Yemen Hükümeti Aden'de çalışmalarına başladı

Yemen Başbakanı, 20 Kasım’da geçici başkentte Aden yürütme ofisi üyeleriyle bir araya geldi (SABA)
Yemen Başbakanı, 20 Kasım’da geçici başkentte Aden yürütme ofisi üyeleriyle bir araya geldi (SABA)
TT

Yemen Hükümeti Aden'de çalışmalarına başladı

Yemen Başbakanı, 20 Kasım’da geçici başkentte Aden yürütme ofisi üyeleriyle bir araya geldi (SABA)
Yemen Başbakanı, 20 Kasım’da geçici başkentte Aden yürütme ofisi üyeleriyle bir araya geldi (SABA)

Yemen Başbakanı Muin Abdulmelik ve Bakanlar Kurulu, geçici başkent Aden’de çalışmalarına başladı. Hükümet, acil ihtiyaçların tespiti için vilayetteki yürütme ofisiyle bir araya geldi. Güney Geçiş Konseyi, Riyad Anlaşması’nın uygulanması amacıyla güvenlik ve askeri tesislerin teslim sürecine başlamak üzere koalisyon güçleriyle komitelerin kurulduğunu açıkladı.
Yemen Başbakanı, Riyad Anlaşması’nın ardından Aden şehrinin önünde “eski statüsünü kazanması için tarihi bir fırsat olduğunu” ifade etti. Muin Abdulmelik, Aden’i özellikle de altyapı alanında bir atölyeye dönüştürme, yatırımlar için cazip bir yer ve yerel ya da uluslararası sermaye için kutuplaşma yeri haline getirme gerekliliğine değinirken, Aden’in istikrarı ve güvenliği için herkesin çalışması gerektiğini söyledi.
Abdulmelik, 20 Kasım’da yerel makamdan yetkililer, Geçiş Konseyi üyeleri ve Aden vilayeti yürütme konseyi yetkilileri ile Aden’de düzenlediği toplantıda açıklamada bulundu.
Toplantıda, farklı alanlardaki gerekli çözümlerin kapsamlı bir görünümünü ortaya koymak ve geçici başkent Aden ve kurtarılmış bölgelerdeki vatandaşların koşullarını iyileştirmek amacıyla Aden’deki genel durum masaya yatırıldı.
Yemen Başbakanı, hükümetin geçen Ağustos ayından bu yana yaşanan sorunların çözümü için acil müdahale tablosu hazırladığına dikkati çekerken, ilk üç ay boyunca yerel yetkililerle bu sorunları ele almak için çalışacaklarını vurguladı. Başbakan Abdulmelik, herkese, Aden halkı için sıkı şekilde çalışma çağrısı yaparak, hükümetin de yanlarında duracağını belirtti.
Öte yandan Yemenli yetkili Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, Başbakan Muin Abdulmelik’in, Aden’in acil ihtiyaçlarını belirlemek için Maliye, Petrol ve Elektrik Bakanlarının da katılımıyla geçici başkentte yürütme ofisi ile acil bir toplantı düzenleme çağrısında bulundu. Kimliğinin açıklanmasını istemeyen yetkili, “Önümüzdeki günlerde bazı düzenlemelere gidilmesi ve Riyad Anlaşması’nın maddelerinde belirtildiği üzere durumu normalleştirme sürecine başlanılması gerekiyor” dedi.
Yetkili, Abyan, Şebva ve Aden’deki tüm askeri ve güvenlik oluşumlarının geçen Ağustos ayında yaşananlardan önceki pozisyonuna dönmesinin yanı sıra Yemen Başbakanının Aden valisi ve güvenlik müdürü olarak atanması da dahil, dün (20 Kasım) uygulanması beklenen anlaşma maddelerine ilişkin ayrıntılı bilgi vermekten ise kaçındı. Yetkili ayrıca, zorluklara rağmen tüm tarafların Riyad Anlaşması’nın uygulanması için çalıştığını belirtti.
Öte yandan Güney Geçiş Konseyi sözcüsü Nizar Heysem, konseyin, askeri ve güvenlik tedbirlerinin Riyad Anlaşması uyarınca uygulanması için Aden’de koalisyon güçleriyle komiteler kurmaya başladığını açıkladı. Heysem, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Hükümetin, Riyad Anlaşması uyarınca Aden’deki durumu normalleştirmesi gerektiği iyi biliniyor. Güney Geçiş Konseyi, normalleştirme sürecine başladı. Bu çerçevede güvenlik- askeri tesislerle ve değişiklikleri düzenlemeyle başlanarak, Aden’de koalisyon güçleriyle komiteler kuruldu” dedi.
Sözcü, “Ancak diğer tarafın (meşru hükümet) Abyan’dan ve Şebve’den geri çekilmek gibi ortaya koyduğu diğer tedbirler, anlaşma şartlarının uygulanmasında öncelikli bir yerde” ifadelerini kullandı.
Geçiş Konseyi sözcüsü, geç olarak nitelediği hükümetin geri dönüş faaliyetine rağmen Aden’deki koşulların, tüm hizmet tesislerinde büyük ölçüde devam ettiğini belirtti. Nizar Heysem, “Karar verici mekanizma olarak hükümette, işler eksikti. Anlaşma, maaş ödemeleri, birçok tesisin işletilmesi, geçmiş dönemde askıda kalmış işlerin çoğunun tamamlanması için cesaret verici bir başlangıç olacaktır” dedi.
Son birkaç gün içerisinde Aden’in tanık olduğu bazı çatışmalara ilişkin soruları da yanıtlayan Heysem, “Dünyanın herhangi bir bölgesinde güvenlik eksikliği, beklenen bir durum” şeklinde konuştu. Sözcü, ancak bazı tarafların bu dengesizliklerin bastırmasına dair endişeleri olduğunu ve bunların, Aden’de barış istemediklerini kaydetti.
Nizar Heysem, Güney Geçiş Konseyi Başkanı Aydarus ez-Zubeydi’nin ABD ve İngiltere Büyükelçileri de dahil birçok ülkeden büyükelçiyle son iki gündür gerçekleştirdiği toplantılar hakkında da konuştu. Sözcü, “Bu toplantılar, Riyad Anlaşması’nın çıktılarını uygulamak ve güneydeki sokakların memnuniyeti de dahil güney meselesini uygun şekilde temsil etmek için ciddi bir hareketlilik çerçevesinde gerçekleşti. Ayrıca Geçiş Konseyi’nin, Arap Koalisyonuyla birlikte Husilerin ve terör gruplarının darbesine karşı mücadele çabaları da görüşüldü” dedi.
Gelecek döneme dair iyimserliğini dile getiren Nizar Heysem, “Suudi Arabistan, koalisyon liderliğini üstlendiği ve Riyad Anlaşması’nın uygulanmasına önem verdiği sürece her zaman iyimser olacağız” şeklinde konuştu.
Öte yandan Avrupa Birliği (AB), resmi bir açıklama yaparak Yemen hükümetinin Aden’e geri dönüşünden duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Açıklamada, durum, önemli bir gelişme ve Riyad Anlaşması’nın uygulanmasının ilk adımı olarak nitelendirildi. Yapılan yazılı açıklamada, Yemen hükümetinin Aden’deki varlığının önemli bir gelişme olduğu belirtilirken, Aden’e geri dönüşün, Yemen hükümeti ve Güney Geçiş Konseyi arasında imzalanan Riyad Anlaşması’nın uygulanmasının ilk adımını temsil ettiği vurgulandı.
AB sözcüsü aracılığıyla yapılan açıklamada, AB’nin ilgili tüm taraflardan, “anlaşma maddelerine uymalarını, anlaşmanın sorunsuz şekilde ve vaktinde uygulanmasını sağlamak için içtenlikte işbirliği yapmasını” beklediğine dikkat çekildi.
“Anlaşmanın tam olarak uygulanması, Birleşmiş Milletler (BM) himayesinde çatışmaya kapsamlı bir siyasi uzlaşı yolunu açmaktadır” ifadelerine yer verilen açıklamada, AB’nin Yemen ile ikili işbirliğini güçlendirmeyi sürdüreceği ve bu hususta BM Yemen Özel Temsilcisine tam destek vereceği vurgulandı.



Meşal: Hamas silahlarını bırakmayacak ve Gazze’de yabancı yönetimi kabul etmeyecek

Hamas liderlerinden Halid Meşal (Arşiv – Reuters)
Hamas liderlerinden Halid Meşal (Arşiv – Reuters)
TT

Meşal: Hamas silahlarını bırakmayacak ve Gazze’de yabancı yönetimi kabul etmeyecek

Hamas liderlerinden Halid Meşal (Arşiv – Reuters)
Hamas liderlerinden Halid Meşal (Arşiv – Reuters)

Hamas liderlerinden Halid Meşal bugün yaptığı açıklamada, Hamas’ın silahlarını bırakmayacağını ve Gazze Şeridi’nde ‘yabancı bir yönetimi’ kabul etmeyeceğini söyledi. Açıklama, ateşkes anlaşmasının, Hamas’ın silahsızlandırılmasını ve Gazze Şeridi’nin yönetimi için uluslararası bir komite kurulmasını öngören ikinci aşamasının başlamasının ardından geldi.

Hamas’ın yurt dışı sorumlusu ve eski Siyasi Büro Başkanı Meşal, 17. El Cezire Forumu’nda yaptığı konuşmada, “Direnişi, direnişin silahını ve direnişi gerçekleştirenleri suç saymak kabul edilemez” dedi.

Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığına göre Meşal, “İşgal olduğu sürece direniş vardır. Direniş, işgal altındaki halkların bir hakkıdır; uluslararası hukukun, semavi dinlerin ve milletlerin hafızasının bir parçasıdır ve onunla gurur duyulur” ifadelerini kullandı.

İsrail ile Hamas arasında varılan ateşkes anlaşması, yıkıcı bir savaşın ardından, 10 Ekim’de yürürlüğe girdi. Anlaşma, Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi tarafından da desteklenen bir ABD planına dayanıyor.

Anlaşmanın ilk aşaması, 7 Ekim 2023’ten bu yana Gazze Şeridi’nde tutulan rehineler ile İsrail hapishanelerindeki Filistinli mahkûmların takasını, çatışmaların durdurulmasını, İsrail’in Filistin topraklarındaki yerleşim alanlarından çekilmesini ve Gazze Şeridi’ne insani yardımların girişini öngörüyordu.

İkinci aşama ise 26 Ocak’ta Gazze Şeridi’nde son İsrailli rehinenin cansız bedeninin bulunmasının ardından başladı. Bu aşama, Hamas’ın silahsızlandırılmasını, Gazze Şeridi’nin yaklaşık yarısını kontrol eden İsrail ordusunun kademeli olarak çekilmesini ve Gazze’nin güvenliğinin sağlanmasına ve Filistinli polis birimlerinin eğitilmesine yardımcı olmayı amaçlayan uluslararası bir istikrar gücünün konuşlandırılmasını içeriyor.

Plan kapsamında, Gazze Şeridi’nin yönetimini denetlemek üzere ABD Başkanı Donald Trump’ın başkanlığında, çeşitli ülkelerden isimlerin yer aldığı Barış Konseyi oluşturuldu. Ayrıca, Gazze Şeridi’nin günlük işlerini yürütmek üzere Filistinli teknokratlardan oluşan bir komitenin kurulması öngörüldü.

Meşal, Barış Konseyi’ne Gazze Şeridi’nin yeniden inşasını ve yaklaşık 2 milyon 200 bin nüfuslu bölgeye insani yardımların akışını mümkün kılacak ‘dengeli bir yaklaşım’ benimseme çağrısında bulundu. Meşal, aynı zamanda Hamas’ın Filistin topraklarında herhangi bir yabancı yönetimi kabul etmeyeceğini yineledi.

Meşal sözlerini şöyle sürdürdü: “Ulusal sabitelerimize bağlıyız; vesayet mantığını, dış müdahaleyi ve manda yönetimini kabul etmiyoruz… Filistinlileri Filistinliler yönetir. Gazze, Gazze halkınındır; Filistin, Filistinlilerindir. Yabancı bir yönetimi kabul etmeyeceğiz.”

Meşal’e göre bu sorumluluk yalnızca Hamas’a değil, ‘tüm canlı unsurlarıyla Filistin halkının liderliğine’ aittir.

İsrail ve ABD, Hamas’ın silahsızlandırılması ve Gazze Şeridi’nin askerden arındırılmış bir bölge haline getirilmesi talebini sürdürüyor. Hamas ise silahlarını gelecekte kurulabilecek bir Filistin yönetimine devretme ihtimalinden söz ediyor.

İsrailli yetkililer, Hamas’ın Gazze Şeridi’nde yaklaşık 20 bin savaşçıya sahip olduğunu ve hareketin elinde yaklaşık 60 bin kalaşnikof tüfek bulunduğunu öne sürüyor.

Ateşkes anlaşmasında öngörülen uluslararası gücü hangi ülkelerin oluşturacağı ise henüz netlik kazanmış değil.


Libya’da Yüksek Yargı Konseyi, Anayasa Mahkemesi kararlarına karşı muhalefetini artırıyor

BM destekli Libya Yapısal Diyalogunun yönetişim ayağının sonuçlandırıldığı toplantıdan bir kare (UNSMIL)
BM destekli Libya Yapısal Diyalogunun yönetişim ayağının sonuçlandırıldığı toplantıdan bir kare (UNSMIL)
TT

Libya’da Yüksek Yargı Konseyi, Anayasa Mahkemesi kararlarına karşı muhalefetini artırıyor

BM destekli Libya Yapısal Diyalogunun yönetişim ayağının sonuçlandırıldığı toplantıdan bir kare (UNSMIL)
BM destekli Libya Yapısal Diyalogunun yönetişim ayağının sonuçlandırıldığı toplantıdan bir kare (UNSMIL)

Libya Yüksek Yargı Konseyi, Trablus'taki Yüksek Mahkeme Anayasa Dairesi'nin kararlarına karşı tavrını katılaştırarak, ‘yargıyı siyasallaştırma girişimlerine’ karşı sert bir uyarıda bulundu. Konsey, ‘bu hassas aşamada yargıya müdahale etme’ konusunda sert bir uyarıda bulundu. Ülke, yargıya da neredeyse ulaşan kronik siyasi ve askeri bölünmelerden mustarip durumda.

Yüksek Yargı Konseyi’nin bu tutumu, Anayasa Mahkemesi'nin Temsilciler Meclisi tarafından çıkarılan ve Yargı Sistemi Kanunu'nda değişiklikler içeren iki kanunu geçersiz kılma kararının ardından daha da belirginleşti. Bu durum, mevcut Yargı Yüksek Konseyi’nin kurulduğu anayasal dayanağın ortadan kalktığı ve bu kanundan kaynaklanan statüsünü kaybettiği anlamına geliyor. Dolayısıyla, önceki hükümlere uygun olarak yeniden oluşturulması gerekiyor.

Yüksek Yargı Konseyi tarafından cuma akşamı yapılan açıklamada ‘anayasal çevreden’ doğrudan bahsedilmeden yargı alanında yaşananlara, özellikle de bazılarının, kurumu zararlı bir kurum ile değiştirmek için anayasal olarak ilgili olduğunu düşündükleri araçları kullanarak yargının birliğini ve bağımsızlığını zayıflatma girişimlerine ilişkin duyulan üzüntü ifade edildi.

Konsey, bu kişilerin amacının, diğer tüm yetkileri elinden almak suretiyle, yalnızca siyasi ve dar bir kişisel çıkar olarak nitelendirilebilecek hedefleri gerçekleştirmek olduğunu değerlendirdi.

Yargının birliğini korumak, sorumlu davranmak ve ülkenin yararına hizmet etmek için, sonuçsuz kalacak bir fiili durum dayatmaya çalışanların devam eden uzlaşmaz tavırları karşısında bir süre en yüksek disiplin seviyesini uyguladığını da ekleyen Konsey, ülkenin tarihinde hassas ve tehlikeli bir dönemde, birliğin her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyulduğu bir zamanda yargıya müdahale etme girişimlerine işaret etti.

fdbfb
Libya Temsilciler Meclisi'nin önceki bir oturumundan bir kare (Libya Temsilciler Meclisi)

Bu gerginlik, Temsilciler Meclisi ile (yargı otoritesini oluşturan üç sütundan biri olan) Devlet Konseyi arasındaki hukuki ve siyasi çatışmanın bir parçası olarak görülüyor. Bu çatışma, siyaset koridorlarından yargının kalbine taşınırken Temsilciler Meclisi, bazı yasal değişikliklerle Yüksek Yargı Konseyi'ni yeniden yapılandırarak yargı üzerinde daha fazla etki sahibi olmaya çalışıyor. Devlet Konseyi bu hamleyi yargının ‘siyasileştirilmesi’ olarak değerlendirdi.

Bu turda, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri'nin Libya Özel Temsilcisi ve Libya'daki BM Destek Misyonu (UNSMIL) Başkanı Hanna Serwaa Tetteh, bu diyaloğun yeni bir hükümet seçmek için bir organ olmaktan ziyade, Libyalıların kendi ülkelerinin geleceği için kendileri tarafından formüle edilen pratik çözümler geliştirmek amacıyla yürütülen bir ‘Libyalılar arası’ süreç olduğunu teyit etti.

Seçim çerçevesine ilişkin görüşmeler de “6+6” komitesinin kuralları ve danışma komitesinin tavsiyeleri temelinde, mevcut farklılıkların altında yatan garantileri ve siyasi endişeleri anlamaya odaklanarak yürütüldü.

Katılımcı üyeler ise, görüşmelerin genel ilkelerden usul ayrıntılarına doğru ilerlediğini belirttiler. Komisyon Yönetim Kurulu'ndaki boş koltuk krizinin çözülmesinin, gelecekteki seçimlere olan güveni güçlendirmek ve seçimlerin itiraz edilmesini veya kesintiye uğramasını önlemek için temel bir unsur olduğunu vurguladılar.

ert6y
Önceki belediye seçim kampanyasından (Komisyon Yönetim Kurulu)

Turun sonunda üyeler, Berlin Süreci Siyasi Çalışma Grubu'nun büyükelçilerine ve temsilcilerine ana önerilerini sundular. Büyükelçiler ve temsilciler, sürecin mart ayında yeniden başlaması ve uzun vadeli istikrarı sağlayacak ulusal bir vizyon etrafında uzlaşma sağlanmaya devam edilmesi koşuluyla, UNSMIL tarafından kolaylaştırılan yol haritasına destek verdiklerini teyit ettiler.

Yapılandırılmış diyalogun yeni hükümetin seçimi konusunda kararlar alan bir organ olmadığını yineleyen USNMIL, devlet kurumlarını güçlendirmek amacıyla, seçimlere elverişli bir ortam yaratmak ve yönetişim, ekonomi ve güvenlik alanlarındaki en acil sorunları ele almak için pratik önerileri incelemekle ilgilendiğini belirtti. UNSMIL, bunun uzun vadeli çatışmanın nedenlerini ele almak için politika ve yasama önerilerini inceleyerek ve geliştirerek başarılacağının altını çizdi. Ayrıca, yapılandırılmış diyalogun istikrarın önünü açacak ulusal bir vizyon üzerinde uzlaşma sağlamayı amaçlayacağına da dikkati çekti.

Bu gelişme, cumartesi günü Tacura, Sayad ve el-Hashan belediyelerinde ve Tobruk'taki bir oy verme merkezinde, düzenli ve sakin bir atmosferde belediye meclisi seçimleri için oy kullanma işleminin başlamasıyla eş zamanlı gerçekleşti. Komisyon Yönetim Kurulu’nun ana operasyon odası, oy verme sürecinin disiplinli ve organize bir ortamda, önemli bir engel olmadan plana göre ilerlediğini belirtti.

Komisyon, 93 sandık merkezinden oluşan 43 merkezin tamamının açık olduğunu doğruladı. Bu tur, şeffaflığı artırmak ve her türlü sahtekarlık girişimini önlemek amacıyla Tacura belediyesinde elektronik doğrulama teknolojisi (parmak izi) kullanıldı.

u78ı9o
Huri, cumartesi günü belediye seçimlerinde bir oy verme merkezini ziyaret ederken (UNSMIL)

Öte yandan UNSMIL, sorumlu yerel yönetimin kurulmasına katkıda bulunmak için tüm kayıtlı seçmenleri oy kullanmaya çağırırken, misyonun başkan yardımcısı Stephanie Huri, Tacura'daki oy verme merkezlerini ziyaret ederek oy verme sürecini ve elektronik seçmen doğrulama sisteminin kullanımını yerinde gözlemledi.

Bu seçimler, oy vermeyi geciktiren bazı teknik ve hukuki engellerin aşılmasının ardından, Komisyonun ülke çapında belediye meclislerini seçme planını çerçevesinde gerçekleşirken söz konusu plan, son iki yılda uygulanan ve nihai sonuçların kabul edilmesi ve seçilmiş meclislerin oluşturulmasıyla sonuçlanan önceki aşamaların başarısının bir uzantısı olarak değerlendiriliyor.


Kasım, Hizbullah üzerindeki kontrolünü sıkılaştırıyor

Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)
Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)
TT

Kasım, Hizbullah üzerindeki kontrolünü sıkılaştırıyor

Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)
Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)

Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım, örgütün idari kurumları üzerindeki kontrolünü sıkılaştırmaya çalışıyor. Bu yüzden söz konusu kurumlara, eski Genel Sekreter Hasan Nasrallah'ın liderliği döneminde marjinalleştirilen yakın arkadaşları ve din adamı olmayan politikacıları getirdi.

Şarku’l Avsat’a konuşan kaynaklara göre yapılan en önemli değişiklikler arasında, eski bakan ve milletvekili Muhammed Fneyş’in Hizbullah’ın ‘hükümeti’ olarak kabul edilen yürütme organının başına geçmesi, milletvekili ve parlamento grubu başkanı Muhammed Raad'ın ise genel sekreter yardımcılığına atanmasının bekleniyor.

Kaynaklar, Kasım'ın, daha önce partinin yürütme organının sorumluluğunda olan ayrıntılara girmeden liderliği elinde tutan genel sekreterlik ile örgütün tüm kurumlarını birbirine bağlayarak Hizbullah’ı kontrol etmeye çalıştığına işaret etti.

Öte yandan, Başbakan Nevaf Selam, çok sayıda kişinin İsrail'in tekrarlanan saldırılarının ardından halen yeniden inşa edilmesini beklediği güney bölgesine tarihi bir ziyaret başlattı. Başbakan Selam'ın, Hizbullah tarafından kendisine karşı başlatılan ihanet kampanyasına rağmen tüm köylerde sıcak bir şekilde karşılanması dikkati çekti.