Trump Japonya’da: Sumo güreşi ve Kuzey Kore krizi

Trump ve Abe, Japonya’da golf oynarken (Reuters)
Trump ve Abe, Japonya’da golf oynarken (Reuters)
TT

Trump Japonya’da: Sumo güreşi ve Kuzey Kore krizi

Trump ve Abe, Japonya’da golf oynarken (Reuters)
Trump ve Abe, Japonya’da golf oynarken (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump’ın eşiyle birlikte gittiği Japonya gezisi Japonya Başbakanı Şinzo Abe ile golf oynamaktan Sumo güreşi şampiyonuna kupa vermeye kadar pek çok etkinliği içeriyordu. Ancak bu durum, ABD Başkanının Kuzey Kore lideriyle olan ilişkisi konusunda tartışmalara yol açmasını engellemedi.
Trump, Kuzey Kore’nin son zamanlarda  yaptığı nükleer denemelere rağmen Kuzey Kore’ye ılımlı mesaj verdi ve Demokrat milletvekili Joe Biden hakkında yaptığı hakareti destekledi.
ABD Başkanı Trump, Abe ile golf oynamaya başlamadan önce Pyongyang ile gerilimi azaltmayı amaçlayan tweetler yazdı. Trump, twitinde “Kuzey Kore, ülkemde benim aksime bazılarını kızdıran küçük hacimli silahlar fırlattı” yazdı.
Öyle görünüyor ki Trump Ulusal Danışmanı John Bolton’un Cumartesi günü Kim hakkında yaptığı açıklamalara göndermede bulundu. Bolton, Kuzey Kore’nin Mayıs ayının başında yaptığı iki denemenin en azından BM kararlarına aykırı olduğunu ifade etmişti. Trump ise şöyle yazdı: “Başkan Kim’in bana verdiği söze güveniyorum.”
Trump ve Kim arasındaki ilk zirve, Singapur’un 2018 yılının Haziran ayında gerçekleşmiş ortak yapılan bildiride Kore yarımadasının nükleer silahlardan tamamen arındırılması kararı açıklanmıştı. Tarafların farklı yorumlar yapmasını sağlayan bu belirsiz formül, Hanoi’de gerçekleşen ikinci zirvede başarısızlığa uğradı.
Beyaz Saray sözcüsü Sarah Sanders Perşembe günü yaptığı açıklamada, Başkan Trump ve Kuzey Kore liderinin “Demokrat aday Joe Biden'ın yeterlilikten yoksun olduğunu” kabul ettiğini söyledi. Sözcünün bu açıklaması Trump’ın Cumartesi günü attığı bir twite cevaben geldi. Trump attığı bu tweette Kuzey Kore Haber Ajansı’nın Joe Biden’i “geri zekalı “diye nitelendirdiğini duyduğunda gülümsediğini yazmıştı.
67 yaşındaki Joe Biden Beyaz, Saray yarışında tüm Demokrat partili adayların önünde bulunuyor. Trump son zamanlarda kendisine saldırı başlattı ve zaman zaman ona uygunsuz ifadeler de kullanıyor.
ABD Başkanı’nın Japonya ziyaretinde ticaret konusunda görüşmelerin yapılacağı sanılıyor. Ancak ziyaretle ilgili herhangi bir açıklama yapılmadı. Trump yalnızca ABD ve Japonya’nın ticari konularda çok ilerleme kaydettiğini yazdı. Ancak gerçek ticari anlaşmaların Japonya’da Temmuz ayında yapılacak seçimlerden sonra imzalanması bekleniyor.
Trump, “Japonya ile ticaret konusundaki müzakerelerimizde çok ilerleme kaydettik. Tarım ve sığır eti çok önemli konular ancak müzakerelerin asıl kısmının Temmuz seçimlerinden sonra gerçekleşeceğini düşünüyorum, rakamların büyük olacağını tahmin ediyorum” dedi.
Trump, Japon Senatosu seçimlerine işaret ederken, medya kuruluşları Abe'nin yasama seçimleri için erken seçim çağrısı yapabileceğini söylüyor. Trump Japonya’ya gelir gelmez iki ülke arasındaki ticari dengesizliğe saldırdı ve anlaşmalar sonrasında bunun daha adil hale geleceğine dikkat çekti.
ABD Ticaret Temsilcisi Robert Laitheiser Cumartesi gecesi Japonya Ekonomi Bakanı Toshimitsu Motegi ile iki saatten fazla görüştü ancak ticarette bir atılım belirtisi ortaya çıkmadı. Motegi gazetecilere verdiği demeçte, "Konumlarımızı ve düşünce tarzımızı anlamamız derinleşti. Ancak bu, tutumlarımızın tutarlı olduğu anlamına gelmez. Aramızdaki açığı kapatmak için çaba sarf etmeye karar verdik” dedi ve daha fazla bir ayrıntı vermedi.
Bugün Trump’ın ziyaretinin en önemli durağı olan yeni İmparator Naruhito görüşmesinden önce dün Trump ve Abe zamanlarını iki devlet arasındaki ilişkileri ve aralarındaki dostluğu güçlendirmeye ayırdılar.
Trump ve Abe, Tokyo yakınlarındaki Chiba'daki Mopara Kulübü'nde golf oynadı. Havadan Japon televizyonu tarafından çekilen fotoğraflar, iki liderin golfçüler eğitim aldığını ve sahada profesyonel golf oyuncusu Isao Ayoki’nin de bulunduğu gösterdi.
Golfün ardından Abe ve Trump, Tokyo'daki Sumo Şampiyonasının son turnuvasına katıldı. Trump şampiyon olan Japonya'nın Sumo güreşçisi Asanoyama’ya, 27 kilogram ağırlığında ve 1.4 metre uzunluğundaki başkanlık kupasını verdi.



Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Anlaşması'nı gözden geçirmek üzere düzenlenen BM konferansında bir anlaşmaya varılamadı

Birleşmiş Milletler'in New York'taki genel merkezi (Reuters)
Birleşmiş Milletler'in New York'taki genel merkezi (Reuters)
TT

Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Anlaşması'nı gözden geçirmek üzere düzenlenen BM konferansında bir anlaşmaya varılamadı

Birleşmiş Milletler'in New York'taki genel merkezi (Reuters)
Birleşmiş Milletler'in New York'taki genel merkezi (Reuters)

Birleşmiş Milletler’de, Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması’nın (NPT) gözden geçirilmesine yönelik dört hafta süren konferans, dün herhangi bir anlaşmaya varılamadan sona erdi. Süreçte, İran’ın nükleer programına ilişkin ABD ile İran arasında yaşanan görüş ayrılıkları etkili oldu.

Konferansa başkanlık eden Vietnam’ın BM Daimî Temsilcisi Do Hung Viet, 191 taraf devlet arasında bağlayıcı olmayan bir nihai belge üzerinde dahi uzlaşı sağlanamadığını açıkladı.

Viet, daha sonra düzenlediği basın toplantısında “hiçbir tarafın uzlaşmayı engellemediğini” söyledi. Ancak, nihai taslak metinde yer alan ve İran’ın “asla nükleer silah arayışında bulunamayacağı, geliştiremeyeceği veya elde edemeyeceği” yönündeki ifadenin sonuç alınamamasında önemli bir rol oynadığını belirtti.

Bu sonuçla birlikte, Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması gözden geçirme konferansı üst üste üçüncü kez anlaşma sağlanamadan kapanmış oldu. NPT, küresel ölçekte nükleer silahların yayılmasını önleme ve silahsızlanma çabalarının temel dayanağı olarak kabul ediliyor.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre 2022 yılındaki son gözden geçirme konferansında da Rusya’nın Ukrayna’ya 2022 Şubat’ında başlattığı saldırı ve Avrupa’nın en büyük nükleer tesisi olan Zaporijya Nükleer Santrali üzerindeki Rus kontrolüne ilişkin ifadeler nedeniyle nihai belge üzerinde uzlaşı sağlanamamıştı.


Washington, İran'a karşı yeni hava saldırıları başlatmayı değerlendiriyor

Amerikan A-10 Thunderbolt II saldırı uçakları, ABD Merkez Komutanlığı'nın sorumluluk alanındaki bir üssün pistinde hareket ediyor, (CENTCOM)
Amerikan A-10 Thunderbolt II saldırı uçakları, ABD Merkez Komutanlığı'nın sorumluluk alanındaki bir üssün pistinde hareket ediyor, (CENTCOM)
TT

Washington, İran'a karşı yeni hava saldırıları başlatmayı değerlendiriyor

Amerikan A-10 Thunderbolt II saldırı uçakları, ABD Merkez Komutanlığı'nın sorumluluk alanındaki bir üssün pistinde hareket ediyor, (CENTCOM)
Amerikan A-10 Thunderbolt II saldırı uçakları, ABD Merkez Komutanlığı'nın sorumluluk alanındaki bir üssün pistinde hareket ediyor, (CENTCOM)

Axios ve CBS News’te dün yer alan haberlerde, ABD yönetiminin İran’a yönelik yeni saldırı seçeneklerini değerlendirdiğini bildirdi. ABD Başkanı Donald Trump’ın hafta sonu programını değiştirerek Washington’da kalma kararı alması ise Tahran’a karşı çatışmaların yeniden başlayabileceği yönündeki spekülasyonları artırdı.

CBS News’in haberine göre, ABD ordusu hafta sonu İran’a yönelik olası yeni saldırılar için hazırlık yapıyor.

Axios ise Trump’ın dün sabah İran’daki savaşı değerlendirmek üzere en yakın danışmanlarını topladığını aktardı. Şarku’l Avsat’ın CBS News’ten aktardığına göre henüz nihai bir karar alınmadı.

Günün ilerleyen saatlerinde Trump, oğlu Donald Trump Jr.’ın New Jersey’de yapılacak düğününe katılamayacağını ve “devlet işleri” nedeniyle Washington’da kalmak zorunda olduğunu açıkladı.

Söz konusu haberler, diplomatik çözüm arayışlarının sürdüğü bir dönemde yayımlandı. ABD ve İran arasında arabuluculuk yapan Pakistan ordu komutanı ise dün Tahran'a gitti.


Fransa, Hürmüz Boğazı ile ilgili olarak Güvenlik Konseyi'ne sunulmak üzere bir öneri hazırlıyor

Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemiler (Reuters)
Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemiler (Reuters)
TT

Fransa, Hürmüz Boğazı ile ilgili olarak Güvenlik Konseyi'ne sunulmak üzere bir öneri hazırlıyor

Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemiler (Reuters)
Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemiler (Reuters)

Fransa Dışişleri Bakanlığı, Paris yönetiminin Hürmüz Boğazı’nda deniz trafiğinin yeniden güvenli şekilde sağlanması amacıyla uluslararası bir misyon kurulmasını öngören Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi karar tasarısı hazırladığını açıkladı. Bakanlık, koşulların uygun hale gelmesi durumunda tasarının oylamaya sunulabileceğini bildirdi.

Küresel enerji ticareti açısından kritik öneme sahip olan Hürmüz Boğazı’nın kapanması, petrol fiyatlarında sert yükselişe yol açarken, boğaz üzerindeki kontrol meselesi yaklaşık üç ay önce başlayan ABD-İran savaşını sona erdirmeye yönelik müzakerelerde de temel başlıklardan biri haline geldi.

ABD ve Bahreyn tarafından hazırlanan karar tasarısı ise iki haftadan uzun süredir Güvenlik Konseyi’nde müzakere ediliyor. Çin ve Rusya’nın veto sinyali vermesi nedeniyle tasarıya ilişkin oylama birkaç kez ertelendi.

Şarku’l Avsat’ın Reuters’ten aktardığına göre ABD-Bahreyn ortak tasarısı, İran’dan Hürmüz Boğazı’ndaki saldırıları ve mayınlama faaliyetlerini durdurmasını talep ediyor. Çin ve Rusya, nisan ayında ABD destekli benzer bir tasarıyı İran’a karşı taraflı olduğu gerekçesiyle veto etmişti.

Avrupalı iki diplomat, Washington yönetiminin veto riskini azaltmak amacıyla teklifine yaklaşık 140 ülkenin desteğini sağlamaya çalıştığını belirtti.

Veto hakkına sahip ülkelerden biri olan Fransa ise şu ana kadar ABD’nin hazırladığı tasarıya destek vermedi.

Fransa Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Pascal Confavreux, “ABD ve Bahreyn tarafından hazırlanan bir karar tasarısı şu anda müzakere ediliyor. Mevcut görüşmelerin temelini bu metin oluşturuyor. Oylama tarihi ise henüz belirlenmedi” dedi.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da Paris yönetiminin, İngiltere ile birlikte yürüttüğü girişimleri güçlendirmek amacıyla Birleşmiş Milletler nezdinde yakında yeni bir diplomatik inisiyatif başlatacağını açıkladı. Macron, söz konusu planın, şartların uygun hale gelmesi ve Washington ile Tahran’la yapılacak istişarelerin ardından Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını sağlayacak uluslararası bir misyon kurulmasını hedeflediğini ifade etti.