Rusya, Tartus üssünü genişletmeyi planlıyor

Rusya, Tartus üssünü genişletmeyi planlıyor
TT

Rusya, Tartus üssünü genişletmeyi planlıyor

Rusya, Tartus üssünü genişletmeyi planlıyor

Rusya Savunma Bakan Yardımcısı Timur Ivanov, Tartus kentindeki Rus askeri üssünün devam eden genişleme çalışmalarının yanı sıra şehirdeki Rus sanayi-askeri yapılarını artırmaya yönelik planlar olduğunu açıkladı. Ivanov, her iki tarafın Tartus limanının yakınında gemi yapım tesisi inşa etmek için ortak bir plan yaptıklarını söyledi. Rus Kommersant gazetesine konuşan Ivanov, tarafların Rusya Ticaret ve Sanayi Bakanlığı ile işbirliği içinde, Tartus’ta tersane kurmak için ortak bir girişimde bulunduklarını, bu proje ile farklı büyüklükteki gemilerin tamir edilmesinin mümkün olacağını kaydetti. Ayrıca tasarım çalışmalarının devam ettiğini ifade eden bakan yardımcısı, bir keşif heyetinin Tartus limanı yakınlarındaki alanı incelemek için bölgeye gideceğini belirtti.
Moskova tarafından daha önce yapılan bir açıklamada, endüstriyel altyapının kurulması ile ilgili olarak Suriye ile çeşitli projeler hakkında görüşmelerde bulunulduğu ve bunlar arasında “Tartus limanının genişletilmesi, Suriye havaalanlarının onarımı ve genişletilmesi ve yeni sivil havalimanlarının kurulması” gibi hususların yer aldığı kaydedilmişti. Fakat Moskova Suriye'de büyük bir sanayi projesine ilişkin ilk kez açıklamada bulundu.
Moskova’nın şu anda Tartus limanını genişlettiği ve yeni iskeleler inşa ederek onları büyük gemileri karşılamak üzere hazırladığı biliniyor. Aynı zamanda Tartus’taki Rus deniz üssünü genişletmeye yönelik büyük bir faaliyet var. Bununla ilgili üssün torpidoları ve çeşitli teknolojileri alabilecek kapasiteye sahip entegre bir askeri üsse dönüştürülmesi ve Rus askerleri ile ailelerinin ikamet edebileceği tesisler ile donatılmış bir yerleşim kenti sunulması amaçlanıyor.
Rusya Karadeniz Filosu Komutanı Aleksandr Moiseyev geçen ay yaptığı açıklamada, Tartus limanındaki Rus askeri üssünün modernizasyonuna ilişkin son aylarda önemli bir sıçrama kaydedildiğini belirtmişti.
Rusya Federasyonu Savunma Bakanlığı Merkezi Yayın Organı olan Krasnaya Zvezda gazetesine konuşan Moiseyev, iki taraf arasında uzlaşılan planlara ilişkin epey yol kat edildiğini söyledi. Bir nükleer güç reaktörüyle donatılmış gemiler de dahil olmak üzere 11 geminin bu üste yerleştirilebileceğini kaydeden Moiseyev, planların ayrıca üssün gemi onarım kapasitesini genişletmeyi ve 10 bin tondan fazla kapasiteye sahip gemileri barındırmak için donanımlı iki rıhtım inşa etmeyi de içerdiğini ifade etti.
Rus Savunma Bakanlığı, S-400 sistemlerinin ve kanatlı füzelere sahip kıyı savunma sistemi olan Bastion sisteminin konuşlandırılmasının ardından, Tartus’taki Rus askeri üssünün geliştirilmesi kapsamında hava savunma sistemini güçlendirmeye çalıştıkları açıklamasında bulundu.
Rusya Başbakan Yardımcısı Yuriy Borisov, ülkesinin Suriye savaşında kullanılan teknik ve askeri silahların kapsamlı analizini tamamladığını ve sonuç olarak savaş koşullarında ortaya çıkan tüm sorunların düzeltilmesi ile birlikte Rus silahlarının etkinliğinin arttırıldığını söyledi. Geçtiğimiz günlerde Devlet Başkanı Beşşar Esed ile bir araya geldiği Şam ziyaretinden dönen Rus yetkili, Rus ordusunun Suriye'deki teröristlere karşı yürüttüğü operasyonlarda İskander-M füze sistemini kullandığını ve Rus kara kuvvetlerinin sahip olduğu sistemin etkinliğini kanıtladığını belirtti.
Rusya, Beşir’in Şam ziyaretinden memnun
Öte yandan, Rusya Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, Sudan Devlet Başkanı Ömer el-Beşir’in Şam ziyaretinin ve mevkidaşı Suriye Devlet Başkanı Esed ile olan görüşmesinin, Suriye’nin Arap Birliği’ne dönüşüne yardımcı olmasının umulduğu ifade edildi. Açıklamada, Moskova'nın “Suriye’nin Arap Birliği üyeliğinin Kasım 2011'de askıya alınmasından sonra, bir Arap devlet başkanının Suriye Arap Cumhuriyeti'ne ilk ziyaretinden” memnuniyet duyduğu belirtildi. Ayrıca açıklamanın devamında “Ziyaretin, Arap devletleri ile Suriye arasındaki ilişkilerin restorasyonuna ve Suriye’nin bir an önce Arap Birliği’ne tam üyelik sürecinin yeniden başlamasına katkıda bulunacağını umuyoruz. Suriye'nin Arap ailesine hızlı bir şekilde dönüşü Suriye'deki çözüm sürecine büyük ölçüde yardımcı olacaktır” ifadeleri yer aldı.
Bazılarının Sudan Devlet Başkanı'nın Tupolev 154 tipi bir Rus askeri uçak ile Şam Uluslararası Havalimanı'na vardığını nakletmesinin ardından, Beşir’in Şam’a yaptığı ziyaret Rus basınında geniş yer aldı. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, konu hakkında gazetecilerin sorularını yanıtlamaktan kaçınarak, bu türden herhangi ayrıntıyı bilmediğini söyledi.
Peskov dün Kremlin'de gazetecilere verdiği demeçte, “Bu konuya ilişkin herhangi bir bilgim yok. Eğer bu yolculuğun Savunma Bakanlığı uçakları ile yapıldığını düşünüyorsanız, onlara sormanız daha iyi olacak” ifadelerini kullandı.
Suriye Ulaştırma Bakanı Ali Hammud, Suriye Halk Meclisi'nde Ulaştırma Bakanlığı’nın performansının tartışıldığı sırada yaptığı konuşmada, bakanlığının Tartus limanının genişletilmesine ilişkin Rus tarafı ile görüştüğünü açıkladı.
Tartus limanının genişletilmesi açıklaması, geçtiğimiz hafta Şam'da toplanan Suriye-Rusya Ortak Komitesi'nin 11’inci oturumunun bitimi ile eş zamanlı olarak geldi. Toplantılar kapsamında, sorumlu sektör komiteleri tarafından ekonomik ve ticari iş birliğine yönelik bir iş birliği protokolü imzalanmasına hazırlık olarak her alana ilişkin mutabakat zaptı hazırlandı. Ayrıca petrol iş birliği ve Suriye sahilinde gaz arama çalışmaları üzerine görüş alışverişinde bulunuldu.
Yerel Teşrin gazetesi, Petrol Şirketi Müdürü Bessam Tumeh’in şu sözlerini aktardı:
“Umutlar oldukça büyük. Blok 2'deki gaz rezervlerinin yaklaşık 250 milyar metreküp olması ihtimali var. Sadece bir tanesini keşfetmeyi başarabilirsek, Suriye'nin önümüzdeki yıllardaki ihtiyaçlarının karşılanması için yeterli olacaktır. Denizdeki bu çalışma daha fazla zaman istiyor. Çünkü Suriye kıyılarındaki su derin, karmaşık ve maliyeti de oldukça yüksek.”
Rus ortaklarla iş birliğine ilişkin iyimserliğini dile getiren Tumeh, söz konusu iş birliğinin oldukça verimli olduğunu belirterek, petrol alanındaki ticaret iş birliği hacminin en iyi durumda olduğunu ifade etti.
Yine Teşrin gazetesinin aktardığına göre, Konut Bakanlığı Planlama ve Uluslararası İşbirliği Müdürü Ali Şibli’den Suriye-Rusya Ortak Komitesi toplantılarının iş zihniyeti kapsamında gerçekleştiğini belirterek, yeniden inşa aşamasındaki en büyük payın Rusya’ya ait olacağını kaydetti. Şibli, “Rus ortaklar, özellikle de Suriye pazarında güçlü bir şekilde yer aldıkları için, yeniden inşa aşamasında oldukça aktif olacaklar” diyerek sözlerini sürdürdü.
Suriye-Rusya İş Konseyi Yürütme Müdürü Luay Yusuf, planlandığı gibi faaliyete geçilmesi çağrısında bulunarak, konseyin öncelikli olarak turizm projelerini desteklemek için çalışacağını ve özellikle de Suriye kıyılarında yapılacak projeler ile Rus turistlerin Suriye'ye gelmeleri için teşvik edileceğini belirtti.



Machado: Dün serbest bırakılan Venezuelalı muhalif Guanipa, ağır silahlı adamlar tarafından kaçırıldı

Muhalefet lideri Juan Pablo Guanipa, cezaevinden tahliye edildikten kısa bir süre sonra (AFP)
Muhalefet lideri Juan Pablo Guanipa, cezaevinden tahliye edildikten kısa bir süre sonra (AFP)
TT

Machado: Dün serbest bırakılan Venezuelalı muhalif Guanipa, ağır silahlı adamlar tarafından kaçırıldı

Muhalefet lideri Juan Pablo Guanipa, cezaevinden tahliye edildikten kısa bir süre sonra (AFP)
Muhalefet lideri Juan Pablo Guanipa, cezaevinden tahliye edildikten kısa bir süre sonra (AFP)

Venezuela muhalefet lideri ve Nobel Barış Ödülü sahibi Maria Corina Machado, muhalefet üyesi Juan Pablo Guanipa'nın dün hapisten çıktıktan kısa bir süre sonra Karakas'ta "ağır silahlı adamlar" tarafından kaçırıldığını duyurdu.

Machado, X platformunda yaptığı paylaşımda, "Dakikalar önce Juan Pablo Guanipa, Karakas'ın Los Choros mahallesinde kaçırıldı. Sivil kıyafetli, ağır silahlı dört araç geldi ve onu zorla götürdü. Derhal serbest bırakılmasını talep ediyoruz" ifadelerini kullandı.


Güney Kore: Eğitim tatbikatı sırasında askeri helikopter kazasında iki kişi hayatını kaybetti

Askeri helikopterin düştüğü yer, (Reuters)
Askeri helikopterin düştüğü yer, (Reuters)
TT

Güney Kore: Eğitim tatbikatı sırasında askeri helikopter kazasında iki kişi hayatını kaybetti

Askeri helikopterin düştüğü yer, (Reuters)
Askeri helikopterin düştüğü yer, (Reuters)

Güney Kore ordusu, bugün Kuzey Gapyeong eyaletinde rutin bir eğitim görevi sırasında bir AH-1S Cobra askeri helikopterinin düştüğünü ve iki kişilik mürettebatının hayatını kaybettiğini açıkladı.

Ordu yaptığı açıklamada, helikopterin saat 11:00 civarında, nedeni henüz netleşmeyen bir şekilde düştüğünü belirtti. İki mürettebat yakındaki bir hastaneye kaldırıldı ancak yaralanmaları nedeniyle hayatlarını kaybetti.

Kaza sonrasında, ordu bu modeldeki tüm helikopterlerin uçuşlarını durdurdu ve kaza nedenini araştırmak üzere bir acil müdahale ekibi oluşturdu. Ordu, eğitim görevinin motor çalışır haldeyken acil iniş prosedürlerinin uygulanmasını içerdiğini belirtti.


İran'da reformist harekete yönelik tutuklamalar sürüyor

Tahran'da düzenlenen hükümet karşıtı protestolardan bir kare (AP)
Tahran'da düzenlenen hükümet karşıtı protestolardan bir kare (AP)
TT

İran'da reformist harekete yönelik tutuklamalar sürüyor

Tahran'da düzenlenen hükümet karşıtı protestolardan bir kare (AP)
Tahran'da düzenlenen hükümet karşıtı protestolardan bir kare (AP)

İran’da reform yanlısı medya kuruluşları dün akşam, ülke çapında haftalardır süren yaygın protesto gösterilerinin ardından, reformist hareketin önde gelen isimlerini hedef alan tutuklama kampanyası kapsamında Reform Cephesi Başkanı ve İran Birlik Partisi Genel Sekreteri Azer Mansuri'nin tutuklandığını bildirdi.

Reform Cephesi’ne yakınlığıyla bilinen ‘İmtidad’ adlı haber sitesi, Mansuri'nin Tahran'ın yaklaşık 20 kilometre güneydoğusundaki Karçak ve Ramin semtindeki evine yapılan baskın sırasında Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) istihbarat servisi üyeleri tarafından adli emirle tutuklandığını aktardı.

Bu haberin ardından DMO'ya yakınlığıyla bilinen haber ajansı Fars, güvenlik ve adli kaynaklara dayandırdığı haberinde Mansuri'nin, eski milletvekili, önde gelen reformist figür ve Reform Cephesi Siyasi Komite Başkanı İbrahim Asgerzade ve asli üye eski Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi hükümetinde Dışişleri Bakan Yardımcısı olan Muhsin Eminzade ile birlikte tutuklandığını doğruladı.

drvgf
İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, 2025 yılının ağustos ayında İsrail ile savaşın sona ermesinden birkaç gün sonra cumhurbaşkanlığı görevine geldikten sonra Reform Cephesi üyeleriyle üçüncü kez bir araya geldiğinde (İran Cumhurbaşkanlığı)

Aynı kaynaklara göre tutuklulara yöneltilen suçlamalar arasında ‘ulusal uyumu bozmak, anayasaya aykırı tutumlar sergilemek, düşman propagandasıyla iş birliği yapmak, teslimiyet politikasını teşvik etmek, grupların siyasi yollarını saptırmak ve yıkıcı nitelikte gizli mekanizmalar kurmak’ yer alıyordu.

Konuya hakim bir yetkili, yetkililerin ‘önceki eleştirel tutumlarını hoş görmesine rağmen, güvenlik karşıtı faaliyetlerini sürdürmeleri nedeniyle bu gruba yasaya uygun şekilde müdahale ettiğini’ söyledi.

İran'daki reformist partiler için en geniş koordinasyon çerçevesini oluşturan Reform Cephesi, son seçimlerde Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın en önde gelen destekçilerinden biri oldu.

Yine DMO'ya yakınlığıyla bilinen bir diğer haber ajansı Tesnim, kısa ve belirsiz bir açıklamayla yayınladığı haberde Tahran Savcılığı'nın bazı önde gelen siyasi isimleri ‘Siyonist İsrail rejimini ve ABD'yi desteklemekle’ suçladığını bildirdi. Ocak ayındaki olaylarla ilgili soruşturmalar çerçevesinde ilgili kişilerin isimleri, parti bağlantıları veya tutuklanma koşullarına dair herhangi bir bilgi ise verilmedi.

Tesnim’in haberine göre bu ‘terör olayları’, şiddet eylemlerini meşrulaştırmak ve iç güvenliği etkilemek için perde arkasında ve siber uzayda çalışan bir organizasyon ve medya ağı aracılığıyla ‘İsrail’ ve ‘kibirli’ taraflarla pratik ve operasyonel bir bağlantı olduğunu gösterdi.

Ajans, ABD ve İsrail’in tehditlerinin doruk noktasına ulaştığı bir dönemde reformist hareketin önde gelen politikacılarının davranışlarını izlemenin, savcının onları ‘siyasi ve sosyal durumu bozmak ve saha terörizmi olarak nitelendirdiği eylemleri meşrulaştırmak için faaliyetler düzenlemek ve yönetmekle’ suçladıktan sonra dosyalarını açmasına neden olduğunu da ekledi.

Tesnim, prosedürlerin tamamlanmasının ardından, bir siyasi partiye bağlı dört kişiye suçlamada bulunulduğunu, bunlardan bazılarının İsrail ve ABD için çalıştıkları gerekçesiyle tutuklandığını, diğerlerinin ise ulusal uyumu bozmak ve kışkırtmakla suçlandıkları bir davada soruşturma için çağrıldıklarını bildirdi.

dfghyju
Aktivist Azer Mansuri ve Eminzade solda, Asgerzade sağda (Jamaran News)

İran Yargı Erki’nin haber ajansı Mizan, kimliklerini açıklamadığı bazı siyasi isimlerin tutuklandığını ve haklarında dava açıldığını doğruladı.

Mansuri (60), daha önce reformist çizgiden eski Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi'nin danışmanlığını yapmıştı. Aralık ayı sonlarında İran'da protestolar patlak verdikten sonra, Instagram hesabında “Sesinizi duyurmanın tüm yolları kapandığında, protesto sokaklara taşınır” diye yazmıştı.

Fransız Haber Ajansı AFP’ye göre Mansuri, ‘baskının, protestocularla başa çıkmanın en kötü yolu’ olduğunu belirtirken, protestolar sırasında binlerce kişinin hayatını kaybetmesine atıfla, “Medyaya ulaşamıyoruz, ancak yaslı ailelere ‘Yalnız değilsiniz’ diyoruz” mesajına “Hiçbir güç, hiçbir gerekçe, hiçbir zaman bu büyük felaketi telafi edemez” diye ekledi.

Mansuri, 2009 yılındaki cumhurbaşkanlığı seçimleri sonrası düzenlenen protestoların ardından tutuklanmış ve ‘kamu düzenini bozmak ve devlete karşı propaganda yapmak’ gibi suçlamalarla üç yıl hapis cezasına çarptırılmıştı. Aynı şekilde 2022'de ‘başkalarına zarar vermek ve çevrimiçi kamuoyunu kışkırtmak amacıyla yalan yaymak’ suçlamasıyla yargılanan Mansuri, bir yıl iki ay hapis cezasına çarptırıldı. Mansuri, 2023 yılının haziran ayından bu yana, daha fazla sosyal özgürlük ve sivil toplumun daha güçlü bir rol oynamasını talep eden reformist partiler ve grupların çatı koalisyonu olan Reform Cephesi'nin başkanlığını yapıyor.

Yargı uyarıları

Bu tutuklamalar, 28 Aralık'ta İran genelinde yaşam koşulları nedeniyle başlayan ve kısa sürede yaygın bir hükümet karşıtı protesto hareketine dönüşen ve 8-9 Ocak'ta zirveye ulaşan protestoların ardından gerçekleşti.

Protestoların barışçıl bir şekilde başladığını, ancak daha sonra cinayet ve vandalizmin de dahil olduğu ‘ayaklanmalara’ dönüştüğünü belirten İranlı yetkililer, ABD ve İsrail'i ‘terör eylemi’ olarak nitelendirdikleri olayların arkasında olmakla suçladı. Ardından gelen baskılar, 1979'dan bu yana rejime yönelik en büyük siyasi meydan okuma olarak kabul edilen protestoları sona erdirdi.

Tutuklamalardan önce, Yargı Erki Başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei, protestolar sırasında reformlar ve gerçekleri araştırma komitelerinin kurulması çağrısında bulunan yerli şahsiyetleri sert bir şekilde eleştirdi. Ejei, Velayet-i Fakih’in yanında yer almayanların, ‘savaş sırasında Saddam Hüseyin'e sığınan ve bugün suçlu Siyonistlere sığınanlarla’ aynı kaderi paylaşacakları uyarısında bulundu.

Yargı Erki Başkanı, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Bir zamanlar devrimde yer alan ve şimdi açıklamalar yapanlar, zavallı ve sefil insanlardır.”

ABD merkezli insan hakları örgütü HRANA’ya göre protestolar sırasında 6 bin 971 kişinin öldürüldüğü belgelendi, bunların çoğu göstericiydi, ayrıca 51 binden fazla kişi gözaltına alındı.

Reformistlere yönelik parlamento tehdidi

Tutuklama kampanyası, Reform Cephesi'nin eski başkanı ve eski Milletvekili Ali Şakuri-rad'ın, güvenlik güçlerini protestolar sırasında ‘kendi saflarında cinayetler uydurmak’ ve ‘camileri yakmakla’ suçladığı açıklamalarıyla tırmanan tartışmalarla eş zamanlı gerçekleşti.

Şakuri-rad ne demişti?

Geçtiğimiz hafta Şakuri-rad’ın bir ses kaydı sızdırıldı. Bu kayıtta, 8-9 Ocak olaylarını ayrıntılı olarak anlatan Şakuri-rad, üyelerinin gerçekleştirdiği cinayetlerin ayaklanmayı bastırmak için yapılan bir proje olduğunu söyledi. Cami, türbe ve Kuran'ların yakılması ile Besic üyeleri ve güvenlik güçlerinin öldürülmesinin baskı için bahane olarak kullanıldığını da ekleyen Şakuri-rad, Mossad ve dış operasyon ekiplerini bu olayların arkasında olmakla suçlayan resmi açıklamayı reddettiğini ifade etti. Diğer açıklamalarında Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan’ın protestocuları ‘sorun çıkaranlar’ olarak nitelendirmesini eleştiren Şakuri-rad, bunun ‘merkezci bir güç olarak rolünü yaktığını’ ve merkezci gücün ‘krizlerde temel sosyal sermayeyi temsil ettiğini’ söyledi.

rgthy
İran'ın Meşhed kentinde hükümet karşıtı protestocular toplanırken duman yükseliyor, 10 Ocak 2026'da (Reuters)

Aynı bağlamda Şakuri-rad, Birlik Partisi'nin kısa bir süre önce düzenlenen konferansına atıfla, konferansın oturumlarından birinde İran'ın Dini Lideri Ali Hamaney'in mevcut durumu ele almak için bazı yetkilerini Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan’a devretmesi önerisinin gündeme getirildiğini ve bu önerinin parti içinde tartışıldığını, ancak kamuoyuna açıklanmadığını söyledi.

“Geçiş konseyi”

Iran International adlı televizyon kanalı, 20 Ocak'ta Reform Cephesi Merkez Konseyi'nin, Hamaney'in istifasını ve bir ‘geçiş konseyi’ kurulmasını talep eden bir taslak bildiriyi görüşmek üzere acil ve gizli bir toplantı düzenlediğini bildirdi.

Ancak kanalın aktardığına göre güvenlik güçleri müdahale ederek Reform Cephesi liderlerini tehdit etti ve bu da bildirinin yayınlanmasının askıya alınmasına ve herhangi bir kamuoyu çağrısının geri çekilmesine yol açtı.

Habere göre görüşmelerde ‘toplu istifalar’ ve ‘ülkenin dört bir yanında protesto gösterileri düzenlenmesi çağrısı’ önerileri de gündeme geldi, ancak yaygın tutuklamalarla ilgili uyarılar da dahil olmak üzere güvenlik güçlerinin baskısı, bu adımların atılmasını engelledi.

Kanalın aktardığı reformist harekete yakın kaynaklara göre, güvenlik güçlerinin tepkisi, yetkililerin en üst düzeylerdeki siyasi bölünme belirtilerine karşı duyarlılığını ve İran siyasi sahnesinde herhangi bir fikir birliği hali veya kamuoyu eyleminin oluşmasını önleme çabalarını yansıttı.