Mladenov’dan İsrail’e Kudüs’te seçimlere izin ver çağrısı

Ramallah bu meselenin oy verme sürecini aksatabileceğini düşünüyor

Dün Kovid-19 hastalığının yayılmasını önlemek için sıkı önlemlere tabi olan Gazze şehrindeki Filistinliler (EPA)

Eski Birleşmiş Milletler (BM) Ortadoğu Barış Süreci Özel Koordinatörü Nickolay Mladenov, İsrail’e Filistin yasama seçimlerinin Kudüs’te yapılmasına izin vermesi, seçimlerin engellenmesini önlemesi ve “seçimleri engellemeye çalışan kişiler tarafından” bir bahane olarak kullanılmasına izin vermemesi için çağrıda bulundu.
Mladenov, Twitter hesabından yaptığı açıklamada “Kudüs’teki tüm seçmenlerin yasaya uygun olarak barış ve huzuru bozmadan seçimlere katılmasını sağlayacak yollar var” ifadelerini kullandı. Mladenov sivil toplumun, seçilmiş tüm yetkililerin ve gelecekteki herhangi bir hükümetin “İsrail’in tanınması ve şiddetten vazgeçilmesi” de dahil olmak üzere eski anlaşmalara uymak zorunda olduğunu net bir şekilde belirtmesi gerektiğini vurguladı.
Mladenov “Seçim yapmanın imkansız bir adım olduğu kanıtlanırsa, Filistinli liderlerin Mısır ve Ürdün’ün desteğiyle hızlı bir şekilde harekete geçmeleri ve Gazze ile Batı Şeria’yı tek bir ulusal otorite altında toplayan gerçek bir ulusal birlik hükümeti kurmaları son derece önemli olacak” dedi.
Mladenov meşru demokratik kurumsal temsilcilik ile sürdürülebilir ve adil bir barışın canlandırılması gerektiğini vurguladı. Miladinov herkesi, seçimler yapılsa bile “Filistinliler ve İsrail için” barış, kalkınma ve güvenliğe katkıda bulunmak için üzerlerine düşeni yapmaya davet etti.
Mladenov sözlerini şöyle sürdürdü:
“Üzerinde uzlaşılmış bir referans çerçevesi olmadan önceki başarılar kaybolup sahadaki durum hızla daha kötüye gidebilir. Önümüzdeki seçimlerde her adayın çatışmaya ilişkin müzakere edilmiş bir çözüme sadık kalması, şiddet karşıtı bir duruş sergilemesi ve hukukun üstünlüğünü desteklemesi gerekiyor. Bütün silahların ve güvenlik güçlerinin uluslararası alanda tanınmış hesap vermekle yükümlü bir hükümetin kontrolü altında olması gerekiyor. Filistin Yönetimi seçimlerde tüm adaylara eşit fırsatlar sağlamalı, yetkililer kontrollerindeki kaynakları rakiplerine karşı kullanmamalı ve yargı ve güvenlik hizmetleri siyasetin üstünde olmalı.”
Mladenov’un bu çağrısı, Filistin Yönetimi’nin uluslararası ve Avrupalı taraflara, İsrail’i seçimlerin oylama ve aday olma şeklinde Kudüs’te yapılmasını sağlamak da dahil olmak üzere imzalanan anlaşmalara saygı göstermeye zorlamaları için baskı yapmaları çağrısında bulunduğu bir sırada geldi.
Kudüs’te seçimlerin yapılması konusu birçok tartışmaya yol açıyor ve en nihayetinde seçimlerin iptal edilmesine yol açacağına dair endişeleri artırıyor.
İsrail seçimlerin Kudüs’te yapılmasına izin vermesine yönelik Avrupa Birliği (AB) tarafından gelen talebe cevap vermedi ancak seçimleri denetlemekle görevli heyetin Kudüs’e girmesine izin vermemesinin ardından Avrupalı ve Filistinli tarafların endişeleri artmaya başladı.
Bu hassas mesele sadece İsrail’le değil aynı zamanda Filistin içerisinde de ihtilafın başlangıcını teşkil ediyor.
Fetih Hareketi Merkez Komite Üyesi Hüseyin eş-Şeyh konuya ilişkin yaptığı açıklamada “Filistin seçimleri büyük bir demokratik başarı ve ulusal bir demokratik zafer. Bu önemine rağmen, Kudüs’te oylama ve aday olma şeklinde seçimlerin yapılması konusunda en büyük siyasi başarı düzeyine ulaşamıyor. Buna binaen bu seçimlerin yapılması konusunda ulusal bir fikir birliği olsun. Vatanın başında bizim Kudüs’ümüz ve başkentimiz var. Bazılarının dediği gibi Kudüs bir bahane değil” ifadelerini kullandı.
Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) Yürütme Kurulu Üyesi Bessam es-Salihi, Kudüssüz bir seçimi reddederek ve bu konuyu herhangi bir bahane ile ötekileştirme eğilimi göstermeyerek tüm Filistin güçlerinin söylemlerini birleştirme çağrısında bulundu.
Salihi Kudüs olmadan seçimlerin yapılmasına razı olmanın eski ABD Başkanı Donald Trump tarafından sunulan anlaşmanın dolaylı olarak kabul edilmesi anlamına geleceğini söyledi. Salihi listelerin tescillenmesinin ve İsrail’in Kudüs’teki taahhütlere uymayı reddetmesinin ardından, yetkililerin Kudüs’ün olmadığı bir seçimi reddetme tutumunu yansıtacak mekanizmalar üzerinde uzlaşmanın daha gerekli hale geldiğini vurguladı.
Salihi sözlerini şöyle sürdürdü:
“İsrail’in Kudüs’teki yükümlülüklerini yerine getirmeyi açıkça reddetmesinin ışığında, İsrail ile anlaşmalar imzalayan FKÖ Yürütme Kurulu Başkanı olarak Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’ı, bu anlaşmalarda gözetmenlik yapan BM ve AB’den sorumluluklarını yerine getirmeleri, BM ve AB’nin toplam 17 merkezini Kudüs’teki seçmenlerin şehirlerinde oy kullanması için açmalarını ve bunun gerçekleştirilmesi için Filistin Merkez Seçim Komisyonu ile işbirliği yapmaları için talepte bulunmaya davet ediyoruz. Aynı zamanda BM ve AB'ye, seçim propagandasını koruma, adayların ve aktivistlerin İsrail tehditleri ve kovuşturma faaliyetlerine karşı dokunulmazlıklarını sağlama ve İsrail'in bunu engelleme veya seçimleri sabote etme girişimlerini kınama da dahil olmak üzere Kudüs'teki seçimleri denetleme ve takip etme çağrısında bulunuyoruz.”
Salihi Kudüs olmadan seçimlere katılmama çağrısında bulundu. Ancak Hamas Hareketi’nin yurtdışındaki siyasi bürosunun üyelerinden Muhammed Nezzal seçimlerin Kudüs’te yapılmamasını mazeret olarak göstererek seçimlerin ertelenmesinin kabul edilemez olduğunu söyledi.
Nezzal Filistin Enformasyon Merkezi ile yaptığı özel bir röportajda sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bir duyum almış olsak bile herhangi bir resmi makam tarafından seçimleri erteleme düşüncesi veya eğilimi olduğuna dair bilgilendirilmedik. Tabiki seçimlerin ertelenmesine ve Kudüs’te seçimlerin yapılmamasının bir bahane olarak kullanılmasına karşıyız. Kahire'de toplanan grupların ortak bir kararı olması lazım. Aynı şekilde Filistinliler için merkeziyetini, önemini ve kutsallığını gösterecek ve seçimleri aksatmayacak şekilde Kudüs’te seçimlerin yapılması için uygun alternatifler bulmak üzere bir diyalog gerçekleştirilmesi lazım.”
Nezzal “Olabilecek veya olmayabilecek varsayımlar ve tahminler üzerine yorum yapmak için henüz çok erken. Ancak tavrımız çok net; o da seçimlerin belirlenen tarihte gerçekleştirilmesi konusunda kararlı olmak. Çünkü bu, Filistinlilerin davalarını savunma ve sıkıntılarına ve krizlerine çözüm bulma sorumluluğunu üstlenecek liderlerini seçmeleri için Filistinlilerin önündeki tek seçenek. Aksi halde mevcut yönetim sonsuza kadar kalacak ve ilelebet devam edecek” dedi.
Filistin yasama seçimlerinin önümüzdeki 22 Mayıs’ta yapılması bekleniyor.