Sünni aşiretler ‘Bağdat Kuşağı’ yatırım projesinden endişeli

Kabile liderleri Bağdat Operasyonları Komutanlığı bölgesinde ‘Bağdat Kuşağı’ projesini görüştü
Kabile liderleri Bağdat Operasyonları Komutanlığı bölgesinde ‘Bağdat Kuşağı’ projesini görüştü
TT

Sünni aşiretler ‘Bağdat Kuşağı’ yatırım projesinden endişeli

Kabile liderleri Bağdat Operasyonları Komutanlığı bölgesinde ‘Bağdat Kuşağı’ projesini görüştü
Kabile liderleri Bağdat Operasyonları Komutanlığı bölgesinde ‘Bağdat Kuşağı’ projesini görüştü

Irak’ta Bakanlar Kurulu’nun aldığı kararla “Bağdat Kuşağı” içinde yer alan 105 bin dönüm tarım arazisinin yabancı bir yatırım şirketine tahsis edilmesi bölgedeki aşiretlerin tepkisine yol açtı. Aşiretler, kararın bölgede demografik yapıyı değiştirebileceği uyarısında bulundu.
Irak’ın başkenti Bağdat’ı kuzey, batı ve güneybatıdan çevreleyen ve “Bağdat Kuşağı” olarak bilinen mevki, Sünni aşiretlerin çoğunlukta olduğu altı bölgeden oluşuyor. Bunlar Latifiye, Taci, El Müşahide, El Tarmia, Arap Cibur ve El Madain bölgeleridir.
Uluslararası Bağdat Havalimanı çevresindeki bu arazilerin yabancı bir yatırım şirketine tahsis edilmesini öngören anlaşma, Eski Irak Başbakanı Haydar el- İbadi ile ülkenin mevcut Başbakanı Adil Abdulmehdi arasındaki geçiş döneminde Bakanlar Kurulu tarafından onaylanmıştı.
Irak Başbakanı Adil Abdulmehdi göreve geldiğinde, Bağdat Havalimanı çevresinde Cumhurbaşkanlığı konutları ve hükümet binalarının inşasını da kapsayan söz konusu anlaşmayı yeniden gözden geçirilmesi talebiyle durdurma kararı aldı.
Bağdat Kuşağı bölgesinde yaşayan halkın çoğunluğunun Osmanlı döneminden beri bu mevkide ikamet ettikleri ve arazi tapularının olduğu biliniyor.
Göç uyarısı
Kanun Devleti Koalisyonu Ammar Şabli, Bağdat Havalimanı çevresindeki tarım arazilerinin yatırım şirketine verilmesinin, binlerce vatandaşın zorunlu göçe maruz kalmasına neden olacağını vurguladı.
Geçtiğimiz pazartesi günü mecliste düzenlenen ortak basın toplantısında konuşan Şabli, “Bu arazileri yatırım için vermek aslında Bağdat Havalimanı çevresindeki 105 bin dönümlük arazideki binlerce vatandaşın zorunlu göçe tabi tutulması anlamına geliyor. Bu karar maalesef Abdulmehdi göreve gelmeden önce geçiş döneminde alınmıştı” ifadelerini kullandı.
Abdulmehdi’ye ‘7 binden fazla evi’ kurtarması çağırısında bulunan Şabli, “Geçiş döneminde alınan tüm kararların iptali ve yeniden gözden geçirilmesi için Abdulmehdi’ye başvurmuştuk. O, şimdiye kadar birçok vaadini yerine getirdi. Bu kararı da engelleyeceğini umuyoruz” diye konuştu.
Şabli, açıklamasının devamında ise şunları kaydetti;
“Irak Yatırım Komisyonu ile Bakanlar Kurulu Genel Sekreterliği’ne gönderdiğimiz mektupta, yatırım izninin, toprakları ve evlerini herhangi bir yatırım şirketine tahsisini reddeden halka ve yetkili makamlara danışılmadan verilmesiyle ortaya çıkan ihlale işaret ettik.”
“Demografik yapı hedef alınıyor”
Iraklı Milletvekili Muhammed Kerbuli, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Bağdat Kuşağı bölgelerindeki bileşenler hedef alınarak (bu bölgedeki çoğunluk Sünni nüfusa işaretle) demografik yapının değiştirilmesi isteniyor. Bu durum Cerf es-Sahr’da yaşananlara benziyor” dedi.
Babil'in El-Museyyib ilçesine bağlı stratejik öneme sahip çoğunluğu Sünni olan Cerf es-Sahr kasabası terör örgütü DEAŞ'tan temizlenmesine rağmen Irak yönetimi, binlerce kişinin, kasabadaki evlerine dönmesine "güvenlik" gerekçesiyle müsaade etmiyor.
“Bölge halkı ve aşiretler susmayacak. Bu plana karşı onların yanındayız” diyen Kerbuli, yatırım bahanesi altında bölgedeki toplumsal dokuya zarar verilmesine karşı uyardı.
Kararın hedefindeki bölgelerden Rıdvaniyye’de önde gelen aşiret liderlerinden ve eski milletvekili İyad el-Cuburi, Şarku’l Avsat’a değerlendirmede bulundu.
“Aşiretlerin topraklarını terk etmesi mümkün değil”
Cuburi, “Bu uygulamanın hedefi ve niyeti bellidir. Yüzyıllardır bu bölgede ikamet eden aşiretlerin hukuki ve temel haklarına zarar vermeden, yatırım için izin verebilecekleri meskun olmayan geniş tarım arazilerinin varlığını göz önüne alırsak şayet, bunun yatırımla alakası yok. Osmanlı dönemi ve ardından gelen cumhuriyet rejimleri boyunca bu bölgede bulunan ve ellerinde tapuları olan 35 aşiretin, hiçbir gerekçe gösterilmeden topraklarını ve mallarını terk etmesi mümkün değil” diye konuştu.
Yolsuzluk şüphesi
Milletvekili ve Eski Eğitim Bakanı Muhammed İkbal Saydali ise, geçiş döneminde alınan kararın yolsuzluk şüphesi uyandırdığını söyledi.
Saydali, “Bağdat Havalimanı etrafındaki arazilerin yatırım için tahsis edilmesini öngören kararın üzerinde yolsuzluk şüpheleri var. Yatırımları yapacak şirket nitelikli değil ve daha önce güven verici benzer çalışmaları olmamış” ifadesini kullandı.



İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
TT

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı faaliyet gösteren 5 Filistinli milis grubun oluşturulmasıyla övünürken, iktidardaki sağ çevreler bu grupların rolü konusunda uyarılarda bulunuyor. Sağcı çevreler, bu tür yapılanmaların en iyi ihtimalle para hırsıyla hareket ettiğini, daha fazla ödeme yapan bir taraf bulmaları hâlinde İsrail’e karşı da dönebilecekleri görüşünü dile getiriyor.

Ordu bu eleştirilere verdiği yanıtta, söz konusu güçlerin yakından izlendiğini ve dikkatli davranıldığını vurguladı. Açıklamada, bu milislerin bugün “sarı hat” olarak adlandırılan bölgede Hamas hücrelerine karşı görevler yürüttüğü, bu görevlerin İsrail ordusu tarafından yapılması hâlinde askerlerin hayatının ciddi risk altına gireceği ifade edildi.

Ordu, bu grupların Hamas’a yönelik suikastlar gerçekleştirdiğini ve onları kamuoyu önünde küçük düşürdüğünü ileri sürdü.

Ancak sağ kanat bu değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor. Bu milislerin kişisel çıkarlara, aşiretler arası çatışmalara ve suç çeteleri arasındaki rekabete dayandığını savunan sağcılar, bu yapılarla güvenli ilişkiler kurulamayacağını belirtiyor.

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

İsrailli kaynaklara göre Gazze’de hâlihazırda faaliyet gösteren 5 silahlı milis grubu bulunuyor: İlki kuzeyde Beyt Lahiya bölgesinde ve Eşref el-Mansi tarafından yönetiliyor. İkincisi Gazze kentinin kuzeyindeki Şucaiyye Mahallesi yakınlarında, lideri Rami Adnan Halis. Üçüncüsü orta kesimde Deyr el-Belah civarında ve Şevki Ebu Nasira tarafından yönetiliyor. Dördüncüsü Han Yunus’ta, lideri Husam el-Esdal. Beşinci milis ise Refah’ta faaliyet gösteriyordu ve Yasir Ebu Şebab tarafından yönetiliyordu; Şebab’ın öldürülmesinin ardından yerini Gassan ed-Dehini aldı. Gazze’de son dönemde ed-Dehini’nin bir suikast girişiminde yaralandığına dair söylentiler yayıldı.

Yediot Aharonot gazetesine konuşan güvenlik kaynakları, kuzey ve güneyde faaliyet gösteren milislerin aşiretlere dayandığını ve suç geçmişi olan kişiler tarafından kontrol edildiğini belirtirken, orta kesimdeki iki grubun liderlerinin geçmişte Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile bağlantılı isimler olduğunu belirtti. Bu nedenle söz konusu iki grubun ulusal saiklerle hareket ediyor olabileceği ve İsrail ordusunun aslında Filistin çıkarları doğrultusunda kullanılıyor olabileceği ihtimali dile getirildi.

Gazete, İsrail çevrelerinde bu silahların kontrolden çıkabileceği ve ister milis liderlerinin elinden çıksın isterse bölgedeki diğer tarafların eline geçsinler, işgal ordusuna karşı kullanılmaları olasılığı konusunda endişeler olduğunu belirtti.

Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)

Gazete ayrıca, işgal ile iş birliği yapan Gassan ed-Dehini’nin yayımladığı ve Hamas ile direniş güçlerini tehdit ettiği videoya da değindi. Videoda ed-Dehini’nin, Refah’ta İsrail hava desteği altında esir alınan Kassam Tugayları saha komutanı Edhem el-Aker’e hakaret ettiği görülüyor. Videoda ed-Dehini’nin, Gazze’de daha önce bulunmayan kamuflajlı askeri üniforma ve kurşun geçirmez yelek giydiği, nadir ve pahalı bir sigara içtiği, arka planda ise modern “pick-up” araçların ve yakın mesafede İsrail askeri mevzisi olduğu tahmin edilen bir binanın yer aldığı ifade edildi.

Öte yandan, CNN ve Wall Street Journal, İsrail kaynaklarına atıfta bulunarak, İsrail’in bu milisleri çok sayıda tüfek ve mühimmatla silahlandırdığını yazdı. Bu durum, Oslo Anlaşmaları döneminde İsrail’in Filistin Yönetimi’ne silah edinme izni vermesini ve sağ kesimin o dönemde dile getirdiği “Onlara silah vermeyin” sloganını hatırlattı.

Wall Street Journal, yedek subaylara dayandırdığı haberinde, İsrail’in Hamas’a karşı faaliyet gösteren bu milislere yaptığı yatırımları artırdığını, askeri teçhizat sağladığını, üyelerini İsrail’deki hastanelerde tedavi ettirdiğini ve ailelerine destek verdiğini belirtti. Gazete, bu kişilerin bazılarının Filistin Yönetimi ile bağlantılı olduğunu, özellikle Refah’taki bazı unsurların ise suç kayıtlarının bulunduğunu yazdı.

Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)

Haberde, İsrail’in bu gruplara yakıt, gıda, araç, hatta sigara sağladığı; onları İsrail askerlerine yakın “sarı hat” bölgesinde konuşlandırmaya yardımcı olduğu ve bu desteğin maliyetinin İsrail güvenlik bütçesinden on milyonlarca şekele ulaşabileceği ifade edildi.

Şarku’l Avsat’ın Yediot Aharonot'tan aktardığına göre İsrail güvenlik kurumları içinde bu milislerin desteklenmesi konusunda görüş ayrılığı bulunuyor. Destekleyenler, bu yaklaşımın Hamas’a karşı taktiksel fayda sağladığını ve askerler üzerindeki riski azalttığını savunurken; karşı çıkanlar, silahların başka ellere geçmesi ya da bazı unsurların Filistin toplumuna yeniden entegre olabilmek için İsrail’e karşı dönmesi ihtimaline dikkat çekiyorlar.

Gazete, bu milislerin Hamas ve askeri kanadıyla baş edebilecek birleşik örgütsel yapıya sahip olmadığını, fiilen sadece İsrail ordusu ve Şin Bet’in denetimi altında hareket ettiklerini vurguladı.

Sonuç bölümünde Yediot Aharonot, bu grupların kısa vadeli taktik çözüm sunabileceğini, özellikle geniş çaplı yıkım operasyonları öncesinde Hamas mensuplarını tünellerde veya enkaz altında aramak için kullanılabileceğini belirtti. Ancak, örgütsel çatıdan yoksun bu yapıların Hamas’ın yerine geçme şansının bulunmadığını, Hamas’ın ateşkes sürecinde gücünü yeniden toparladığını ve kontrolünü pekiştirdiğini kaydetti.

Gazeteye konuşan sağcı bir siyasi kaynak, bu milislerin İsrail’e Lübnan Savaşı’nı hatırlattığını belirtti. O dönemde İsrail’in Filistin Kurtuluş Örgütü’ne ve daha sonra Hizbullah’a karşı Lübnanlı milisleri devreye soktuğunu hatırlatan kaynak, bu milislerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında katliamlar gerçekleştirdiğini ve bunun sorumluluğunun İsrail’e yüklendiğini belirtti. Bu nedenle aşırıya kaçılmaması ve bu tür gruplara bel bağlanmaması gerektiğini vurguladı.


Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan yaptığı açıklamada, devletin barışı veya ateşkesi reddetmediğini, ancak ateşkesin "düşmanı yeniden güçlendirmek için bir fırsat" olmaması gerektiğini söyleyerek, Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) atıfta bulundu.

Egemenlik Konseyi tarafından dün yayınlanan açıklamada belirtildiği üzere, Burhan Cezire Eyaleti'ne yaptığı ziyarette, "silahlarını bırakıp barış yolunu benimseyen herkesi memnuniyetle karşıladığını" ifade etti. Ayrıca, "ülkeye ve orduya karşı kışkırtıcılık yapanların hesap vereceğini" vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan'daki savaşı sona erdirmek için yoğun çaba sarf ettiğini ve buna çok yaklaştığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan ordusu ile HDK arasındaki savaş, sivil yönetime geçiş için seçimlere yol açması beklenen geçiş döneminde yaşanan iktidar mücadelesinin ardından 2023 Nisan ayının ortalarında patlak verdi.


Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
TT

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)

Sudan Doktorlar Ağı'na göre Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK yerinden edilmiş insanları taşıyan bir araca saldırısı sonucu, aralarında sekiz 8 çocuğun ve birkaç kadının da bulunduğu 24 kişi hayatını kaybetti.

Ağ, aracın Güney Kurdufan eyaletinden kaçan yerinden edilmiş insanları taşıdığını ve el-Rahad şehrine geldiğinde hedef alındığını, bunun sonucunda ikisi bebek olmak üzere 24 kişinin öldüğünü ve çok sayıda kişinin de tedavi için şehrin hastanelerine kaldırıldığını belirtti.

Doktorlar Ağı, bölgenin ciddi tıbbi kaynak sıkıntısı çektiği, bu durumun yaralı ve yerinden edilmiş kişilerin acılarını daha da artırdığı son derece karmaşık sağlık ve insani koşullar altında saldırının gerçekleştiğini ifade etti.