Saudi Aramco hisselerinin yüzde 4’ünü Sanabel Investment’a devretti

Suudi Arabistan, Kamu Yatırım Fonu'nun varlıklarını en üst düzeye çıkarmak ve ülkenin gelir kaynaklarını çeşitlendirmek için hamlelerini yoğunlaştırıyor (Şarku’l Avsat)
Suudi Arabistan, Kamu Yatırım Fonu'nun varlıklarını en üst düzeye çıkarmak ve ülkenin gelir kaynaklarını çeşitlendirmek için hamlelerini yoğunlaştırıyor (Şarku’l Avsat)
TT

Saudi Aramco hisselerinin yüzde 4’ünü Sanabel Investment’a devretti

Suudi Arabistan, Kamu Yatırım Fonu'nun varlıklarını en üst düzeye çıkarmak ve ülkenin gelir kaynaklarını çeşitlendirmek için hamlelerini yoğunlaştırıyor (Şarku’l Avsat)
Suudi Arabistan, Kamu Yatırım Fonu'nun varlıklarını en üst düzeye çıkarmak ve ülkenin gelir kaynaklarını çeşitlendirmek için hamlelerini yoğunlaştırıyor (Şarku’l Avsat)

Suudi Arabistan Başbakanı ve Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Saudi Aramco’nun devlete ait hisselerinin yüzde 4’ünün Kamu Yatırım Fonu’na (PIF) ait olan Saudi Arabian Investment Company’ye (Sanabel Investments) devrinin tamamlandığını duyurdu.
Aynı zamanda Ekonomik ve Kalkınma İşleri Konseyi Başkanı ve PIF Yönetim Kurulu Başkanı olan Muhammed bin Selman, bu devir işleminin, Suudi Arabistan’ın 2030 Vizyonu doğrultusunda ulusal ekonomiyi canlandırmak, çeşitlendirmek ve yatırım fırsatlarını genişletmek için uzun vadeli girişimlerinin bir devamı olduğunu belirtti.
Veliaht Prens, bu adımın aynı zamanda PIF’in güçlü mali konumu ve kredi notunu sağlamlaştırmaya yardımcı olacağını da vurgulayarak, devletin şirket hisselerinin yüzde 90,18’ine sahip olarak, Suudi Aramco’nun en büyük hissedarı olmaya devam edeceğini söyledi.
Veliaht Prens dün yaptığı açıklamasında, “PIF, yeni girişimler başlatma, yeni stratejik ortaklıklar kurma, teknolojileri ve bilgiyi yerelleştirme ve yerel pazarda doğrudan ve dolaylı iş fırsatları yaratma çabalarını sürdürüyor” ifadelerini de kullandı.
Diğer yandan Saudi Aramco, hisselerinin yüzde 4’ünü Sanabel Investmens’e devrettikten sonra devletin Saudi Aramco'da yüzde 90,18 ile en büyük hissedar olarak kalmaya devam ettiğini açıkladı.
Suudi Arabistan'ın Suudi Menkul Kıymetler Borsası'nın (Tadawul) internet sitesinde yer alan açıklamada, devir işleminin ihraç eden şirketin toplam hisse sayısını etkilemeyeceği, devredilen hisselerin şirketin diğer hisse senetlerine benzer adi hisseler olduğu belirtildi. Açıklamada, devir işleminin şirketin iş, strateji, temettü politikası veya yönetim çerçevesi üzerinde herhangi bir etkisinin olmayacağı vurgusu yapıldı.
Şarku’l Avsat’a konuşan uzmanlar ise, PIF’ın varlıklarını maksimize etmeye yönelik adımın önemine atıfta bulunarak, Suudi Arabistan’ın 2030 Vizyonu duyurusundan bu yana tanık olduğu değişimle birlikte, büyük kalkınma ve sürdürülebilir yatırım projeleri yoluyla ülkenin gelir kaynaklarını çeşitlendirmek için sağlam bir ekonomik temel haline geldiğini bildirdi.
Cidde Üniversite’sinde ekonomi profesörü olan Dr. Salim Bacaca Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, Saudi Aramco'nun toplam hisselerinin yüzde 4'ünün Sanabel Investment'a devri, Kamu Yatırım Fonu'nun varlıklarını küresel olarak ileri pozisyonlara geçmesini arttırdığını söyledi.
Bacaca, atılan bu adımın Suudi ekonomisinin büyümesinin sağlanmasında, yaşam kalitesinin yükseltilmesinde, çeşitli geleneksel ve modern sektörlerde kapsamlı ve sürdürülebilir kalkınma kavramına ulaşılmasında önemli bir ayağı temsil eden PIF’ın stratejisiyle uyumlu olduğunu söyledi.
Şarku’l Avsat’a konuşan ticaret hukuku profesörü Dr. Usame el Ubeydi ise, Aramco hisselerinin yüzde 4'ünün Sanabel Investment'a devredilmesinin, Sanabel Investment'ın işinin büyümesinin yanı sıra Suudi Arabistan’ın  stratejik hedeflerine ulaşmasına katkıda bulunmaya yardımcı olan yatırım felsefesiyle daha cazip getiriler elde etme hedefine yaklaştırdığını  aktardı.
Prosedürün PIF’ın petrol dışı GSYİH’ya katkısını 1,2 trilyon riyal (320 milyar dolar) değerle hızlandırdığına dikkati çeken Ubeydi, varlıklarının büyüklüğünün 2025 yılı sonuna kadar doğrudan ve dolaylı olarak 4 trilyon riyali (1,06 trilyon dolar) aşarak, 1,8 milyon istihdam yaratabileceğini vurguladı.
Sanabil Investment, özellikle risk sermayesi sınıflarına, büyüme stratejilerine ve küçük satın alma anlaşmalarına yatırım yaparak iş yaşam döngüsünün yanı sıra büyüme ve başarıya giden yolculuğunda gelecek vaat eden fırsatları bulmaya ve onları desteklemeye odaklanıyor.
Uluslararası derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings son, Suudi Arabistan milli petrol şirketi Saudi Aramco'nun notunu A’ya yükselterek, şirket ile hükümet arasındaki yakın bağlar göz önüne alındığında, not yükseltmesinin Suudi Arabistan'ın notunun yakın zamanda yükseltilmesinden sonra geldiğini belirtti.
Fitch Rating, Saudi Aramco’nun  kapsamlı üretim operasyonlarına ek olarak, temettü dağıtımı öncesi güçlü serbest nakit akışları, muhafazakar mali ve net nakit politikaları ile desteklenen mali durumunun gücüne dikkat çekti. Aramco, daha düşük bir üretim maliyeti ve mansap ve petrokimya projelerindeki yatırım genişlemesi karşılığında büyük rezervlere sahip.
Diğer yandan dün yüzde 1 yükselen Suudi Aramco hisseleri, Suudi ana pazar endeksini yükselterek önemli bir atılım kaydetti. Aramco, yüzde 0,6 yükselişle 68 puan kazanarak 11.033 puanla günü kapattı. Toplam ticaret değeri yaklaşık 4,8 milyar riyal (1,2 milyar dolar) olan şirket, Kasım 2022’den bu yana en yüksek kapanışı kaydediyor.
Ana borsa ise geçtiğimiz Mart ayından bu yana başlattığı yükseliş dalgasını dünkü işlemlerde de tamamlamayı başardı ve yüzde 10'luk büyüme oranıyla bin puanın üzerine çıktı.



İran protestolarının fitilini ateşleyen banka: Ekonomik çöküşün sembolü

İran'daki protestolarda eylemcilerle güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar devam ediyor (AFP)
İran'daki protestolarda eylemcilerle güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar devam ediyor (AFP)
TT

İran protestolarının fitilini ateşleyen banka: Ekonomik çöküşün sembolü

İran'daki protestolarda eylemcilerle güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar devam ediyor (AFP)
İran'daki protestolarda eylemcilerle güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar devam ediyor (AFP)

İran riyalinin açık piyasada ABD doları karşısında rekor seviyede düşmesinin ardından patlak veren protestolarda can kaybı artarken, ülkedeki ekonomik krizin dinamikleri mercek altına alındı.

Wall Street Journal'ın analizinde, yaklaşık 5 milyar dolarlık batık krediyle iflas eden Ayandeh Bankası'nın İran'daki "ekonomik çöküşün hem sembolü hem de hızlandırıcısı olduğu" yazılıyor.

İranlı iş insanı Ali Ansari'nin 2013'te kurduğu Ayandeh Bankası, geçen yıl ekimde iflas etmişti.

150'si başkent Tahran'da olmak üzere ülke çapında 270 şubeye sahip bankanın kurucusu, eski İran Cumhurbaşkanı Ahmedinejad'a yakın isimlerdendi.

Bankanın iflasından birkaç gün sonra Ansari, İran Devrim Muhafızları'na finansman sağladığı gerekçesiyle Birleşik Krallık tarafından yaptırım listesine alındı.

Ansari, finans kuruluşunun iflasının "bankanın kontrolü dışındaki kararlar ve politikalar" nedeniyle yaşandığını savundu.

Ayandeh Bank'ın malvarlığı İran Merkez Bankası'nın kararıyla devlete ait Melli Bank'a devredildi. Ancak analizde, bunun sorunu çözmek yerine halihazırda ABD ambargosu nedeniyle zorluk çeken İran ekonomisine iyice yük bindirdiği belirtiliyor.

Banka, 2018'de Iran Mall adlı alışveriş merkezine yaptığı yatırımla da dikkat çekmişti. Pentagon'un binasının iki katı büyüklüğündeki yapıda kütüphane, havuz, spor salonları, bahçeler ve IMAX sinema salonunun yanı sıra 16. yüzyıldan kalma bir Pers sarayından esinlenerek tasarlanan özel bölümler yer alıyordu.

Haberde, Ansari'nin bu proje sayesinde Ayandeh üzerinden kendi şirketlerini fonladığına dikkat çekiliyor. Banka iflas ettiğinde kaynaklarının yüzde 90'ından fazlasının Ansari'nin yönetimindeki projelere aktarıldığı ortaya çıkmıştı.

Analize göre Ayandeh, ABD'nin 2018'de yaptırımları tekrar devreye koymasıyla başlayan geniş çaplı finansal krizin merkezinde yer alıyor.

Bu dönemde finansman sıkıntısı çeken İranlı bankalar, yüksek faiz oranları uygulayan ancak teminat talep etmeden kredi veren acil likidite mekanizmaları aracılığıyla Merkez Bankası'ndan borç almaya bağımlı hale gelmişti. Merkez Bankası da enflasyon döngüsü uyarılarına rağmen kredileri finanse etmek için para basıyordu.

Tüm bu gelişmelerin, geçen ay ülkede patlak veren ekonomik krize giden süreci hazırladığı belirtiliyor.

Yaptırımlara ek olarak İsrail'in, Tahran'ın finansal destek sağladığı Hizbullah'a ağır darbe vurması ve Beşar Esad'ın Aralık 2024'te devrilmesi gibi gelişmelerle İran bölgede zayıflamaya başladı.

Geçen yıl haziranda İsrail ve İran arasında yaşanan çatışmalar da Tahran'ın ekonomisini sarsmaya devam etti.

IMF'nin Ortadoğu ve Orta Asya Birimi'nin eski yardımcı direktörü Adnan Mazarei, İsrail'in saldırısının ardından "rejimin meşruiyetinin giderek azaldığını" savunarak, Ayandeh'in iflasının bu süreci hızlandırdığını söylüyor.

İsveç merkezli SEB bankasından Erik Meyersson da protestoların sonucu ne olursa olsun Tahran yönetiminin finansal sorunlarının yarattığı baskının süreceğini belirtiyor:

Harcama yaparak durumu çözebilselerdi daha önce yaparlardı ve böyle bir şiddete başvurmak zorunda kalmazlardı. Bu durum rejim için işleri gerçekten daha da zorlaştırıyor.

Gösterilerde ölen ya da yaralananlara ilişkin resmi açıklama yapılmazken, ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı'na (HRANA) göre en az 2 bin 571 kişi eylemlerde hayatını kaybetti. Bunlardan 2 bin 403'ü gösterici, 147'si güvenlik güçleri ve hükümet destekçileri, 9'u protestolara katılmayan sivil ve 12'si 18 yaşın altındaki çocuklardan oluşuyor.

Independent Türkçe, Wall Street Jorunal, Times of Israel


Altın yeni zirvelere ulaştı... Gümüş ilk kez 90 dolar barajını aştı

Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)
Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)
TT

Altın yeni zirvelere ulaştı... Gümüş ilk kez 90 dolar barajını aştı

Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)
Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)

Altın bugün yükselişini sürdürerek yeni rekor seviyelere ulaştı. Gümüş ise 90 dolar eşiğini tarihte ilk kez aşarak tarihi bir başarıya imza attı. Bu ivme, beklentilerin altında gelen ABD enflasyon verilerinin faiz indirimlerine yönelik beklentileri güçlendirmesi ve süregelen jeopolitik belirsizliklerin etkisiyle oluştu.

Eşi görülmemiş rekorlar

Salı günü 4.634,33 dolar seviyesinde zirve yapan altın, yükseliş ivmesini sürdürerek 4.639,28 dolarla yeni seviyeleri test etti. ABD vadeli altın kontratları da yükselerek 4.635,60 dolara çıktı.

Spot gümüş ise yüzde 4,6 artışla ons başına 90,95 dolara yükseldi ve 90 dolar eşiğini aşarak tarihi bir rekor kırdı. Gümüş, 2026 yılının yalnızca ilk iki haftasında yüzde 28’lik dikkat çekici bir kazanç elde etti.

Platin de yüzde 4,7 yükselerek ons başına 2.432,80 dolara ulaştı.

Yükselişin motorları

Gold Silver Central şirketinin Genel Müdürü Brian Lan, ABD’de enflasyon ve işsizlik oranlarının düşüş göstermesinin değerli metallerdeki yükselişin ana itici gücü olduğunu belirtti. Lan, gümüş için bir sonraki hedefin 100 dolar seviyesi olabileceğini öngördü.

ABD Çekirdek Tüketici Fiyat Endeksi verileri ise aylık yüzde 0,2, yıllık yüzde 2,6 artış gösterdi ve analist beklentilerinin altında kaldı. Bu durum, yatırımcılara faiz indirimi beklentisiyle pozisyon alma konusunda yeşil ışık yaktı.

Trump'ın baskısı

ABD Başkanı Donald Trump, enflasyon verilerini memnuniyetle karşıladı ve Fed Başkanı Jerome Powell üzerinde faiz oranlarını ‘somut şekilde’ düşürmesi yönünde baskısını yeniledi.

Bu gelişme, Trump yönetiminin Powell hakkında soruşturma başlatma kararı sonrası, merkez bankası başkanları ve Wall Street yöneticilerinden gelen uluslararası destek dalgasıyla eş zamanlı gerçekleşti. Söz konusu durum, Fed’in bağımsızlığı ve Amerikan varlıklarına duyulan güven konusunda endişeleri artırırken, altına ‘güvenli liman’ talebini yükseltti.

Jeopolitik manzara

Yükselişte ekonomik faktörler tek başına belirleyici olmadı; İran’daki karışıklıklar da önemli bir rol oynadı. Başkan Trump, İranlıları protestolarını sürdürmeye teşvik ederek ‘yardımın yolda olduğunu’ belirtti. Bu açıklama, yıllardır görülmeyen büyüklükte gösterilere sahne olan İran bağlamında, genellikle siyasi belirsizlik ve düşük faiz ortamlarında değer kazanan değerli metallere olan ilgiyi artırdı.


Altın yeni zirvelere ulaştı... Gümüş ilk kez 90 dolar barajını aştı

 Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)
Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)
TT

Altın yeni zirvelere ulaştı... Gümüş ilk kez 90 dolar barajını aştı

 Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)
Bangkok'taki bir altın dükkanında altın takıları inceleyen bir kuyumcu (EPA)

Altın bugün yükselişini sürdürerek yeni rekor seviyelere ulaştı. Gümüş ise 90 dolar eşiğini tarihte ilk kez aşarak tarihi bir başarıya imza attı. Bu ivme, beklentilerin altında gelen ABD enflasyon verilerinin faiz indirimlerine yönelik beklentileri güçlendirmesi ve süregelen jeopolitik belirsizliklerin etkisiyle oluştu.

Eşi görülmemiş rekorlar

Salı günü 4.634,33 dolar seviyesinde zirve yapan altın, yükseliş ivmesini sürdürerek 4.639,28 dolarla yeni seviyeleri test etti. ABD vadeli altın kontratları da yükselerek 4.635,60 dolara çıktı.

Spot gümüş ise yüzde 4,6 artışla ons başına 90,95 dolara yükseldi ve 90 dolar eşiğini aşarak tarihi bir rekor kırdı. Gümüş, 2026 yılının yalnızca ilk iki haftasında yüzde 28’lik dikkat çekici bir kazanç elde etti.

Platin de yüzde 4,7 yükselerek ons başına 2.432,80 dolara ulaştı.

Yükselişin motorları

Gold Silver Central şirketinin Genel Müdürü Brian Lan, ABD’de enflasyon ve işsizlik oranlarının düşüş göstermesinin değerli metallerdeki yükselişin ana itici gücü olduğunu belirtti. Lan, gümüş için bir sonraki hedefin 100 dolar seviyesi olabileceğini öngördü.

ABD Çekirdek Tüketici Fiyat Endeksi verileri ise aylık yüzde 0,2, yıllık yüzde 2,6 artış gösterdi ve analist beklentilerinin altında kaldı. Bu durum, yatırımcılara faiz indirimi beklentisiyle pozisyon alma konusunda yeşil ışık yaktı.

Trump'ın baskısı

ABD Başkanı Donald Trump, enflasyon verilerini memnuniyetle karşıladı ve Fed Başkanı Jerome Powell üzerinde faiz oranlarını ‘somut şekilde’ düşürmesi yönünde baskısını yeniledi.

Bu gelişme, Trump yönetiminin Powell hakkında soruşturma başlatma kararı sonrası, merkez bankası başkanları ve Wall Street yöneticilerinden gelen uluslararası destek dalgasıyla eş zamanlı gerçekleşti. Söz konusu durum, Fed’in bağımsızlığı ve Amerikan varlıklarına duyulan güven konusunda endişeleri artırırken, altına ‘güvenli liman’ talebini yükseltti.

Jeopolitik manzara

Yükselişte ekonomik faktörler tek başına belirleyici olmadı; İran’daki karışıklıklar da önemli bir rol oynadı. Başkan Trump, İranlıları protestolarını sürdürmeye teşvik ederek ‘yardımın yolda olduğunu’ belirtti. Bu açıklama, yıllardır görülmeyen büyüklükte gösterilere sahne olan İran bağlamında, genellikle siyasi belirsizlik ve düşük faiz ortamlarında değer kazanan değerli metallere olan ilgiyi artırdı.