Kovid-19 dünya çapında 2 milyondan fazla can aldı

Madrid hastanesindeki koronavirüs hastalarının kaldığı yoğun bakım ünitesi (AP)
Madrid hastanesindeki koronavirüs hastalarının kaldığı yoğun bakım ünitesi (AP)
TT

Kovid-19 dünya çapında 2 milyondan fazla can aldı

Madrid hastanesindeki koronavirüs hastalarının kaldığı yoğun bakım ünitesi (AP)
Madrid hastanesindeki koronavirüs hastalarının kaldığı yoğun bakım ünitesi (AP)

Dünya genelinde yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını sebebiyle hayatını kaybedenerin sayısı 2 milyonu aşarken, enfekte olan kişi sayısı ise 100 milyona yaklaştı. Dünya genelinde koronavirüs vaka ve ölüm sayılarını yayınlayan Worldometers.info sitesinin verilerine göre koronavirüse bağlı can kaybı 2 milyon 17 bin 904 kişiye ulaştı.
Fransız haber ajansının (AFP) resmi verilere göre hesapladığı bilançoya göre, Avrupa’da kaydedilen doğrulanmış vaka sayısı dün 30 milyonu aştı.  52 ülkeyi içeren Avrupa kıtası, vaka sayıları açısından dünya çapında salgından en çok etkilenen bölge sayılıyor. Vaka sayıları açısından Avrupa’yı sırası ile ABD, Kanada, Latin Amerika, Karayipler, Asya kıtası izliyor.
17 Aralık'ta Avrupa, koronavirüsten kaynaklanan yarım milyon can kaybı sayısını aşan ilk kıta oldu. İngiltere dün (Cuma) öğle saatlerinden itibaren, Brezilya'da görülen mutasyona uğramış koronavirüs türü sebebiyle Güney Amerika ülkelerinden ve Portekiz’den gelenlere sınırlarını kapattı. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından virüsün bu türü “endişe verici” olarak nitelendirildi. WHO Acil Durum Komitesi, salgının daha çok yayılmasına sebep olabilecek, koronavirüsün mutasyona uğramış ve oldukça bulaşıcı olan türlerinin ortaya çıkmasıyla ilgili öneriler yayınladı.
Almanya’da, Robert Koch Enstitüsü'nün dün (Cuma) yaptığı açıklamaya göre kaydedilen vaka sayısı 2 milyonu aştı. Bu durum Başbakan Angela Merkel’in, koronavirüsün yayılmasını engellemek için kısıtlamaların “önemli ölçüde” sıkılaştırmasına neden oldu.
Avrupa Birliği'nin (AB) en kalabalık ülkesi Almanya’da, son 24 saate 22 bin 368 yeni koronavirüs vakası kaydedilmesi ile toplam vaka sayısı 2 milyon 958’e yükseldi. Ülkede dün bin 113 kişinin daha virüse bağlı olarak hayatlarını kaybetmesi ile toplam can kabı 46 bin 537 kişiye yükseldi.
Portekiz dünden (Cuma) itibaren yeniden genel bir karantina uygulamaya karar verirken, Fransa bugünden (Cumartesi) itibaren, sokağa çıkma yasağının kapsamını, tüm bölgelerini kapsayacak şekilde genişletecek ve AB dışı bir ülkeden gelenlerden ülkeye girişlerinde negatif sonuç alınmış Kovid-19 testi istenecek. Geçtiğimiz hafta Meksika, günde ortalama 983 ölümle, salgının başlangıcından bu yana topraklarında kaydedilen en yüksek ölüm sayılarını kaydetmiş oldu.
WHO Acil Durum Komitesi genellikle üç ayda bir toplanıyor ancak perşembe günü WHO Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, toplantı için belirlenen tarihten iki hafta önce komite üyelerini virüs ile ilgili son gelişmelerin, aşı sertifikalarının kullanımının ve uluslararası uçuşlardaki testlerin görüşülmesi için toplantıya çağırdı.
Microsoft şirketi de dahil olmak üzere ABD bilişim şirketleri, sağlık kurumları ve sivil toplum kuruluşları aşı kartlarını onaylamak için koalisyon oluşturdu.
WHO, Japonya’nın tespit ettiğini duyurduğu ve koronavirüsün yakın zamanda mutasyona uğramış bağışıklık tepkisini etkileyebilecek olan bir türünün Brezilya’nın Amazon bölgesinden geldiğini belirtti. Bunun öncesinde, ana virüsten daha bulaşıcı olan ve en az 25 ülkeye yayılan, İngiliz ve Güney Afrika’da mutasyona uğrayan iki tür tespit edildi. Dünya, sokağa çıkma yasakları ve aşılama kampanyaları ile yeni bir salgın dalgasıyla mücadele etse de virüsü kontrol etmeyi başaramıyor. Bu yeni dalga Çin’de çıkmadı. Salgın ilk kez 2019'un sonunda Wuhan'da ortaya çıkmıştı ve Çin virüsü kontrol altına almayı başarmıştı ancak geçen perşembe günü Hebei’de Mayıs ayından bu yana ilk ölüm kaydedildi. WHO uzmanları, hastalığın kökenini araştırmak için perşembe günü Çin'e geldi. AFP elde ettiği verilere göre, dünyada bugüne kadar en az 2 milyondan fazla kişinin ölümüne neden olan salgında, kendilerine yönelik her türlü sorumluluğu ortadan kaldırmaya çalışan Çinli yetkililer için ziyaret büyük bir önem taşıyor.
İtalya’da hükümet olağanüstü hali 30 Nisan’a kadar uzatma kararı aldı. Vatikan, 84 yaşındaki Papa Francis’in ve 93 yaşındaki Fahri Papa 16. Benedict’in aşı yaptırdığını duyurdu. Türkiye'de ise aşı kampanyası perşembe günü Çin aşısı CoronaVac’ın farklı bölgelerdeki sağlık çalışanlarının aşılanmasıyla başladı.
Vaka sayılarında sürekli olarak artış görülen Lübnan’da, hastaneler maksimum doluluk seviyesine ulaşırken, 11 gün sürecek kapsamlı bir karantina uygulanmaya başladı. Tunus da aynı şekilde “çok tehlikeli” epidemiyolojik durum nedeniyle 4 günlüğüne karantina uygulanması kararı aldı. Brezilya'da, Amazon eyaleti (kuzey), hastanelerin aşırı vaka ile maksimum kapasitelerine ulaşması sonucu oksijen tedarikinde büyük sorunlarla karşılaşması nedeniyle sokağa çıkma yasağı uygulamaya başladı. Brezilya'da Amazonas Eyaleti Valisi Wilson Lima “Bölgemiz büyük miktarda oksijen üretiyor (orman sayesinde) ancak bugün halkımızın oksijene ve dayanışmaya ihtiyacı var” ifadelerini kullandı.



Trump, İran'la iş yapan tüm ülkelere gümrük vergisi uygulanmasını öngören emri imzaladı

ABD Başkanı Donald Trump (AFP)
ABD Başkanı Donald Trump (AFP)
TT

Trump, İran'la iş yapan tüm ülkelere gümrük vergisi uygulanmasını öngören emri imzaladı

ABD Başkanı Donald Trump (AFP)
ABD Başkanı Donald Trump (AFP)

Beyaz Saray, ABD Başkanı Donald Trump'ın dün, İran'la iş yapan ülkelere yüzde 25 oranında gümrük vergisi uygulanmasını öngören bir başkanlık kararnamesi imzaladığını açıkladı.

Bu durum, iki ülke bu hafta görüşmeler yapmış olmasına rağmen, İran ve Amerika Birleşik Devletleri arasındaki gerginliğin arttığı bir dönemde ortaya çıkıyor.


Trump, İran ile yapılan görüşmeleri övdü ve görüşmelerin önümüzdeki haftanın başlarında yeniden başlayacağını doğruladı

İran Yüksek Lideri Ali Hamaney ve ABD Başkanı Donald Trump (AFP)
İran Yüksek Lideri Ali Hamaney ve ABD Başkanı Donald Trump (AFP)
TT

Trump, İran ile yapılan görüşmeleri övdü ve görüşmelerin önümüzdeki haftanın başlarında yeniden başlayacağını doğruladı

İran Yüksek Lideri Ali Hamaney ve ABD Başkanı Donald Trump (AFP)
İran Yüksek Lideri Ali Hamaney ve ABD Başkanı Donald Trump (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump, ABD ve İran arasında Umman'da yapılan dolaylı görüşmelerin ardından Washington'un İran konusunda "çok iyi görüşmeler" gerçekleştirdiğini söyledi ve iki tarafın "önümüzdeki haftanın başlarında" tekrar bir araya geleceğini doğruladı.

Trump, hafta sonu için Florida'daki Mar-a-Lago'ya giderken Air Force One uçağında gazetecilere şunları söyledi: "İran hakkında çok iyi görüşmeler yaptık ve İran'ın bir anlaşma yapmak istediği anlaşılıyor."

"Önümüzdeki haftanın başlarında tekrar görüşeceğiz" dedi.

Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi, görüşmelerin başlamasından önce ABD elçisi Steve Wittkoff ve Jared Kushner'ı kabul etti (AP)Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi, görüşmelerin başlamasından önce ABD elçisi Steve Wittkoff ve Jared Kushner'ı kabul etti (AP)

Görüşmelere katılan İran heyetine başkanlık eden İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, İran devlet televizyonuna yaptığı açıklamada "çok olumlu bir atmosfer" olduğunu belirterek, "Müzakerelerde bulunduk ve karşı tarafa görüşlerimizi ilettik" dedi ve iki tarafın "müzakerelere devam etme konusunda anlaştığını" ifade etti.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi (EPA)İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi (EPA)

Arakçi, görüşmelerin yalnızca nükleer meseleye odaklandığını ve Amerikalılarla başka hiçbir konuyu görüşmediklerini vurguladı. ABD ise İran'ın balistik füze programının ve bölgedeki silahlı gruplara verdiği desteğin de ele alınması gerektiğinde ısrar ediyor.

İran Dışişleri Bakanı, görüşmelerin devam etmesi için Washington'dan ülkesine yönelik "tehditlerini" durdurmasını istedi ve müzakerecilerde izlenecek yolu her iki başkentle de istişarede bulunduktan sonra belirleyeceklerini açıkladı.

Müzakerelerin sona ermesinden kısa bir süre sonra Washington, İran'ın petrol sektörüne yönelik yeni yaptırımlar açıkladı; bu yaptırımlar 15 kuruluşu, iki şahsı ve 14 gemiyi hedef alıyordu.

Bunlar, ABD'nin haziran ayında İsrail'in İran'a karşı başlattığı 12 günlük savaş sırasında İran'ın nükleer programının kilit noktalarına yönelik saldırılarından beri yapılan ilk görüşmelerdi.

 Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi, müzakerelerin başlamasından önce İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi ile yaptığı görüşmede (AP)Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi, müzakerelerin başlamasından önce İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi ile yaptığı görüşmede (AP)

İran devlet televizyonu görüşmelerin dolaylı olarak yapıldığını bildirirken, Umman Dışişleri Bakanlığı Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamad el-Busaidi'nin her heyetle ayrı ayrı görüştüğünü gösteren fotoğraflar yayınladı.

Ancak ABD haber sitesi Axios, iki kaynağa dayanarak, Umman'da Arakçi, Witkoff ve Kushner arasında doğrudan görüşmelerin gerçekleştiğini bildirdi.

Umman Dışişleri Bakanı “X” platformunda yaptığı açıklamada, “Bugün Maskat'ta İran ve Amerika Birleşik Devletleri arasında çok ciddi görüşmeler yapıldı” ifadelerini kullandı. Bakanlık görüşmelerin “İran ve Amerika'nın pozisyonlarını netleştirmek ve olası ilerleme alanlarını belirlemek açısından faydalı olduğunu” vurguladı.

Arakçi daha önce de ülkesinin “herhangi bir aşırı talep veya Amerikan provokasyonuna karşı egemenliğini ve ulusal güvenliğini savunmaya hazır olduğunu” teyit etmişti.

X platformunda şunları yazdı: “İran, açık gözlerle ve geçen yılın acı hatırasıyla diplomasiye giriyor… İyi niyetle görüşmeler yürütüyoruz ve haklarımızı kararlılıkla savunuyoruz.”

Sıfır nükleer kapasite

Washington'da, Beyaz Saray sözcüsü Caroline Leavitt perşembe günü yaptığı açıklamada, ABD heyetinin İran ile "sıfır nükleer yetenek" konusunu görüşeceğini söyledi. Leavitt, Trump'ın "diplomasi dışında birçok seçeneği bulunduğunu" belirterek, "tarihin en güçlü ordusunun başkomutanı" olduğunu vurguladı.

Görüşmeler, Washington'un Ortadoğu'daki askeri varlığını güçlendirdiği, USS Abraham Lincoln uçak gemisini ve saldırı grubunu bölgeye konuşlandırdığı bir dönemde gerçekleşiyor; İran ise saldırıya uğraması halinde bölgedeki ABD üslerini hedef alacağını belirtmişti.

Umman'ın resmi haber ajansı tarafından yayınlanan bir videoda, Ortadoğu'daki operasyonları denetleyen ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) komutanı Amiral Brad Cooper'ın ülkesinin heyetine katıldığı görüldü.

Görüşmeler, İran'da binlerce kişinin ölümüne yol açan protestoların yaygın bir şekilde bastırılmasından haftalar sonra yapıldı.

İranlı yetkililer, protestolara katılan "isyancılar"ın yanı sıra çoğunluğu güvenlik personeli ve sivillerden oluşan yaklaşık 3 bin kişinin öldürüldüğünü kabul etti.

İnsan hakları örgütleri ise daha yüksek rakamlar bildirdi. ABD merkezli insan hakları örgütü HRANA, çoğunluğu protestocu olmak üzere 6 bin 941 kişinin ölümünü belgelediğini ve 51 bin gözaltı kaydettiğini belirtti.

Perşembe günü Trump, "Müzakere ediyorlar...saldırmamızı istemiyorlar" dedi ve ABD'nin bölgede "büyük bir filo" konuşlandırdığını söyledi.

Protestocuları desteklemek amacıyla İran'a saldırmakla tehdit ettikten sonra, ABD Başkanı odağını nükleer programa çevirdi.

Batı ülkeleri ve İsrail, İran'ı nükleer bomba edinmeye çalışmakla suçluyor; Tahran ise bu iddiayı reddederek sivil nükleer program hakkını savunuyor.

Görüşmeler başlamadan önce, Çin Dışişleri Bakanlığı, İran'ın egemenliğini, güvenliğini, ulusal onurunu, meşru haklarını ve çıkarlarını koruma konusunda İran'a desteğini teyit ederek, tek taraflı zorbalığa karşı olduğunu belirtti.

Gerginliğin artma riskleri

İran, yaptırımların kaldırılması için yalnızca nükleer meseleyi görüşmek istediğini ısrarla belirtiyor ve füze programı veya bölgedeki silahlı gruplara, özellikle Lübnan Hizbullahı'na, Filistin Hamas hareketine ve Yemen'deki Husilere verdiği destekle ilgili herhangi bir müzakereyi reddediyor.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio (Reuters) ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio (Reuters)

Ancak ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, “Görüşmelerin somut sonuçlar vermesi için, balistik füzelerinin menzili, bölgedeki terör örgütlerine verdikleri destek, nükleer programları ve kendi halklarına karşı tutumları gibi belirli noktaları içermesi gerektiğini” kesin bir dille ifade etti.

 ABD merkezli Savaş Çalışmaları Enstitüsü ise “Tahran'ın ABD taleplerini karşılamada uzlaşmaz tavrını sürdürmesi, İran ve ABD'nin diplomatik bir çözüme ulaşma olasılığını azaltıyor” değerlendirmesinde bulundu.


Maskat görüşmeleri sona erdi… Devamı diğer başkentlerde yapılacak istişarelere bağlı

ABD Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Wittkoff ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi
ABD Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Wittkoff ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi
TT

Maskat görüşmeleri sona erdi… Devamı diğer başkentlerde yapılacak istişarelere bağlı

ABD Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Wittkoff ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi
ABD Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Wittkoff ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi

Umman Sultanlığı'nda bugün gerçekleştirilen İran ve ABD arasındaki görüşmeler sona erdi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, iki tarafın bugünkü görüşmelerde dile getirilen mesajlar konusunda her iki ülkenin başkentleriyle istişarede bulunduktan sonra görüşmelere devam etme konusunda anlaştığını açıkladı.

İran ve Amerikan heyetleri, Umman arabulucusu Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi aracılığıyla mesaj alışverişinde bulundular. El-Busaidi, bugünkü görüşmelerin "çok ciddi" olduğunu ve her iki tarafın pozisyonlarını netleştirmeye ve ilerleme kaydedilebilecek olası alanları belirlemeye yardımcı olduğunu söyledi.

Arakçi, görüşmelerin atmosferinin "iyi" olduğunu ve bir sonraki oturumun tarih ve yerinin birkaç gün içinde belirleneceğini ifade etti.

Washington, Tahran ile yapacağı görüşmelerde İran'ın nükleer programını, balistik füzelerini, bölgedeki silahlı gruplara verdiği desteği ve kendi halkına yönelik muamelesini de ele almak istiyor. Ancak İran, yalnızca nükleer konuları görüşmek istiyor.