ABD’nin İsrail’e verdiği Filistinli bilim insanı nerede?

Bir İsrail dizisinde Gazze ve Batı Şeria’da geçen savaşı gösteren bir kesit (AFP)
Bir İsrail dizisinde Gazze ve Batı Şeria’da geçen savaşı gösteren bir kesit (AFP)
TT

ABD’nin İsrail’e verdiği Filistinli bilim insanı nerede?

Bir İsrail dizisinde Gazze ve Batı Şeria’da geçen savaşı gösteren bir kesit (AFP)
Bir İsrail dizisinde Gazze ve Batı Şeria’da geçen savaşı gösteren bir kesit (AFP)

ABD hapishanelerinde 15 yıl yattıktan sonra mahkumiyeti sona eren Filistinli bilim insanı Prof. Dr. Abdulhalim el-Aşkar özel bir uçakla İsrail Ben Gurion havalimanına getirildi.
Aşkar, ABD’de pek çok suçla yargılandı. Bunların başında Filistinli ve Müslüman tutukluların aleyhinde şahitlik etmemesi geliyor.
IndependentArabia’dan İzzeddin Ebu Ayşe’ye konuşan Prof. Dr. Aşkar’ın aile fertleri iseAbdulhalim el-Aşkar’ın mahkumiyet süresinin dolduğunu ve İsrail’e getirildiğini ancak akıbetinin halen belirsiz olduğunu vurguluyor.
Hamasda konuyla ilgili temaslarını yoğunlaştırırken eğer ABD şayet Filistinli bilim insanını İsrail’e teslim ettiyse Aşkar’ın şimdi nerede sorusu gündeme geldi.
Aşkar-Hamas bağlantısı
Kökenleri Batı Şeria’nın Tulkarem kentinde yaşayan bir aileye dayanan Abdulhalim el-Aşkar, lisans eğitiminiBirzeit Üniversitesi'nde bitirdikten sonra  ABD'dekiMississippi Üniversitesi'nde doktorasını tamamladı.Aşkar Yunanistan'daki Lavender Üniversitesi'nden ise profesörlük derecesini aldı.
Aşkar, Gazze'de uzun süre yaşadı, orada evlendi, ancak çocuğu olmadı. Gazze’de kaldığı süre boyunca, Hamas'abağlı İslam Üniversitesi’nde öğretim görevlisi olarak çalışan Aşkar ardından, üniversitenin resmi sözcülüğünü üstlenmesinin üzerinden çok geçmeden ABD’deki üniversitelere yaptığı başvurular kabul edildi.
ABD’deki sıkıntılar
Prof. Dr. Aşkar, ABD’deki çeşitli üniversitelerde bulundu. En son Harvard Üniversitesi’nde öğretim üyesi oldu. ABD’de Hamas ile ilişkisi ve Filistinli hareketin Aşkar’ı maddi olarak desteklemesi nedeniyle pek çok sıkıntı ve baskıyla karşılaştı. Aşkar, Filistin ve Müslümanların aleyhine tanıklık yapmayı reddetti. ABD’de bulunduğu sürece Hamas’la bağlantısına yönelik açılan soruşturmalar dahilinde üç kez tutuklandı. Filistinli ve Müslüman aktivistlere karşı ifade vermeyi reddettiği için bir kez ev hapsinde tutuldu ve Hamas’a desteğinden dolayı 2007’de 11 yıl hapis cezasına çarptırıldı.
Kendini kurtarmak
Prof. Dr. Abdulhalim el-Aşkar, 2005'te yapılan Filistin seçimlerinde Abbas’a karşı bağımsız olarak Cumhurbaşkanlığına aday gösterilmişti. Seçim programında Filistinli grupları uzlaştırma çalışmaları ve ulusal mutabakat vardı.
Aşkar’ın programında devleti şeffaflık, hesap verebilirlik ve ortaklık temelinde kurma ve Batı Şeria ve Gazze arasında ulusal birliğin sağlanması aynı zamanda İsrail işgalinin sonlandırılması hedefini içeriyordu.
Adını vermek istemeyen bir aile ferdi, Independent Arabia’ya yaptığı açıklamada, Prof. Dr. Abdulhalim el-Aşkar’ınABD hapishanelerinden kurtulmak için Filistin’de Cumhurbaşkanlığına adaylığını koyduğunu belirtti. ABD’nin Aşkar’ın adaylığına karşı olmadığını söyleyen kaynak, bilim insanının seçimleri kazamadığını ve mahkumiyet süresi bitene kadar hapiste kaldığını belirtti.
Prof. Aşkar nerede?
İsrail basını ise Filistinli bilim insanının İsrail’deki Ben Gurion Havalimanına getirildiği ve uçaktan günlerce dışarı çıkarılmadığını yazdı. İddiaya göre uçak daha sonra varış noktası belirli olmayan bir yere doğru havalandı. Bu arada Hamas Siyasi Büro Başkanı İsmail Heniyye Aşkar’ın durumunun netleşmesi için dost ve kardeş ülkelerle iletişime geçti. Bu ülkelerin isimleri verilmedi. Ancak Aşkar’ın serbest bırakılması için Türkiye, Katar ve Malezya’nın ara bulucu olabileceği belirtiliyor. Uçağın İsrail’den ayrıldığı doğruysa bu ülkelerden birinin Aşkar’a ev sahipliği yapması muhtemel.
Bilinmeyen yer
Öte yandan aileden bir kaynak, Aşkar’ın uzun süre İsrail’de kaldığını ve Hamas üyeliği ve ona verdiği mali destek konusunda hakkında araştırma yapıldığını söyledi. Hamas yetkilisi İzzet er-Rişk ise Filistinli bilim insanının İsrail’de bir hapishanede tutulduğunu iddia etti. Zayıf bir iddiaya göre ise Aşkar, hala Ben Gurion havalimanında tutuluyor ve müzakereler sonucu ABD’li bir yetkili Aşkar’ın uçaktan indirilmemesi emrini verdi ve kendisini misafir edecek bir ülkeye doğru götürülebileceğini belirtti.
Aşkar’ın ailesi ne ABD ne de İsrail tarafından kendileriyle resmi bir temasta bulunulmadığını ve uluslararası hukuka aykırı olarak oğullarının akıbetini bilmediklerini ifade ediyor. Prof. Dr. Aşkar’ın akıbeti belirsizliğini koruyor.



Coldplay skandalındaki kadın, dudak uçuklatan ücretle tavsiye veriyor

Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)
Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)
TT

Coldplay skandalındaki kadın, dudak uçuklatan ücretle tavsiye veriyor

Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)
Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)

Owen Scott ABD Muhabiri 

Coldplay konseri sırasında öpücük kamerasına yakalanarak kötü bir ün kazanan insan kaynakları yöneticisi, "hikayesini geri kazanma" konuşmasının biletleri için 875 dolar talep ediyor.

53 yaşındaki Kristin Cabot, evli patronu Andy Byron'la sarmaş dolaş görüntülerinin stadyum ekranlarında canlı yayımlanması üzerine aniden eğildikten sonra Nisan 2025'te internet mimine dönüşmüştü.

Artık viral olan videoda Coldplay'in solisti Chris Martin stadyum hoparlörlerinden "Ya gizli ilişki yaşıyorlar ya da çok utangaçlar" demişti.

Olayın ardından Cabot ve Byron dünya çapında manşetlere taşınmış, birçok kişi ilişkileri hakkında spekülasyonlar yürütmüştü.

Artık Cabot, "hikayesini" nasıl geri kazandığını anlatan konuşmalar yapıyor ancak onun söylediklerini dinlemek isteyen katılımcıların 875 dolar gibi dudak uçuklatan bir ücret ödemesi gerekiyor.

Etkinliğin açıklamasında, "Medyanın olumsuz merceği altındaki kadınların uzun süredir maruz kaldığı toplumsal ayıplamanın şiddetini Cabot ilk elden deneyimledi; aynı durumdaki erkekler genellikle bundan paçayı sıyırıyor gibi görünüyor" ifadeleri yer alıyor.

Cabot, Byron'la birlikte Jumbotron'da yakalandığında eşinden ayrılmıştı ancak patronu evliydi.

İki çocuk annesi Cabot skandalın ardından verdiği bir dizi röportajda, bu mim yüzünden "iş bulamadığını" söylemişti.

New York Times'a verdiği röportajda skandaldan "birkaç High Noons"u (alkollü içki markası -çn.) sorumlu tutan Cabot, daha sonra Britanya gazetesi The Times'a kendisini "kızıl harfle" (Scarlet Letter; zina yaptığı için boynuna kızıl bir "A" harfi asılarak toplumdan uzaklaştırılan bir kadını konu alan Nathaniel Hawthorne romanı -çn.) damgalanmış gibi hissettiğini açıklamıştı.

PRWeek'in 2026 Kriz İletişimi Konferansı’nda yapacağı konuşmasının ana konusu, bu mecazi "kızıl harfi" nasıl üstünden attığını açıklamak olacak gibi görünüyor.

Cabot'ın internette yükselen eleştirilere karşı koymak için hizmetlerinden yararlandığı halkla ilişkiler uzmanı Dini von Mueffling, kendisine sahnede eşlik edecek.
 

Görsel kaldırıldı.Öpücük kamerası videosunun ardından işe aldığı halkla ilişkiler uzmanı Dini von Mueffling, Cabot'a sahnede eşlik edecek (PRWeek)


Etkinliğin açıklaması şöyle devam ediyor:

Bu oturumda Astronomer'ın eski insan kaynakları direktörü Cabot ve onun halkla ilişkiler temsilcisi, sektörün efsane ismi Dini von Mueffling, Cabot'ın kendi hikayesini kontrol altına alıp yeniden yazmasını sağlayan (hem kısa hem de uzun vadeli) stratejileri paylaşacak.

16 Nisan'da Washington D.C.'de düzenlenecek konferansta başka şirketler ve hayır kurumları da etkinlikte konuşma yapma hazırlıklarını sürdürüyor.

Bu oluşumlardan biri, LGBTQ+ bireylerin intiharını önlemeye odaklanan, kâr amacı gütmeyen Trevor Project.

ABD'nin başkentinin göz alıcı halkla ilişkiler etkinliğine katılan bir diğer şirket Blackbird.AI ise yapay zekanın krizleri büyütme tehlikesi üzerine bir konuşma yapacak.

Independent Türkçe, independent.co.uk/arts-entertainment


Okyanus tabanının altında tatlı su kaynağı olduğu doğrulandı

Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)
Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)
TT

Okyanus tabanının altında tatlı su kaynağı olduğu doğrulandı

Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)
Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)

Uluslararası bir keşif gezisi, okyanus tabanının altındaki gizli tatlı su rezervlerini ilk kez kapsamlı bir şekilde belgeleyerek, çok az anlaşılan bir sisteme dair yeni bilgiler sundu.

Su, gezegenimizin yüzeyinin yaklaşık yüzde 70'ini oluştursa da aynı zamanda yeraltı su kaynaklarında da depolanıyor.

Birçok kıyı topluluğu, tatlı su ihtiyaçları için bu su kaynaklarına bağımlı.

Yeraltındaki su kaynaklarının, deniz tabanının altında tatlı, hafif tuzlu su bölgelerine doğru açık denize gittiği biliniyordu ancak bunlar şimdiye kadar neredeyse hiç keşfedilmemişti.

Uluslararası Okyanus Keşif Programı 501 Seferi, deniz tabanının yaklaşık 200 metre altındaki bir bölgede tatlılaşmış suyu belgeledi ve örnekledi. New England kıyılarının açıklarında okyanus tabanının altından alınan çökelti örnekleri, ilk kez açık deniz tatlı su sistemlerinin varlığını doğruladı.

Araştırmacılar, bulguların dünyanın dört bir yanındaki benzer gizli su kaynaklarına daha fazla ışık tutabileceğini söyledi.

Devam eden çalışmalarda, bilim insanları, su kaynaklarını yerinde tutan ve su geçirmez tabakalar diye bilinen kumlu katmanlar da dahil olmak üzere, tortularda depolanan suyu örneklemeyi umuyorlar.

grthy
Uluslararası Okyanus Keşif Programı 501 Seferi, New England kıyılarının açıklarında okyanus tabanının altından tortu örnekleri aldı (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)

Colorado Maden Okulu'ndan jeolog Brandon Dugan, "Tatlılaşmış suyun hem denizel hem karasal tortularda, birden fazla tortu türünde bulunduğunu görmek bizi heyecanlandırdı" dedi.

Bu kadar farklı malzemelerdeki tatlı su, suyun hangi koşullarda buraya yerleştiğini anlamamıza yardımcı olacak.

Araştırmacılar, birçok kıyı bölgesinin tatlı su kaynakları için yeraltı suyuna bağımlı olması nedeniyle, bulguların toplum için büyük önem taşıdığını söylüyor.

ABD'nin kuzeydoğu kıyıları, açık deniz tatlı su rezervlerine sahip olduğu düşünülen en çok incelenen alanlardan biri. Tahminler, New Jersey ve Maine arasındaki Atlantik kıta kenarı boyunca yaklaşık 1300 kilometreküp depolanmış tatlı su olabileceğini gösteriyor.

ds67ı
Bilim insanları, tortu örneklerini renk ve yapı bakımından tanımlamak için Toprak Renk Şeması'nı kullanıyor (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)

Bunu daha iyi anlamak için, araştırmacılar New York'un her yıl 1,5 kilometreküp tatlı su, yani yaklaşık 1,5 trilyon litre kullandığını söylüyor.

Leicester Üniversitesi'nden sedimentolog Sarah Davies, "501 Seferi, başından beri yenilikçi oldu; okyanus sondaj topluluğu genelinde yeni araçlar, yeni yöntemler ve yeni işbirlikleri getirdi" dedi.

13 ülkeden yaklaşık 40 araştırmacının devam eden çalışmaları, besin maddelerinin dünyanın kıta sahanlığı tortularında nasıl döngüye girdiğini ve bu süreçlerin okyanus ekosistemlerini nasıl şekillendirdiğini ortaya çıkarabilir.

Dr. Davies, "Karadaki çalışmalar bu ivmeyi sürdürüyor ve örnekler şimdiden heyecan verici bir hikaye ortaya koyuyor" dedi.

Independent Türkçe


NASA, Jüpiter'in gerçek boyutunu ortaya çıkardı: "Ders kitaplarının güncellenmesi gerekecek"

Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)
Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)
TT

NASA, Jüpiter'in gerçek boyutunu ortaya çıkardı: "Ders kitaplarının güncellenmesi gerekecek"

Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)
Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)

NASA'nın Juno uzay aracı, Güneş Sistemi'nin en büyük gezegeni Jüpiter'in sanılandan biraz daha küçük ve basık olduğunu tespit etti.

Bir gaz devi olan Jüpiter büyük ölçüde hidrojen ve helyumdan oluşuyor. 

Daha önce NASA'nın Pioneer ve Voyager görevlerinden elde edilen veriler, devasa gezegenin ekvatordaki çapının 142 bin 984 kilometre, bir kutbundan ötekine olan uzunluğunun da 133 bin 708 kilometre olduğunu gösteriyordu.

Ancak İsrail'deki Weizmann Bilim Enstitüsü'nden araştırmacılar bu ölçümlerin tam isabetli olmadığını belirledi.

NASA'nın aracı Juno, 2016'dan beri Jüpiter'in yörüngesinde. Görev süresi 2021'de uzatılınca rotası değiştirilen Juno, Dünya'dan bakıldığında Jüpiter'in arkasından geçişler yapmaya başladı.

Bu sayede gezegenin büyüklüğünü daha net bir şekilde hesaplamak mümkün oldu. Aracın, Jüpiter'in arkasından Dünya'ya gönderdiği radyo sinyallerinin Jüpiter'in arkasından geçerken bükülmesi ya da zayıflaması, gezegenin boyutunu ölçmeye yarıyor.

Juno'nun ham verilerini işlemek için gereken teknikleri geliştiren Maria Smirnova "Radyo sinyallerinin, Jüpiter'in atmosferinden geçerken nasıl büküldüğünü izledik. Böylece bu bilgileri Jüpiter'in sıcaklık ve yoğunluğuna ilişkin ayrıntılı haritalara dönüştürdük ve dev gezegenin şekli ve boyutuna ilişkin şimdiye kadarki en net resmi elde ettik" diye açıklıyor.

Bulguları hakemli dergi Nature Astronomy'de 2 Şubat Pazartesi yayımlanan çalışmaya göre Jüpiter'in ekvatordaki çapı sanılandan 8 kilometre, kutupları arasındaki uzunluk da 24 kilometre daha küçük.

Çalışmanın yazarlarından Yohai Kaspi "Ders kitaplarının güncellenmesi gerekecek" diyor. 

Jüpiter'in boyutu elbette değişmedi; değişen, onu ölçme yöntemimiz.

Devasa bir gezegen için birkaç kilometrelik bir farkın önem taşımayacağı düşünülebilir ancak bilim insanları durumun böyle olmadığını söylüyor.

Araştırmayı yöneten Eli Galanti, "Bu birkaç kilometre çok önemli" diyor. 

Yarıçaptaki küçük değişimle, Jüpiter'in iç yapısını gösteren modellerimiz hem kütleçekim verileriyle hem de atmosferik ölçümlerle çok daha iyi uyum sağladı.

Jüpiter, gaz devi gezegenleri anlamada bir standart sunduğu için bu veriler Güneş Sistemi'nin ötesindeki gaz devleri hakkında daha iyi bir fikir sahibi olmaya katkı sağlıyor.

Independent Türkçe, Reuters, Space.com, NatureAstronomy