İsrail medyasından iddia: Netanyahu ile görüşmeyen Ürdün Kralı Gantz’ı kabul etti

Ürdün Kralı 2. Abdullah, bölgenin İsrail'e kiralanması anlaşmasının feshedilmesinin ardından Kasım 2019'da el-Gamr bölgesini ziyaret etti.
Ürdün Kralı 2. Abdullah, bölgenin İsrail'e kiralanması anlaşmasının feshedilmesinin ardından Kasım 2019'da el-Gamr bölgesini ziyaret etti.
TT

İsrail medyasından iddia: Netanyahu ile görüşmeyen Ürdün Kralı Gantz’ı kabul etti

Ürdün Kralı 2. Abdullah, bölgenin İsrail'e kiralanması anlaşmasının feshedilmesinin ardından Kasım 2019'da el-Gamr bölgesini ziyaret etti.
Ürdün Kralı 2. Abdullah, bölgenin İsrail'e kiralanması anlaşmasının feshedilmesinin ardından Kasım 2019'da el-Gamr bölgesini ziyaret etti.

Ürdün Kralı 2. Abdullah, İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz’ı Amman'da gizlice kabul etti. Öte yandan Ürdün Kralı’nın halen İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile telefonla veya yüz yüze görüşmeyi reddettiği biliniyor. 
Şarku’l Avsat’ın İsrail gazetesi Yediot Ahronot'tan aktardığı iddiaya göre, 2. Abdullah, İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz'ı ise geçen yıl Aralık ayında Amman'a davet etmişti.
Yediot Ahronot'a göre Gantz, partisi Mavi-Beyaz’ın aktivistleri ile Zoom uygulaması aracılığıyla yaptığı toplantı sırasında, Cuma günü Ürdün ile görüştüğünü ima ederek, Netanyahu'nun Ürdün ile ilişkilerini eleştirdi. 
Gantz, partisinden aktivistlerle yaptığı toplantıda şu ifadeleri kullandı:
"Ürdün'le ilişkilerin İsrail için büyük bir servet olduğunu düşünüyorum ve bu ülkeyle ilişkilerimizin bin kat daha iyi olabileceğine inanıyorum. Ne yazık ki Netanyahu Ürdün'de istenmeyen bir kişi ve varlığı iki ülke arasındaki ilişkilere zarar veriyor. Ürdün Kralı ve diğer üst düzey Ürdünlü yetkililerle sürekli iletişim halindeyiz. Büyük başarılar elde edebileceğimizi biliyorum.”
Ürdün ile her yıl bir veya iki sivil projenin uygulanmasının mümkün olduğunu belirten Gantz, "10 yıl içinde komşularımızla ilişkileri geliştirmek için 20 ila 30 proje tamamlamış olacağız" dedi.
Kral Abdullah’ın Gantz’ı kabulü, İsrail Dışişleri Bakanı Gabi Aşkenazi ve Ürdünlü mevkidaşı Eymen es-Safedi ile son aylarda yaptığı iki görüşmenin ardından geldi. Ürdün ve İsrail arasında güçlü ilişkiler söz konusu. Ancak son zamanlarda İsrail'in Filistinlilere yönelik politikaları, Ürdün’ün garantörlüğü altındaki Mescid-i Aksa’ya yönelik İsrail baskıları ve İsrail’in diğer Arap ülkelerine yaklaşması konusunda iki ülke arasındaki anlaşmazlığın ardından kötüleşti.
Hem İsrail'in hem de ABD'nin önemli bir bölgesel müttefiki olan Ürdün, uzun zamandır iki devletli bir çözüm için 2014'ten beri askıda olan İsrail-Filistin barış görüşmelerinin yeniden başlaması çağrısında bulundu. Kral 2. Abdullah, Netanyahu’nun geçen yılki Batı Şeria'yı ilhak planlarına açıkça karşı çıkarken, İsrail ile bazı Arap ülkeleri arasındaki normalleşme anlaşmalarına da olumlu yaklaşmayarak mesafeli yaklaştı.
The Times of Israel internet sitesindeki habere göre, Kral Abdullah ilhak girişiminden duyduğu memnuniyetsizlik nedeniyle geçen yıl Netanyahu ile telefonla görüşmeyi reddetti.
Ürdün Kralı 2019'da, Amman'ın İsrail Büyükelçisini geri çağırmasına neden olan bir dizi olayın ardından İsrail ile Ürdün arasındaki ilişkilerin "tüm zamanların en düşük seviyesinde" olduğunu ifade etmişti. O yıl Ürdün, İsrailli çiftçilerin Ürdün içindeki arazilere kolayca erişmesine izin veren özel düzenlemeleri sona erdirdi. Taraflar arasındaki barış anlaşmasının yıldönümünde de ortak bir kutlama düzenlenmedi. İsrail'in iki Ürdün vatandaşını terörizm suçlamasıyla tutuklaması da diplomatik tartışmaya neden oldu.
Öte yandan Kral Abdullah, geçen ay İsrail'i Filistinlileri aşılamadığı için eleştirdi. Buna rağmen, Amman ve Tel Aviv son zamanlarda ortak projeler uygulamak ve ikili ilişkileri geliştirmek için temaslarını yoğunlaştırdı. İsrail medyası, iki ülke arasındaki görüşmelerin İsrail, Ürdün ve Filistin Yönetimi arasında gelecekteki projelere odaklandığını bildirdi.
Ürdün'de birkaç hafta önce Dışişleri Bakanlığı öncülüğünde iki ülkenin bakanlık genel müdürleriyle su, turizm, tarım, ulaştırma, ticaret, ticaret ve diğer alanlarda ortak projeler geliştirmek amacıyla toplantı düzenlendi. Devam eden görüşmeler, yıllar süren aksaklıktan sonra ilk ilerleme girişimi olarak nitelendirildi. İsrail’deki kaynaklar, İsrail'de  Ürdünlüler lehine adımlar atma çabaları söz konusu olduğunu kaydetti. Kaynaklar, Ürdün'den Filistin Yönetimi'ne ticareti ikiye katlamak isteyenlerin kapasiteyi yıllık 100 milyon dolardan 500 milyar dolara çıkarmak istediklerini belirtti. Ayrıca İsrail tarafına talep edilen malların listelerinin sunulduğu ifade edildi.
1994'ten beri Ürdün ile İsrail arasında barış ve iki ülkeyi birbirine bağlayan diplomatik ilişkiler söz konusu.

 


Faslılar, 2030 Dünya Kupası öncesinde hükümetin şeklini belirleyecek seçimde oy kullanıyor

Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de İstiklal Partisi'nin kadınlara yönelik seçim kampanyası etkinliği, (Reuters)
Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de İstiklal Partisi'nin kadınlara yönelik seçim kampanyası etkinliği, (Reuters)
TT

Faslılar, 2030 Dünya Kupası öncesinde hükümetin şeklini belirleyecek seçimde oy kullanıyor

Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de İstiklal Partisi'nin kadınlara yönelik seçim kampanyası etkinliği, (Reuters)
Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de İstiklal Partisi'nin kadınlara yönelik seçim kampanyası etkinliği, (Reuters)

Fas'ta seçmenler bugün, 2030 FIFA Dünya Kupası finallerine ev sahipliği hazırlıkları kapsamında yürütülen 20 milyar dolarlık planın son aşamalarını yönetecek hükümetin yapısını belirleyecek parlamento seçimleri için sandık başına gidiyor. Seçimlerin aynı zamanda ekonomik kazanımların ülkedeki hayal kırıklığı yaşayan gençlere yönlendirilmesini amaçlayan projelerin geleceğini de şekillendirmesi bekleniyor.

Parlamento seçimlerinin Fas'taki güç dengesinde köklü bir değişiklik yaratması beklenmiyor. Ancak yeni Temsilciler Meclisi, gençlerin artan hoşnutsuzluğunu gidermeye yönelik girişimleri hayata geçirmekle yükümlü olacak. Şarku’l Avsatın Reuters'ten aktardığına göre bu hoşnutsuzluk, geçen yıl İspanya'nın Ceuta (Sebte) özerk bölgesine toplu geçiş girişimi ve “Z Kuşağı” öncülüğündeki, ölümlere yol açan protestolarla kendini gösterdi.

2011'de kabul edilen Anayasa uyarınca kral, 395 sandalyeli parlamentoda en fazla sandalye kazanan partiden başbakanı atıyor.

İslamcı Adalet ve Kalkınma Partisi destekçileri, Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de seçim kampanyasına katılıyor (Reuters).
İslamcı Adalet ve Kalkınma Partisi destekçileri, Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de seçim kampanyasına katılıyor (Reuters)

Başbakanın ardından hükümet koalisyonunu oluşturmak için istişarelerde bulunması ve bakanların listesini hazırlayarak kralın onayına sunması gerekiyor.

Sandıklar sabah saat 08.00'de açıldı ve 19.00'da kapanacak. İlk sonuçların genellikle seçimden sonraki gün açıklanması bekleniyor.

Katılım oranı, özellikle genç seçmenlerin sandığa ilgisi yakından takip edilecek. Katılımın, vatandaşların seçilmiş kurumlarla ne ölçüde etkileşim içinde olduğuna ve bu kurumlara duyduğu güvene ilişkin bir gösterge olarak değerlendirilmesi bekleniyor.

Fas'ta oy kullanma yaşındaki nüfus yaklaşık 27 milyon kişiden oluşuyor. Ancak seçmen kütüklerine kayıtlı kişi sayısı 15,8 milyonda kalıyor. Bu sayı, 2021 seçimlerine kıyasla yaklaşık yüzde 12'lik düşüş anlamına geliyor.

Harcama planları

Mevcut parlamentodaki iki büyük parti olan Ulusal Bağımsızlar Birliği (RNI) ile Asalet ve Çağdaşlık Partisi (PAM), gelecek beş yıllık yasama döneminde yaklaşık 1 milyon istihdam yaratma sözü verdi. İki parti ayrıca konut, ücretler ve hastanelerde iyileştirme vaatlerinde bulundu.

İki parti koalisyon hükümetinde birlikte yer alıyor. Ancak seçim kampanyası sırasında gıda fiyatlarındaki artışın önlenememesi ve diğer politika alanlarındaki eksiklikler konusunda birbirlerini suçladılar.

Bu anlaşmazlıklar nedeniyle Asalet ve Çağdaşlık Partisi yöneticileri, seçimden birinci çıkması halinde Ulusal Bağımsızlar Birliği ile yeniden koalisyon kurmayacağını açıkladı.

2021'den bu yana hükümete başbakan olarak liderlik eden milyarder iş insanı Aziz Ahnuş ise bu kez yeniden aday olmayacak. Ahnuş, bu yıl Ulusal Bağımsızlar Birliği'nin genel başkanlığından da ayrılmıştı.

Fas Kraliyet Futbol Federasyonu Başkanı ve Ekonomi ve Maliye Bakanlığı'nda bütçeden sorumlu bakan yardımcısı Fouzi Lekjaa, seçimlerden birkaç hafta önce Asalet ve Çağdaşlık Partisi yönetimine katıldı. Lekjaa, 2030 FIFA Dünya Kupası organizasyon komitesine de başkanlık ediyor.

Fas, İspanya ve Portekiz'le birlikte ev sahipliği yapacağı Dünya Kupası öncesinde stadyumlar, demiryolları ve diğer altyapı projelerine büyük yatırımlar yapıyor.Ülke ayrıca 2035'e kadar kişi başına düşen ekonomik üretimi iki katına çıkarmayı hedefliyor.

Uluslararası Para Fonu (IMF), planlanan harcamaların yaklaşık 190 milyar dirhem, yani 20 milyar dolar olduğunu tahmin ediyor. Bu tutar, Fas'ın 2024'teki GSYH'sinin yaklaşık yüzde 12'sine denk geliyor.

Seçimde yarışan diğer partiler arasında iktidar koalisyonunun ortağı olan muhafazakâr milliyetçi İstiklal Partisi, önceki seçimlerde ağır bir yenilgi alan İslamcı Adalet ve Kalkınma Partisi ile çeşitli sol partiler bulunuyor.


Irak, “silahsızlanma” sürecini 2027’nin ortasına erteledi

Irak Başbakanı Ali Zeydi, New York’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile görüşmesi sırasında (Hükümet basın ofisi)
Irak Başbakanı Ali Zeydi, New York’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile görüşmesi sırasında (Hükümet basın ofisi)
TT

Irak, “silahsızlanma” sürecini 2027’nin ortasına erteledi

Irak Başbakanı Ali Zeydi, New York’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile görüşmesi sırasında (Hükümet basın ofisi)
Irak Başbakanı Ali Zeydi, New York’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile görüşmesi sırasında (Hükümet basın ofisi)

Irak, silahlı grupların silahsızlandırılmasına yönelik planını 2027 yılının ortasına erteledi. Planın daha önce bu ayın sonunda uygulanmaya başlanması öngörülüyordu.

Irak Başbakanı Ali Zeydi, dün yaptığı açıklamada, silahlı grupların unsurlarının devlet kurumlarına entegre edilmesini öngören bir plan açıkladı. Zeydi planın, grupların saldırılarını durdurmaları karşılığında ABD saldırılarına maruz kalmamalarını öngören 90 günlük bir aşamayla başlayacağını belirtti.

Ancak ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Zeydi ile New York'ta gerçekleştirdiği görüşmenin ardından yayımlanan açıklamada, Irak Başbakanı ile “milislerin dağıtılması ve saldırılarının durdurulması” konusunda mutabakata vardığını söyledi.

ABD'nin Ortadoğu Özel Temsilcisi Tom Barrack ise Irak'ın, “Haziran 2027 sonuna kadar askeri güce sahip tek makamın devlet olması” yönünde taahhütte bulunduğunu ifade etti.


Gazzeliler, alternatifleri olmaksızın yıkılma tehlikesi bulunan çatılar altında

Gazze kentinde yerinden edilen Filistinli Bassam Nasır, kendisi ve ailesinin barındığı yıkılmış bir binanın enkazı arasında duruyor (Şarku'l Avsat)
Gazze kentinde yerinden edilen Filistinli Bassam Nasır, kendisi ve ailesinin barındığı yıkılmış bir binanın enkazı arasında duruyor (Şarku'l Avsat)
TT

Gazzeliler, alternatifleri olmaksızın yıkılma tehlikesi bulunan çatılar altında

Gazze kentinde yerinden edilen Filistinli Bassam Nasır, kendisi ve ailesinin barındığı yıkılmış bir binanın enkazı arasında duruyor (Şarku'l Avsat)
Gazze kentinde yerinden edilen Filistinli Bassam Nasır, kendisi ve ailesinin barındığı yıkılmış bir binanın enkazı arasında duruyor (Şarku'l Avsat)

Gazze'deki yetkililer, bölgede sakinlerin yaşadığı ve yıkılma tehlikesi bulunan bina sayısının yaklaşık 2 bin olduğunu tahmin ediyor. Buna rağmen bölge halkı ve yetkililer, kendilerini barındıkları binaların çatılarının çökmesi tehlikesine karşı koruyabilecek herhangi bir alternatif bulunmadığını kabul ediyor.

Gazze kentinde bir hafta önce “Saade” binasının çökmesinden zarar gören kişiler ve görgü tanıkları, yaklaşan kış ve yağışlarla birlikte ortaya çıkabilecek tehlikelere ilişkin “Şarku'l Avsat”a konuştu. Görgü tanıkları ve mağdurlar, yağışların, İsrail'in Gazze'ye yönelik savaşı sırasında hasar gören diğer binaların da çökmesini hızlandırabileceği uyarısında bulundu.