Trump’ın danışmanı: DEAŞ bitince Irak’tan çekileceğiz

Bağdat’ın güneybatısında yer alan Besmaye Üssü’nde Iraklı askerler ile ABD askerleri eğitim yapıyor (Arşiv – AP)

ABD Başkanı Donald Trump’ın danışmanı Gabriel Soma, Irak’taki ABD güçlerinin varlığıının geçici olduğunu belirterek, ABD’nin çekilmesi, DEAŞIn bitmesine bağlı oluğunu ifade etti.
Gabriel Soma, yaptığı açıklamada, “ABD Başkanı Donald Trump daima ‘Irak’tan çıkacağız’ diyor. Trump, ABD güçlerinin Irak ve aynı şekilde Suriye’den çekilmesini arzuluyor. Irak’taki varlığımız geçidir. DEAŞ’ın bitmesiyle birlikte çekileceğiz. ABD güçleri 12 üste bulunuyordu, şu anda 9’undan çekildi ve sadece 3 üste bulunuyor. Şu an Irak’ın güvenliğini tehdit eden DEAŞ ve İran’ın büyük etkisidir. DEAŞ savaşçılarının sayısı 10 bin civarında ve (DEAŞ unsurlarının) büyük kısmı Irak’ta bulunuyor ve bazı kişiler onlarla dayanışma halinde” ifadelerini kullandı.
Soma’nın açıklaması, ABD-Irak diyaloğunun ilk turundan bir gün sonra geldi. ABD tarafı görüşmelerden sonra Irak’tan çekilmeyi istediklerini duyurdu ancak çekilmeyle ilgili herhangi bir takvim açıklamadı.
Iraklı çevrelerin çoğu, diyaloğun birinci turunda ABD’nin ağzından çekilme kararının alınabilmesini başarılı bir gelişme olarak değerlendiriyor. Fakat çekilme detaylarının Temmuz veya Ağustos ayında yapılması beklenen müzakerelere bırakılması, Trump’ın danışmanı Soma’nın da çekilme ile DEAŞ’ın bitmesi ve İran’ın etkisini azaltma arasında bağlantı kurması, ABD’nin çekilmeyle ilgili ne derece ciddi olduğu hususunda şüphe uyandırıyor.
Iraklı birçok taraf, 2008’de Washington ile Bağdat yönetimleri arasında imzalanan Stratejik Çerçeve Anlaşması’nın gözden geçirilmesi de dahil ABD ile ortak çıkarlar temelinde dengeli ilişkiler kurulmasını talep ediyor. Ancak söz konusu taraflar, ABD’nin başka konulardaki gelişmeler ile çekilme arasında bağlantı kurmasına dikkat çekerek, Washington’un ABD güçlerini çekme ciddiyetine şüpheyle yaklaşıyor.
Fetih Koalisyonu çatısı altında bulunan Bedir Bloğu, ABD ve Irak’ın yürüttüğü stratejik diyaloğun iki taraf arasındaki ortak çıkarların garanti altına alınmasında önem arz ettiğini vurguladı.
Bedir Sözcüsü Velid es-Sehlani, yaptığı açıklamada, “İşgalci (ABD) daha önceki hükümetin (İbadi hükümeti) talebi ve bizim isteğimiz doğrultusunda bir önceki hükümet (Abdulmehdi hükümeti) ile yoruma açık olmayan meclis kararı üzerine geldi. Diyalog, politik kibarlıklardan uzak ve iki taraf arasındaki ortak çıkarlar temelinde yükselmelidir. ABD, güvenlik durumlarını kullanarak Irak topraklarındaki güçlerini Meclis’in onayı olmadan artırdı” ifadelerini kullandı.
Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Meclisi’ne bağlı Koordinasyon ve İzleme Dairesi yetkilisi Abdulhakim Hisro, ABD-Irak diyaloğunun iki taraf arasındaki ilişkilerin gidişatını yeniden tayin etme açısında önemli ve iyi bir adım olduğunu söyledi.
Hisro, açıklamasında şu ifadeleri kullandı;
- Irak, 2003’ten bu yana bölgesel ve uluslararası toplumdaki doğal konumuna yeniden dönmek için gerçekten birçok aşamadan geçti. Özelde Irak’ın genelde bölgenin içinden geçtiği krizler ve bölgesel dönüşümlerde yaşanan değişim meselesi, uluslararası ilişkilerde ve hatta müttefiklerle olan ilişkilerde bir kafa karışıklığına yol açtı. Bu durum, bütün taraflar ile bütün devletlerle olan ilişkilerin gidişatını yeniden düzenlemek için hükümetin ABD ile diyalog başlatmasını gerektirdi. Bu diyalog, ister küresel ve bölgesel düzeyde isterse Irak düzeyinde olsun ekonomi, kalkınma, istikrar ve terörle mücadeleye ilişkin gayretlere, ortak hedef ve çıkarlara ve karşılıklı ilişkiler göz önüne alınarak yürütülmelidir.
- Nitekim koronavirüs salgınının bir sonucu olarak dünyadaki tüm ülkeler ve küresel sistem, insanlığın dikkatlerinin bir noktada birleşmesiyle birlikte, ekonomi, idari ve siyasi altyapıda yeniden yapılandırmaya gitti.
-Irak için doğru olan yol, ABD ile kültürel ve ekonomik ilişkilerin geliştirilmesidir. Özellikle ekonominin çeşitlendirilmesi ve ana kaynak olarak petrole yaslanılmaması gereken şu aşamada arzu edilen reformların yapılması ve ekonomik altyapının yeniden yapılandırılması için (ABD’li) danışmanlar hükümetin yanında yer almalıdır. Ekonomiyi ve bütün sektörleri yönlendiren, serbest ekonomiye ve hukuki destekle birlikte güçlü özel sektöre dayanan bir kurumsal devlet olmalıdır. Bu da (Başbakan Mustafa) Kazimi’nin isteğidir. Kazimi’nin ABD ve gelişmiş ülkelerin işbirliğine ihtiyacı var.
Gelecek Çalışmaları İçin Vizyon Merkezi Başkanı Hüseyin Allavi, Şarku’l Avsat’a verdiği demeçte, “Kazimi tarafından oluşturulan ve doğrudan gözetimi altında olan ekibin yönettiği diyalogda sağduyu ve dinginlik öne çıkıyor. Bu da agresif söylemin ve silah gücünün sağlayamadığı sonuçları getirdi” değerlendirmesinde bulundu.
Allavi, “Irak, çekilme meselesini halletti. Irak hükümeti, Meclis’in yabancı güçlerin çekilmesine ilişkin aldığı yürütme kararını tanıdı ve Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla bunu ilan etti. Irak Ortak Operasyonlar Merkezi ile tam anlaşma yapılmasının ardından önümüzdeki aylarda (ABD) güçlerin azaltılması bekleniyor. Bölgedeki terör tehdidinin devam etmesi nedeniyle güvenlik-askeri ilişkilerde işbirliğinin sürmesiyle birlikte ABD-Irak ilişkileri yeni bir ufka doğru yönelecek. Ekonomi alanında güçlü ilişkilerin kurulması ve işbirliği ile koordinasyonun sürmesi gerekiyor” dedi.
Allavi, açıklamasının devamında şu ifadeleri kullandı;
“Sağlık, çevre ve çeşitli alanlarda muhtemel bir işbirliği görebiliriz. Kazimi şu an diyalog yoluyla sivil ortaklığı koruyarak egemenlikle ilgili güvenceler elde etmeye çalışıyor. Böylece yalnızca ABD’den değil bilakis dünyanın her yerinden gelecek yatırımcı topluluğu için en iyi koşulları oluşturmaya çabalıyor. Öte yandan, ulusal yönetimi barış, istikrar ve kalkınmaya doğru güçlendirmeleri için top artık siyasi grupların sahasında bulunuyor.”