Batı müziği Arap müziğini nasıl özgürleştirdi?

Batı sanatında, ister filmlerde ister şarkılarda olsun, sansür politikaları bulmak zor

Sanatsal yaratıcılık artık sadece şarkı ve ilahi söylemeye odaklanmıyor
Sanatsal yaratıcılık artık sadece şarkı ve ilahi söylemeye odaklanmıyor
TT

Batı müziği Arap müziğini nasıl özgürleştirdi?

Sanatsal yaratıcılık artık sadece şarkı ve ilahi söylemeye odaklanmıyor
Sanatsal yaratıcılık artık sadece şarkı ve ilahi söylemeye odaklanmıyor

Eşref el-Hassani
Çağdaş Arap müziği, son 20 yılda, resmi kurumların ulusal müzik üretimiyle ilişkilerindeki zayıflığı göstermesine katkıda bulunmakla kalmayıp, aynı zamanda kendisini besleyen ve damarlarına yeni kan pompalayan varoluşsal bir dönüşüme tanık oldu.
Bu, onu müzik prodüksiyon blogunda prestijli ve derin bir konum haline getiren bazı Arap müzik projelerine yaptığı olağanüstü katkı sayesinde oldu.
Nitekim, yerel desteğin müzisyenlere ve şarkıcılara empoze etmeye çalıştığı çeşitli profil oluşturma ve ilahi veya şarkı söyleme biçimlerinin üstesinden de bu sayede gelindi.
Bu nedenle bazı araştırmacılar, Arap müzisyenlerin diğer ifade biçimlerine açılmasında dış desteğin önemli rol oynadığını düşünüyor ve bu dönüşümün, onları, yaratıcılıklarında güçlü sanatsal kalelerini aşarak, daha önce hiç hayal etmedikleri estetik alanlara doğru geliştirdiğine inanıyor.
Sanatsal yaratıcılık artık sadece şarkı ve ilahi söylemeye odaklanmıyor, müziği araçları, mekanizmaları ve yaratıcılığıyla bağımsız bir varlık olarak ele alıyor ve aynı zamanda şarkıyla daha köklü bir ilişki kuruyor.
Müzisyen, modern Arap müziği tarihinde olduğu gibi artık şarkısında şarkıcıyı takip etmiyor, bunun yerine estetik açıdan güvenilir bir sanatsal ufuk elde etmek için müziğinde yeni tarzlar yaratıyor. 
Bununla birlikte, bu dönüşüm tüm Arap müzik prodüksiyonlarını etkilemedi, çünkü bazıları çağdaş bir görünüme kavuşmuş olsa da çoğu hala geleneksel olmaya devam ediyor. Çoğunda gelenek içine nüfuz etmiş ve tüm sanatsal ve estetik seçimlerini yönetmiştir.
Bu dönüşüm henüz özümsenmedi ve buna müzik enstrümanlarındaki yetersiz yeniliklere rağmen şarkılarını hala klasik tarzla söyleyen Arap sanatçılar da dahildir.
Arap müziği tüm temsilleri, özellikleri, sembolleri ve klasik modelleriyle şarkının geçmişini sentezleme ve yeniden çağrıştırma sınırlarını aşmayan retrospektif bir bakış açısına göre çalıştığında burada müzikal bir moderniteden bahsedilebilir mi? 

Çağdaş müziğin özellikleri
Çağdaş müzik, modern Arap müziğini karakterize eden taklit sınırlarını aşması ve müzikal yaratıcılığın üzerinde yazma ve besteleme eylemine öncelik vermeyi temel alan sanatsal bir bakış açısı olmasıyla ayırt edilir.
Müziğe güfte pahasına değer veren Arap sanatsal deneyimlerine nadiren rastladığımız için müzisyenin söz yazarının bir taklitçisi haline geldiği şekilde değil, müziğin yoğunluğunu ve her zamanki oryantal monotonluğunu kıran sanatsal etkileşimler ve estetik kesişimler yaratmasıyla yeni tarzlar oluşturulabilir.
Bazı uzmanlar "deney"i çağdaş müziği karakterize eden en önemli estetik kavramlardan biri olarak görüyor.
Bunun nedeni, kavramın bazı müzik tarzlarının dayandığı estetik kavram haline gelen melez müzik formlarının yaratılmasına yol açmasıdır.
Buradaki deneyler her zaman müzik kurallarının kıskacından bağımsız.
Çünkü bunlar akademik kesinlikleri kırmaya ve yok etmeye ve onları çağdaş müzik tarihinde sadece sistemsel fikirler haline getirmeye dayalı bir sanat formu oluşturmaya çalışmaktadır. 
Yazar Georgette Issa bu konuyla ilgili düşüncelerini şöyle dile getirmişti:
"Modern veya Batı müziğinde olduğu gibi, izlenen katı yeni kurallara saygı duyma konusunda her zaman bir istek olmuştur. Ama şimdi, deney kavramı herhangi bir müzik kuralından tamamen kaçınmak anlamına geliyor. 20'nci yüzyılın ortalarından günümüze kadar, deneyin kendisi en iyi değer haline geldi ve örneğin rock müzik bu bağlamda ortaya çıktı."
Çağdaş müziğin özelliklerinden biri de kompozisyonu ve birden fazla söylem ve anlamı taşıyabilmesi olduğu için, müzik yapımcıları artık bu konuya el atıyor ve şarkının yayılmasında siyasi veya ideolojik tartışma yaratmak amacıyla protest albümleri destekliyor.

Sansür şiddeti
Ayrıca sansür, Arap şarkıcı ve müzisyenleri dış desteği kabul etmeye iten en önemli pratik engellerden birini oluşturuyor.
Kamu işlerinin modernleşmesine ve buna eşlik eden sanat ve estetik endüstrisindeki yeniliklere rağmen, kurumlar hala bazı albümleri hakim siyasi söyleme karşı çıktıkları veya kamu ahlakını zedeledikleri gerekçesiyle reddediyor.
Bu yerel ve ulusal destek biçimleri, yirminci yüzyılın ellili yıllarından beri Arap müziğine eşlik eden tüm modernleşme biçimlerini çürütmeye çalışıyor.
Sansür sadece sanat hayatını aksatmakla kalmadı, aynı zamanda birçok şarkı söyleme deneyimini değiştirmeye ve bunları rap'ten rai'ye ve rai'den popüler ve pop'a dönüştürmeye katkıda bulundu.
Bu sayede sanatçı genellikle çağdaş şarkıları karakterize eden politik sınırlardan kaçındı.
Böylece amacı sadece eğlence ve tüketim olan, hareketli şarkılara dönüşmüş onlarca ciddi şarkı söyleme deneyimine tanık oluyoruz.
Yabancı müzik tarzıyla üretim, Arap müziğinin modernleşmesine katkıda bulundu. Bunun nedeni, finansal bağımsızlığın sanatçılara yeni, daha benzersiz ve yaratıcı müzik yaratma imkanı vermesi.
Çünkü sanatçı, bedenini sonsuz müzikal deneylerin enginliğine bırakırken, sanatsal koşullara ve estetik engellere tabi değil.
Batı sanatında, ister filmlerde ister şarkılarda olsun, sansür politikaları bulmak zor olduğundan, büyük lirik eserler ulusal yapımların dayattığı sınırlara uymak zorunda kalmaz.
Bu nedenle Batı müziği 20'nci yüzyılın başından beri devasa eserler üretmiştir ve bu, Arap dünyasında da benzer bir etki yarattı.
Bunun örnekleri Suad Massi, Meşru Leyla ve bazı alternatif müzik gruplarının eserleridir.

Independent Türkçe



Taylor Swift hayranları Gazze için örgütlendi

aylor Swift, Time dergisi tarafından 2023'te Yılın Kişisi seçilmişti (Reuters)
aylor Swift, Time dergisi tarafından 2023'te Yılın Kişisi seçilmişti (Reuters)
TT

Taylor Swift hayranları Gazze için örgütlendi

aylor Swift, Time dergisi tarafından 2023'te Yılın Kişisi seçilmişti (Reuters)
aylor Swift, Time dergisi tarafından 2023'te Yılın Kişisi seçilmişti (Reuters)

Ünlü pop yıldızı Taylor Swift'in hayranları, Gazze'ye destek için bir araya geldi.

Amerikan gazetesi Washington Post (WP), pop şarkıcısının takipçilerinin Twitter'da  #SwiftiesForPalestine hashtag'iyle Gazze'ye destek çağrısında bulunduğunu yazdı. 

Haberde, İsrail'in 26 Mayıs'ta Refah'taki kampa düzenlediği ve 23'ü kadın ve çocuk en az 46 kişinin hayatını kaybettiği saldırının ardından Twitter'daki örgütlenmenin güçlendiğine dikkat çekildi. 

Kanada'da okuyan Pakistan doğumlu Anamta Rehan, ailesinin Hindistan'dan kaçarak İslamabad'a gittiğini, kendi hayatıyla Filistinlilerin yaşadıkları arasında paralellik kurduğunu söyledi.

18 yaşındaki Swift hayranı, birçok arkadaşıyla birlikte sosyal medyada Gazze'ye destek paylaşımları yaptığını belirtti. Bu gönderilerden bazılarında Swift'in resmi Twitter hesabının etiketlendiğini de ifade etti.

WP, Swift hayranlarının Gazze'ye destek hareketinin, özellikle 29 Mayıs'ta şarkıcının Madrid'de verdiği konser sırasında tavan yaptığını aktardı. 

34 yaşındaki pop yıldızının hayranları #CeasefireNow ve #FreePalestine hashtag'lerini de kullanarak Swift'in Eras Turnesi'ne ait fotoğrafları sosyal medyada paylaştı. 

Filistin'e destek hareketi Twitter'dan Instagram ve TikTok'a yayılırken, Swift hayranları 5 Haziran'da GoFundMe üzerinden bir bağış kampanyası da başlattı.

Filistin'e destek hareketi Twitter'dan Instagram ve TikTok'a yayılırken, Swift hayranları 5 Haziran'da GoFundMe üzerinden bir bağış kampanyası da başlattı.

13 bin dolar toplama hedefiyle yola çıkan kampanyaya şimdiye dek 13 bin 824 dolarlık bağış yapıldı.

Kampanyada toplanan paraların, Filistinlilere gıda ve tıbbi yardım malzemeleri gönderen Medical Aid for Palestine Canada grubuna aktarılacağı belirtildi. 

Diğer yandan hayranlarının tüm çağrılarına rağmen Amerikalı pop sanatçısı savaşa dair henüz bir açıklama yapmadı. 

Diğer yandan hayranlarının tüm çağrılarına rağmen Amerikalı pop sanatçısı savaşa dair henüz bir açıklama yapmadı.

Long Island'da yaşayan Hint kökenli Müslüman Suha Syed, Swift'in çağrılara tepkisiz kalmasına öfkelendiğini söyledi. 25 yaşındaki Syed, şarkıcıdan bir açıklama gelene dek albümlerini dinlemeyi bıraktığını belirtti.

Haberde, Swift'in siyasi paylaşımlar yapmadığına dikkat çekilerek, "Gazze hakkında yorum yapmak, siyasi açıdan henüz uluslararası sulara açılmamış olan Swift için eşi benzeri görülmemiş bir hareket olacaktır" dendi. Şarkıcının Rusya-Ukrayna savaşıyla ilgili yorum yapmadığı da hatırlatıldı.

Independent Türkçe, Washington Post, Newsweek