Trump görevden alınabilir mi?

ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi, Trump'ın Şubat ayındaki birlik konuşmasını böyle alkışladı (Arşiv - Reuters)

ABD Temsilciler Meclisi’nin Demokrat vekilleri dün Washington’da, ABD Başkanı Donald Trump’ın görevden alınmasına yönelik ilk resmi girişimi başlattı. Söz konusu girişimin gerekçesi ise Trump’ın Ukraynalı mevkidaşından siyasi rakibi Joe Biden’ın soruşturulmasını istediği şeklindeki iddia. Girişim, Washington’da deprem etkisi yaratırken başarı şansının zayıf olduğu düşünülüyor.
Temsilciler Meclisi Başkanı Demokrat Nancy Pelosi yaptığı açıklamada, Trump’ın Biden’ın başkanlık adaylığı sürecini baltalamak için yabancı bir devletten yardım istediğini itiraf ettiğini belirterek, Trump hakkında resmi bir soruşturma başlattıklarını duyurdu.
Fransız Haber Ajansı’nın (AFP) haberine göre, Trump'ı Beyaz Saray'dan çıkarma başarısına ulaşma şansı oldukça düşük olan karmaşık bir sürecin ilk adımının atıldığı bu girişimler, Amerikan siyasetinde tehlikelerle dolu yeni bir kapı açtı.
Öte yandan Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu önünde yaptığı konuşmanın ardından New York'taki Trump Tower'da gelişmeler hakkında değerlendirmelerde bulunan ABD Başkanı Trump, söz konusu girişimi ‘kokuşmuş bir cadı avı kampanyası’ olarak niteleyerek, kınadı. Trump, aynı zamanda bu durumun 2020’deki başkanlık seçimlerini kazanma şansını artıracağını da sözlerine ekledi.
Pelosi: Temsilciler Meclisi resmi bir soruşturma başlattı
Washington'da basın toplantısı düzenleyen Pelosi, Trump yönetiminin eylemlerinin başkanlık sorumluluklarını ihlal ettiği gerçeğini gözler önüne serdiğini ve ülkenin ulusal güvenliğini baltaladığını söyledi. Pelosi, bu nedenle Temsilciler Meclisi'nin Trump’ı görevden almak için resmi bir soruşturma başlattığını duyurdu.
Birkaç aydır Pelosi ve çok sayıda Demokrat ismin önümüzdeki seçim yarışına odaklanmadığı açıklamalarının akabinde son yaşanan gelişmelerle birlikte ABD siyaseti biranda hararetlendi. Trump'ın Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy ile yaptığı telefon görüşmesinde, 2020 başkanlık seçimi yarışındaki rakibi Demokrat Partili Joe Biden’ın Beyaz Saray’a giden yolda önünün kesilmesi karşılığında Ukrayna’ya yardım teklifinde bulunduğu şeklinde ortaya çıkan yeni suçlamalarla ortalık bir anda karıştı. Bu durum Demokratlar arasında Başkan Trump’ın azledilmesi için gerekli prosedürlerin başlatılmasına yönelik büyük bir desteğin ortaya çıkmasına neden oldu.
Pelosi, “Başkan hesap vermeli, hiç kimse hukukun üstünde değildir” ifadelerini kullandı.
Trump’ın telefonu dinlendi
Azil işlemlerinin başlatılması talepleri, Başkan Trump’ın Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy’e Doğu Avrupa ülkesinde iş yapan Joe Biden'ın oğlu Hunter hakkında yolsuzluk soruşturması başlatması için baskı yaparak büyük bir skandala yol açtığı şeklindeki bir şikâyetin ardından geldi.
Şikâyet, 25 Temmuz’da Trump ve Zelenskiy arasında gerçekleşen telefon görüşmesini dinleyen ABD istihbaratından adı açıklanmayan bir yetkili tarafından yapıldı.
Öte yandan Başkan Trump, Salı günü yaptığı açıklamada, azledilme işlemlerinin başlatılması olasılığına karşı telefon görüşmesinin dökümünün tamamının yayınlanmasını onayladığını duyurmuştu. Trump, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, “Son derece dostane ve uygunsuz bir şey içermediğini göreceksiniz. Baskı yok ve Joe Biden ve oğlunun aksine al-ver durumu da yok” ifadelerini kullanmıştı.
Diğer yandan Trump’ın azledilmesi talep edilen suçlama, Cumhuriyetçi Başkan için oldukça tehlikeli bir durum. ABD tarihinde böyle bir durum, sadece iki başkanın başına gelmişti.
Ancak azil konusunda son sözü söyleyecek olan yer ABD Senatosu. Başkan’ın görevden alınmasına ilişkin yapılacak bir oylamada azlin gerçekleşmesi için Senato’nun üçte ikisinin ‘evet’ oyu kullanması gerekiyor. Ancak böyle bir şey ABD tarihinde daha önce hiç yaşanmadı.
Bununla birlikte Demokratlar Senato’da azınlıktalar. Bu nedenle Trump'ın azledilmesi için gerekli olan üçte ikilik çoğunluğun oluşma ihtimali oldukça düşük.
Trump maddi yardım iddialarını reddetti
Trump, Zelenskiy ile Temmuz ayında yaptığı telefon görüşmesinde Demokrat Partili Joe Biden'ın soruşturulmasını istediğini itiraf etti. Ancak, eski ABD Başkan Yardımcısı’na soruşturma açılması karşılığında Kiev'e yüz milyonlarca dolarlık yardım etme teklifinde bulunduğu iddialarını ise reddetti.
Bununla birlikte ABD Başkanı dün, Ukrayna’ya yapılan ABD yardımlarının dondurulduğunu ve bu yüzden Avrupalı müttefiklerinin Zelenskiy hükümetine yönelik desteklerini arttırmak zorunda kalacaklarını söyledi.
Trump’ın telefon görüşmesinin dökümünün yayınlanmasını onayladığını açıklaması, Beyaz Saray’dan istihbarat yetkilisinin şikâyetinin içeriğinin Senato’da açıklamasını isteyen Demokratları sakinleştirmeye yetmedi. İstihbarat teşkilatının avukatları tarafından dün yapılan açıklamada, ‘istihbarat ajanının şikâyetinin açıklanması kararı’ alındığı duyurulurken daha fazla ayrıntı verilmedi.
Demokratlar, Trump hakkındaki ‘adaleti engelleme’, ‘başkanlık seçimlerinde Rusya ile ortaklık yapma’ gibi diğer soruşturmalarla ilgili de daha fazla belge ve tanığın dinlenmesini talep ediyor.
Washington’daki çarpıcı gelişmelerin bir diğeri ise Temsilciler Meclisi İstihbarat Komitesi Başkanı Adam Schiff’in adı gizlenen istihbarat ajanının komite önünde ifade verebileceği şeklindeki açıklaması oldu.
New York Times gazetesinin dünkü haberine göre istihbarat ve Beyaz Saray yetkilileri, istihbarat ajanı ile Kongre’deki müfettişler arasında orta yolun bulunacağı bir anlaşma üzerinde çalışıyor.
Öte yandan haftalardır sessizliğini koruyan Joe Biden, dün yaptığı açıklamada, Trump’ın görevden alınması için başlatılan girişimi desteklediğini açıkladı. Biden düzenlenen bir basın toplantısında yaptığı açıklamada, “Bence Donald Trump, Kongre’yi engellemeye ve yasalara karşı üstünlük taslamaya devam ederse, Kongre’nin azil prosedürlerini başlatmaktan başka seçeneği kalmayacak. Bu da bir felaket olur. Trump’ın kendi elleriyle yaptığı bir felaket” şeklinde konuştu.