BM’den Libyalı liderlere halk için taviz verilmesi çağrısı

Birleşmiş Milletler Libya Destek Misyonu (UNSMIL) Başkanı Abdullah Bathiliy, Libyalı gençlerle bir araya geldi. (UNSMIL)
Birleşmiş Milletler Libya Destek Misyonu (UNSMIL) Başkanı Abdullah Bathiliy, Libyalı gençlerle bir araya geldi. (UNSMIL)
TT

BM’den Libyalı liderlere halk için taviz verilmesi çağrısı

Birleşmiş Milletler Libya Destek Misyonu (UNSMIL) Başkanı Abdullah Bathiliy, Libyalı gençlerle bir araya geldi. (UNSMIL)
Birleşmiş Milletler Libya Destek Misyonu (UNSMIL) Başkanı Abdullah Bathiliy, Libyalı gençlerle bir araya geldi. (UNSMIL)

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri'nin Libya Özel Temsilcisi ve BM Libya Destek Misyonu (UNSMIL) Başkanı Abdullah Bathiliy, ülkedeki tüm siyasi partileri Libya ve halkı için diyalog dilini pekiştirmeye, şahsi çıkarlardan vazgeçmeye, taviz vermeye ve tek bir fikirde birleşmeye çağırdı. Libya Ulusal Birlik Hükümeti Başkanı Abdulhamid Dibeybe de savaşa dönmemeye ve vatanın birliğini korumaya vurguda bulundu.
Libya’da Ramazan Ayı, ülkede güvenlik ve istikrarın hakim olması dilekleriyle başladı. UNSMIL Başkanı Bathiliy, “Libyalılar, Ramazan Ayı’nda devam eden siyasi kriz ışığında geleceği korkuyla bekliyor. Vatandaşlar halen siyasi liderlerin ülkeyi daha fazla bölünmeden ve istikrarsızlıktan kurtaracak, ülkeyi güvenli karaya taşıyacak ulusal bir çözüm üzerinde anlaşacaklarını umuyor.”
Ramazan Ayı münasebetiyle Libyalılara seslenen Bathiliy sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bu umudu gerçekleştirmenin tek yolu, bu yıl özgür ve adil, kurumlara meşruiyet kazandıran, ülkeyi toparlanma, büyüme ve refah yoluna sokan seçimlerin düzenlenmesinden geçiyor. Libyalılar, istikrarlı ve güvenli bir ülkede barış, huzur ve refahtan yararlanma hakkına sahip.”
Bathiliy, yerinden edilen Libyalılar hakkında ise “Kaçmak zorunda kaldıkları, güvenliklerinden endişe ettikleri yahut kanun çerçevesi dışında tutuklandıkları için ramazan ayını evlerinden ve ailelerinden uzakta geçirenleri unutmuyoruz” dedi.
Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre Bathiliy, Libya'da seçimlere giden yolu açma çabalarını tartışmak amacıyla ülkenin dört bir yanından çeşitli gençlik örgütleri ve öğrenci birlikleri temsilcilerinden 26 genç ile bir araya geldi. UNSMIL’in aktardığına göre kendi liderlerini seçmek istediklerini vurgulayan söz konusu gençler, sivil alanın gerilemesine ve kadına yönelik şiddete dikkat çektiler. Bunların halkın siyasi hayata katılı önündeki engeller olduğunu belirten gençler, karar verme sürecindeki temsil düzeylerinin yükseltilmesi çağrısında bulundu. Aynı zamanda Bathiliy’den siyasi liderleri harekete geçirme çabalarına devam etmesini istediler.
Gençlerden seçim çağrısı yönündeki çabaları koordine etmelerini, sorunlarının siyasi sürece dahil edilmesini sağlamak için çalışmalarını isteyen Bathiliy ise “Ülkenin geleceği size ait. Bu nedenle gençler çabalarını seferber etmeli, haklarını talep etmeli. Seçimlerin kapsayıcı, adil ve şeffaf olması gerektiğini ifade etmeli” dedi.
Ramazan Ayı’nın Libya'nın birliğinin yeniden tesisi, bölünmeye bir son verilmesi, birlik ve yeniden inşa için teşvik edici bir başlangıç ​​olacağı umudunu dile getiren Dibeybe, vatanın savunulması gerektiğini söyledi. Libya kanının akmasını önlemek için dünya ülkelerini dolaşacağını da sözlerine ekledi.
Çarşamba günü Ramazan Ayı münasebetiyle açıklamalarda bulunan Dibeybe şu ifadeleri kullandı:
“Hükümetimizi destekleyen ve desteklemeyen herkesi önemli sabitlere davet ediyorum: Terörizm ile ilişiğin kesilmesi, savaşa geri dönülmemesi, askeri kurumun birleştirilmesi, seçimlerin tamamlanması ve iktidarın barışçıl bir şekilde devri. Vatandaşın bilinci, barış seçeneğine bağlı kalınması ve geçiş döneminin uzatılması yönünde yıkım ve komplo projelerine karşı çıkılmasına bağlı kalınarak üst seviyeye ulaştı. Ülkedeki istikrar, kalkınma projelerine finansman sağlamak için artırmaya çalıştığımız petrol ve gaz üretimi seviyesini korumamıza imkan sağladı.
Ülkede kan dökülmesini ve Libyalıların evlerinin yeniden yıkılmasını önlemek için çaba göstermeye devam edeceğini vurgulayan Dibeybe, petrol sektörünü reforme ederek geliştirme, ülkenin milli gelirini yükseltmek amacıyla üretimi artırma ve kalkınma projeleri için gerekli ödenekleri sağlama yönünde ulusal bir plan olduğunu söyledi. Sivil toplumun Libya'daki siyasi hayatın vazgeçilmez bir kolu olduğunu, ülke birliğinin dış müdahaleye karşı olduğunu ve bunun yerel çapta bir çözüm üretme fırsatı verdiğini vurguladı.
Dün, uzun süredir mustarip olduğu hastalık nedeniyle Mısır'ın başkenti Kahire'de kaldırıldığı hastanede yaşamını yitiren şair, yazar ve diplomat İdris bin et-Tayyib’in ölüm haberini veren Dibeybe, “Geride seçkin bir kültürel miras bırakan merhum, onurlu vatansever duruş sergiledi” dedi.
Gazeteci İdris bin et-Tayyib, 1978'de Kaddafi rejimi tarafından tutulanmış ve yaklaşık 10 yıl hapiste tutulmuştu. Ardından Roma'da ülkesinin kültür ve medya ataşesi olarak atanan Tayyib, ardından Arap Birliği kapsamındaki Libya heyetine dahil oldu.
BM Kalkınma Programı (UNDP) Mukim Temsilcisi Marc-Andre Franche dün Sebha Belediyesi Başkanı Bilhac Ali ile bir araya gelerek barışın inşası, ekonomik iyileşme ve yeni iş insanlarının desteklenmesi yönünde gelişen ortaklığa dikkat çekti.



İsrail ordusu, Suriye’nin Kuneytra ilindeki birkaç köyü işgal etti

İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)
İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)
TT

İsrail ordusu, Suriye’nin Kuneytra ilindeki birkaç köyü işgal etti

İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)
İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)

Suriye ve İsrail'in Paris'te, askeri gerilimi azaltmak ve diplomasiye girişmek için ABD gözetiminde ortak bir iletişim mekanizması kurma konusunda anlaşmaya varmış olmalarına rağmen, İsrail Suriye topraklarını ihlal etmeye devam etti. İsrail ordusu dün, Suriye'nin Golan Tepeleri'ndeki Kuneytra ilinde birkaç köye girdi, es-Samedaniye eş-Şarkiye köyünde askeri kontrol noktası kurdu ve yoldan geçenlerin üstünü aradı.

Yerel kaynaklara göre iki Hilux ve Hummer aracından oluşan bir İsrail gücü, Berika köyü yönünde Bir Acim beldesine girdi, Bir el-Kabbas'ta yaklaşık on dakika durdu ve ardından bölgeden çekildi. Bu arada Suriye'nin resmi yayın kuruluşu El-İhbariyye, İsrail güçlerinin ‘Kuneytra kırsalındaki es-Samedaniye eş-Şarkiye köyünde üç araçtan oluşan bir askeri kontrol noktası kurduğunu ve yoldan geçenleri aradığını’ bildirdi.

Bu olay, İsrail ordusunun Kuneytra'nın doğusundaki el-Ahmer tepesinde mevzilenip İsrail bayrağını göndere çekerek, eski rejimin düşüşüne kadar Suriye'nin kontrolünde olan gözetleme noktaları ve siperler içeren ileri çatışma merkezleri olarak kabul edilen batı ve doğu el-Ahmar tepelerinin kontrolünü ele geçirmesinden birkaç gün sonra meydana geldi.

İsrail basını dün, ABD'nin himayesinde Paris'te düzenlenen Suriye-İsrail müzakerelerinin, ‘ABD'nin etkin katılımıyla sahada çatışmaları önlemeye yönelik bir koordinasyon mekanizması kurulması konusunda sınırlı bir mutabakat’ ile sonuçsuz kaldığını bildirdi. O tarihten bu yana önemli bir ilerleme kaydedilmedi.

İsrail gazetesi Ma'ariv, üst düzey bir İsrailli yetkilinin, İsrail'in pozisyonunun net ve tartışmaya kapalı olduğunu, Hermon (Şeyh) Dağı'ndan çekilmeyeceklerini söylediğini aktardı.

Yetkili, Suriye'nin güvenlik anlaşmasını İsrail'in çekilmesiyle ilişkilendirme talebinin, müzakerelerin teknik koordinasyon aşamasından öteye geçememesinin nedeni olduğunu vurguladı.

dfgrty
Kuneytra'nın batısındaki Tel el-Ahmer'deki İsrail askeri üssü (Facebook)

Araştırmacı ve siyasi analist Muhammed es-Süleyman, Şarku’l Avsat’a yaptığı değerlendirmede, Paris'te yapılan son müzakere turunun, iki taraf arasındaki gerilimi azaltmayı ve İran destekli milislerin sınırdan geri dönmesini engelleyerek bölgedeki istikrara katkıda bulunacak bilgilerin paylaşılmasını amaçladığını söyledi.

Süleyman, müzakerelerin tıkanmasının nedeninin, İsrail'in Suriye topraklarında ihlallerinin yanı sıra Suriye’nin güneyi ve el-Cezire bölgesindeki devlet dışı aktörlere desteğini sürdürmesi olduğunu vurguladı.

Süleyman’a göre İsrail'in bu politikaları müzakerelerde baskı aracı olarak izlediğini, ancak bunun müzakerelerin başlaması konusunda anlaşma olasılığını zayıflatıyor.

İsrail ayrıca 8 Aralık 2024 tarihinden sonra işgal ettiği bölgelerden çekilmeyi reddediyor. Bu durum, ‘İsrail'in 8 Aralık öncesi sınırlarına tamamen çekilmesini’ ısrarla talep eden ve ‘bu sınırlar içinde bir tampon bölge kurulmasını ulusal egemenliğin ihlali’ olarak nitelendirerek reddeden Şam için kabul edilemez.

Suriyeli araştırmacı Süleyman, Şam'ın ‘bölgedeki gerilimi azaltmanın ve ihlalleri durdurmak amacıyla sınırlı bir güvenlik anlaşması yapmanın yanı sıra İsrail ile Suriye'nin güneyindeki ve Suriye'nin El-Cezire bölgesindeki devlet dışı aktörler arasındaki iletişimi durdurmak istediğini söyledi.

İsrail'in bu bağlantıları, Suriye devletinin istikrarını bozan aktörleri desteklemek için kullandığı göz önüne alındığında bu talebin doğal olduğuna işaret eden Süleyman, İsrail'in, ‘gerçek bir caydırıcı unsur olmaksızın’ ihlallerine devam etmek için ABD'nin desteğini kullandığının altını çizdi.

dfrgty
Hermon (Şeyh) Dağı'ndaki bir kontrol noktasının yanında duran bir İsrail askeri, 8 Ocak 2025 (AFP)

İsrail ordusu bir yılı aşkın bir süredir, neredeyse her gün Suriye topraklarını işgal etmeye devam ediyor. Özellikle Kuneytra vilayetinin kırsal kesiminde sınır hattı üzerinde bulunan köylerde kontrol noktaları kuruyor, yoldan geçenleri tutuklayıp sorguluyor, tarım arazilerini buldozerlerle yıkıyor ve ekinleri tahrip ediyorlar.

6 Ocak'ta, bilgi alışverişini koordine etmek, askeri gerilimi azaltmak ve diplomasi ve ticaret fırsatlarını değerlendirmek için ABD gözetiminde ortak bir iletişim mekanizması oluşturulması konusunda anlaşmaya varılmasına rağmen, İsrail'in uygulamaları azalmadı. Geçtiğimiz hafta Fransa'nın başkenti Paris’te Suriye, İsrail ve ABD temsilcilerinin katıldığı iki günlük yoğun görüşmelerin ardından yayınlanan üçlü bildiride böyle belirtildi.

Araştırmacı Muhammed Süleyman'a göre İsrail'in askeri kuleler ve karakollar inşa etmesi, bölgenin parçalanmasına katkıda bulunrken sınırların kontrolünü kolaylaştırıyor ve bölgeyi tek taraflı bir askeri bölgeye dönüştürüyor. Süleyman, İsrail'in sivillere ve Suriye'nin egemenliğine yönelik uygulamalarının şüphesiz ‘orta ve uzun vadede genişleme ve yerleşim korkularını artırdığını’ belirtti.

Öte yandan Suriye hükümetinden bir kaynak, bu ayın 5'inde İsrail ile müzakerelerin yeniden başlamasının ‘Suriye'nin müzakere edilemez ulusal haklarını geri kazanma konusundaki sarsılmaz kararlılığını teyit ettiğini’ açıkladı.

fgthyu
Suriye'nin güneyinde, İsrail sınırına yakın Kuneytra şehrindeki bir gözlem noktasında Birleşmiş Milletler Ateşkes Gözlemci Gücü (UNDOF) mensubu bir asker (AFP)

Görüşmelerde Suriye, İsrail ile arasında 1974'te imzalanan ‘Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşmasının’ yeniden yürürlüğe konmasını talep etti. Böylece Suriye'nin egemenliğini diğer tüm hususların üzerinde tutan ve Suriye'nin iç işlerine herhangi bir müdahalenin önlenmesini garanti eden adil bir güvenlik anlaşması çerçevesinde İsrail güçlerinin 8 Aralık 2024 tarihinden önceki konumlarına çekilmesi garanti edilecekti.

Suriye yetkilileri, Beşşar Esed rejiminin düşmesinden bu yana, ABD'nin arabuluculuğunda İsrailli yetkililerle bazı müzakereler gerçekleştirdi, ancak herhangi bir ilerleme kaydedilemedi. İsrail, Suriye topraklarında silahsız bir tampon bölge kurulmasında ısrar ederken, Şam bunu reddediyor.


Uluslararası toplum Lübnan'ın silahların devlet kontrolünde olması için başlattığı girişimi destekliyor

Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)
Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)
TT

Uluslararası toplum Lübnan'ın silahların devlet kontrolünde olması için başlattığı girişimi destekliyor

Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)
Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)

Fransa'nın başkenti Paris'te 5 Mart'ta Lübnan ordusunu desteklemek için bir konferansın düzenleneceğinin duyurulması, meşru kurumların silahların devletle sınırlandırılması kararını uygulamaya koyma yönündeki uluslararası iradeyi yansıtıyordu.

Dün yapılan duyuru, Suudi Arabistan, ABD, Fransa, Mısır ve Katar temsilcilerinden oluşan beşli grubun desteğiyle uluslararası bir ivme kazandı. Bu adım, ordunun görevlerini, özellikle de Hizbullah'ın silahsızlandırılmasını tamamlamasını sağlamak için atılan bir adım olarak görüldü.

Konferans öncesinde, ihtiyaç ve gereklilikleri belirlemek üzere Lübnan ordusu komuta kademesi ile bağışçı ülkeler arasında toplantılar düzenlenmesi planlanıyor.

Buna karşın Hizbullah iç savaşla tehdit etti. Hizbullah Siyasi Konseyi Başkan Yardımcısı Mahmud Kamati yaptığı açıklamada, yetkililerin Litani Nehri’nin kuzeyi hakkındaki açıklamalarının ‘hükümetin kaos ve istikrarsızlığa, kimsenin memnun olmayacağı bir iç duruma ve belki de iç savaşa doğru gittiği anlamına geldiğini’ söyledi.


Şara: SDG, Halep'te bize saldırdı ve kurtuluş mücadelesini engellemeye çalıştı

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)
TT

Şara: SDG, Halep'te bize saldırdı ve kurtuluş mücadelesini engellemeye çalıştı

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara dün yaptığı açıklamada, “SDG (Suriye Demokratik Güçleri) Halep'te bize saldırdı ve kurtuluş savaşını engellemeye çalıştı, ardından şehrin stratejik bölgelerine yayıldı” dedi.

Eş-Şara, haber kanallarında yayınlanan bir televizyon röportajında, "Kürt unsuru Suriye'deki durumla bütünleşmiş durumda ve Kürtlerin orduda, güvenlikte ve parlamentoda yer almasını istiyoruz, ancak PKK (Kürdistan İşçi Partisi) onları kalkınma fırsatlarından mahrum bırakmak istiyor" ifadelerini kullandı.

Suriye Devlet Başkanı, “SDG örgütünün sorunu, birden fazla lideri olması ve askeri kararlarının PKK örgütüyle bağlantılı olmasıdır” diyerek, “(SDG) Halep'te sivil ve ekonomik hayatı engelledi ve Nisan anlaşmasının şartlarına uymadı” şeklinde konuştu.