​Libya ‘Devrim’i buruk kutluyor

Trablus’taki devrim yıldönümünde Libyalılar ülke bayraklarını taşıyor (AFP)

Libya’da Muammer Kaddafi’nin devrilişinin 8. Yılında çok azı hariç Libya’nın doğu kentleri kutlama yapmazken batısındaki kutlamalar karnaval havasına dönüştü. Kutlamalar, siyasal İslamcıların “halk devrimi”ni yozlaştırdığı suçlamalarının ve keskin bölünmelerin ortasında yapıldı.
Libya'da devrik lider Kaddafi'nin 42 yıllık iktidarına son veren 17 Şubat devriminin 5'inci yıl dönümü çeşitli etkinliklerle kutlanıyor.
Cuma akşamından bu yana başkent Trablus ve çevresindeki şehirlerin meydanlarına her yaş grubundan halk kutlamalara akın etti.
“17 Şubat devrimi” kutlamaları komitesi, kutlamaların Trablus’ta bulunan Halk Sarayı’ndan İstiklal Caddesi’ne oradan Şehitler Meydanı’na doğru gerçekleştirilen bir yürüyüşle başladığını açıkladı. Etkinliklerde folkor ekibi, binicilik, klasik araba sunumları gerçekleşirken havanın kararmasıyla Libya bayraklarıyla meşaleler eşliğinde yüründü.
Komitenin yaptığı açıklamaya göre, kutlamayla ilgili resmi törenler bu sabah eğlence etkinlikleriyle başlayacak ve meşhur Tunuslu şarkıcı Neval Gışam’ın konseriyle sona erecek.
Kutlamalardan önce iki grup arasındaki gerilim ibresi yükseldi. Bu iki gruptan biri Devrim’i felaket olarak görürken diğeri diktatör bir rejimin yıkılması olarak görüyor.
Kutlamalarla ilgili Koalisyon Partisi Başkanı İzzeddin Akil, “vatandaşların eğlenmesi için binlerce dolar harcıyorlar ancak öte yandan NATO’dan saldırılarından kurtulmak isteyen halk insani yardım bekliyor” diyerek, NATO’nun ülkesine yaptığı hava bombardımanlarına dikkat çekti.
Libyalı avukat Ali İmlemdi Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “17 Şubat, özgürlük ve onurlu bir yaşam gibi haklarını isteyen bir halkın devrimiydi. Libya petrol sahibi bir ülke. Özgürlüklerini savunan gençlerin aksine içlerinde İhvan-ı Müslimin’in de olduğu bazı gizli ajanda sahipleri Mısır ve Tunus’ta olduğu gibi devrimimizi çalmaya çalıştılar.
Öte yandan Trablus merkezli Ulusal Mutabakat Hükümeti’nden (UMH) yapılan açıklamada, vatandaşlar arasında uzlaşı sağlanması ve ülkenin boynunu büken tartışmalardan uzak kalınması çağrısında bulunuldu.
UMH dün yaptığı açıklamada, fitne ekmek için yapılan programlar ve taraflar arasında ateşi körükleyecek kötü niyetli adımlar konusunda  vatandaşları uyardı. Açıklamada ülkenin servetinin korunarak barış ve güvenliğin sağlanması istendi.
Bu yıldönümün ordunun teröristler ve suç çetelerine karşı mücadele ettiği bir zaman dilimine geldiğine dikkat çekilen açıklamada, “onlar Devrim’i çalmaya ve yürüyüşünü değiştirmeye çalışıyorlar. Onlar,  çarpık amaçlarına ulaşmak için yanıltıcı isim ve adresler kullanarak devrimin başarılarını çalmak istiyorlar” ifadeleri yer aldı.
Tobruk merkezli Temsilciler Meclisi üyesi Said Emgib, “Eylül ordusunun fatihi darbeyi devrime dönüştürdü. 17 Şubat bir halk devrimidir fakat çalınmıştır” dedi.
Ancak 8 senenin ardından Libya kaostan kurtulamıyor. Libya, petrol serveti boşa harcanarak, yolsuzluklara batmış, silahlı grupların hakimiyetine girmiş durumda.
Bu konuda Kaddafi yanlısı Libyalı yazar ve siyasetçi Ömer el-Hamdi, 17 Şubat’ın rejimi devirmeyen, sınırlı bir halk hareketi ve hapisteki İhvan-ı Müslümin hareketinin avukatlarından gelen çağrıya verilmiş sınırlı bir cevap olduğunu ileri sürdü. Ancak buna Katar ve Arap Birliği’nden destek geldiğini ve ardından BMGK’nın Libya’nın fonlarını dondurduğu ve NATO’ya ülkeyi yıkma şansı verildiğini öne sürdü.
Hamdi, açıklamalarına şöyle devam etti: “Şubattan sonra gelenler ülkeyi idare edemediler. Adaletsiz ve yolsuzluk politikalarını sürdürdüler. Ülkeyi ikiye böldüler. Dünya ise 8 yıldır Libya’da olanları seyrediyor. Ulusal mutabakat için çözüm yeniden seçimlerin yapılmasıdır.
Libya'da geniş katılımlı halk gösterileri ve silahlı milis birliklerin mücadelesiyle gerçekleşen 17 Şubat devrimi, 42 yıllık Kaddafi rejiminin yıkılması sonucuna götürdü. Devrimden sonra yönetimi Ulusal Geçiş Konseyi devraldı ve konseyin atadığı hükümet 7 Temmuz 2012'de gerçekleştirilen seçimlere kadar ülkeyi yönetti.
17 Şubat 2011 Devriminden sonra ne oldu?
Ülkede, 7 Temmuz'da düzenlenen seçimlerle iş başına gelen Milli Genel Kongre (MGK) içinde de zamanla siyasi kutuplaşmalar meydana geldi. Siyasi kutuplaşmaların silahlı çatışmalara dönüşmesi, onlarca silahlı grubun ortaya çıktığı bir ortam oluşturdu.
Devrimin ardından siyasi istikrarın sağlanamadığı Libya'da, Mayıs 2014'te General Halife Hafter'in Zintan merkezli milis gruplarla birlikte hareket ederken Trablus ve Misrata'daki milis gruplarla hareket eden Trablus yönetimi ülkede iki otorite ortaya çıkarttı. Bazı milletvekilleri "Temsilciler Meclisi" adı altında Tobruk kentinde çalışmalara başlamasıyla ülkede iki meclisli yapı ortaya çıktı.
Siyasi rekabetin yanında şiddetli silahlı çatışmaların devam ettiği ülkede istikrarın temini için Birleşmiş Milletler (BM) öncülüğünde başlatılan barış görüşmeleri sonucunda, 17 Aralık 2015'te Fas'ın Suheyrat kentinde iki hükümet tarafından Libya Siyasi Anlaşması imzalandı. Anlaşma gereğince Fayiz es-Serrac liderliğinde kurulan Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH), Temsilciler Meclisi (TM) tarafından veto edildi. Fas'ın Suheyrat şehrinde yapılan görüşmeler sonucu yeniden kurulan ikinci UMH, 14 Şubat 2016 günü ilan edildi ve TM'ye sunuldu. Önümüzdeki hafta TM'de gerçekleşecek güvenoyu görüşmelerinden çıkacak sonuç, Libya'nın geleceği için hayati önem taşıyor.