Serrac, Libya Ulusal Petrol Şirketi ve Merkez Bankası arasındaki anlaşmazlığı yatıştırmaya çalışıyor

Başkent Trablus'un Ayn Zara bölgesinde hasar görmüş okulların tadilat kampanyasına katılan Libyalı bir gönüllü (AFP)

Libya'nın başkenti Trablus'ta Fayiz es-Serrac başkanlığındaki Ulusal Mutabakat Hükümeti'ne (UMH) sadık silahlı milisler arasında kanlı çatışmaların yeniden patlak verebileceği tahminleri yürütülürken Serrac, Ulusal Petrol Şirketi (NOC) ve Merkez Bankası (CBL) arasındaki anlaşmazlıkları yatıştırmaya çalışıyor. Serrac bu doğrultuda, petrol gelirlerinin dondurulması krizine etkili çözümler önerme sürecinin yansımalarının ve sonuçlarının ele alınacağı kapsamlı bir toplantı için sürpriz bir çağrıda bulundu.
UMH’den güvenlik ve askeri kaynaklar, NOC ile CBL arasındaki anlaşmazlığın arka planında silahlı gruplar arasında çatışma çıkmasından endişe edildiğini söylediler. Kaynaklar, bir çatışmanın yaklaşmakta olduğuna dair göstergeler olduğuna işaret ettiler.
Ayrıca bölge sakinleri ve görgü tanıkları, Abdurrauf Kara liderliğindeki ‘Özel Caydırıcı Güç’ adlı grubun milisleri ile rakip milisler arasında, özellikle başkent Trablus'taki eş-Şat yolunda son iki günde söz konusu milisler tarafından yapılan bir güç gösterisinin ardından, çatışma çıkabileceğine dair sinyaller olduğunu söylediler. Bu arada Serrac’ın Sözcüsü Galib ez-Zaklai, günün ilerleyen saatlerinde, Serrac’ın çağrısı ile yapılması planlanan istişare toplantısına ilişkin bir bildiri yayınlanması kararı alındığını açıkladı.
Öte yandan Serrac, UMH’ye bağlı ekonomi, maliye, siyaset ve yargının üst düzey yetkililerinden, ülkenin siyasi ve ekonomik düzeylerde tanık olduğu istisnai koşullarda, tarihi bir sorumluluk meselesi olarak toplantıya katılmalarını istedi.
Diğer yandan Libya Devlet Yüksek Konseyi Başkanı Halid el-Mişri, katıldığı toplantıda mevcut ekonomik koşullar ve kurumların görevlerini yerine getirirken karşılaştıkları sorunları çözme yolları, petrol gelirlerinin dondurulmasının etkileri, dolar  kurunun sabitlenmesi ve söz konusu kurumlar arasında kamu yararına olacak şekilde koordinasyon kurulması konularının ele alındığını söyledi.
Bu gelişmeler, NOC Başkanı Mustafa Sanallah'ın, on milyarlarca dolarlık petrol gelirinin israf etmekle suçladığı CBL’nin bütünleşmiş bir ekonomik plan hazırlayana kadar petrol gelirlerinin dondurulacağını açıklamasının ardından yaşandı.  Sanalla, Libyan Foreign Bank (LFB) hesaplarındaki petrol satış gelirlerinin dondurulduğunu ve gelirlerin adil bir şekilde dağıtımını sağlayacak bir mekanizma bulunana kadar CBL’ye transferlerinin askıya alındığını duyurmuştu. Bu arada Libya döviz rezervleri, petrol sahalarının ve limanlarının tekrar tekrar kapanması ve uluslararası petrol fiyatlarındaki düşüş nedeniyle 140 milyar dolardan fazla zarar ettiği açıklandı. NOC ve CBL başkanları, birbirlerini yolsuzluk yapmak ve petrol gelirlerini boşa harcamakla suçladılar.
Buna karşın Serrac, Libya ekonomisinin canlanmasına katkıda bulunmak için NOC’un Libya'daki projelerini ve yeni yatırım ufuklarını açma imkanlarını İtalyan petrol ve doğalgaz şirketi Eni'den gelen bir heyetle bir araya geldi. Toplantıya Sanallah da katıldı. Toplantıda ayrıca NOC’un çalışma alanlarında saha gelişim projeleri için atılan adımlar ve önceki toplantılarda Libya'da elektrik sektörünün desteklenmesi olasılığına ilişkin uzlaşılan noktalar ele alındı.
Bir diğer gelişmede ise Libya Hükümeti Sağlık Bakanlığı Müsteşarı Emin el-Haşimi, Sağlık Bakanlığı Malzeme ve Teçhizat Müsteşarı Mühendis Abdurrahman Umeyr’in pazartesi günü başkent Trablus'un Kasr bin Gaşir bölgesinde silahlı bir şahıs tarafından otomobili durdurularak gözaltına alındığını duyurdu. Haşimi, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, ‘keyfi’ olarak nitelediği gözaltının nedenlerini öğrenmek için İçişleri Bakanlığı ile temasa geçtiklerini belirtirken Libya Ulusal Hastalık Kontrol Merkezi Genel Müdürü Dr. Bedreddin en-Neccar’ın kaçırıldığı yönündeki iddiaları da yalanladı. Ulusal Hastalık Kontrol Merkezi tarafından paylaşılan bir video kaydında görülen Dr. Neccar, kaçırıldığına dair ‘söylentiler’ olarak nitelediği iddiaları yalanladı. Dr. Neccar, Kasr bin Gaşir bölgesinde yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınıyla mücadele çerçevesinde sivil toplum örgütlerini bilinçlendirme kampanyasına katıldıktan sonra her zamanki gibi görevini yaptığını belirtti. Neccar, bahsi geçen bölgeye giderken, aniden önlerine çıkan silahlı adamların konvoylarını durdurup konvoyda kendilerine eşlik eden Müsteşar Umeyr’i kimliğini teşhis ettikten sonra bilinmeyen bir yere götürdüklerini söyledi.
Öte yandan Libya Genelkurmay Başkanı Danışmanı Merve el-Havari, UMH Savunma Bakanlığı ile çalışan tüccarların birçok sorunla karşı karşıya kaldıklarını açıkladı. Havari, bir video kaydında söz konusu tüccarların 2013-2014 döneminden kalan ödenmemiş milyarlarca dolarlık faturaları olduğunu söyledi. Havari, ödeme yapılamamasının nedenini idari kurumun çabalarına rağmen bu konuda çok sayıda şikayetin birikmiş olmasına bağladı.
Bu arada Genelkurmay Başkanı Orgeneral Muhammed Ali Ahmed El-Haddad’ın Malezya'da ikamet eden ve ‘çevre yönetimi’ konusunda uzman olan Havari'yi performans değerlendirme danışmanı olarak atayan kararı Libya basını tarafından yayınlandı.