Türkiye, PKK’ya karşı Irak ile ‘mutabakata’ vardı

Türkiye Savunma Bakanı Hulusi Akar, dün yaptığı açıklamada, PKK’ya karşı Irak ile ‘mutabakata’ vardıklarını açıkladı. Türk kaynaklar, Mart ayının ikinci yarısından sonra Ankara, Bağdat ve Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nin (IKBY) Kuzey Irak’taki PKK üslerini hedef alan ortak bir operasyon düzenlemesini bekliyor.
Türk medyasının, isimlerini açıklamadığı yetkili kaynaklardan aktardığına göre, Savunma Bakanı Hulusi Akar ve ona eşlik eden Genelkurmay Başkanı Yaşar Güler’in Bağdat ve Erbil’e yaptıkları ziyaret sırasında, PKK’yı hedef alacak ortak askeri operasyon düzenleme konusunda Irak ve IKBY hükümeti yetkilileri ile anlaşma yapılmış olmasına dair ihtimaller var.
Türk güçleri, Haziran’dan bu yana Kuzey Irak’taki hava ve kara operasyonlarını sürdürüyor. Bu duruma öfkeli tepkiler veren ve itiraz eden Irak hükümeti, daha önce Türkiye’nin Bağdat Büyükelçisi’ne protesto notası vermişti. Aynı şekilde Türkiye’nin bölgedeki bazı üslerini koruması da iki komşu ülke arasında ihtilaf noktası oluşturuyor.
3 gün süren ziyaret boyunca Akar ile görüşen Iraklı yetkililer, Irak’ın tüm topraklarında Irak’ın egemenliğine saygı ilkesinin pekiştirilmesini vurguladılar.
Akar, Türkiye’nin, Erbil’deki IKBY Hükümeti ve Bağdat’taki Irak merkezi hükümetiyle işbirliği içerisinde ‘teröre’ son verme konusundaki kararlılığını yineledi. Erbil’deki Türk Konsolosluğu’nda dün yaptığı açıklamalarda Irak ziyaretinin değerlendirmesini yapan Akar, “Hem bölgesel yönetim hem de Bağdat ile yapacağımız iş birliği sonucunda teröristlerin sonunu getirmekte kararlı olduğumuzu söyleyebiliriz … Önümüzdeki dönemde iş birliğimizin gerçekleşmesi ve bununla alakalı uygun mekanizmaları kurmak suretiyle Türkiye-Irak, Türkiye-Erbil arasındaki iş birliği terörle mücadele konusunda çok önemli birtakım gelişmelere sebep olabilecek” dedi.
Türkiye’nin “Sincar’dan teröristlerin çıkarılmasını yakinen takip ettiğini ve bu konuda destek vermeye hazır olduğunu söyleyen Akar, Bağdat ve Erbil’deki yetkililerle olan görüşmesini ‘olumlu ve yapıcı’ diye niteleyerek, görüşmelerde iki ülkeyi ve bölgeyi ilgilendiren güvenlik meselelerinin yanı sıra PKK ile mücadele dosyasını ele aldıklarını belirtti.
Bağdat ve Erbil, Ekim 2020’de Sincar ile ilgili ‘tarihi’ bir anlaşmaya vardıklarını ilan etmişti. Anlaşma, iki yönetimin Sincar’da ortak yönetim kurmasını ve 2017 sonrası düzenlemelerin iptal edilmesine hükmediyor. Anlaşmada, Federal Polis Teşkilatı’nın IKBY ile işbirliği içinde Sincar’daki güvenliği koruma görevini üstlenmesi ve DEAŞ işgali sebebiyle yüzde 80’i zarar gören bölgenin yeniden imar edilmesi öngörülüyor. Anlaşma metninde ayrıca yerinden edilenlerin yurtlarına dönebilmesi için PKK unsurları ve Haşdi Şabi gruplarının Sincar’dan çıkarılması gerektiğine vurgu yapılıyor.
Türk medyasında çıkan haberlerde, Ankara’nın Sincar’daki PKK nüfuzunu kısıtlamak ve ardından PKK’nın Suriye’deki koluna odaklanmak amacıyla 3 aşamalı bir plan üzerinde durduğuna işaret ediliyor. Buna göre, İlk aşamada örgütün, Suriye’nin karşısında yer alan Sincar bölgesindeki faaliyetlerini bitirmek veya sınırlı hale getirmek. Bu yolla en fazla iki yıl içinde örgütün Suriye ile ilişkisinin Kandil’dekine benzer bir şekilde kopacağı görüşü hâkim. İkinci aşamada, PKK’nın Suriye kolu (YPG) ile içeride mücadele süreci bulunuyor. Ancak bu planın hayata geçirilmesi için de bölgesel dengeler, ABD’nin tutumu, İran’ın samimiyeti önem kazanıyor. Üçüncü aşama ise restorasyon ve normalleşme. Normalleşme ile ilgili olarak Ankara-Moskova hattında görüşme trafiği dahilince Suriye sürecinde yer almaları sağlanacak.
Akar’ın Irak ziyareti, Türk medyasında geniş yer buldu. Ziyaretle ilgili yapılan yayınlarda, güvenlik meselelerine ve özellikle de Sincar bölgesindeki PKK ile mücadeleye odaklanıldı. Vatan Partisi’ne yakınlığıyla bilinen Aydınlık gazetesi, Sincar haritası ve Türkiye’nin PKK’nın Suriye kolu olarak nitelediği YPG’nin kontrol ettiği bölgelerin haritasını “Hulusi Akar ve Yaşar Güler Bağdat’ta, Masada Sincar Var” başlığıyla manşetten verildi.
Aydınlık, isim vermediği kaynaklardan aktardığı haberde, Sincar bölgesinin PKK’lılar tarafından Suriye’nin kuzeydoğusundaki nüfuzunu desteklemek için kullandığı bağlantı noktası olması nedeniyle Türkiye’nin Sincar’a büyük önem verdiğini yazdı.
Genlkurmay Başkanı Güler ve Akar, Bağdat’taki ziyaretleri sırasında Irak Cumhurbaşkanı Berhem Salih, Başbakan Mustafa el-Kazimi, Savunma Bakanı Cuma İnad, İçişleri Bakanı Osman el-Ganimi ile bir araya geldi. Güler ve Akar önceki gün IKBY ziyareti sırasında da Erbil’de IKBY Başkanı Neçirvan Barzani, Eski IKBY Başkanı Mesud Barzani ile görüşmesinin ardından Irak Türkmen Cephesi’nin (ITC) Erbil’deki ofisini ziyaret etti. Güler ve Akar’ı ofisi ziyaretinde IKBY Etnik ve Dini Unsurlardan Sorumlu Bakan ve ITC Yürütme Kurulu Üyesi Aydın Maruf Selim karşıladı. Akar, “Irak Türkmen Cephesi’ne yönelik desteğin süreceğini” vurguladı.
Akar’ın Bağdat ve Erbil ziyareti, Irak Başbakanı Kazimi’nin Ankara ziyareti ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşmesinden bir ay sonra geldi. Gözlemciler, Akar’ın ziyaretini, ABD Başkanı Joe Biden’ın dış politikaya göz atmaya başlamadan önce Türkiye’nin dışardaki varlığını ve cephelerini teminat altına almak için attığı adımların bir parçası olarak değerlendirdi.