren sosyal anhedoninin eşler arasında uyumsuzluğa ve zamanla yıkıcı bir iletişime yol açabileceği belirtiliyor.
Anhedoniye dair bilinenler
İnsanların sosyal canlılar olduğu sık sık vurgulanıyor. Ancak bazı kişiler, sosyal etkileşimlere daha az ilgi gösteriyor. Bazı yorumlara göre bu kişilerin, "ait olma ihtiyaçları" daha az.
İşte bu durum sosyal anhedoniyle ilişkilendiriliyor. Ancak anhedoni, içe dönük olmak veya sosyal kaygı taşımakla aynı şey değil. Sosyal anhedonisi olan kişiler, sosyal etkileşimlerden zevk almadıkları için bu etkileşimlere girmede daha isteksiz davranıyor.
Aslında iki tür anhedoni var. Fiziksel ve sosyal anhedoni.
İlkinde kişi başka bir kişinin fiziksel dokunuşu veya yemeğin tadı gibi fiziksel duyumlardan zevk alamayabilir. İkincisinde ise bireyler diğer insanların arkadaşlığından haz duyamayabilir.
Her iki anhedoni türü de depresyon belirtileriyle birlikte veya şizofreni gibi diğer ruhsal durumlarda ortaya çıkabilir. Ayrıca bazı ilaçların yan etkisi olarak da görülebilir.
Ancak sosyal anhedoni, fiziksel muadilinden daha yaygın. Belirtileri arasında ise şunlar yer alıyor:
- Sosyal geri çekilme
- İlişki kurmaktan kaçınma
- Duygusal tepkilerde azalma
- Depresyon
- Uyum sağlamakta zorluk
Evlilikleri nasıl etkiliyor?
Sosyal anhedonisi daha fazla olan kişilerin evliliklere ve uzun süreli ilişkilere girme olasılığının daha düşük olduğu düşünülüyor.
Öte yandan, yakın zamanda Singapurlu araştırmacılar, bir bireyin sosyal anhedonisinin evlilikteki her iki partner üzerindeki etkisini inceledikleri bir çalışma yayımladı.
Türünün ilk örneği diye nitelenen çalışmada yeni evli 100 çift incelendi. Çiftler, anhedoni düzeylerinin, ilişkilerindeki çatışma seviyesinin ve evlilikten duydukları memnuniyetlerin değerlendirileceği anketlere katıldı.
Anketler sosyal anhedoninin geçerli olduğu ilişkilerde "talep-geri çekilme" adı verilen bir iletişim türünün hakim olduğunu gösterdi.
Bu dikkat çekici iletişim modelinde bir partnerin bir sorunu tartışmaya çalıştığı, diğerininse tartışmadan kaçındığı veya tartışmayı bitirdiği görülüyor.
Akademik dergi Journal of Personality'de yayımlanan çalışmanın yazarları, sosyal anhedoninin romantik ilişkiler ve evlilikler üzerindeki olumsuz etkilerinin daha fazla araştırılmasını istiyor.
Independent Türkçe, IFL Science, Good Teraphy, Brain and Behavior
