Rusya devreye girdi, SDG ile rejim güçleri arasındaki gerginliğin ardından Kamışlı’da sükunet hakim

Suriye’nin kuzeydoğusundaki Kamışlı kent merkezinde yer alan Suriye rejim lideri Beşşar Esed’in kardeşi Basil Esed’in bronz heykeli (Şarku’l Avsat)

Suriye’nin kuzeydoğusundaki Haseke vilayetine bağlı Kamışlı kentinde, Suriye rejim lideri Beşşar Esed’e bağlı düzenli ordu birlikleri ile Kürt Özerk Yönetimi’ne bağlı Asayiş güvenlik güçleri arasında yaşanan gerginliğin ve çatışmaların ardından dün sabahın ilk saatlerinden bu yana temkinli bir sükunet ortamı hakim. Çatışmalarda 4 rejim unsuru yaralandı ve onlarca kişi tutuklandı. Haseke’deki Havalimanı’nda konuşlanan Rus güçlerinin hemen olaya müdahale etmesi sonucu iki taraf, tutuklanan kişilerin tamamının serbest bırakılması ve askeri gerilime son verilmesi hususunda anlaşmaya vardı.
Suriye’nin kuzeydoğusunda yer alan Kamışlı kentinde yıllardır farklı hakimiyet alanları bulunuyor. Zira rejim güçleri kentin dörtte birinde askeri varlık gösteriyor. Rejime bağlı güvenlik güçleri, kentin çarşısından başlayarak Vahdet Caddesi’ne kadar uzanan bölgenin yanı sıra kentin güneyinde vilayetin tek havalimanı olan ve vilayet ile Suriye’nin geri kalan şehirleri arasındaki ulaşım kapısı kabul edilen Kamışlı Havalimanı’nda kontrolü elinde tutuyor.
Bölge sakinlerinin aktardığına göre, rejime bağlı Ulusal Savunma unsurları ile Asayiş güçleri arasında karşılıklı tutuklamaların yapılması nedeniyle iki taraf arasında pazartesi günü başlayan gerginlik ertesi gün de devam etti. Edinilen bilgilere göre, Kamışlı’nın Kadur Bek Mahallesi, Yeni Köprü ve kentin batı bölgesi ile Havalimanı çevresi, askeri güçlerin yoğun bir şekilde konuşlanmasına sahne oldu. Bu bölgeler, çatışmalı yerel grupları birbirinden ayıran sınır ve temas noktaları olarak kabul ediliyor.
Kamışlı’da bir pastanede çalışan 45 yaşındaki Esat, gerginliğin tüm kenti kuşattığını, mahalle ve caddelerin kapatıldığını ve normal olmayan bir askeri yoğunluğa şahit olduğunu belirtti. Esat, “Çarşının göbeğindeki çoğu merkezi cadde kapatıldı. Güvenlik güçleri, sivillerden ve halktan, gerginlik halinin devam etmesi sebebiyle çok acil durumlar dışında çarşı merkezine gitmemelerini talep etti” dedi.
Özerk Yönetim’den üst düzey güvenlik kaynakları, gerginliğin, Suriye rejiminin Kürt güvenlik güçlerine bağlı unsurları tutuklamasından kaynaklandığını belirterek, rejimin, tutuklanan kişilerin serbest bırakılması için yapılan arabuluculuk girişimlerini reddetmesi üzerine Kürt güçlerinin de Ulusal Savunma unsurlarını tutukladığını aktardı.
Rus askeri polisleri, farklı askeri güçlerin bulunduğu bu kentte gerginliğe son vermek amacıyla daha önce defalarca müdahalede bulundu. Aralık 2020’nin son haftasında Asayiş ve rejim güçlerinin karşılıklı tutuklamalarda bulunması nedeniyle gerginlik yeniden tırmanmıştı. Fakat Moskova, iki tarafın tutukladığı tüm kişilerin serbest bırakılmasını sağlamayı başardı. Zira o hafta, Kamışlı Havalimanı’nda görev yapan Genel Hava Kuvvetleri İstihbarat Servisi mensubu ve tuğgeneral rütbesi taşıyan üst düzey 3 askeri yetkilinin tutuklanmasının ardından, rejim misilleme olarak sivillerin yanı sıra ‘Kürt Özerk Yönetim kurumlarına mensup olmak’ ve ‘hükümetin zorunlu hizmet görevini yerine getirmemek’ suçlamasıyla Özerk Yönetim’e çalışan bazı memurları tutuklamıştı. İki tarafın bu hamlelerinin ardından Kamışlı’nın mahalle ve sokaklarında gerginlik hakim olmuştu. Rusya’nın müdahalesi sonucu iki taraf da tutukladığı kişileri serbest bırakmıştı.
Son olarak pazartesi başlayan gerginliğin ardından iki tarafın askeri güçleri, Havalimanı’na giden kavşakta ve Et-Tay ile Halku mahallelerinin girişlerinde konuşlandı. Rejim güçleri kentte kontrol ettiği bölgelerin temas noktalarına güvenlik noktaları kurdu. Kent sakinlerine, bu güvenlik noktalarından uzak durulması ve pencerelere yaklaşılmaması yönünde uyarılar yapıldı. Sağlık kaynakları, güvenlik alarmı ve çatışmalar sonucu rejim güçlerine bağlı 4 unsurun yaralandığını bildirdi.
Rejimin kontrolündeki bölgelerde yaşayan 40 yaşındaki Zeynep, “Biz, devlet içindeki devlette yaşıyoruz. Dörtte birlik alan formalite olarak rejime bağlı ancak gerçekte her şeyi yöneten Özerk Yönetim. Doğrusu bizi kimin yönettiğini, Kamışlı’nın çoğu sakini gibi ben de bilmiyorum” diye konuştu.
Kamışlı kenti hakimiyet açısından, çatışmalı uluslararası ve yerel askeri grupları tarafından bölüşülmüş durumda. Zira Kürt ve Arap unsurlardan oluşan ve Washington’un desteklediği Suriye Demokratik Güçleri (SDG) kentin büyük bölümünü ve ticaret merkezini kontrol ederken, devlet dairelerini de karargah olarak kullanıyor. Moskova’nın desteklediği Ulusal Savunma güçlerinin de aralarında bulunduğu düzenli ordu birlikleri ise kentin dörtte birini, Kamışlı Havalimanı’nı ve 137’nci Alay’ı kontrol ediyor. Süryani Sutoro Güçleri, Kamışlı şehir merkezinde Hristiyanların yaşadığı mahallelerin güvenliğini sağlıyor. Bu milis gücünün bir bölümü Kürtlere, diğer bölümü rejime bağlı.
Kamışlı’da bir fast food restoranı işleten 31 yaşındaki Danny, Rusların müdahalesine rağmen kentteki gerginliğin birkaç gündür devam ettiğini söyledi. Kentin farklı hakimiyet alanlarına bölünmesi sebebiyle anlaşmazlıkların hemen çarşı merkezine yansıdığını söyleyen Danny, “Güvenlik noktalarındaki unsurların arttığını ve yeni noktaların kurulduğunu gözlemliyoruz. Tüm askeri güçlerin alarm halinde olduğunu görüyoruz” dedi.
Kentte faaliyet gösteren her bir askeri grubun, hakimiyet alanlarını toprak bariyerler ve kurduğu arama noktaları ile işaretlediği, sivillerin bir mahalleden diğerine ikametgah belgeleri incelenmeden veya üst araması yapılmadan kolaylıkla gidebildikleri, Özerk Yönetim’e ait plaka kullanan şahsi araçların rejim bölgelerine veya Sutoro güçlerinin kontrolündeki sokaklara girerken ciddi baskılarla karşılaşmadığı öğrenildi. Buna karşılık rejim unsurları ve askeri araçlarının kentin geri kalanında özgürce dolaşabildiği belirtiliyor.