Lübnan’da krizler bitmiyor: Koronavirüs salgını önlenemiyor

1 Temmuz’da Beyrut’taki Refik Hariri Uluslararası Havalimanı’na ulaşan bir yolcu (EPA)
1 Temmuz’da Beyrut’taki Refik Hariri Uluslararası Havalimanı’na ulaşan bir yolcu (EPA)
TT

Lübnan’da krizler bitmiyor: Koronavirüs salgını önlenemiyor

1 Temmuz’da Beyrut’taki Refik Hariri Uluslararası Havalimanı’na ulaşan bir yolcu (EPA)
1 Temmuz’da Beyrut’taki Refik Hariri Uluslararası Havalimanı’na ulaşan bir yolcu (EPA)

Lübnan, son iki gün içinde yeni tip koronavirüs (Kovid-19) vaka sayısında ani bir artış kaydederken, son dönemde gözlenen günlük vaka oranındaki istikrar da bozuldu. Sağlık Bakanı Hamad Hasan vaka sayılarındaki artışı gurbetçilerin dönüşüne bağladı.
Lübnan Sağlık Bakanı Hasan yaptığı açıklamada, “Bugün göçmenlerin ülkeye dönüşüyle birlikte yaşadığımız sorun, Lübnan’ın tüm bölgelerine yayılan vakaların kaynağıdır” dedi ve “bu durum gözlemlediğimiz toplumsal farkındalığa da bağlı olmalı” dedi. Ayrıca, “Bir tehlike var, ancak ortak sorumluluk alarak ve herhangi bir kısıtlamaya gidilmeksizin bu tehlikenin hafif ve orta boyutlu olacağını” vurguladı. İçişleri Bakanlığı tarafından koronavirüs salgınının yayılımını sınırlamak için yeni tedbirler alma olasılığına ilişkin bir soruya verdiği yanıtta Hasan, “Yakında, Koronavirüs Salgınıyla Mücadele Ulusal Komitesi toplantısı yapacağız. Saha verilerini, bulaş sayılarını ve hastanelere yatırılan vaka sayılarını değerlendireceğiz” açıklamasında bulundu.
Halk Sağlığı Bakanlığı’na bağlı ekipler dün, Cibâl el-Botm,  Bazûriye ve Sıddîkîn gibi ülkenin güneyindeki birçok belde ve köyde salgından etkilenen kişilerle temasta bulunanlara yönelik olarak “BCR” testleri yaptı. Bu testler, Bazûriye Belediyesi’nin yeni koronavirüs vakaları nedeniyle “kasabanın bir sonraki duyuruya kadar karantinaya alındığını, eczaneler ve gıda kuruluşları hariç olmak üzere şehirdeki tüm ticarethaneler ve işletmelerin kapatıldığını” duyurmasının ardından geldi. Ayrıca ez-Zrariye Belediyesi de dışarıdan gelen bir çocukta koronavirüs testinin pozitif çıktığının izlenmesinin ardından, yarın Sağlık Bakanlığı’yla işbirliği içerisinde düzensiz testler yapılacağını duyurdu. Koronavirüs test sonucu pozitif çıkan çocuğun ev karantinasına alındığı, durumunun Sağlık Bakanlığı’yla birlikte izlendiğini, ayrıca beldede izlenen çok sayıda vaka olduğu bilgisine yer verildi.
Koronavirüs salgınında ikinci bir dalganın başlamasına yönelik endişeleri artıran birçok vakaya rağmen Sağlık Komitesi Başkanı Milletvekili Asım Araci, “halihazırda tanık olduğumuz şey, salgının ikinci dalgası değil. Eğer meydana gelecek olursa ikici dalga sonbahar başlangıcıyla birlikte başlayacak” ifadelerine yer verdi. Araci, “Bugün şahit olduğumuz durum, önleyici tedbirlere saygı duyulmaması ve gevşeklik gösterilmesi, havaalanlarının yeniden açılması, bazı kişilerin karantina tedbirlerine riayet etmemesi gibi birçok faktör nedeniyle son zamanlarda artan vakaların ilk dalganın devamı olduğudur. Belki salgının yayılması değil de psikolojik faktörün yokluğu vatandaş için yegane endişe haline geldi” ifadelerine yer verdi.
Araci Şarku’l Avsat’la yaptığı röportajda, sonbaharın yaklaşmasıyla beraber artan vaka sayılarını “elbette güven verici bir gösterge” olarak görmediğini, “fakat aynı zamanda endişeye de mahal bulunmadığını, bilakis koruyucu tedbirlere dikkatli ve sıkı bir şekilde” bağlı kalınması gerektiğini belirtti. Araci, gerçek tehlikenin, “yoğun bakım ünitesine girmesi gereken hasta sayısının artmasıyla birlikte, hastanelerdeki kapasite sorununun ortaya çıkması” olacağını ifade etti.
Sağlık Komitesi Başkanı Araci, bu bağlamda, “şu ana kadarki vakaların büyük bir yüzdesinin hala herhangi bir semptom göstermeyen vakalar” olduğunu ve “hala uluslararası olarak makul görülen rakamlarda seyreden vefat oranları eğer buna ilave edilecek olursa bunun iyi bir gösterge” olduğunu belirtti. Araci, Lübnan’da 2 bin 500, yoğun bakım ünitesi yatağı ve bin 500 solunum cihazı olduğu hatırlatarak, “ancak koronavirüs hastaları dışındaki hastalar tarafından kullanılan yatak ve cihazları düştüğümüzde elimizde yaklaşık olarak 500 yatak, 500 solunum cihazı kalmaktadır.” ifadelerine yer verdi.
Aynı bağlamda, Sağlık Bakanlığı’ndan bir kaynak, artan vaka sayıları konusunda vatandaşlara güven telkin ederek, “bunun havaalanının açılmasıyla beklenen bir şey olduğunu, korku ve endişe kaynağı teşkil etmediğini, ülkeye dönenler için alınan koruyucu tedbirlerin olması gerektiği şekilde takip edildiğini” ifade etti. Ancak “asıl korkulması gereken hususun, bazı insanlardaki önleyici tedbirlerden kaçma, uygun davranış bilinci ve farkındalıktan yoksunluk” olduğunu belirtti. Şarku’l Avsat’a açıklamalarda bulunan kaynak, önümüzdeki günlerde önlemlerin sıkılaştırılmasına ve tedbirlere uymayanların cezalandırılmasına şahit olunacağına işaret etti. Ayrıca bazı belediyelerin “Ceza Kanununun 604. maddesinin ‘İnsani hastalıklardan bir salgın hastalığının yayılmasında, kanunlara veya nizamlara uymada gevşeklik gösteren, ihmal eden veya dikkatsiz davrananların para cezasına ek olarak hapisle cezalandırılması’ hükmü doğrultusunda cezai yaptırımlar uygulamaya başlayacağını” vurguladı.



İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
TT

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı faaliyet gösteren 5 Filistinli milis grubun oluşturulmasıyla övünürken, iktidardaki sağ çevreler bu grupların rolü konusunda uyarılarda bulunuyor. Sağcı çevreler, bu tür yapılanmaların en iyi ihtimalle para hırsıyla hareket ettiğini, daha fazla ödeme yapan bir taraf bulmaları hâlinde İsrail’e karşı da dönebilecekleri görüşünü dile getiriyor.

Ordu bu eleştirilere verdiği yanıtta, söz konusu güçlerin yakından izlendiğini ve dikkatli davranıldığını vurguladı. Açıklamada, bu milislerin bugün “sarı hat” olarak adlandırılan bölgede Hamas hücrelerine karşı görevler yürüttüğü, bu görevlerin İsrail ordusu tarafından yapılması hâlinde askerlerin hayatının ciddi risk altına gireceği ifade edildi.

Ordu, bu grupların Hamas’a yönelik suikastlar gerçekleştirdiğini ve onları kamuoyu önünde küçük düşürdüğünü ileri sürdü.

Ancak sağ kanat bu değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor. Bu milislerin kişisel çıkarlara, aşiretler arası çatışmalara ve suç çeteleri arasındaki rekabete dayandığını savunan sağcılar, bu yapılarla güvenli ilişkiler kurulamayacağını belirtiyor.

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

İsrailli kaynaklara göre Gazze’de hâlihazırda faaliyet gösteren 5 silahlı milis grubu bulunuyor: İlki kuzeyde Beyt Lahiya bölgesinde ve Eşref el-Mansi tarafından yönetiliyor. İkincisi Gazze kentinin kuzeyindeki Şucaiyye Mahallesi yakınlarında, lideri Rami Adnan Halis. Üçüncüsü orta kesimde Deyr el-Belah civarında ve Şevki Ebu Nasira tarafından yönetiliyor. Dördüncüsü Han Yunus’ta, lideri Husam el-Esdal. Beşinci milis ise Refah’ta faaliyet gösteriyordu ve Yasir Ebu Şebab tarafından yönetiliyordu; Şebab’ın öldürülmesinin ardından yerini Gassan ed-Dehini aldı. Gazze’de son dönemde ed-Dehini’nin bir suikast girişiminde yaralandığına dair söylentiler yayıldı.

Yediot Aharonot gazetesine konuşan güvenlik kaynakları, kuzey ve güneyde faaliyet gösteren milislerin aşiretlere dayandığını ve suç geçmişi olan kişiler tarafından kontrol edildiğini belirtirken, orta kesimdeki iki grubun liderlerinin geçmişte Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile bağlantılı isimler olduğunu belirtti. Bu nedenle söz konusu iki grubun ulusal saiklerle hareket ediyor olabileceği ve İsrail ordusunun aslında Filistin çıkarları doğrultusunda kullanılıyor olabileceği ihtimali dile getirildi.

Gazete, İsrail çevrelerinde bu silahların kontrolden çıkabileceği ve ister milis liderlerinin elinden çıksın isterse bölgedeki diğer tarafların eline geçsinler, işgal ordusuna karşı kullanılmaları olasılığı konusunda endişeler olduğunu belirtti.

Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)

Gazete ayrıca, işgal ile iş birliği yapan Gassan ed-Dehini’nin yayımladığı ve Hamas ile direniş güçlerini tehdit ettiği videoya da değindi. Videoda ed-Dehini’nin, Refah’ta İsrail hava desteği altında esir alınan Kassam Tugayları saha komutanı Edhem el-Aker’e hakaret ettiği görülüyor. Videoda ed-Dehini’nin, Gazze’de daha önce bulunmayan kamuflajlı askeri üniforma ve kurşun geçirmez yelek giydiği, nadir ve pahalı bir sigara içtiği, arka planda ise modern “pick-up” araçların ve yakın mesafede İsrail askeri mevzisi olduğu tahmin edilen bir binanın yer aldığı ifade edildi.

Öte yandan, CNN ve Wall Street Journal, İsrail kaynaklarına atıfta bulunarak, İsrail’in bu milisleri çok sayıda tüfek ve mühimmatla silahlandırdığını yazdı. Bu durum, Oslo Anlaşmaları döneminde İsrail’in Filistin Yönetimi’ne silah edinme izni vermesini ve sağ kesimin o dönemde dile getirdiği “Onlara silah vermeyin” sloganını hatırlattı.

Wall Street Journal, yedek subaylara dayandırdığı haberinde, İsrail’in Hamas’a karşı faaliyet gösteren bu milislere yaptığı yatırımları artırdığını, askeri teçhizat sağladığını, üyelerini İsrail’deki hastanelerde tedavi ettirdiğini ve ailelerine destek verdiğini belirtti. Gazete, bu kişilerin bazılarının Filistin Yönetimi ile bağlantılı olduğunu, özellikle Refah’taki bazı unsurların ise suç kayıtlarının bulunduğunu yazdı.

Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)

Haberde, İsrail’in bu gruplara yakıt, gıda, araç, hatta sigara sağladığı; onları İsrail askerlerine yakın “sarı hat” bölgesinde konuşlandırmaya yardımcı olduğu ve bu desteğin maliyetinin İsrail güvenlik bütçesinden on milyonlarca şekele ulaşabileceği ifade edildi.

Şarku’l Avsat’ın Yediot Aharonot'tan aktardığına göre İsrail güvenlik kurumları içinde bu milislerin desteklenmesi konusunda görüş ayrılığı bulunuyor. Destekleyenler, bu yaklaşımın Hamas’a karşı taktiksel fayda sağladığını ve askerler üzerindeki riski azalttığını savunurken; karşı çıkanlar, silahların başka ellere geçmesi ya da bazı unsurların Filistin toplumuna yeniden entegre olabilmek için İsrail’e karşı dönmesi ihtimaline dikkat çekiyorlar.

Gazete, bu milislerin Hamas ve askeri kanadıyla baş edebilecek birleşik örgütsel yapıya sahip olmadığını, fiilen sadece İsrail ordusu ve Şin Bet’in denetimi altında hareket ettiklerini vurguladı.

Sonuç bölümünde Yediot Aharonot, bu grupların kısa vadeli taktik çözüm sunabileceğini, özellikle geniş çaplı yıkım operasyonları öncesinde Hamas mensuplarını tünellerde veya enkaz altında aramak için kullanılabileceğini belirtti. Ancak, örgütsel çatıdan yoksun bu yapıların Hamas’ın yerine geçme şansının bulunmadığını, Hamas’ın ateşkes sürecinde gücünü yeniden toparladığını ve kontrolünü pekiştirdiğini kaydetti.

Gazeteye konuşan sağcı bir siyasi kaynak, bu milislerin İsrail’e Lübnan Savaşı’nı hatırlattığını belirtti. O dönemde İsrail’in Filistin Kurtuluş Örgütü’ne ve daha sonra Hizbullah’a karşı Lübnanlı milisleri devreye soktuğunu hatırlatan kaynak, bu milislerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında katliamlar gerçekleştirdiğini ve bunun sorumluluğunun İsrail’e yüklendiğini belirtti. Bu nedenle aşırıya kaçılmaması ve bu tür gruplara bel bağlanmaması gerektiğini vurguladı.


Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan yaptığı açıklamada, devletin barışı veya ateşkesi reddetmediğini, ancak ateşkesin "düşmanı yeniden güçlendirmek için bir fırsat" olmaması gerektiğini söyleyerek, Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) atıfta bulundu.

Egemenlik Konseyi tarafından dün yayınlanan açıklamada belirtildiği üzere, Burhan Cezire Eyaleti'ne yaptığı ziyarette, "silahlarını bırakıp barış yolunu benimseyen herkesi memnuniyetle karşıladığını" ifade etti. Ayrıca, "ülkeye ve orduya karşı kışkırtıcılık yapanların hesap vereceğini" vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan'daki savaşı sona erdirmek için yoğun çaba sarf ettiğini ve buna çok yaklaştığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan ordusu ile HDK arasındaki savaş, sivil yönetime geçiş için seçimlere yol açması beklenen geçiş döneminde yaşanan iktidar mücadelesinin ardından 2023 Nisan ayının ortalarında patlak verdi.


Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
TT

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)

Sudan Doktorlar Ağı'na göre Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK yerinden edilmiş insanları taşıyan bir araca saldırısı sonucu, aralarında sekiz 8 çocuğun ve birkaç kadının da bulunduğu 24 kişi hayatını kaybetti.

Ağ, aracın Güney Kurdufan eyaletinden kaçan yerinden edilmiş insanları taşıdığını ve el-Rahad şehrine geldiğinde hedef alındığını, bunun sonucunda ikisi bebek olmak üzere 24 kişinin öldüğünü ve çok sayıda kişinin de tedavi için şehrin hastanelerine kaldırıldığını belirtti.

Doktorlar Ağı, bölgenin ciddi tıbbi kaynak sıkıntısı çektiği, bu durumun yaralı ve yerinden edilmiş kişilerin acılarını daha da artırdığı son derece karmaşık sağlık ve insani koşullar altında saldırının gerçekleştiğini ifade etti.