Ziyaretlerini tamamlayan Lenderking Washington’a geri döndü

Pentagon, Suudi Arabistan’ın savunmasını güçlendirmesine yardımcı olmak için bir uzman ekibi gönderiyor.

Yemen Dışişleri Bakanı geçen ayın sonunda, ABD’nin Yemen Özel Temsilcisi Timothy Lenderking ile Riyad’da bir araya geldi. (Twitter)

ABD, Yemen’in tanık olduğu krizi sona erdirmek için barışçıl bir çözüme, çatışma tarafları arasında uzlaşıya ve müzakere edilmiş bir çözüme ulaşmayı amaçladığı kriz ile ilgili olarak tüm taraflarla sürekli temas halinde olduğunu açıkladı.
Açıklama, ABD yönetiminin bölgede askeri halelerini artırmayı,‘gözetleme uçakları, insansız hava araçları ve THAAD füze savunma sistemleri gibi’ askeri teçhizat ve eğitim sağlamak üzere ekip göndererek Suudi Arabistan ile iş birliğine hız vermeyi planladığı bir zamanda geldi.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ned Price geçen çarşamba günü yaptığı basın toplantısında Şarku’l Avsat’ın da sorularını yanıtladı. Price, ABD’nin Yemen Özel Temsilcisi Timothy Lenderking’in Maskat ve Riyad’a yönelik 7 günlük ziyaretleri sonrasında Washington’a döndüğünü bildirdi. Lenderking’in Birleşmiş Milletler (BM) Yemen Özel Temsilcisi Martin Griffiths ile koordinasyon dahilinde, üst düzey yetkililerle ‘verimli’ görüşmeler gerçekleştirdiğini söyledi.
Lenderking’in Husiler ile görüşmesi hakkındaki soruya doğrudan yanıt vermemeyi tercih eden Ned Price, ABD Temsilcisi’nin birkaç Yemenli ile görüştüğüne dikkat çekti. ABD’li yetkili, görüşmelerin ülkedeki korkunç insani krizi ele alma çabalarının yanı sıra kalıcı bir ateşkesi güçlendirmeye ve siyasi görüşmelerin kapsamlı bir barış anlaşmasına varma yolunu açmaya yönelik ortak uluslararası çabalara odaklandığını vurguladı.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“Bu amaçla, Hudeyde Limanı’ndaki akaryakıt gemilerini boşaltma faaliyetlerinin devam etmesini şiddetle tavsiye ediyoruz. Suudi Arabistan’ın 1 Nisan’da Yemen’deki akaryakıt ürünlerini desteklemek için 422 milyon dolardan fazla destek sağlayacağına dair açıklamasını memnuniyetle karşılıyoruz. Özel Temsilci Lenderking, bölgedeki görüşmeleri Ummanlılar, Suudi Arabistanlılar ve üst düzey Yemenli hükümet yetkilileri ile bir araya geldi. Daha önce de belirttiğim üzere bu gezi sırasında BM Özel Temsilcisi Martin Griffiths ile iş birliği yaptı. Birlikte çalışmaya devam ediyorlar. Her ikisi de elbette ateşkese odaklanıyorlar ve şu an  dünyanın en kötü insani koşullarına ev sahipliği yapan Yemen’deki bu yıkıcı çatışmaya son vermeye kararlılar.”
Suudi Arabistan önderliğinde oluşturulan ve meşru yönetimi destekleyen Koalisyon güçleri, Suudi şehirlerine yönelik Husi saldırılarını etkisiz hale getiriken ABD uçak gemisi USS Dwight D. Eisenhower da Arap Körfezi’ne doğru ilerlemesini sürdürdü. Askeri tatbikatlar gerçekleştirdi. Diğer bir uçak gemisi ‘USS Nimitz’ ise bölgeden ayrıldı. İran’ın müttefiklerinin bölgede sıklıkla kullandığı balistik füzelere karşı koruma sağlayan ‘THAAD’ füze savunma sistemlerinin, yüksek irtifa alanında görev yapmaya devam edeceğine dikkat çekildi.
Söz konusu bilgiler Wall Street Journal’ın haberinde yer aldı. Haberde, ABD yönetiminin Pentagon’un güçlerinden bir kısmını Körfez bölgesinden kaldırma yönünde adım attığı bilgisine de yer verildi. Adım, ABD’nin küresel askeri ayak izlerini Ortadoğu’dan uzakta yeniden düzenleme girişiminin bir parçası olarak yorumlandı. Habere göre ABD ayrıca en az 3 Patriot anti-füze bataryasını da Körfez bölgesinden çıkardı.
Diğer yandan Yemen’deki iç savaşa ilişkin açıklamalarda bulunan ABD’li bir yetkili “Durum, çatışma öncesi herhangi bir dönemden çok daha kötü” dedi. İran ise Husileri kontrol ettiği ve diğer grupların saldırılarının arkasında yer aldığı iddialarını yalanladı. ABD, bölgede askeri kapasitesini azaltmak için harekete geçerken Pentagon da geçen haftalarda bir ‘kaplan ekip’ oluşturdu. Ekip, Suudi Arabistan’ın tesislerini ve petrolünü korumasına yardım etme yollarını araştıracak  özel bir savunma ve askeri politika uzmanlarından oluşuyor.
Pentagon açıklamasında “Sonuç olarak Husilerin, Suudi Arabistan’ın yanında olduğumuzu bilmeleri gerekiyor. Onların kendilerini savunma haklarını desteklemeye devam edeceğiz” ifadesine yer verdi.
ABD’li yetkililere göre haber, dünyanın diğer yerlerindeki askeri ihtiyaçları karşılamak için Ortadoğu’dan uçak gemisi ve gözetleme sistemleri de dahil olmak üzere bazı askeri birimlerin sevk edildiğini bildirdi. Haberde ayrıcva bölgede sayısı birkaç bine ulaşan askerlerin zaman içerisinde bölgeden tahliye edilebileceği belirtildi.
Trump yönetimi ve İran arasında gerginliğin zirve yaptığı dönemde, yaklaşık iki yıl önce,  90 bine ulaşan asker sayısı azaltıldı. Sayı geçen yılın sonlarında yaklaşık 50 bine düşürüldü.
Gazete, gözetleme uçakları ve füze önleyici bataryalar da dahil olmak üzere bazı ekipmanların Çin ve Rusya da dahil dünyanın önde gelen rakipleri olarak görülen devletlere odaklanmak için yeniden konuşlandırılacağını da öne sürdü. Bir askeri yetkiliye göre Pentagon’dan bir ekip, Suudi Arabistan ile paylaşılabilecek ekipman ve sağlanabilecek eğitimleri inceliyor. Yetkili, bununla ‘Suudi topraklarını savunma çalışmalarının Washington’dan Riyad’a kaydırılmasının amaçlandığını aktardı.  
ABD’li yetkililere göre Suudi Arabistan, kabul edilemez düzeyde bir şiddet eylemine maruz kalırken Yemen’deki İran destekli Husilerin ve Irak’taki İran yanlısı milislerin füze ve insansız hava araçlarıyla gerçekleştirdiği saldırılara tanık oldu. Öyle ki Suudi Arabistan, ocak ayından bu yana 80’den fazla saldırı gerçekleşti. Bunlardan bazıları aynı anda birden fazla insansız hava aracı saldırısıyla yapıldı. Söz konusu saldırılar, ABD, Suudi Arabistan ve bölgedeki diğer müttefikleri de alarma geçirdi.
Masadaki seçenekler arasında füzeler gibi özel savunma silahlarının satışı, genişletilmiş istihbarat paylaşımı, ek eğitim ve askeri değişim programları da yer alıyor. Pentagon Sözcüsü Jessica McNulty, Şarku’l Avsat’a yaptığı eski tarihli bir açıklamasında ABD yönetiminin, ‘Suudi Arabistan’ın çok sayıdaki sınır ötesi hava saldırılarından kendisini savunmasına yardımcı olmayı’ taahhüt ederek tutumunu açıkça ortaya koyduğunu söylemişti. Bu açıklama, ABD Başkanı Joe Biden tarafından da onaylandı ve iki ülke arasındaki ortak çabaları sürdürmek için birlikte çalışılacağı kaydedildi.
McNulty, Washington’ın Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik uluslararası hukuka aykırı saldırılarını kınadığını ve barış ile istikrarı teşvik etmek için tüm çabaları baltaladığını vurguladı. Sözcü açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“ABD, Yemen’deki çatışmayı sona erdirmek amacıyla bir yandan diplomasiyi canlandırırken diğer yandan da kendilerini dış tehditlere karşı savunmalarına yardımcı olmak için Suudi ortaklarımızla birlikte çalışmaya devam ediyor.”