​Sisi: Dini söylemin yenilenmesi konusundaki başarısızlık meydanı din tüccarlarına bırakmaktır

Altı: El-Ezher tarafından düzenlenen Uluslararası İslam Düşüncesinde Yenilenme Konferansı (Şarku'l Avsat)
Altı: El-Ezher tarafından düzenlenen Uluslararası İslam Düşüncesinde Yenilenme Konferansı (Şarku'l Avsat)
TT

​Sisi: Dini söylemin yenilenmesi konusundaki başarısızlık meydanı din tüccarlarına bırakmaktır

Altı: El-Ezher tarafından düzenlenen Uluslararası İslam Düşüncesinde Yenilenme Konferansı (Şarku'l Avsat)
Altı: El-Ezher tarafından düzenlenen Uluslararası İslam Düşüncesinde Yenilenme Konferansı (Şarku'l Avsat)

El-Ezher, Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi adına Uluslararası İslam Düşüncesinde Yenilenme Konferansı düzenledi. Konferansta yapılan konuşmada şu ifadelere yer verildi:
“Dini söylemi yenilemedeki tembellik veya başarısızlık, meydanı gençlerin aklını çelerek onlara cinayet, yağma, hırsızlık ve gasp gibi eylemleri cazip gösteren din tüccarı ve sahte alimlere bırakmak anlamına gelir. Hoşgörülü şeriat kurallarını çarpıtarak anlatan bu kişiler, Kur'an-ı Kerim’i yanlış yorumlayıp aktarıyorlar. Sünnet hakkında yalan yanlış bilgiler pazarlıyorlar.”
Sisi adına konuşma yapan Dr. Mustafa Medbuli “Başta Ezher olmak üzere dini kurumlar birkaç yıldır dini söylemin yenilenmesi konusuna büyük önem verme çağrısında bulunuyor” dedi.
41 Arap ve İslam ülkesinden alimlerin katıldığı konferansta Mısır Cumhurbaşkanı adına gerçekleştirilen konuşmada, dini söylemi yenilemenin önemi vurgulandı.
Sisi, konferansın sonuçlarının, İslam ve Arap aleminin karşılaştığı terörizm ve radikalizm sorunu ile mücadele edebilmesi gerektiğine dikkat çekti. Bunun, tedavi edilmediği takdirde istikrar ve inşa umutlarını yok eden bir veba olduğuna işarette bulunan Sisi, ilerleme ve refahın da önüne geçeceğinin altını çizdi. Talep edilen yenilemenin dinin temellerinin ya da inancın yenilenmesi değil, muamelât fıkhında (sosyal hayatla ilgili hükümlerde) güncelleme yapılması olduğunu vurguladı. 
Suudi Arabistan Din İşleri, İrşad ve Davet Bakanı Dr. Abdullatif bin Abdulaziz bin Abdurrahman Al Şeyh, Arap Birliği Genel Sekreteri Ahmed Ebu’l Gayt gibi Arap ve İslam dünyasının önde gelen isimlerinin katıldığı konferans dün Kahire’de başlamıştı. Konferans oturumlarının bugün de devam etmesi bekleniyor.
Sisi, 2017 yılında yaptığı bir konuşmada dini söylemin yenilenmesinin Mısır halkı ve İslam ümmeti için bir ölüm kalım meselesi olduğuna dikkat çekmişti. 2018 yılının kasım ayında da radikal görüşler karşısında dini söylemi yenileme çabaları konusunda somut adımlar atmanın gerekliliğine vurgu yapmıştı.
Ezher Şeyhi Dr. Ahmed et-Tayyib yaptığı konuşmada şunları söyledi:
“İslam düşüncesinde veya dini söylemde yenileme, geniş ve kapsamlı bir konudur. Son zamanlarda bilen ve bilmeyen herkesin gazete köşeleri ve uydu yayınlarında tüketim konusu haline getirdiği kapalı ve belirsiz bir kavram haline geldi. Tüm insanlığa fayda sağlayan, yaşayan bir din olarak İslam'ın hayatta kalması ve yenilenmesi arasındaki ilişki, uyum ilişkisidir. Bu bir paranın iki yüzü gibi çift taraflı bir ilişkidir. Merkezi reform hareketi, ümmetin talep ettiği yenileme görevine layık olan tek harekettir. Demek istediğim; dini çarpıtmayan ve ortadan kaldırmayan bir yenilemedir. Aksine bu yenilemenin dinin hazinelerinden yararlanması, rehberliği ile yolunu aydınlatması ve şer’i hükümlere uymayanı bir tarafa bırakması bekleniyor. İctihâd kapısının kapanmasına ve modern çağımızda yenilenme hareketinin askıya alınmasına neden olan meseleler, bu sorumluluğu gençliğimize ve milletimize aktarma konusundaki ciddiyet eksikliğini ortaya koyuyor. Herkes, eğitim ve rehberlik düzeyinde yayılan dini fanatizm olgusu karşısında sessiz kaldı. Bu radikalizm çağrıları İslam'ı yansıtmıyor. Ancak önemli derecede maddi ve manevi destek alıyor. Buna ek olarak Müslümanlar için önemli sembollerin imajını çarpıtma, İslam’ın adını lekeleme, mirası ile alay etmeye adanmış olan Batılılaşma ve Modernite Tugayları ortaya çıkıyor. Birçok Müslüman genç şimdi bir diğerini reddeden nefret ve hoşgörüsüzlük akımını seçmeye başladı. Bu boşluk medeniyetin intiharı anlamına geliyor. Konferansın ana teması yenilik kavramları, çerçeveleri, mekanizmaları, kavram yanılgılarının ortadan kaldırılması, kadın ve aile sorunları ve İslami düşüncenin yenilenmesinde uluslararası, dini ve akademik kurumların rolü üzerine odaklanıyor.”
Suudi Arabistan Din İşleri, İrşad ve Davet Bakanı Dr. Abdullatif bin Abdulaziz bin Abdurrahman Al Şeyh de konuşmasında şu ifadeleri kullandı:
“Konferans, ümmetimizin, bölgenin güvenliği, eyaletlerinin istikrarı ve halklarının bir arada yaşaması konusunda etkisi olan büyük zorluklarla karşı karşıya kaldığı önemli bir zamanda gerçekleştiriliyor. Dini söylemin yenilenmesi, İslami söz ve filler üretilmesi değildir. Müslüman alimler, ictihâd konusuna gereken önemi halen vermiyor. Buna odaklanmamız gerek. Çünkü içtihat değişkenler ve deliller ışığında gerçekleştiriliyor.”
Bahreyn İslami İşler Yüksek Kurulu Başkanı eş-Şeyh Abdurrahman Al Halife de konferansta yaptığı konuşmada yenilemenin İslam dininin özelliklerinden biri olduğuna dikkat çekti. Allahu Teala’nın her zamana ve mekana uygun olarak gönderdiği bu dinin temellerinden birinin yenilenme olduğunu söyledi.
Endonezya Alimler Konseyi Danışma Kurulu Başkanı Dr. Muhammed Din Şemseddin "Mevcut dini temsil kurumları, dini gelecek nesillere aktarmayı sağlayan reformlar konusunda kendileri ve gelecek nesillere karşı büyük bir sorumluluk taşıyorlar” ifadesini kullandı.



İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
TT

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı faaliyet gösteren 5 Filistinli milis grubun oluşturulmasıyla övünürken, iktidardaki sağ çevreler bu grupların rolü konusunda uyarılarda bulunuyor. Sağcı çevreler, bu tür yapılanmaların en iyi ihtimalle para hırsıyla hareket ettiğini, daha fazla ödeme yapan bir taraf bulmaları hâlinde İsrail’e karşı da dönebilecekleri görüşünü dile getiriyor.

Ordu bu eleştirilere verdiği yanıtta, söz konusu güçlerin yakından izlendiğini ve dikkatli davranıldığını vurguladı. Açıklamada, bu milislerin bugün “sarı hat” olarak adlandırılan bölgede Hamas hücrelerine karşı görevler yürüttüğü, bu görevlerin İsrail ordusu tarafından yapılması hâlinde askerlerin hayatının ciddi risk altına gireceği ifade edildi.

Ordu, bu grupların Hamas’a yönelik suikastlar gerçekleştirdiğini ve onları kamuoyu önünde küçük düşürdüğünü ileri sürdü.

Ancak sağ kanat bu değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor. Bu milislerin kişisel çıkarlara, aşiretler arası çatışmalara ve suç çeteleri arasındaki rekabete dayandığını savunan sağcılar, bu yapılarla güvenli ilişkiler kurulamayacağını belirtiyor.

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

İsrailli kaynaklara göre Gazze’de hâlihazırda faaliyet gösteren 5 silahlı milis grubu bulunuyor: İlki kuzeyde Beyt Lahiya bölgesinde ve Eşref el-Mansi tarafından yönetiliyor. İkincisi Gazze kentinin kuzeyindeki Şucaiyye Mahallesi yakınlarında, lideri Rami Adnan Halis. Üçüncüsü orta kesimde Deyr el-Belah civarında ve Şevki Ebu Nasira tarafından yönetiliyor. Dördüncüsü Han Yunus’ta, lideri Husam el-Esdal. Beşinci milis ise Refah’ta faaliyet gösteriyordu ve Yasir Ebu Şebab tarafından yönetiliyordu; Şebab’ın öldürülmesinin ardından yerini Gassan ed-Dehini aldı. Gazze’de son dönemde ed-Dehini’nin bir suikast girişiminde yaralandığına dair söylentiler yayıldı.

Yediot Aharonot gazetesine konuşan güvenlik kaynakları, kuzey ve güneyde faaliyet gösteren milislerin aşiretlere dayandığını ve suç geçmişi olan kişiler tarafından kontrol edildiğini belirtirken, orta kesimdeki iki grubun liderlerinin geçmişte Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile bağlantılı isimler olduğunu belirtti. Bu nedenle söz konusu iki grubun ulusal saiklerle hareket ediyor olabileceği ve İsrail ordusunun aslında Filistin çıkarları doğrultusunda kullanılıyor olabileceği ihtimali dile getirildi.

Gazete, İsrail çevrelerinde bu silahların kontrolden çıkabileceği ve ister milis liderlerinin elinden çıksın isterse bölgedeki diğer tarafların eline geçsinler, işgal ordusuna karşı kullanılmaları olasılığı konusunda endişeler olduğunu belirtti.

Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)

Gazete ayrıca, işgal ile iş birliği yapan Gassan ed-Dehini’nin yayımladığı ve Hamas ile direniş güçlerini tehdit ettiği videoya da değindi. Videoda ed-Dehini’nin, Refah’ta İsrail hava desteği altında esir alınan Kassam Tugayları saha komutanı Edhem el-Aker’e hakaret ettiği görülüyor. Videoda ed-Dehini’nin, Gazze’de daha önce bulunmayan kamuflajlı askeri üniforma ve kurşun geçirmez yelek giydiği, nadir ve pahalı bir sigara içtiği, arka planda ise modern “pick-up” araçların ve yakın mesafede İsrail askeri mevzisi olduğu tahmin edilen bir binanın yer aldığı ifade edildi.

Öte yandan, CNN ve Wall Street Journal, İsrail kaynaklarına atıfta bulunarak, İsrail’in bu milisleri çok sayıda tüfek ve mühimmatla silahlandırdığını yazdı. Bu durum, Oslo Anlaşmaları döneminde İsrail’in Filistin Yönetimi’ne silah edinme izni vermesini ve sağ kesimin o dönemde dile getirdiği “Onlara silah vermeyin” sloganını hatırlattı.

Wall Street Journal, yedek subaylara dayandırdığı haberinde, İsrail’in Hamas’a karşı faaliyet gösteren bu milislere yaptığı yatırımları artırdığını, askeri teçhizat sağladığını, üyelerini İsrail’deki hastanelerde tedavi ettirdiğini ve ailelerine destek verdiğini belirtti. Gazete, bu kişilerin bazılarının Filistin Yönetimi ile bağlantılı olduğunu, özellikle Refah’taki bazı unsurların ise suç kayıtlarının bulunduğunu yazdı.

Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)

Haberde, İsrail’in bu gruplara yakıt, gıda, araç, hatta sigara sağladığı; onları İsrail askerlerine yakın “sarı hat” bölgesinde konuşlandırmaya yardımcı olduğu ve bu desteğin maliyetinin İsrail güvenlik bütçesinden on milyonlarca şekele ulaşabileceği ifade edildi.

Şarku’l Avsat’ın Yediot Aharonot'tan aktardığına göre İsrail güvenlik kurumları içinde bu milislerin desteklenmesi konusunda görüş ayrılığı bulunuyor. Destekleyenler, bu yaklaşımın Hamas’a karşı taktiksel fayda sağladığını ve askerler üzerindeki riski azalttığını savunurken; karşı çıkanlar, silahların başka ellere geçmesi ya da bazı unsurların Filistin toplumuna yeniden entegre olabilmek için İsrail’e karşı dönmesi ihtimaline dikkat çekiyorlar.

Gazete, bu milislerin Hamas ve askeri kanadıyla baş edebilecek birleşik örgütsel yapıya sahip olmadığını, fiilen sadece İsrail ordusu ve Şin Bet’in denetimi altında hareket ettiklerini vurguladı.

Sonuç bölümünde Yediot Aharonot, bu grupların kısa vadeli taktik çözüm sunabileceğini, özellikle geniş çaplı yıkım operasyonları öncesinde Hamas mensuplarını tünellerde veya enkaz altında aramak için kullanılabileceğini belirtti. Ancak, örgütsel çatıdan yoksun bu yapıların Hamas’ın yerine geçme şansının bulunmadığını, Hamas’ın ateşkes sürecinde gücünü yeniden toparladığını ve kontrolünü pekiştirdiğini kaydetti.

Gazeteye konuşan sağcı bir siyasi kaynak, bu milislerin İsrail’e Lübnan Savaşı’nı hatırlattığını belirtti. O dönemde İsrail’in Filistin Kurtuluş Örgütü’ne ve daha sonra Hizbullah’a karşı Lübnanlı milisleri devreye soktuğunu hatırlatan kaynak, bu milislerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında katliamlar gerçekleştirdiğini ve bunun sorumluluğunun İsrail’e yüklendiğini belirtti. Bu nedenle aşırıya kaçılmaması ve bu tür gruplara bel bağlanmaması gerektiğini vurguladı.


Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan yaptığı açıklamada, devletin barışı veya ateşkesi reddetmediğini, ancak ateşkesin "düşmanı yeniden güçlendirmek için bir fırsat" olmaması gerektiğini söyleyerek, Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) atıfta bulundu.

Egemenlik Konseyi tarafından dün yayınlanan açıklamada belirtildiği üzere, Burhan Cezire Eyaleti'ne yaptığı ziyarette, "silahlarını bırakıp barış yolunu benimseyen herkesi memnuniyetle karşıladığını" ifade etti. Ayrıca, "ülkeye ve orduya karşı kışkırtıcılık yapanların hesap vereceğini" vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan'daki savaşı sona erdirmek için yoğun çaba sarf ettiğini ve buna çok yaklaştığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan ordusu ile HDK arasındaki savaş, sivil yönetime geçiş için seçimlere yol açması beklenen geçiş döneminde yaşanan iktidar mücadelesinin ardından 2023 Nisan ayının ortalarında patlak verdi.


Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
TT

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)

Sudan Doktorlar Ağı'na göre Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK yerinden edilmiş insanları taşıyan bir araca saldırısı sonucu, aralarında sekiz 8 çocuğun ve birkaç kadının da bulunduğu 24 kişi hayatını kaybetti.

Ağ, aracın Güney Kurdufan eyaletinden kaçan yerinden edilmiş insanları taşıdığını ve el-Rahad şehrine geldiğinde hedef alındığını, bunun sonucunda ikisi bebek olmak üzere 24 kişinin öldüğünü ve çok sayıda kişinin de tedavi için şehrin hastanelerine kaldırıldığını belirtti.

Doktorlar Ağı, bölgenin ciddi tıbbi kaynak sıkıntısı çektiği, bu durumun yaralı ve yerinden edilmiş kişilerin acılarını daha da artırdığı son derece karmaşık sağlık ve insani koşullar altında saldırının gerçekleştiğini ifade etti.