Ürdün Kralı 2’nci Abdullah yasamada reform komitesi kurdu

Ürdün Kralı, önceki gün Ürdün güvenlik güçlerinin 100’üncü yıl dönümü kutlamalarına katılımı sırasında (DPA)
Ürdün Kralı, önceki gün Ürdün güvenlik güçlerinin 100’üncü yıl dönümü kutlamalarına katılımı sırasında (DPA)
TT

Ürdün Kralı 2’nci Abdullah yasamada reform komitesi kurdu

Ürdün Kralı, önceki gün Ürdün güvenlik güçlerinin 100’üncü yıl dönümü kutlamalarına katılımı sırasında (DPA)
Ürdün Kralı, önceki gün Ürdün güvenlik güçlerinin 100’üncü yıl dönümü kutlamalarına katılımı sırasında (DPA)

Ürdün Kralı 2’nci Abdullah, eski Ürdün Başbakanı Samir er-Rifai'yi siyasi sistemi modernize etmek için siyasiler, parti ve gazetecilerin yanı sıra, aktivistler ve sosyal medya fenomenlerinden oluşan 92 üyeli bir Kraliyet Komitesi’ne başkanlık etmekle görevlendirdi.
Hükümetin komitenin sonuçlarını kabul edip bu yılın sonundan önce Ulusal Meclis’e sunacağına söz veren Kral Abdullah, aynı zamanda komitenin çalışmalarına herhangi bir müdahaleyi veya komiteyi etkilemeyi önleme taahhüdünde bulundu.
Ürdün Kralı açıklamasında, komitenin görevinin yeni bir seçim kanunu taslağı ve siyasi partiler için de yeni bir kanun taslağı hazırlamak, parlamenter çalışma yasaları ve mekanizmasıyla hukuken ilişkili anayasal değişiklikleri incelemek, yerel yönetime ilişkin mevzuatın geliştirilmesi ile ilgili tavsiyelerde bulunmak ve vatandaşların hedeflerine ulaşmaya ve adil bir şekilde temsil edilmesine yönelik kademeli bir geçişi garanti eden uzlaşıya dayalı yasa tasarıları oluşturarak karar alma süreçlerine katılımın tabanını genişletmek olduğunu bildirdi.
Ürdün Kralı, Rifai'ye gönderdiği mesajda, siyasi ve parlamenter yaşamda niteliksel bir sıçrama yapma kararlılığını vurgulayarak, tüm Ürdünlülerin önünde hükümetin komitenin çalışmalarının sonuçlarını kabul edeceğine ve Meclis’e sunacağına dair söz verdi. Ayrıca komitenin kararlarını değiştirmek veya etkilemek gibi her türlü müdahaleyi veya girişimi durdurmayı taahhüt ederken, müdahale edebilecek taraf veya kurumları belirtmedi.
Kral Abdullah, komiteye yasamalarla güvence altına alınan hak, görev ve özgürlüklere dayalı olarak vatandaşlık değerlerini güçlendirmek ve hukukun üstünlüğü ilkesine tam olarak bağlı kalmak için çalışma çağrısında bulundu. Kral ayrıca Meclis içerisinde parti blokları ve ittifaklara dayalı bir parlamento hedeflediğini belirtti.
Kral Abdullah, yürütme yetkisinin uygulanma biçiminde ileri bir aşama oluşturmak amacıyla seçmen iradesinin yasamaya daha etkin biçimde yansıması için çabaladığını belirtti.
Ürdün Kralı, komite başkanını ve üyelerini, anayasanın toplanma tarihini 1 Ekim olarak belirlediği Ulusal Meclis'in bir sonraki olağan parlamento oturumunun çalışmalarının başlamasıyla eş zamanlı olarak, bu yılın sonundan önce çalışmalarını tamamlayacakları bir zaman çizelgesi belirlemekle yükümlü tuttu. Aynı zamanda komitenin, geçtiğimiz yıllarda kendisinin kamuoyuna sunduğu tartışma metinlerini esas aldığını hatırlatan Kral, "Yıllar önce tartışmaya sunduğum ve kamuoyunda ilgiyle karşılanan yedi tartışma metni çalışmanız için yol gösterici bir belgedir" dedi.
Eski bakanlar, Ayan Meclisi (Üst Meclis) üyeleri ve eski milletvekilleri, oluşturulan Kraliyet Komitesi üyeliğinde en büyük payı alırken, komite hukukçular, gazeteciler, parti sekreterleri ve gençlik aktivistlerini de içeriyor. Ayrıca Rifai, sosyal medya platformları alanında görevlendirildi. Rifai, sonuçları etkileyen kapsamlı resmi müdahalelere tanık olan tek oy yasası kapsamında yapılan 2010 seçimlerinde seçildikten sonra 40 gün görevde kalarak 2011 yılının başlarında hükümetten ayrılmıştı.
Halihazırda Ayan Meclisi Birinci Başkan Yardımcısı (Kraliyet Konseyi) görevini yürüten Rifai, eski Başbakan Zeyd er-Rifai'nin oğlu ve 50’li ve 60’lı yıllarda başbakanlık görevini yürüten Samir er-Rifai'nin torunu olarak biliniyor.



Faslılar, 2030 Dünya Kupası öncesinde hükümetin şeklini belirleyecek seçimde oy kullanıyor

Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de İstiklal Partisi'nin kadınlara yönelik seçim kampanyası etkinliği, (Reuters)
Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de İstiklal Partisi'nin kadınlara yönelik seçim kampanyası etkinliği, (Reuters)
TT

Faslılar, 2030 Dünya Kupası öncesinde hükümetin şeklini belirleyecek seçimde oy kullanıyor

Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de İstiklal Partisi'nin kadınlara yönelik seçim kampanyası etkinliği, (Reuters)
Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de İstiklal Partisi'nin kadınlara yönelik seçim kampanyası etkinliği, (Reuters)

Fas'ta seçmenler bugün, 2030 FIFA Dünya Kupası finallerine ev sahipliği hazırlıkları kapsamında yürütülen 20 milyar dolarlık planın son aşamalarını yönetecek hükümetin yapısını belirleyecek parlamento seçimleri için sandık başına gidiyor. Seçimlerin aynı zamanda ekonomik kazanımların ülkedeki hayal kırıklığı yaşayan gençlere yönlendirilmesini amaçlayan projelerin geleceğini de şekillendirmesi bekleniyor.

Parlamento seçimlerinin Fas'taki güç dengesinde köklü bir değişiklik yaratması beklenmiyor. Ancak yeni Temsilciler Meclisi, gençlerin artan hoşnutsuzluğunu gidermeye yönelik girişimleri hayata geçirmekle yükümlü olacak. Şarku’l Avsatın Reuters'ten aktardığına göre bu hoşnutsuzluk, geçen yıl İspanya'nın Ceuta (Sebte) özerk bölgesine toplu geçiş girişimi ve “Z Kuşağı” öncülüğündeki, ölümlere yol açan protestolarla kendini gösterdi.

2011'de kabul edilen Anayasa uyarınca kral, 395 sandalyeli parlamentoda en fazla sandalye kazanan partiden başbakanı atıyor.

İslamcı Adalet ve Kalkınma Partisi destekçileri, Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de seçim kampanyasına katılıyor (Reuters).
İslamcı Adalet ve Kalkınma Partisi destekçileri, Rabat yakınlarındaki Yeni Salé'de seçim kampanyasına katılıyor (Reuters)

Başbakanın ardından hükümet koalisyonunu oluşturmak için istişarelerde bulunması ve bakanların listesini hazırlayarak kralın onayına sunması gerekiyor.

Sandıklar sabah saat 08.00'de açıldı ve 19.00'da kapanacak. İlk sonuçların genellikle seçimden sonraki gün açıklanması bekleniyor.

Katılım oranı, özellikle genç seçmenlerin sandığa ilgisi yakından takip edilecek. Katılımın, vatandaşların seçilmiş kurumlarla ne ölçüde etkileşim içinde olduğuna ve bu kurumlara duyduğu güvene ilişkin bir gösterge olarak değerlendirilmesi bekleniyor.

Fas'ta oy kullanma yaşındaki nüfus yaklaşık 27 milyon kişiden oluşuyor. Ancak seçmen kütüklerine kayıtlı kişi sayısı 15,8 milyonda kalıyor. Bu sayı, 2021 seçimlerine kıyasla yaklaşık yüzde 12'lik düşüş anlamına geliyor.

Harcama planları

Mevcut parlamentodaki iki büyük parti olan Ulusal Bağımsızlar Birliği (RNI) ile Asalet ve Çağdaşlık Partisi (PAM), gelecek beş yıllık yasama döneminde yaklaşık 1 milyon istihdam yaratma sözü verdi. İki parti ayrıca konut, ücretler ve hastanelerde iyileştirme vaatlerinde bulundu.

İki parti koalisyon hükümetinde birlikte yer alıyor. Ancak seçim kampanyası sırasında gıda fiyatlarındaki artışın önlenememesi ve diğer politika alanlarındaki eksiklikler konusunda birbirlerini suçladılar.

Bu anlaşmazlıklar nedeniyle Asalet ve Çağdaşlık Partisi yöneticileri, seçimden birinci çıkması halinde Ulusal Bağımsızlar Birliği ile yeniden koalisyon kurmayacağını açıkladı.

2021'den bu yana hükümete başbakan olarak liderlik eden milyarder iş insanı Aziz Ahnuş ise bu kez yeniden aday olmayacak. Ahnuş, bu yıl Ulusal Bağımsızlar Birliği'nin genel başkanlığından da ayrılmıştı.

Fas Kraliyet Futbol Federasyonu Başkanı ve Ekonomi ve Maliye Bakanlığı'nda bütçeden sorumlu bakan yardımcısı Fouzi Lekjaa, seçimlerden birkaç hafta önce Asalet ve Çağdaşlık Partisi yönetimine katıldı. Lekjaa, 2030 FIFA Dünya Kupası organizasyon komitesine de başkanlık ediyor.

Fas, İspanya ve Portekiz'le birlikte ev sahipliği yapacağı Dünya Kupası öncesinde stadyumlar, demiryolları ve diğer altyapı projelerine büyük yatırımlar yapıyor.Ülke ayrıca 2035'e kadar kişi başına düşen ekonomik üretimi iki katına çıkarmayı hedefliyor.

Uluslararası Para Fonu (IMF), planlanan harcamaların yaklaşık 190 milyar dirhem, yani 20 milyar dolar olduğunu tahmin ediyor. Bu tutar, Fas'ın 2024'teki GSYH'sinin yaklaşık yüzde 12'sine denk geliyor.

Seçimde yarışan diğer partiler arasında iktidar koalisyonunun ortağı olan muhafazakâr milliyetçi İstiklal Partisi, önceki seçimlerde ağır bir yenilgi alan İslamcı Adalet ve Kalkınma Partisi ile çeşitli sol partiler bulunuyor.


Irak, “silahsızlanma” sürecini 2027’nin ortasına erteledi

Irak Başbakanı Ali Zeydi, New York’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile görüşmesi sırasında (Hükümet basın ofisi)
Irak Başbakanı Ali Zeydi, New York’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile görüşmesi sırasında (Hükümet basın ofisi)
TT

Irak, “silahsızlanma” sürecini 2027’nin ortasına erteledi

Irak Başbakanı Ali Zeydi, New York’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile görüşmesi sırasında (Hükümet basın ofisi)
Irak Başbakanı Ali Zeydi, New York’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile görüşmesi sırasında (Hükümet basın ofisi)

Irak, silahlı grupların silahsızlandırılmasına yönelik planını 2027 yılının ortasına erteledi. Planın daha önce bu ayın sonunda uygulanmaya başlanması öngörülüyordu.

Irak Başbakanı Ali Zeydi, dün yaptığı açıklamada, silahlı grupların unsurlarının devlet kurumlarına entegre edilmesini öngören bir plan açıkladı. Zeydi planın, grupların saldırılarını durdurmaları karşılığında ABD saldırılarına maruz kalmamalarını öngören 90 günlük bir aşamayla başlayacağını belirtti.

Ancak ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Zeydi ile New York'ta gerçekleştirdiği görüşmenin ardından yayımlanan açıklamada, Irak Başbakanı ile “milislerin dağıtılması ve saldırılarının durdurulması” konusunda mutabakata vardığını söyledi.

ABD'nin Ortadoğu Özel Temsilcisi Tom Barrack ise Irak'ın, “Haziran 2027 sonuna kadar askeri güce sahip tek makamın devlet olması” yönünde taahhütte bulunduğunu ifade etti.


Gazzeliler, alternatifleri olmaksızın yıkılma tehlikesi bulunan çatılar altında

Gazze kentinde yerinden edilen Filistinli Bassam Nasır, kendisi ve ailesinin barındığı yıkılmış bir binanın enkazı arasında duruyor (Şarku'l Avsat)
Gazze kentinde yerinden edilen Filistinli Bassam Nasır, kendisi ve ailesinin barındığı yıkılmış bir binanın enkazı arasında duruyor (Şarku'l Avsat)
TT

Gazzeliler, alternatifleri olmaksızın yıkılma tehlikesi bulunan çatılar altında

Gazze kentinde yerinden edilen Filistinli Bassam Nasır, kendisi ve ailesinin barındığı yıkılmış bir binanın enkazı arasında duruyor (Şarku'l Avsat)
Gazze kentinde yerinden edilen Filistinli Bassam Nasır, kendisi ve ailesinin barındığı yıkılmış bir binanın enkazı arasında duruyor (Şarku'l Avsat)

Gazze'deki yetkililer, bölgede sakinlerin yaşadığı ve yıkılma tehlikesi bulunan bina sayısının yaklaşık 2 bin olduğunu tahmin ediyor. Buna rağmen bölge halkı ve yetkililer, kendilerini barındıkları binaların çatılarının çökmesi tehlikesine karşı koruyabilecek herhangi bir alternatif bulunmadığını kabul ediyor.

Gazze kentinde bir hafta önce “Saade” binasının çökmesinden zarar gören kişiler ve görgü tanıkları, yaklaşan kış ve yağışlarla birlikte ortaya çıkabilecek tehlikelere ilişkin “Şarku'l Avsat”a konuştu. Görgü tanıkları ve mağdurlar, yağışların, İsrail'in Gazze'ye yönelik savaşı sırasında hasar gören diğer binaların da çökmesini hızlandırabileceği uyarısında bulundu.