Körfez ekonomik entegrasyonunun artması, sürdürülebilir büyümeyi teşvik etmek için bir fırsattır

Ekonomik dosya Körfez’deki 50 yılın başlığı (Fotoğraf: Halid el-Hamis)
Ekonomik dosya Körfez’deki 50 yılın başlığı (Fotoğraf: Halid el-Hamis)
TT

Körfez ekonomik entegrasyonunun artması, sürdürülebilir büyümeyi teşvik etmek için bir fırsattır

Ekonomik dosya Körfez’deki 50 yılın başlığı (Fotoğraf: Halid el-Hamis)
Ekonomik dosya Körfez’deki 50 yılın başlığı (Fotoğraf: Halid el-Hamis)

Körfez İşbirliği Konseyi (KİK), son istatistiklere göre, altı ülkenin GSYİH'sinin 2019'da yaklaşık 1,64 trilyon dolara ulaşmasıyla, enerji ve ticaret sektörleri başta olmak üzere çeşitli sektörlerde sahip olduğu devasa potansiyel nedeniyle dünyanın en önemli ekonomik gruplarından biri olarak kabul ediliyor.
Körfez ülkeleri, siyasi ve ekonomik faydaları olan ortak Körfez pazarıyla güçlendirmeye devam ediyor. Beklenen en önemli kazanımlardan biri, KİK ülkeleri arasında mal akışının sağlanmasıdır. Doğal kaynaklar, coğrafi konum ve insan kaynaklarını kapsayan çok yönlü  yaralanma sağlayan ülkelerin ekonomilerini güçlendirmeye yönelik bir fırsat oluşturan, pazarların yararına rekabetin artmasına yol açıyor.
Körfez ülkeleri arasında mal hareketinde daha fazla ivme ve akışkanlık sağlamak, bölge içi ticaret alışverişlerindeki artışı engelleyebilecek tüm engelleri ortadan kaldırmaya yönelik en iyi girişimleri ve mekanizmaları benimsemek, geliştirmek için koordineli bir şekilde çalışmak üzere yoğun Körfez çabaları sürüyor.
Dünyanın, tüm taraflar için ekonomik fayda sağlayan ticari liberalizasyon ve malların engelsiz serbest dolaşımı ilkelerine uygun olarak iki taraflı ve bölgesel olarak ekonomik bloklar ve ticaret ittifakları kurma yönünde artan bir eğilime tanık olduğu bir zamanda, KİK ülkeleri, ortak Körfez pazarı aracılığıyla ticari ortaklıklarını en iyisine göre güçlendirmek için altın bir fırsata sahip. KİK ülkelerinin küresel ticaret arenasındaki ticari ağırlığını artıracak ve KİK ekonomileri için sürdürülebilir büyüme oranları sağlayacak uygulamalar bulunuyor.
Körfez ülkeleri bloğu, dünyanın en büyük ekonomileri arasında 13’üncü sırada yer aldı. Öte yandan Körfez İşbirliği Konseyi'nin küresel petrol üretiminin büyük bir bölümünü kontrol ediyor. KİK ülkelerinin 2019'daki toplam harcaması yaklaşık 559,9 milyar dolar iken, gelirler yaklaşık 527,8 milyar dolardı. KİK İstatistik Merkezi verilerine göre, ihracat sektöründe emtia içi ticaret yaklaşık 91,3 milyar dolar, ticaret dengesi için 151,3 milyar dolar, petrol ihracatı ise aynı yıl 401,9 milyar dolara ulaştı.
2019 yılı için petrol dışı ihracat yaklaşık 102 milyar dolar, yeniden ihracat sektörü yaklaşık 105.6 milyar dolar, mal ve hizmet ihracatı hacmi yaklaşık 961.1 milyar dolar, kişi başına ortalama 28.9 bin dolar oldu.
Verilen bilgilere göre, Körfez ülkelerinin pazarlanan doğalgaz üretimi 2018'de yaklaşık 399,9 milyar metreküpe ulaştı. Doğu ile Batı'yı birbirine bağlamak için dünyanın en hareketli bölgeleri arasında yer alan bölge ülkelerinin hava limanlarından geçen yolcu trafiği, aynı yıl yaklaşık 303,6 milyon yolcuya ulaştı.
Körfez ülkeleri, ekonomilerini korumak için bir dizi finansal, parasal ve sağlık girişimleriyle ortaya çıkan koronavirüs (Kovid-19) krizinin yankılarını giderirken, ekonomik tabanı çeşitlendirme planlarıyla koronavirüs etkilerinden hızla yararlanmaya gitti. Gelir kaynaklarını çeşitlendirme ve lojistik, sanayi ve turizm sektörleri gibi stratejik sektörlerden yararlanma planları, GSYH'ye katkılarının artmasına ve petrole bağımlılıktan uzaklaşılmasına katkıda bulundu.
Körfez'in bütünleştirici çalışması, üretim faktörlerinin hareketini serbestleştirme, tüm ticari engelleri kaldırma, ekonomik politikaları koordine etmeye dayanıyor. Bunlar 1983 yılında serbest ticaret bölgesinin kuruluşu, 2003 yılında Körfez gümrük birliği ve 2008'de Körfez ortak pazarıyla somutlaştırılan aşamalarla birleştirilmek istendi. KİK ülkeleri, hedefleri belirlemeye ve uygulanabilecek programları geliştirmeye yardımcı olmak için pratik politikalar ve ‘adım adım’ ilkesine dayanan ekonomik entegrasyon projelerinin pragmatik ve gerçekçi bir uygulamasını benimser.
Konsey ülkeleri, dünya ile çok önemli bir varlık inşa edecek ve işbirliği ülkelerine küresel ekonomik karar haritasında ayrıcalıklı bir yer verecek bir ekonomik birlik yoluyla ilgilenme eğiliminde.



Kral Selman yağmur duası çağrısı yaptı

Suudi Arabistan Kralı Salman bin Abdulaziz (SPA)
Suudi Arabistan Kralı Salman bin Abdulaziz (SPA)
TT

Kral Selman yağmur duası çağrısı yaptı

Suudi Arabistan Kralı Salman bin Abdulaziz (SPA)
Suudi Arabistan Kralı Salman bin Abdulaziz (SPA)

Kral Selman bin Abdulaziz, yarın Suudi Arabistan genelinde yağmur duası yapılmasını istedi.

Suudi Arabistan Kraliyet Sarayı'ndan yapılan açıklamada, “Yağmur duası yapma konusunda Peygamberimiz Muhammed'in (sav) örneğini takip eden İki Kutsal Caminin Koruyucusu Kral Selman bin Abdulaziz, Ümmü'l-Kura takvimine göre 1447 H. Şaban ayı, 24. Günü, yani 12 Şubat 2026 tarihinde Krallık genelinde yağmur duası yapılmasını istedi.”

Kral Selman, herkese "tövbelerini artırmalarını, bağışlanma dilemelerini ve Yüce Allah'a dönmelerini, kullarına karşı nazik olmalarını ve sadaka vermek, namaz kılmak, dua etmek gibi gönüllü ibadetlerini artırmalarını" öğütledi. Ayrıca, Allah'ın kullarının yüklerini hafifletmelerini ve sıkıntılarını gidermelerini, böylece Allah'ın da bizim yüklerimizi hafifletmesini ve umduğumuz şeyleri bize vermesini istedi.

Ayrıca,"Her aklı başında insan, Allah'ın Resulü'nün -Allah ona salât ve selam versin- sünnetine uygun olarak namaz kılmaya gayret etmeli ve Allah'a olan ihtiyacını göstermeli, sürekli dua etmelidir; zira Allah, kullarının sık sık ve sürekli dua etmelerini sever" diye belirtti.

 


Suudi Arabistan ve Bahreyn veliaht prensleri ortak konuları görüştü

Prens Muhammed bin Selman, salı günü Diriye’de Prens Selman bin Hamad’ı kabul ederken. (SPA)
Prens Muhammed bin Selman, salı günü Diriye’de Prens Selman bin Hamad’ı kabul ederken. (SPA)
TT

Suudi Arabistan ve Bahreyn veliaht prensleri ortak konuları görüştü

Prens Muhammed bin Selman, salı günü Diriye’de Prens Selman bin Hamad’ı kabul ederken. (SPA)
Prens Muhammed bin Selman, salı günü Diriye’de Prens Selman bin Hamad’ı kabul ederken. (SPA)

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman bin Abdülaziz, Bahreyn Veliaht Selman bin Hamad Âl Halife ile karşılıklı ilgi alanına giren bir dizi konuyu ele aldı.

Prens Muhammed bin Selman’ın salı günü Diriye’de Prens Selman bin Hamad’la bir araya geldi. Taraflar, iki ülke arasındaki tarihî ilişkileri ve çeşitli alanlarda ikili iş birliği fırsatlarını gözden geçirdi.

Görüşmede Suudi Arabistan tarafında; Enerji Bakanı Prens Abdülaziz bin Selman, Riyad Bölgesi Vali Yardımcısı Prens Muhammed bin Abdürrahman, Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan, Devlet Bakanı ve Ulusal Güvenlik Danışmanı Musaid el-Ayban, Maliye Bakanı Muhammed el-Cedan ve Manama Büyükelçisi Nayif es-Sudeyri hazır bulundu.

fvedvf
Suudi Arabistan Veliaht Prensi’nin, Bahreynli mevkidaşını salı günü Diriye’de karşıladığı törenden bir kare. (SPA)

Bahreyn tarafında ise; Başbakan Yardımcısı Şeyh Halid bin Abdullah Âl Halife, İçişleri Bakanı Şeyh Raşid bin Abdullah Âl Halife, Başbakanlık Divanı Bakanı Şeyh İsa bin Selman Âl Halife, Maliye ve Ulusal Ekonomi Bakanı Şeyh Selman bin Halife Âl Halife, Bakanlar Kurulu İşleri Bakanı Hamad el-Maliki ve Riyad Büyükelçisi Şeyh Ali bin Abdurrahman Âl Halife yer aldı.

fervgfrv
Prens Muhammed bin Abdürrahman’ın, Kral Halid Uluslararası Havalimanı’nda Prens Selman bin Hamad’ı karşıladığı an. (Riyad Emirliği)

Prens Selman bin Hamad ve beraberindeki heyet, iki ülkeyi birleştiren tarihî ve kardeşlik bağları çerçevesinde, ülkeler ve halklarının beklentilerine hizmet edecek şekilde kardeşçe bir ziyaret kapsamında salı günü Riyad’a geldi.

Bahreyn Veliaht Prensi’ni Kral Halid Uluslararası Havalimanı’nda; Prens Muhammed bin Abdürrahman, Nayif es-Sudeyri, Şeyh Ali bin Abdurrahman, Riyad Bölgesi Emniyet Müdürü Vekili Tümgeneral Mansur el-Uteybi ve Kraliyet Protokolü Başkan Yardımcısı Fahd es-Suhayl karşıladı.


Suudi Arabistan’da sanayi üretimi 2025 yılını yüzde 8,9’luk güçlü bir büyüme ile tamamladı

Aramco şirketine ait fabrikalardan biri (Aramco)
Aramco şirketine ait fabrikalardan biri (Aramco)
TT

Suudi Arabistan’da sanayi üretimi 2025 yılını yüzde 8,9’luk güçlü bir büyüme ile tamamladı

Aramco şirketine ait fabrikalardan biri (Aramco)
Aramco şirketine ait fabrikalardan biri (Aramco)

Suudi Arabistan Genel İstatistik Kurumu (GASTAT), 2025 yılı sonunda ülke sanayi sektörünün olağanüstü bir performans sergilediğini açıkladı. Kuruma göre, sanayi üretim miktarları endeksi, geçen yılın aralık ayına kıyasla yıllık bazda yüzde 8,9 oranında artış gösterdi.

Bu artış, özellikle madencilik ve imalat sanayii başta olmak üzere temel ekonomik faaliyetlerdeki toparlanmayı yansıtıyor ve sanayi sektörünün ulusal ekonomiye sağladığı katkının önemini güçlendiriyor.

Petrol üretimi

Madencilik ve taş ocakçılığı faaliyetleri, sanayi üretim endeksini yukarıya taşıyan başlıca etkenler arasında yer aldı. Endeks, aralık ayı itibarıyla yıllık bazda dikkat çekici bir şekilde yüzde 13,2 oranında büyüme kaydetti. Bu ivmenin temel nedeni, Suudi Arabistan’daki petrol üretiminin artarak günlük 10,1 milyon varile ulaşması olarak gösteriliyor. Geçen yılın aynı döneminde bu rakam 8,9 milyon varildi. Aylık bazda ise endeks, kasım ayına kıyasla yalnızca yüzde 0,3 oranında sınırlı bir artış göstererek nispeten istikrarlı seyretti.

Üretim endüstrisi

Buna paralel olarak imalat sanayi sektörü de yüksek bir esneklik göstererek yıllık bazda yüzde 3,2 oranında büyüdü. Bu büyüme, özellikle kimya ve gıda üretimi faaliyetlerindeki güçlü performansla desteklendi. Kimyasal maddeler ve kimyasal ürünlerin üretimi, sektördeki en güçlü itici unsurlardan biri olarak öne çıkarak yüzde 13,4 oranında artış kaydetti. Bunu yüzde 7,3 büyüme ile gıda ürünleri üretimi takip etti. Aylık bazda da endeks pozitif seyrini sürdürdü ve Kasım 2025’e kıyasla yüzde 0,3 oranında artış gösterdi. Söz konusu artışta gıda ürünleri üretimi yüzde 9,6, kimyasal ürünler üretimi ise yüzde 2,8 oranında yükseldi.

Su temini ve kamu hizmetleri

Kamu hizmetleri sektöründe, su temini, kanalizasyon hizmetleri ile atık yönetimi ve işleme faaliyetleri yıllık bazda güçlü bir artış göstererek yüzde 9,4 büyüdü. Buna karşın elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme hizmetleri faaliyetleri, 2024 Aralık ayına kıyasla yüzde 2,5 oranında azaldı. Aylık bazda ise her iki sektörde de Kasım 2025’e göre daralma gözlendi; su ve atık hizmetlerinde yüzde 7,2, elektrik ve gaz faaliyetlerinde yüzde 13,1 düşüş kaydedildi. Bu durum, üretimin mevsimsel dalgalanmalardan veya rutin bakım programlarından etkilendiğini gösteriyor.

Petrol ve petrol dışı faaliyetler arasındaki denge

Son olarak, veriler Suudi Arabistan ekonomisinin temel sektörleri arasında dengeli bir büyüme dağılımı olduğunu ortaya koyuyor. Petrol faaliyetleri yıllık bazda yüzde 10,1 oranında artarken, petrol dışı faaliyetler istikrarlı bir şekilde yüzde 5,8 büyüme kaydetti. Kısa vadeli performansa bakıldığında, petrol dışı sektörlerin aylık bazda yüzde 0,4 ile üstünlüğünü sürdürdüğü görülürken, petrol faaliyetleri ise aylık bazda yüzde 0,3 oranında hafif bir düşüş gösterdi. Bu durum, ülkedeki ekonomik çeşitlendirme stratejisinin sürdürüldüğünü yansıtıyor.