Nahda’dan Tunus siyasi krizine çözüm önerisi

Tunus Başbakanı Hişam el-Meşişi (Reuters)

Tunus’ta Nahda Hareketi, devlet kurumlarının yaşadığı krizi sona erdirmek için Başbakan Hişam el-Meşişi'nin hükümet ekibini oluşturmak üzere yola çıktığı "bağımsız uzmanlar hükümetine” karşılık "siyasi hükümet” kurulmasını önerdi. Ancak Nahda, 11 yeni bakanın meclis tarafından onaylanmasına rağmen 26 Ocak'tan bu yana askıya alınan bakanlık değişikliği kararını uygulayarak değişiklik yapmasını reddetmeden Meşişi’nin başbakan olarak kalmasına bağlı kalacağını yineledi. Aynı zamanda siyasi uzlaşılar çerçevesinde başbakana tazminat konusundaki tutumunu sürdüreceğini belirtti.
Nahda Hareketi Sözcüsü Fethi el-Ayadi ve Nahda Hareketi Şura Konseyi Başkanı Abdulkerim el-Haruni, söz konusu kabine değişikliği ve Cumhurbaşkanı Kays Said'in haklarında yolsuzluk iddiaları bulunan dört bakanın hariç tutulması şartıyla bu prosedürü ne ölçüde kabul edeceğine ilişkin yaptıkları açıklamada, partinin ana tabanı “siyasi” olan bir kabine değişikliği fikrini desteklediğini, hükümetteki tüm siyasi tarafların sorumluluklarını tamamen üstlenmesi gerektiğini belirttiler.
Ayadi, bu önerinin hükümeti destekleyen parlamenter bloklar olan Tunus'un Kalbi Partisi, Onur Koalisyonu, Ulusal Reform ve Yaşasın Tunus partileri ile görüşüldüğünü açıkladı. Ayrıca Tunus'un ekonomik, sosyal ve sağlık sorunları çerçevesinde siyasi istikrara ihtiyacı olduğu göz önüne alındığında, hükümet performansının iyileştirilmesi şartıyla partinin Meşişi'nin Başbakan olarak görevde kalmasına bağlılığını dile getirdi.
Haruni ise Tunus'taki muhalefetin iki kutbu olan Demokratik Akım ve Halk Hareketi de dahil olmak üzere tüm siyasi partilerin katıldığı bir siyasi hükümetin kurulması çağrısında bulundu. Ayrıca parlamentoda temsil edilmeyen partiler de dahil olmak üzere tüm siyasi tarafların bir sonraki hükümete katılımını memnuniyetle karşılayacaklarını belirtti.
Öte yandan Demokratik Akım Partisi Başkanı Gazi Şavaşi, mevcut hükümetin yönetimde kalmasını kesin olarak reddettiğini belirterek, Meşişi hükümetinin zamanının dolduğunu ve görevden ayrılmaktan başka seçeneği olmadığını ifade etti.
Tunuslu siyasi analist Cemal el-Arfavi, Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada, Nahda'nın Meşişi'ye bağlılığının siyasi manevralar çerçevesinde geldiğini, siyasi muhaliflere zaman kazanmaları için baskı yapmayı ve mevcut siyasi sahnedeki ilişkisinde bilinen siyasi açmazdan kaçınmaya çalışmayı amaçladığını vurguladı. Arfavi ayrıca, “Ancak aslında ikna edici bir alternatife yol açacak müzakereler çerçevesinde başbakanı feda etmeye hazır ve mevcut hükümetin performansını eleştirmekten çekinmiyor” dedi. Nahda Hareketi’nin siyasi sistemi veya mevcut yönetim sistemini değiştirmeyi düşünmeden önce ekonomik ve sosyal krizden çıkmayı amaçladığını belirten Arfavi, 15 Haziran tarihinde Cumhurbaşkanı Said’in sunduğu teklife dolaylı olarak yanıt verdiğini ifade etti.
Öte yandan, Tunus Bağımsız Yüksek Seçim Kurulu Üyesi Adil el-Berinsi, kuruldan istifa eden ve görev süreleri sona eren üyelerin yenilenmesi ve Tunus'taki en önemli anayasal organda tazmin edilmesinde "kasıtlı ihmal" olarak nitelendirdiği durumu eleştirdi. 
Tunus Ulusal İşkenceyi Önleme Komitesi’nin ara dönem yenilenmesinin hızlandırılmasının ve milletvekillerinin aksatmadan veya üyelerinin yokluğunda toplanmasının arkasındaki nedeni sorgulayan Berinsi, "Yüksek Seçim Kurulu’nun durumuyla ilgili sessizlik ve kayıtsızlık devam ediyor” dedi. Berinsi ifadeleriyle, bazı siyasi partilerin Tunus anayasasında öngörüldüğü şekilde görev süresi sona eren Kurul Başkanı ile ilişkilerinde çıkar olduğunu ima etti. Berinsi ayrıca, Yüksek Seçim Kurulu üyelerinin yenilenmemesinin yaklaşan seçimlerin güvenilirliği ve meşruluğu üzerindeki etkisi konusunda da uyarırken, üyelerin yaklaşık yarısının (9 üyeden oluşuyor) üyeliğinin süresinin dolduğunu belirtti.