Myanmarlı protestocular ‘bozuk araba’ hareketi ile yolları kapattı

Göstericiler, ordunun konuşlandırılmasını durdurmak için arabalarının bozulduğu gerekçesiyle yolları kapattı (AFP)

Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Myanmar Özel Raportörü Tom Andrews’ın Myanmar’da şiddet olaylarının artacağına dair uyarılarına rağmen, dün binlerce Myanmarlı ‘iktidarı sivil yönetime devretme ve ülkenin eski fiili lideri Aung San Suu Çii’yi serbest bırakma’ talebiyle yine sokaklara indi.
Protestocular dün ‘yol kapatma günü’ ilan ederek, araçlarının kaputlarını açık halde ana yola ve köprülere bırakıp ‘bozuk araba’ hareketine başladı.
Ordu tarafından bloke edilen internet servisinin gece saatlerinde geri dönmesinin ardından sosyal medyada ‘bozuk araba’ hareketine destek verilmesi çağrısı hızla yayıldı.
Suu Çii liderliğindeki Ulusal Demokrasi Birliği (NLD) partisinden Sithu Maung, Yangon’un merkezi bir protesto noktası olan Sule Pagoda’da yaptığı konuşmada, “Şimdi onların dediği gibi 40 milyon kişi arasında olmadığımızı vurgulamak için buradayız” dedi.
Ordu Sözcüsü Tuğgeneral Zaw Min Tun, “Myanmar’ın 53 milyonluk nüfusundan 40 milyonu, ordunun anayasaya uygun hareketini destekliyor” şeklinde konuşmuştu.
Protestolara katılan öğrencilerden biri AFP’ye verdiği demeçte, “Bugün sonuna kadar mücadele etmeli ve askeri rejimi sona erdirmek için birliğimiz ile gücümüzü göstermeliyiz” diyerek insanları yoğun bir şekilde sokağa çıkmaya çağırdı.
BM İnsan Hakları Myanmar Özel Raportörü Tom Andrews, geçtiğimiz Salı günü Yangon’a asker konuşlandırılmasının ardından şiddet olaylarının yeniden başlamasından endişe ettiğini söyleyerek, “Myanmar’da temel özgürlükler ve insan haklarının sürekli olarak bastırılmasına derhal son verilmelidir” ifadelerini kullanmıştı.
Andrews, daha önce geniş çaplı protestoların yapıldığı yerlere asker konuşlandırılmasının ardından kitlesel gözaltı, ölüm ve ortadan kaybolmalar yaşandığı konusunda da uyarmıştı.
Ordunun 1988 ve 2007’deki son iki halk ayaklanmasını şiddetle bastırması nedeniyle herkesin aklına misilleme korkusu geliyor.
Bugüne kadar birkaç gösteride polis göz yaşartıcı gaz ve plastik mermi atarak çok sayıda kişiyi yaraladı. Buna rağmen, doktorlar, öğretmenler, hava trafik kontrolörleri ve demiryolu çalışanları grev yaparken, sivil itaatsizlik çağrıları da devam ediyor.
Siyasi Tutuklulara Yardım Kuruluşu’na göre 1 Şubat’tan bu yana 450’den fazla siyasetçi, yetkili, aktivist ve öğrenci gözaltına alındı.
Darbe sırasında gözaltına alınan Suu Çii’nin avukatı Khin Maung Zaw, müvekkilinin askeri mahkeme tarafından, ülkenin ithalat ve ihracat yasalarını ihlal etmenin yanı sıra yeni tip koronavirüs (Kovid-19) tedbirlerine uymadığı gerekçesiyle Ulusal Doğal Afet Yasası’nı ihlal etmekle suçlandığını açıkladı.
Myanmar ordusu ise, Suu Çii’nin güvenliği için ev hapsinde tutulduğunu ve sağlığının iyi olduğunu bildirdi.
Ordu, baskısını artırarak arama emri olmadan evlerde arama yapılmasına ve yargıç izni olmaksızın kısa süreli gözaltına izin verdi.
Myanmar Ordusu, ABD tarafından ilan edilen yaptırım ve çok sayıda uluslararası kınamayı görmezden geliyor.
Çin ve Rusya, konuyu ‘iç mesele’ olarak görerek, orduyu destekliyor.
Çin’in Nepido Büyükelçisi Chen Hai, “Meydana gelen siyasi değişim hakkında bize önceden bilgi verilmedi. Myanmar’daki mevcut gelişme, kesinlikle Çin’in görmek istediği şey değil” dedi.
ABD ise, orduyu siyasi liderler başta olmak üzere gözaltına alınan herkesi serbest bırakmaya ve demokratik olarak seçilmiş hükümeti yeniden kurmaya çağırdı.