​Libya Ulusal Ordusu, Trablus yakınlarındaki bir askeri karargahı ele geçirdi

Trablus'un güneyindeki Ayn Zara bölgesinde yaşanan çatışmalar sırasında toprak yığını arkasında mevzilenen UMH Başkanlık Konseyi Başkanı Serrac’a bağlı güçler (AFP)
Trablus'un güneyindeki Ayn Zara bölgesinde yaşanan çatışmalar sırasında toprak yığını arkasında mevzilenen UMH Başkanlık Konseyi Başkanı Serrac’a bağlı güçler (AFP)
TT

​Libya Ulusal Ordusu, Trablus yakınlarındaki bir askeri karargahı ele geçirdi

Trablus'un güneyindeki Ayn Zara bölgesinde yaşanan çatışmalar sırasında toprak yığını arkasında mevzilenen UMH Başkanlık Konseyi Başkanı Serrac’a bağlı güçler (AFP)
Trablus'un güneyindeki Ayn Zara bölgesinde yaşanan çatışmalar sırasında toprak yığını arkasında mevzilenen UMH Başkanlık Konseyi Başkanı Serrac’a bağlı güçler (AFP)

Halife Hafter liderliğindeki Libya Ulusal Ordusu'na (LNA) bağlı güçler başkent Trablus’u ele geçirmek için zamanla yarışırken Fayiz es-Serrac başkanlığındaki Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH) Hafter güçlerini “çocuk savaşçı” kullanmakla suçladı. Öte yandan iki taraf arasındaki çatışmalar, binlerce insanı evlerini terk etmek zorunda bırakırken Birleşmiş Milletler (BM) başkentteki son çatışmalar sebebiyle Libya gözaltı merkezindeki 150’den fazla mültecinin tahliye edileceğini duyurdu.
Diğer yandan General Halife Hafter’e yapılan “saldırıyı durdur” çağrıları dün de devam etti. Bununla birlikte BM Güvenlik Konseyi’nin (BMGK), önceki gün akşam saatlerinde gerçekleştirdiği toplantıda Trablus'taki son durumun masaya yatırılması bekleniyordu, ancak bu gerçekleşmedi.
BMGK nisan ayı dönem başkanı ve Almanya'nın BM Daimi Temsilcisi Christoph Heusgen, dün New York’ta gazetecilere yaptığı açıklamada, toplantı sırasında Libya ile ilgili herhangi bir karar alınmadığını, fakat insani durumun masaya yatırılmasını sağlanacağını söyledi.
Bununla birlikte Tobruk merkezli Temsilciler Meclisi (TM) üyelerinin bir kısmı, BMGK’nın toplantısı öncesinde LNA’nın Trablus'u kurtarma operasyonuna destek verdiklerini belirten bildiri yayınladılar. Milletvekilleri, Temsilciler Meclisi Başkanı Akile Salih’e gönderdikleri mektupta, LNA’nın, başkenti teröristlerin elinden kurtarmak için görevini yaptığını vurguladılar.
Öte yandan Halife Hafter’in ofisinden yapılan açıklamaya göre Hafter’in karargah olarak kullandığı ülkenin doğusundaki Bingazi’nin dışında kalan Recme Askeri Üssü’nde dün, LNA’nın Trablus’un batısındaki operasyonlarını tebrik etmek için gelen çok sayıda milletvekili ile Hafter’in bir araya geldiği belirtildi.
Bunun yanı sıra Halife Hafter dün, Ortak Güvenlik Odası Başkanı Tuğgeneral Mebruk el-Gazavi’yi görevinin yanı sıra Batı Bölgesindeki Operasyon Grubu Komutanı Abdusselam el-Hassi’nin yardımcılığına atayarak batı bölgesindeki kontrolünü güçlendirdi.
LNA ve TM’ye bağlı Geçici Hükümet’in Başbakanı Abdullah es-Sini yaptığı açıklamada, başkentte zorlu şartların hakim olduğunu ve bunun hem yurtiçinde hem de yurtdışında kimsenin gözünden kaçmadığını belirterek, LNA’nın Trablus'ta 2014'ten bu yana yıllardır ülkeye zarar veren gruplardan uzaklaştırmayı hedeflediğini söyledi.
Önceki akşam yaptığı açıklamada uluslararası topluma ülkede yaşanan olaylara gerçekçi bir bakış açısıyla yaklaşma çağrısı yapan Sini, LNA güçlerinin, sadece Libya halkı için değil, aynı zamanda uluslararası toplumu tehdit eden terörizmi ortadan kaldırmak için silahlı milisler ve radikal örgütlerle savaştığını belirtti. Katar’a Libya’ya yönelik müdahalesini durdurma ve Libya halkını rahat bırakma çağrısında bulunan Sini, “Müslüman Kardeşler'in büyük müftüsü” olarak nitelendirdiği Yusuf el-Karadavi'yi “fitneyi körüklemekle” suçladı.
Bununla birlikte Geçici Hükümet’in Dışişleri Bakanlığı, Dışişleri Bakan Vekili Habib el-Meyhub’un imzasını taşıyan bir genelgeyle Libyalı diplomatik misyonlara, Abdullah es-Sini’nin başkanlık ettiği Geçici Hükümet'in onaylayan ülkelere tek meşru hükümet olarak tanımaları için bildiri göndermeleri talimatı verdi.
Öte yandan UMH Başkanlık Konseyi Başkanı Fayiz es-Serrac’ın yardımcısı Ahmed Maitik, UMH’nin LNA’nın saldırılarını ve daha da ileriye gitmesini engellemeye çalıştığını belirterek, Halife Hafter’in askeri çözümünün işe yaramayacağını söyledi.
İngiltere’nin Ortadoğu'dan Sorumlu Devlet Bakanı Mark Field ise yaptığı açıklamada, Libya'da ağır kayıplara ve Ulusal Uzlaşı’nın ertelenmesine neden olan askeri gerginlik sebebiyle oldukça endişeli olduğunu belirtti. Bununla birlikte İngiltere Dışişleri Bakanlığı tarafından dün yayınlanan bir bildiride, siyasi diyalogun yeniden başlaması için gerginliğin azaltılması gerektiği belirtildi. Diğer yandan Avrupa Parlamentosu Başkanı Antonio Tajani, Libya’ya yönelik politikası konusunda Avrupa Birliği (AB) Dış Politika Sorumlusu tarafından ifade edildiği gibi birleşik bir resmi tutum sergilemesine rağmen Fransa ve İtalya arasındaki görüş ayrılığına karşı uyardı.
UMH’ye bağlı Trablus'u Koruma Gücü tarafından dün yapılan açıklamada, önceki gün 11 unsurlarını kaybettikleri, böylece geçtiğimiz yılsonundan bu yana kaybettikleri unsur sayısının 28’e yükseldiği belirtildi.
Öte yandan çatışmaların durdurulması uyarısı, Hafter ile hareket eden Albay Vanis Ebu Hamade liderliğindeki Özel Kuvvetler’in (Saiga) ilk kez çatışmalara katılmasının ardından geldi. LNA, daha fazla ayrıntı vermeden Özel Kuvvetler’in görevlerini yerine getirmeye başladığını söyledi. Bununla birlikte Özel Kuvvetler sözcüsü Albay Milud ez-Zevi, Müslüman Kardeşler tarafından LNA’nın Trablus sakinlerini başkentten tahliye edeceği iddialarını yalanladı.
Diğer bir gelişmede ise LNA güçleri, Trablus yakınlarındaki 4’üncü Tugay Karargahı’nın (Aziziye) çevresinde yaşanan şiddetli çatışmaların ardından askeri bölgeyi kontrol altına aldı. LNA’dan yapılan açıklamada, operasyonun karargahın sivillere, mallarına veya kamu mallarına herhangi bir zarar verilmeden gerçekleştirildiği belirtildi.
LNA ayrıca 12’inci Tugay komutanı Muhammed bin Nayel’in Trablus’un merkezindeki bir yolda askerlerini konuşlandırdığını gösteren görüntüleri ve çatışmaların ardından ordu birliklerinin Ayn Zara’daki 42’inci askeri bölgeyi ele geçirdiklerini gösteren görüntüleri yayınladı.
Buna karşılık UMH’ye bağlı Merkezi Emniyet Güçleri Sözcüsü tarafından yapılan açıklamada, Merkezi Emniyet Güçleri ve Trablus’u Koruma Gücü kuvvetlerinin Trablus Uluslararası Havaalanı ve çevresini kontrol etmeye devam ettiği aktarıldı. Televizyondan yapılan açıklamada, 15 silahlı aracın ele geçirildiği ve iyi bir ilerleme kaydedildiği belirtildi. Ortak Operasyonlar Odası Amiri Tuğgeneral Ahmed Ali Ebu Şahme ise açıklamasında, birliklerin Trablus Uluslararası Havaalanı da dahil olmak üzere tüm pozisyonlarını koruduklarını kaydetti. Alman Haber Ajansı’nın (DPA) aktardığı açıklamalarında Trablus'taki UMH güçlerinin Sözcüsü, muhalif güçlere cevap verildiğini ve bu güçlerin Trablus'un güneyindeki birçok bölgeden geri çekilmek zorunda kaldıklarını söyledi.



Meşal: Hamas silahlarını bırakmayacak ve Gazze’de yabancı yönetimi kabul etmeyecek

Hamas liderlerinden Halid Meşal (Arşiv – Reuters)
Hamas liderlerinden Halid Meşal (Arşiv – Reuters)
TT

Meşal: Hamas silahlarını bırakmayacak ve Gazze’de yabancı yönetimi kabul etmeyecek

Hamas liderlerinden Halid Meşal (Arşiv – Reuters)
Hamas liderlerinden Halid Meşal (Arşiv – Reuters)

Hamas liderlerinden Halid Meşal bugün yaptığı açıklamada, Hamas’ın silahlarını bırakmayacağını ve Gazze Şeridi’nde ‘yabancı bir yönetimi’ kabul etmeyeceğini söyledi. Açıklama, ateşkes anlaşmasının, Hamas’ın silahsızlandırılmasını ve Gazze Şeridi’nin yönetimi için uluslararası bir komite kurulmasını öngören ikinci aşamasının başlamasının ardından geldi.

Hamas’ın yurt dışı sorumlusu ve eski Siyasi Büro Başkanı Meşal, 17. El Cezire Forumu’nda yaptığı konuşmada, “Direnişi, direnişin silahını ve direnişi gerçekleştirenleri suç saymak kabul edilemez” dedi.

Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığına göre Meşal, “İşgal olduğu sürece direniş vardır. Direniş, işgal altındaki halkların bir hakkıdır; uluslararası hukukun, semavi dinlerin ve milletlerin hafızasının bir parçasıdır ve onunla gurur duyulur” ifadelerini kullandı.

İsrail ile Hamas arasında varılan ateşkes anlaşması, yıkıcı bir savaşın ardından, 10 Ekim’de yürürlüğe girdi. Anlaşma, Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi tarafından da desteklenen bir ABD planına dayanıyor.

Anlaşmanın ilk aşaması, 7 Ekim 2023’ten bu yana Gazze Şeridi’nde tutulan rehineler ile İsrail hapishanelerindeki Filistinli mahkûmların takasını, çatışmaların durdurulmasını, İsrail’in Filistin topraklarındaki yerleşim alanlarından çekilmesini ve Gazze Şeridi’ne insani yardımların girişini öngörüyordu.

İkinci aşama ise 26 Ocak’ta Gazze Şeridi’nde son İsrailli rehinenin cansız bedeninin bulunmasının ardından başladı. Bu aşama, Hamas’ın silahsızlandırılmasını, Gazze Şeridi’nin yaklaşık yarısını kontrol eden İsrail ordusunun kademeli olarak çekilmesini ve Gazze’nin güvenliğinin sağlanmasına ve Filistinli polis birimlerinin eğitilmesine yardımcı olmayı amaçlayan uluslararası bir istikrar gücünün konuşlandırılmasını içeriyor.

Plan kapsamında, Gazze Şeridi’nin yönetimini denetlemek üzere ABD Başkanı Donald Trump’ın başkanlığında, çeşitli ülkelerden isimlerin yer aldığı Barış Konseyi oluşturuldu. Ayrıca, Gazze Şeridi’nin günlük işlerini yürütmek üzere Filistinli teknokratlardan oluşan bir komitenin kurulması öngörüldü.

Meşal, Barış Konseyi’ne Gazze Şeridi’nin yeniden inşasını ve yaklaşık 2 milyon 200 bin nüfuslu bölgeye insani yardımların akışını mümkün kılacak ‘dengeli bir yaklaşım’ benimseme çağrısında bulundu. Meşal, aynı zamanda Hamas’ın Filistin topraklarında herhangi bir yabancı yönetimi kabul etmeyeceğini yineledi.

Meşal sözlerini şöyle sürdürdü: “Ulusal sabitelerimize bağlıyız; vesayet mantığını, dış müdahaleyi ve manda yönetimini kabul etmiyoruz… Filistinlileri Filistinliler yönetir. Gazze, Gazze halkınındır; Filistin, Filistinlilerindir. Yabancı bir yönetimi kabul etmeyeceğiz.”

Meşal’e göre bu sorumluluk yalnızca Hamas’a değil, ‘tüm canlı unsurlarıyla Filistin halkının liderliğine’ aittir.

İsrail ve ABD, Hamas’ın silahsızlandırılması ve Gazze Şeridi’nin askerden arındırılmış bir bölge haline getirilmesi talebini sürdürüyor. Hamas ise silahlarını gelecekte kurulabilecek bir Filistin yönetimine devretme ihtimalinden söz ediyor.

İsrailli yetkililer, Hamas’ın Gazze Şeridi’nde yaklaşık 20 bin savaşçıya sahip olduğunu ve hareketin elinde yaklaşık 60 bin kalaşnikof tüfek bulunduğunu öne sürüyor.

Ateşkes anlaşmasında öngörülen uluslararası gücü hangi ülkelerin oluşturacağı ise henüz netlik kazanmış değil.


Libya’da Yüksek Yargı Konseyi, Anayasa Mahkemesi kararlarına karşı muhalefetini artırıyor

BM destekli Libya Yapısal Diyalogunun yönetişim ayağının sonuçlandırıldığı toplantıdan bir kare (UNSMIL)
BM destekli Libya Yapısal Diyalogunun yönetişim ayağının sonuçlandırıldığı toplantıdan bir kare (UNSMIL)
TT

Libya’da Yüksek Yargı Konseyi, Anayasa Mahkemesi kararlarına karşı muhalefetini artırıyor

BM destekli Libya Yapısal Diyalogunun yönetişim ayağının sonuçlandırıldığı toplantıdan bir kare (UNSMIL)
BM destekli Libya Yapısal Diyalogunun yönetişim ayağının sonuçlandırıldığı toplantıdan bir kare (UNSMIL)

Libya Yüksek Yargı Konseyi, Trablus'taki Yüksek Mahkeme Anayasa Dairesi'nin kararlarına karşı tavrını katılaştırarak, ‘yargıyı siyasallaştırma girişimlerine’ karşı sert bir uyarıda bulundu. Konsey, ‘bu hassas aşamada yargıya müdahale etme’ konusunda sert bir uyarıda bulundu. Ülke, yargıya da neredeyse ulaşan kronik siyasi ve askeri bölünmelerden mustarip durumda.

Yüksek Yargı Konseyi’nin bu tutumu, Anayasa Mahkemesi'nin Temsilciler Meclisi tarafından çıkarılan ve Yargı Sistemi Kanunu'nda değişiklikler içeren iki kanunu geçersiz kılma kararının ardından daha da belirginleşti. Bu durum, mevcut Yargı Yüksek Konseyi’nin kurulduğu anayasal dayanağın ortadan kalktığı ve bu kanundan kaynaklanan statüsünü kaybettiği anlamına geliyor. Dolayısıyla, önceki hükümlere uygun olarak yeniden oluşturulması gerekiyor.

Yüksek Yargı Konseyi tarafından cuma akşamı yapılan açıklamada ‘anayasal çevreden’ doğrudan bahsedilmeden yargı alanında yaşananlara, özellikle de bazılarının, kurumu zararlı bir kurum ile değiştirmek için anayasal olarak ilgili olduğunu düşündükleri araçları kullanarak yargının birliğini ve bağımsızlığını zayıflatma girişimlerine ilişkin duyulan üzüntü ifade edildi.

Konsey, bu kişilerin amacının, diğer tüm yetkileri elinden almak suretiyle, yalnızca siyasi ve dar bir kişisel çıkar olarak nitelendirilebilecek hedefleri gerçekleştirmek olduğunu değerlendirdi.

Yargının birliğini korumak, sorumlu davranmak ve ülkenin yararına hizmet etmek için, sonuçsuz kalacak bir fiili durum dayatmaya çalışanların devam eden uzlaşmaz tavırları karşısında bir süre en yüksek disiplin seviyesini uyguladığını da ekleyen Konsey, ülkenin tarihinde hassas ve tehlikeli bir dönemde, birliğin her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyulduğu bir zamanda yargıya müdahale etme girişimlerine işaret etti.

fdbfb
Libya Temsilciler Meclisi'nin önceki bir oturumundan bir kare (Libya Temsilciler Meclisi)

Bu gerginlik, Temsilciler Meclisi ile (yargı otoritesini oluşturan üç sütundan biri olan) Devlet Konseyi arasındaki hukuki ve siyasi çatışmanın bir parçası olarak görülüyor. Bu çatışma, siyaset koridorlarından yargının kalbine taşınırken Temsilciler Meclisi, bazı yasal değişikliklerle Yüksek Yargı Konseyi'ni yeniden yapılandırarak yargı üzerinde daha fazla etki sahibi olmaya çalışıyor. Devlet Konseyi bu hamleyi yargının ‘siyasileştirilmesi’ olarak değerlendirdi.

Bu turda, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri'nin Libya Özel Temsilcisi ve Libya'daki BM Destek Misyonu (UNSMIL) Başkanı Hanna Serwaa Tetteh, bu diyaloğun yeni bir hükümet seçmek için bir organ olmaktan ziyade, Libyalıların kendi ülkelerinin geleceği için kendileri tarafından formüle edilen pratik çözümler geliştirmek amacıyla yürütülen bir ‘Libyalılar arası’ süreç olduğunu teyit etti.

Seçim çerçevesine ilişkin görüşmeler de “6+6” komitesinin kuralları ve danışma komitesinin tavsiyeleri temelinde, mevcut farklılıkların altında yatan garantileri ve siyasi endişeleri anlamaya odaklanarak yürütüldü.

Katılımcı üyeler ise, görüşmelerin genel ilkelerden usul ayrıntılarına doğru ilerlediğini belirttiler. Komisyon Yönetim Kurulu'ndaki boş koltuk krizinin çözülmesinin, gelecekteki seçimlere olan güveni güçlendirmek ve seçimlerin itiraz edilmesini veya kesintiye uğramasını önlemek için temel bir unsur olduğunu vurguladılar.

ert6y
Önceki belediye seçim kampanyasından (Komisyon Yönetim Kurulu)

Turun sonunda üyeler, Berlin Süreci Siyasi Çalışma Grubu'nun büyükelçilerine ve temsilcilerine ana önerilerini sundular. Büyükelçiler ve temsilciler, sürecin mart ayında yeniden başlaması ve uzun vadeli istikrarı sağlayacak ulusal bir vizyon etrafında uzlaşma sağlanmaya devam edilmesi koşuluyla, UNSMIL tarafından kolaylaştırılan yol haritasına destek verdiklerini teyit ettiler.

Yapılandırılmış diyalogun yeni hükümetin seçimi konusunda kararlar alan bir organ olmadığını yineleyen USNMIL, devlet kurumlarını güçlendirmek amacıyla, seçimlere elverişli bir ortam yaratmak ve yönetişim, ekonomi ve güvenlik alanlarındaki en acil sorunları ele almak için pratik önerileri incelemekle ilgilendiğini belirtti. UNSMIL, bunun uzun vadeli çatışmanın nedenlerini ele almak için politika ve yasama önerilerini inceleyerek ve geliştirerek başarılacağının altını çizdi. Ayrıca, yapılandırılmış diyalogun istikrarın önünü açacak ulusal bir vizyon üzerinde uzlaşma sağlamayı amaçlayacağına da dikkati çekti.

Bu gelişme, cumartesi günü Tacura, Sayad ve el-Hashan belediyelerinde ve Tobruk'taki bir oy verme merkezinde, düzenli ve sakin bir atmosferde belediye meclisi seçimleri için oy kullanma işleminin başlamasıyla eş zamanlı gerçekleşti. Komisyon Yönetim Kurulu’nun ana operasyon odası, oy verme sürecinin disiplinli ve organize bir ortamda, önemli bir engel olmadan plana göre ilerlediğini belirtti.

Komisyon, 93 sandık merkezinden oluşan 43 merkezin tamamının açık olduğunu doğruladı. Bu tur, şeffaflığı artırmak ve her türlü sahtekarlık girişimini önlemek amacıyla Tacura belediyesinde elektronik doğrulama teknolojisi (parmak izi) kullanıldı.

u78ı9o
Huri, cumartesi günü belediye seçimlerinde bir oy verme merkezini ziyaret ederken (UNSMIL)

Öte yandan UNSMIL, sorumlu yerel yönetimin kurulmasına katkıda bulunmak için tüm kayıtlı seçmenleri oy kullanmaya çağırırken, misyonun başkan yardımcısı Stephanie Huri, Tacura'daki oy verme merkezlerini ziyaret ederek oy verme sürecini ve elektronik seçmen doğrulama sisteminin kullanımını yerinde gözlemledi.

Bu seçimler, oy vermeyi geciktiren bazı teknik ve hukuki engellerin aşılmasının ardından, Komisyonun ülke çapında belediye meclislerini seçme planını çerçevesinde gerçekleşirken söz konusu plan, son iki yılda uygulanan ve nihai sonuçların kabul edilmesi ve seçilmiş meclislerin oluşturulmasıyla sonuçlanan önceki aşamaların başarısının bir uzantısı olarak değerlendiriliyor.


Kasım, Hizbullah üzerindeki kontrolünü sıkılaştırıyor

Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)
Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)
TT

Kasım, Hizbullah üzerindeki kontrolünü sıkılaştırıyor

Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)
Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)

Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım, örgütün idari kurumları üzerindeki kontrolünü sıkılaştırmaya çalışıyor. Bu yüzden söz konusu kurumlara, eski Genel Sekreter Hasan Nasrallah'ın liderliği döneminde marjinalleştirilen yakın arkadaşları ve din adamı olmayan politikacıları getirdi.

Şarku’l Avsat’a konuşan kaynaklara göre yapılan en önemli değişiklikler arasında, eski bakan ve milletvekili Muhammed Fneyş’in Hizbullah’ın ‘hükümeti’ olarak kabul edilen yürütme organının başına geçmesi, milletvekili ve parlamento grubu başkanı Muhammed Raad'ın ise genel sekreter yardımcılığına atanmasının bekleniyor.

Kaynaklar, Kasım'ın, daha önce partinin yürütme organının sorumluluğunda olan ayrıntılara girmeden liderliği elinde tutan genel sekreterlik ile örgütün tüm kurumlarını birbirine bağlayarak Hizbullah’ı kontrol etmeye çalıştığına işaret etti.

Öte yandan, Başbakan Nevaf Selam, çok sayıda kişinin İsrail'in tekrarlanan saldırılarının ardından halen yeniden inşa edilmesini beklediği güney bölgesine tarihi bir ziyaret başlattı. Başbakan Selam'ın, Hizbullah tarafından kendisine karşı başlatılan ihanet kampanyasına rağmen tüm köylerde sıcak bir şekilde karşılanması dikkati çekti.