Cezayirli öğrencilerden 'sivil itaatsizlik' çağrısı

6 Ağustos’taki Cezayir’deki gösterilerden bir kare (Reuters)
6 Ağustos’taki Cezayir’deki gösterilerden bir kare (Reuters)
TT

Cezayirli öğrencilerden 'sivil itaatsizlik' çağrısı

6 Ağustos’taki Cezayir’deki gösterilerden bir kare (Reuters)
6 Ağustos’taki Cezayir’deki gösterilerden bir kare (Reuters)

Binlerce Cezayirli öğrenci, yönetim tarafından önerilen diyaloğu kabul etmediklerini göstermek için 6 Ağustos’ta da 24 haftadır devam eden yürüyüşlerini sürdürdü. Eylemciler, rejim sembollerinin var olması çerçevesinde hiçbir adımı kabul etmeyeceklerini ifade etti.
Öğrenciler, tarihi Kasbah mahallesindeki Şehitler Meydanı’nda toplanırken, daha sonra yüzlerce vatandaşın katılımıyla da polis kuvvetlerinin kuşattığı Merkez Postane meydanına doğru yürüdü.
“Utan, utan diyalog çetesi” sloganları atan eylemciler, ülkeyi siyasi ve anayasal çıkmazdan kurtarma girişimlerinde geçici Cumhurbaşkanı Abdul Kadir bin Salih’in önerisini reddettiklerini belirterek, ellerinde de “Çeteyle diyaloğa hayır” yazılı pankartlar taşıdı.
Cezayir’de aday yetersizliği sebebiyle 4 Temmuz’da yapılması kararlaştırılan cumhurbaşkanlığı seçimleri iptal edilmişti. Bu durum, anayasa uyarınca geçici cumhurbaşkanlığı görevi sona ermesi gereken Bin Salih’in devlet liderliğinin uzamasına neden olmuştu. Bu çerçevede “çete” kavramı da (22 Şubat’tan bu yana benzeri görülmemiş bir protesto baskısı altında) 20 yıllık iktidarı sonrasında 2 Nisan’da istifa eden Cumhurbaşkanı Abdulaziz Buteflika rejiminin sembolleri için kullanılıyor.
Fransız Haber Ajansı’nın (AFP) aktardığına göre 6 Ağustos’ta gösterilere katılan bir öğrenci olan Şekib, “Taleplerimize dair pazarlık yapmıyoruz. Onlar açık. İlk olarak Bin Salih’in gitmesi, daha sonra da kimsenin bizim adımıza konuşan tarafları seçmemesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Cezayir Üniversitesi’nde yabancı dil öğrencisi olan Abdurrahman ise “Salı ve cuma günleri sokaklara çıkan insanlar, aptal değil” şeklinde konuştu.
Buteflika’nın ilk döneminde bakanlık görevinde bulunan eski Ulusal Halk Meclisi Başkanı Kerim Yunus, diyalog komitesine liderlik ediyor.
Üniversitelerin yaz tatilinde olması çerçevesinde öğrenciler, saflarını güçlendirmek için aile bireyleriyle sokaklara çıktı. Bu bağlamda Öğretmenler Yüksekokulu’nda öğrenci Falat Ania, “Annemi, bugün saflarımızı güçlendirmek için dışarı çıkmaya ikna ettim. Sıcağa ve tatile rağmen gösterilere devam edeceğiz” şeklinde konuştu.
Aynı şekilde 6 Ağustos’ta düzenlenen gösteriler sırasında da son cuma gününde atılan “sivil isyan” sloganı kullanılırken, öğrenciler yönetimi, halk hareketinin taleplerinin reddedilmesi halinde tırmanış olasılığına dair uyarmak için “Sivil isyan geliyor” sloganı attı.
Yanan güneşin altında 2 km’lik yürüyüş sırasında eylemcilerin çoğu, duraksamak ve su dağıtmak zorunda kaldı. Bir AFP muhabiri de yürüyüş sırasında iki bayılma vakası gerçekleştiğini ifade etti.
Öte yandan Cezayir Askeri Mahkemesi, 6 Ağustos’ta eski Savunma Bakanı Halid Nizar, oğlu Lutfi Nizar ve iş insanı Ferid bin Hamdin hakkında yakalama emri yayınladı. Cezayir devlet televizyonu tarafından yayınlanan açıklamaya göre 3 şüpheli, orduya komplo kurmak ve kamu düzenine zarar vermekle suçlanıyor.
Birkaç gün önce, Eski Savunma Bakanı Halid Nizar’a ait olduğu düşünülen bir Twitter hesabından şu mesaj yayınlanmıştı:
“Barışçıl hareketler Buteflika’yı istifaya zorladı. Ancak yönetim askerin eline geçti. Yasal olmayan müdahalelerle anayasa ihlal edildi. Cezayir, şu an dördüncü dönemi dayatıp beşinci dönem yönetimine teşvikte bulunan kaba bir adamın elinde. Durdurulması gerekiyor. Ülke tehlikede”.
 
Nizar, ayrıca bu aşamada Cezayir’e girmeyeceğini, çünkü ülkeye girdikten sonra kendisinin tutuklanması yönünde karar verildiğine dair bilgi aldığını belirtti.
Haberler, Halid Nizar’ın tedavi görmek üzere İspanya’ya gittiği yönünde. Eski Savunma Bakanı’nın Paris’te, havaalanındayken görüldüğü bir video da yayınlandı. 
Görüntülerde Halid Nizar’ın kendisini ülkenin yaşadığı kara 10 yıl boyunca kan dökülmesiyle ilgisi bulunduğunu söyleyen Cezayirlilere bastonuyla vurmaya çalıştığı görülüyor.
Aynı şekilde eski Savunma Bakanı, 6 Ağustos’ta Cezayir askeri yargısı tarafından çıkartılan yakalama emrini eleştirerek, “Cezayir’i karanlık günler bekliyor” ifadelerini kullandı.
Nizar, Twitter üzerinden yaptığı açıklamada, ulusal bir güvenlik sorunu haline gelen Genelkurmay Başkanı Ahmed Kayid Salih’in politikasına saldırıda bulundu. Halid Nizar, Salih’in düşüncelerinin sınırlı ve aptal olduğunu da ifade etti.
Devlet televizyonuna göre eski Cumhurbaşkanı Abdulaziz Buteflika dönemlerine görevli iki Cezayirli bakanın da yolsuzluk suçlamasıyla tutuklu yargılanmasına karar verildi. Söz konusu bakanların, eski Bayındırlık Bakanı Abdulgani Zalan ve eski Çalışma Bakanı Muhammed el-Gazi olduğu belirtildi. Bakanların, görevi suistimal etmek ve haksız kazanç elde etmekle suçlandığı belirtildi.
AFP’nin 6 Ağustos’ta yayınladığı haberine göre sanıklar, dinlendikten sonra geçici olarak gözaltına alındı.
Buteflika’nın geçen Nisan ayında istifa etmesinden bu yana Cezayir’de yolsuzluk çerçevesinde çok sayıda soruşturma başlatılarak, çok sayıda yetkili ve iş adamı gözaltına alındı.



İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
TT

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı faaliyet gösteren 5 Filistinli milis grubun oluşturulmasıyla övünürken, iktidardaki sağ çevreler bu grupların rolü konusunda uyarılarda bulunuyor. Sağcı çevreler, bu tür yapılanmaların en iyi ihtimalle para hırsıyla hareket ettiğini, daha fazla ödeme yapan bir taraf bulmaları hâlinde İsrail’e karşı da dönebilecekleri görüşünü dile getiriyor.

Ordu bu eleştirilere verdiği yanıtta, söz konusu güçlerin yakından izlendiğini ve dikkatli davranıldığını vurguladı. Açıklamada, bu milislerin bugün “sarı hat” olarak adlandırılan bölgede Hamas hücrelerine karşı görevler yürüttüğü, bu görevlerin İsrail ordusu tarafından yapılması hâlinde askerlerin hayatının ciddi risk altına gireceği ifade edildi.

Ordu, bu grupların Hamas’a yönelik suikastlar gerçekleştirdiğini ve onları kamuoyu önünde küçük düşürdüğünü ileri sürdü.

Ancak sağ kanat bu değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor. Bu milislerin kişisel çıkarlara, aşiretler arası çatışmalara ve suç çeteleri arasındaki rekabete dayandığını savunan sağcılar, bu yapılarla güvenli ilişkiler kurulamayacağını belirtiyor.

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

İsrailli kaynaklara göre Gazze’de hâlihazırda faaliyet gösteren 5 silahlı milis grubu bulunuyor: İlki kuzeyde Beyt Lahiya bölgesinde ve Eşref el-Mansi tarafından yönetiliyor. İkincisi Gazze kentinin kuzeyindeki Şucaiyye Mahallesi yakınlarında, lideri Rami Adnan Halis. Üçüncüsü orta kesimde Deyr el-Belah civarında ve Şevki Ebu Nasira tarafından yönetiliyor. Dördüncüsü Han Yunus’ta, lideri Husam el-Esdal. Beşinci milis ise Refah’ta faaliyet gösteriyordu ve Yasir Ebu Şebab tarafından yönetiliyordu; Şebab’ın öldürülmesinin ardından yerini Gassan ed-Dehini aldı. Gazze’de son dönemde ed-Dehini’nin bir suikast girişiminde yaralandığına dair söylentiler yayıldı.

Yediot Aharonot gazetesine konuşan güvenlik kaynakları, kuzey ve güneyde faaliyet gösteren milislerin aşiretlere dayandığını ve suç geçmişi olan kişiler tarafından kontrol edildiğini belirtirken, orta kesimdeki iki grubun liderlerinin geçmişte Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile bağlantılı isimler olduğunu belirtti. Bu nedenle söz konusu iki grubun ulusal saiklerle hareket ediyor olabileceği ve İsrail ordusunun aslında Filistin çıkarları doğrultusunda kullanılıyor olabileceği ihtimali dile getirildi.

Gazete, İsrail çevrelerinde bu silahların kontrolden çıkabileceği ve ister milis liderlerinin elinden çıksın isterse bölgedeki diğer tarafların eline geçsinler, işgal ordusuna karşı kullanılmaları olasılığı konusunda endişeler olduğunu belirtti.

Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)

Gazete ayrıca, işgal ile iş birliği yapan Gassan ed-Dehini’nin yayımladığı ve Hamas ile direniş güçlerini tehdit ettiği videoya da değindi. Videoda ed-Dehini’nin, Refah’ta İsrail hava desteği altında esir alınan Kassam Tugayları saha komutanı Edhem el-Aker’e hakaret ettiği görülüyor. Videoda ed-Dehini’nin, Gazze’de daha önce bulunmayan kamuflajlı askeri üniforma ve kurşun geçirmez yelek giydiği, nadir ve pahalı bir sigara içtiği, arka planda ise modern “pick-up” araçların ve yakın mesafede İsrail askeri mevzisi olduğu tahmin edilen bir binanın yer aldığı ifade edildi.

Öte yandan, CNN ve Wall Street Journal, İsrail kaynaklarına atıfta bulunarak, İsrail’in bu milisleri çok sayıda tüfek ve mühimmatla silahlandırdığını yazdı. Bu durum, Oslo Anlaşmaları döneminde İsrail’in Filistin Yönetimi’ne silah edinme izni vermesini ve sağ kesimin o dönemde dile getirdiği “Onlara silah vermeyin” sloganını hatırlattı.

Wall Street Journal, yedek subaylara dayandırdığı haberinde, İsrail’in Hamas’a karşı faaliyet gösteren bu milislere yaptığı yatırımları artırdığını, askeri teçhizat sağladığını, üyelerini İsrail’deki hastanelerde tedavi ettirdiğini ve ailelerine destek verdiğini belirtti. Gazete, bu kişilerin bazılarının Filistin Yönetimi ile bağlantılı olduğunu, özellikle Refah’taki bazı unsurların ise suç kayıtlarının bulunduğunu yazdı.

Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)

Haberde, İsrail’in bu gruplara yakıt, gıda, araç, hatta sigara sağladığı; onları İsrail askerlerine yakın “sarı hat” bölgesinde konuşlandırmaya yardımcı olduğu ve bu desteğin maliyetinin İsrail güvenlik bütçesinden on milyonlarca şekele ulaşabileceği ifade edildi.

Şarku’l Avsat’ın Yediot Aharonot'tan aktardığına göre İsrail güvenlik kurumları içinde bu milislerin desteklenmesi konusunda görüş ayrılığı bulunuyor. Destekleyenler, bu yaklaşımın Hamas’a karşı taktiksel fayda sağladığını ve askerler üzerindeki riski azalttığını savunurken; karşı çıkanlar, silahların başka ellere geçmesi ya da bazı unsurların Filistin toplumuna yeniden entegre olabilmek için İsrail’e karşı dönmesi ihtimaline dikkat çekiyorlar.

Gazete, bu milislerin Hamas ve askeri kanadıyla baş edebilecek birleşik örgütsel yapıya sahip olmadığını, fiilen sadece İsrail ordusu ve Şin Bet’in denetimi altında hareket ettiklerini vurguladı.

Sonuç bölümünde Yediot Aharonot, bu grupların kısa vadeli taktik çözüm sunabileceğini, özellikle geniş çaplı yıkım operasyonları öncesinde Hamas mensuplarını tünellerde veya enkaz altında aramak için kullanılabileceğini belirtti. Ancak, örgütsel çatıdan yoksun bu yapıların Hamas’ın yerine geçme şansının bulunmadığını, Hamas’ın ateşkes sürecinde gücünü yeniden toparladığını ve kontrolünü pekiştirdiğini kaydetti.

Gazeteye konuşan sağcı bir siyasi kaynak, bu milislerin İsrail’e Lübnan Savaşı’nı hatırlattığını belirtti. O dönemde İsrail’in Filistin Kurtuluş Örgütü’ne ve daha sonra Hizbullah’a karşı Lübnanlı milisleri devreye soktuğunu hatırlatan kaynak, bu milislerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında katliamlar gerçekleştirdiğini ve bunun sorumluluğunun İsrail’e yüklendiğini belirtti. Bu nedenle aşırıya kaçılmaması ve bu tür gruplara bel bağlanmaması gerektiğini vurguladı.


Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan yaptığı açıklamada, devletin barışı veya ateşkesi reddetmediğini, ancak ateşkesin "düşmanı yeniden güçlendirmek için bir fırsat" olmaması gerektiğini söyleyerek, Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) atıfta bulundu.

Egemenlik Konseyi tarafından dün yayınlanan açıklamada belirtildiği üzere, Burhan Cezire Eyaleti'ne yaptığı ziyarette, "silahlarını bırakıp barış yolunu benimseyen herkesi memnuniyetle karşıladığını" ifade etti. Ayrıca, "ülkeye ve orduya karşı kışkırtıcılık yapanların hesap vereceğini" vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan'daki savaşı sona erdirmek için yoğun çaba sarf ettiğini ve buna çok yaklaştığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan ordusu ile HDK arasındaki savaş, sivil yönetime geçiş için seçimlere yol açması beklenen geçiş döneminde yaşanan iktidar mücadelesinin ardından 2023 Nisan ayının ortalarında patlak verdi.


Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
TT

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)

Sudan Doktorlar Ağı'na göre Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK yerinden edilmiş insanları taşıyan bir araca saldırısı sonucu, aralarında sekiz 8 çocuğun ve birkaç kadının da bulunduğu 24 kişi hayatını kaybetti.

Ağ, aracın Güney Kurdufan eyaletinden kaçan yerinden edilmiş insanları taşıdığını ve el-Rahad şehrine geldiğinde hedef alındığını, bunun sonucunda ikisi bebek olmak üzere 24 kişinin öldüğünü ve çok sayıda kişinin de tedavi için şehrin hastanelerine kaldırıldığını belirtti.

Doktorlar Ağı, bölgenin ciddi tıbbi kaynak sıkıntısı çektiği, bu durumun yaralı ve yerinden edilmiş kişilerin acılarını daha da artırdığı son derece karmaşık sağlık ve insani koşullar altında saldırının gerçekleştiğini ifade etti.