Şam dünyanın en ucuz ama en kötü yaşam koşullarına sahip şehir  

Şam'ın merkezindeki Hamidiye pazarı ve Suriye Lirası'nın gerilemesi nedeniyle etkilenen tüketiciler (EPA) 
Şam'ın merkezindeki Hamidiye pazarı ve Suriye Lirası'nın gerilemesi nedeniyle etkilenen tüketiciler (EPA) 
TT

Şam dünyanın en ucuz ama en kötü yaşam koşullarına sahip şehir  

Şam'ın merkezindeki Hamidiye pazarı ve Suriye Lirası'nın gerilemesi nedeniyle etkilenen tüketiciler (EPA) 
Şam'ın merkezindeki Hamidiye pazarı ve Suriye Lirası'nın gerilemesi nedeniyle etkilenen tüketiciler (EPA) 

Şam artık yorgunların cenneti ve yoksulların annesi değil. Son raporlar geçim maliyeti açısından Şam’ın dünyanın en ucuz şehri olduğunu gösterse de, ekonomik durumun kötüleşmesi, Suriye lirasının hızla gerilemesi ve son günlerde geçen Haziran'dan beri ilk defa ABD dolarının döviz kuruna etkilemesiyle 1 ABD dolarının 3 bin SL seviyesini aşmasıyla yaşanacak en kötü şehir haline geldi. 
Suriyeliler, 9 yıldan fazla bir süre önce savaşın patlak vermesinden bu yana yakıt ve elektrik kıtlığı, yüksek fiyatlar ve başta ekmek olmak üzere pek çok temel gıda maddesinin bulunamaması nedeniyle sert geçmesi beklenen bir kışa giriyor.
The Economist dergisinin araştırma şirketi Ekonomik İstihbarat Birimi'nin (EIU) yayınladığı raporda, Şam'ın yaşam maliyeti açısından en ucuz, ancak yaşanacak en kötü şehir olduğu belirtildi. Çalışma, 138 emtia ve hizmetin fiyatlarını dikkate aldı ve bunları dünya çapında 133 büyük şehirdeki mallarla karşılaştırdı. Kira, ulaşım, eğitim, yiyecek ve içecek, ev ihtiyaçları ve kişisel bakım seviyesi ölçüldü. Ayrıca, her ülkedeki yerel para biriminin ABD doları karşısındaki döviz kuru, çalışmada şehirlerin sırasını belirlemede önemli bir faktör oldu.
1 ABD dolarının 2 bin 200 Suriye lirasına (syp) karşılık geldiği yaz aylarındaki göreli bir istikrarın ardından Suriye lirasının değeri bir hafta önce düşüşe geçti. Döviz kuru 1 dolar satış için 2640 syp, satın alırken 2610 syp oldu. Karaborsada dolaşan rakamlara göre Pazar günü ise 2,930 syp 1 ABD dolarının satış fiyatına denk gelirken, 2 bin 900 lira satın alma fiyatına ulaştı. 
SL’nin değerindeki keskin düşüş Suriye piyasasını karıştırdı ve fiyatlardaki kaos durumu tekrar yaşandı. Şamlı bir tüccar Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Döviz kurundaki her şiddetli sarsıntının ardından bir dizi dükkan, işletme ve küçük atölyeler kapanıyor. Ortaya çıkan enflasyon küçük sermayeyi etkiliyor. Sorun şu ki, Suriye toplumu durmuş ekonominin çarkını çevirebilmek için küçük işletmelere güveniyor. Böylece fiyatlar ne kadar yüksek olursa olsun, kısa vadede kur dengesizliğinin neden olduğu kayıpları karşılamıyor. Mallarını bugünün fiyatına satan her satıcı, ertesi gün zarara uğramış bir şekilde uyanıyor. Çünkü sattığı malları tazmin edemiyor. Üretim maliyeti, yaptırımlar ve döviz dolaşımının yasaklanması nedeniyle zor teminat altına alınan üretim için ihtiyaç duyulan hammaddelerin maliyetleriyle sınırlı olmayıp, nakliye, enerji, yüksek yakıt fiyatları ve bunların teminat altına alınmasının zorluğu gibi ek maliyetler de söz konusu. Bütün bunlar maliyetleri ikiye katlıyor ve ürünlerin fiyatına ekleniyor.”
Şam'da hükümet geçen ayın ortasında akaryakıt fiyatlarını artırmıştı. Böylece 1 litre endüstriyel ve ticari mazot fiyatı 650 syp, 1 litre "95 oktan" benzinin fiyatı 1050 SL oldu. Malzeme sıkıntısı nedeniyle artık daha yüksek fiyatlarla satılıyorlar. Hükümet 1 litre mazot fiyatını 800 liraya çıkardı. Bu durum, birçok üretim ve hizmet sektörünü etkiledi ve zaten maddi olarak zor durumda olan Suriyelilerin üzerindeki mali yükü daha fazla artırdı.
Yakıt kıtlığı genellikle elektrik tüketimi üzerindeki baskıyı da artırıyor. Bu nedenle, Elektrik Bakanı Gassan ez-Zamil vatandaşlarına bu kışın sert geçeceği konusunda uyarıda bulundu. Bakan Zamil, iki hafta önce Suriye Halk Konseyi’nde yaptığı açıklamada, "Gazyağı ve fuel oil temininde büyük bir sıkıntı içerisindeyiz. İstasyonlara şu anda 9 ila 10 milyon metreküp gaz ulaşıyor. Ancak ihtiyacımız şu anda günde yaklaşık 18 milyon metreküp gaz. Bunun yanı sıra, fuel oil ihtiyacı ise, şuan günde 5 ila 6 bin arasına ulaşan yakıt söz konusuyken, asıl ihtiyaç günde 10 bin milyon metreküp.
Elektrik Bakanı, toplumu endişelendiren açıklamasında ayrıca, karne saatlerinin bazı bölgelerde 10 saate kadar artmasına, diğer bölgelerde ise neredeyse mevcut olmayacağına dikkat çekti. Bakan’ın açıklamalarının ardından halkın huzursuz olması nedeniyle Elektrik Bakanı resmi kanalda yakın zamanda yaptığı bir açıklamada söz konusu açıklamalarından geri çekilmek zorunda kaldı. Bakan, "Önümüzdeki günlerde art arda hizmete girecek üretim istasyonlarından üçünde bakım çalışmalarının neredeyse tamamlanmasıyla, kışın elektrik durumunun iyileştirileceğini” belirtti. 
Halk düzeyinde ise, mühendis ve kamu sektöründe çalışan ve sağladığı bazı mühendislik danışmanlıklarıyla birlikte işinden ayda 100 dolar maaş alan Ebu Atıf, yaşam koşullarındaki bozulmanın, temel malzeme ve fiyatlardaki yüksekliğin Suriyelilerin günlük önceliklerini değiştirdiğini belirtti. Ebu Atıf’a göre geçen kış Suriye halkının önceliği ev gazı ve kalorifer yakıtı sağlamak iken, bu yıl öncelik ekmeğin ve ulaşım araçlarının sağlanması çabası oldu. Ebu Atıf açıklamasında şu ifadelerini kullandı:
“Suriyeliler, yakıt fiyatlarını karşılayamadıkları için soğuğa ve bu durumun neden olduğu hastalıklara artık tahammül edebilecek seviyeye geldi. 2003 yılında maddi refah ve yaşam koşulları açısından lüks bir hayat sürüyordum. O zamanlar aylık gelirim 100 bin syp, yani 2 bin dolardı. Bugün ise gelirim 250 bin syp. Yaklaşık 100 dolar veya daha azına tekabül ediyor.”
Atıf açıklamasında, "Dolara göre fiyatları hesapladığımızda, bugün bunun 10 yıl öncesine göre çok daha ucuz olduğunu görüyoruz. Ancak Suriyelilerin geliri olan syp’nin değeri büyük ölçüde düştü. Ben bir mühendisim ve orta sınıfta sayılırım. Ancak tek başına gelirim ailemi en fazla bir hafta boyunca doyurmaya yetiyor" ifadelerini kullandı.



Fransız Dışişleri Bakanı: Suriye hükümeti ile SDG arasındaki anlaşma Kürtlerin haklarını garanti altına alıyor

Suriye Dışişleri Bakanı Esad aş Şeybani bugün Fransız mevkidaşı Jean-Noël Barrot ile Şam'da (EPA)
Suriye Dışişleri Bakanı Esad aş Şeybani bugün Fransız mevkidaşı Jean-Noël Barrot ile Şam'da (EPA)
TT

Fransız Dışişleri Bakanı: Suriye hükümeti ile SDG arasındaki anlaşma Kürtlerin haklarını garanti altına alıyor

Suriye Dışişleri Bakanı Esad aş Şeybani bugün Fransız mevkidaşı Jean-Noël Barrot ile Şam'da (EPA)
Suriye Dışişleri Bakanı Esad aş Şeybani bugün Fransız mevkidaşı Jean-Noël Barrot ile Şam'da (EPA)

Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barou bugün yaptığı açıklamada, Suriye hükümeti ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında imzalanan yeni anlaşmanın Kürtlerin temel haklarını güvence altına aldığını ve DEAŞ ile mücadele çabalarını desteklediğini söyledi.

Şarku’l Avsat’ın Suriye Arap Haber Ajansı'ndan (SANA) aktardığına göre Barou, Şam'da Suriyeli mevkidaşı Esad aş Şeybani ile yaptığı görüşmenin ardından yaptığı açıklamada, Paris'in Suriye'yi “daha iyi bir gelecek inşa etme” konusunda desteklemeye devam edeceğini ifade etti.

sdefrgty
Suriye Dışişleri Bakanı Esad aş Şeybani bugün Şam'da Fransız mevkidaşı Jean-Noël Barrot ile bir araya geldi (EPA)

Suriye Dışişleri Bakanı Esad aş Şeybani bugün Şam'da Fransız mevkidaşı Jean-Noël Barrot ile ikili iş birliğinin güçlendirilmesi konusunu görüştü.

SANA, bugün Şam'daki Tishreen Sarayı'nda yapılan toplantıda iki bakanın karşılıklı çıkarları, bölgesel gelişmeleri ve iki ülke arasındaki ikili iş birliğinin güçlendirilmesini görüştüklerini bildirdi.

Suriye'nin birliğinin, egemenliğinin ve toprak bütünlüğünün teyit edildiğini belirtti.


Washington, Suriye hükümeti ile SDG arasındaki anlaşmayı memnuniyetle karşıladı

Rakka’da SDG mensupları statülerinin düzenlenmesini bekliyor. (Reuters)
Rakka’da SDG mensupları statülerinin düzenlenmesini bekliyor. (Reuters)
TT

Washington, Suriye hükümeti ile SDG arasındaki anlaşmayı memnuniyetle karşıladı

Rakka’da SDG mensupları statülerinin düzenlenmesini bekliyor. (Reuters)
Rakka’da SDG mensupları statülerinin düzenlenmesini bekliyor. (Reuters)

ABD Dışişleri Bakanlığı, bugün (Cuma9 Suriye hükümeti ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında ateşkes ve güçlerin entegrasyonunu öngören anlaşmayı memnuniyetle karşıladığını açıkladı. Bakanlık, söz konusu anlaşmanın Suriye’nin birliğini, egemenliğini ve istikrarını güçlendirdiğini vurguladı.

ABD Dışişleri Bakanlığı, X platformu üzerinden yaptığı açıklamada, bugün erken saatlerde varıldığı duyurulan Suriye hükümeti ile SDG arasındaki “tarihi anlaşmanın” başarılı biçimde uygulanmasını destekleme taahhüdünü yineledi. Açıklamada, entegrasyon sürecinin kolaylaştırılması amacıyla tüm taraflarla yakın iş birliğinin sürdürüleceği belirtildi.

SDG, günün ilerleyen saatlerinde Suriye hükümetiyle kapsamlı bir anlaşmaya varıldığını, bunun ateşkesi de kapsadığını duyurmuştu. Söz konusu anlaşma, Suriye devlet televizyonuna konuşan bir hükümet kaynağı tarafından da doğrulandı.

SDG’nin açıklamasına göre anlaşma; askeri ve idari güçlerin kademeli biçimde entegrasyonu, temas hatlarındaki askeri birliklerin çekilmesi ve İçişleri Bakanlığı’na bağlı güvenlik güçlerinin Haseke ve Kamışlı kent merkezlerine girmesini içeriyor.


Lavrov: Esad’ın yargılanması meselesi uzun zaman önce kapandı

Suriye’deki bir asker, 29 Aralık 2024’te Lazkiye’deki Rus Hmeymim Üssü’nün girişinde. (AFP)
Suriye’deki bir asker, 29 Aralık 2024’te Lazkiye’deki Rus Hmeymim Üssü’nün girişinde. (AFP)
TT

Lavrov: Esad’ın yargılanması meselesi uzun zaman önce kapandı

Suriye’deki bir asker, 29 Aralık 2024’te Lazkiye’deki Rus Hmeymim Üssü’nün girişinde. (AFP)
Suriye’deki bir asker, 29 Aralık 2024’te Lazkiye’deki Rus Hmeymim Üssü’nün girişinde. (AFP)

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, bugün (Perşembe) yaptığı açıklamada, eski Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad’ın yargılanması meselesinin uzun zaman önce kapandığını ve Rusya’nın ortaklarının, Esad’ın Rusya’ya geliş koşullarını tamamen bildiğini söyledi.

Lavrov, Türkiye gazetesi ve TGRT televizyonuna verdiği röportajda, eski Cumhurbaşkanı’nın yargılanması talepleriyle ilgili bir soruya yanıt olarak şunları kaydetti:

“Bu konu uzun zaman önce kapandı. Ortaklarımız, her şeyin nasıl gerçekleştiğini ve Beşşer Esad ile ailesinin Aralık 2024’te Rusya’ya nasıl geldiğini çok iyi biliyor.”

Bakan, Esad’ın gerçekten ölüm tehdidi aldığını ve insani gerekçelerle kendisine tanınan bu fırsatı değerlendirdiğini belirterek, “Bildiğiniz gibi iç işlerimizi takip ediyorsanız, Esad Suriye’nin iç işlerine müdahale etmiyor” dedi.

uıko
Suriye’deki cephe hatlarındaki dramatik değişiklikler, Rusya’nın Tartus Üssü’nü tehlikeye atabilir (DPA)

Lavrov ayrıca, Rusya ve Türkiye’nin uzun süredir Suriye Kürtlerini ülke siyasetinde entegre etme planları yaptığını ve bu sürecin şu anda uygulanmaya başlandığını açıkladı.

“Uzun süredir dostlarımızla planladığımız bu operasyonlar, günümüz Suriye’sinde şekillenmeye başladı. Burada Kürtlerin siyasi hayata, güvenlik yapıları ve Suriye Arap Cumhuriyeti ordusuna katılımından söz ediyorum” dedi.

gtyhu
Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ve Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Moskova’da daha önceki bir görüşmede (AFP)

Öte yandan Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Perşembe günü yaptığı açıklamada, Rusya’nın Suriye’deki askeri üsleri konusunun, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara arasında Moskova’da yapılan görüşmelerin gündeminde olduğunu söyledi.

Putin, Çarşamba günü Şara Suriye topraklarının birliğini yeniden sağlama çabaları nedeniyle tebrik etti.

cdfgth
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara Kremlin’de el sıkışırken(DPA)

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, Aralık 2024’te Esad’ın yerine geçmesinden bu yana ikinci Rusya ziyaretini yaparken, Putin’e Suriye ve bölgedeki istikrarı desteklediği için teşekkür etti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise Salı günü yaptığı açıklamada, Suriye’de Kürtlerin haklarının, Şara’nın 16 Ocak’ta çıkardığı geçiş dönemi Cumhurbaşkanlığı kararına göre güvence altına alındığını ve Suriye’de devlet içinde devlet kurulamayacağını, paralel ordu veya ayrı silahlı güç var olamayacağını vurguladı.

Erdoğan, Ankara’da düzenlenen Yurt Dışı Müteahhitlik Hizmetleri Başarı Ödülleri töreninde, 18 Ocak’ta hükümet ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında imzalanan ateşkes anlaşmasının önemine dikkat çekerek, Suriye’de terörün “geçerliliğini yitirdiğini” söyledi.

Cumhurbaşkanı, SDG ile hükümet arasındaki barışçıl çözümün, 18 Ocak anlaşmasının ruhuna uygun olarak mevcut çıkmazdan çıkmanın tek yolu olduğunu belirtti.