عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
ARAP DÜNYASI

Mahmud Abbas Filistinli gruplarla iletişim sağlamak için komiteler oluşturacak

Hamas Hareketi Abbas’ı uzlaşmayı engellemekle suçlayarak ‘uygun seçenekler’ sunmasını talep etti.

Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, Fetih Hareketi Devrim Konseyi’nin toplantısına başkanlık ettiği sırada (WAFA)
Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, Fetih Hareketi Devrim Konseyi’nin toplantısına başkanlık ettiği sırada (WAFA)
    Ramallah/Şarku’l Avsat
TT
TT

Mahmud Abbas Filistinli gruplarla iletişim sağlamak için komiteler oluşturacak

Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, Fetih Hareketi Devrim Konseyi’nin toplantısına başkanlık ettiği sırada (WAFA)
Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, Fetih Hareketi Devrim Konseyi’nin toplantısına başkanlık ettiği sırada (WAFA)

Fetih Hareketi Devrim Konseyi Üyesi Tümgeneral Ekrem er-Racub, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas'ın Hamas Hareketi ve İslami Cihat Hareketi de dahil olmak üzere Filistinli gruplarla Filistin’in değişmez ilkeleri ve uluslararası meşruiyet temelinde bir ulusal birlik anlaşmasına varmak amacıyla komiteler oluşturmaya karar verdiğini bildirdi.
Bu açıklama, Devrim Konseyi’nin Abbas'ın katıldığı 8. oturumundaki toplantıları sırasında geldi. Konsey toplantıda, Fetih Hareketi’nin mevcut durumu, İsrail ve dünya ile ilişkiler, Kudüs'teki savaş ve ulusal birlik gibi birçok konuyu ele aldı. Fetih Hareketi Devrim Konseyi Üyesi İyad Nasr, oturumun birçok konuyu ele aldığını ve liderlik tarafından çözülmesi gereken tüm konuları tartıştığını belirtti.
Nasr açıklamasında, Fetih'in, Kurtuluş Örgütü çerçevesinde ulusal ortaklığa ve diyaloğa bağlılığı ve bölünmeyi sona erdirmek ve ardından ulusal birlik veya ulusal uzlaşma hükümetine doğru ilerlemek için tek bir siyasi sistem oluşturulması gerektiği konusundaki tutumunu vurguladı.
Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, geçen Pazartesi günü yapılan toplantının açılışında yaptığı konuşmada, Fetih, Hamas, Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ve İslami Cihad'ı, bölünmeyi sona erdirmek ve her düzeyde zorluklarla mücadele etmek ve Filistin halkının ve ulusal davalarının karşı karşıya olduğu tehlikelere karşı ulusal ortaklık kurmak için derhal ciddi bir diyaloğa dönmeye çağırdı. 
Abbas'ın çağrısı, Kahire'de yapılan FKÖ, hükümet ve Gazze'nin yeniden inşası konusunu da içeren neredeyse tüm alanlardaki anlaşmazlıkların gündeme geldiği son görüşmelerin başarısız olmasının ardından geldi. Toplantıları dün sona eren Devrim Konseyi, ulusal bir uzlaşı hükümeti kurma yolunda Hamas, İslami Cihat ve tüm gruplarla diyaloğu sürdürmeye karar verdi.
Hamas, Abbas'ın çağrısına uzlaşma sürecini sürdürmek için uygun seçenekleri sunmaya çağırarak yanıt verdi. Hamas Siyasi Büro Başkan Yardımcısı Salih el-Aruri, Abbas'ın uzlaşma için uygun seçenekleri sunması gerektiğini belirtti. Hamas’ta uzlaşma dosyasından sorumlu Aruri, Hamasın internet sitesinde yayınlanan bildiride şunları kaydetti:
“Başta Hamas ve Fetih olmak üzere tüm Filistinli gruplar, Filistin’i restore etmek, bölünmeyi sona erdirmek ve Filistin halkının iradesine dayalı bir ulusal ortaklık inşa etmek için önceki diyalog turlarında kapsamlı bir ulusal anlaşmaya ve eksiksiz bir yol haritasına ulaştılar. Ancak kardeşimiz Ebu Mazin, Kahire'de düzenlenen önceki diyalog turlarında ve Filistinli grupların genel sekreterlerinin geçen yaz Beyrut ve Ramallah şehirlerinde eş zamanlı olarak, seçimleri iptal etme kararını ortaklara veya garantörlere danışmadan düzenledikleri toplantılarda üzerinde anlaşmaya varılan kapsamlı ulusal süreci durdurdu.”
Yasama seçimlerinin geçen Mayıs ayında yapılması gerekiyordu. Ancak Abbas, İsrail'in seçimlerin Kudüs'te yapılmasını engellemesinin ardından seçimleri durdurdu. Abbas, seçimlerin Kudüs’te yapılacağı garanti altına alındıktan sonra seçimleri hemen düzenlemeye hazır olduğunu açıkladı. Ancak Hamas yaptığı açıklamada, Kudüs’ün seçimlerden kaçınmak için sadece bir gerekçe olduğunu iddia ederek, Abbas’ı hareketin mevcut ve eski liderlerinin  paralel seçim listeleri ile meydan okumaya karar vermesinin ardından Fetih Hareketi’nin yenilgiye uğraması korkusuyla seçimleri iptal etmekle suçladı.
Bu noktada bir anlaşmazlık söz konusu. Hamas seçimler için başka bir kararname çıkarmak ve Filistin Kurtuluş Örgütü'nü yeniden düzenlemek istiyor. Ancak Fetih Hareketi, Filistin kurumlarını birleştirmek ve şu anda en acil konu olarak gördüğü Gazze’nin yeniden inşası üzerinde çalışmak için bir an önce ulusal birlik hükümeti kurmak istiyor. Fetih ve Hamas arasında Gazze’nin yeniden inşası, sürecin nasıl işleyeceği ve bundan sorumlu taraf konusunda da anlaşmazlıklar yaşanıyor.

Daha fazlasını oku

 
 
ARAP DÜNYASI

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
TT
TT

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı faaliyet gösteren 5 Filistinli milis grubun oluşturulmasıyla övünürken, iktidardaki sağ çevreler bu grupların rolü konusunda uyarılarda bulunuyor. Sağcı çevreler, bu tür yapılanmaların en iyi ihtimalle para hırsıyla hareket ettiğini, daha fazla ödeme yapan bir taraf bulmaları hâlinde İsrail’e karşı da dönebilecekleri görüşünü dile getiriyor.

Ordu bu eleştirilere verdiği yanıtta, söz konusu güçlerin yakından izlendiğini ve dikkatli davranıldığını vurguladı. Açıklamada, bu milislerin bugün “sarı hat” olarak adlandırılan bölgede Hamas hücrelerine karşı görevler yürüttüğü, bu görevlerin İsrail ordusu tarafından yapılması hâlinde askerlerin hayatının ciddi risk altına gireceği ifade edildi.

Ordu, bu grupların Hamas’a yönelik suikastlar gerçekleştirdiğini ve onları kamuoyu önünde küçük düşürdüğünü ileri sürdü.

Ancak sağ kanat bu değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor. Bu milislerin kişisel çıkarlara, aşiretler arası çatışmalara ve suç çeteleri arasındaki rekabete dayandığını savunan sağcılar, bu yapılarla güvenli ilişkiler kurulamayacağını belirtiyor.

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

İsrailli kaynaklara göre Gazze’de hâlihazırda faaliyet gösteren 5 silahlı milis grubu bulunuyor: İlki kuzeyde Beyt Lahiya bölgesinde ve Eşref el-Mansi tarafından yönetiliyor. İkincisi Gazze kentinin kuzeyindeki Şucaiyye Mahallesi yakınlarında, lideri Rami Adnan Halis. Üçüncüsü orta kesimde Deyr el-Belah civarında ve Şevki Ebu Nasira tarafından yönetiliyor. Dördüncüsü Han Yunus’ta, lideri Husam el-Esdal. Beşinci milis ise Refah’ta faaliyet gösteriyordu ve Yasir Ebu Şebab tarafından yönetiliyordu; Şebab’ın öldürülmesinin ardından yerini Gassan ed-Dehini aldı. Gazze’de son dönemde ed-Dehini’nin bir suikast girişiminde yaralandığına dair söylentiler yayıldı.

Yediot Aharonot gazetesine konuşan güvenlik kaynakları, kuzey ve güneyde faaliyet gösteren milislerin aşiretlere dayandığını ve suç geçmişi olan kişiler tarafından kontrol edildiğini belirtirken, orta kesimdeki iki grubun liderlerinin geçmişte Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile bağlantılı isimler olduğunu belirtti. Bu nedenle söz konusu iki grubun ulusal saiklerle hareket ediyor olabileceği ve İsrail ordusunun aslında Filistin çıkarları doğrultusunda kullanılıyor olabileceği ihtimali dile getirildi.

Gazete, İsrail çevrelerinde bu silahların kontrolden çıkabileceği ve ister milis liderlerinin elinden çıksın isterse bölgedeki diğer tarafların eline geçsinler, işgal ordusuna karşı kullanılmaları olasılığı konusunda endişeler olduğunu belirtti.

Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)

Gazete ayrıca, işgal ile iş birliği yapan Gassan ed-Dehini’nin yayımladığı ve Hamas ile direniş güçlerini tehdit ettiği videoya da değindi. Videoda ed-Dehini’nin, Refah’ta İsrail hava desteği altında esir alınan Kassam Tugayları saha komutanı Edhem el-Aker’e hakaret ettiği görülüyor. Videoda ed-Dehini’nin, Gazze’de daha önce bulunmayan kamuflajlı askeri üniforma ve kurşun geçirmez yelek giydiği, nadir ve pahalı bir sigara içtiği, arka planda ise modern “pick-up” araçların ve yakın mesafede İsrail askeri mevzisi olduğu tahmin edilen bir binanın yer aldığı ifade edildi.

Öte yandan, CNN ve Wall Street Journal, İsrail kaynaklarına atıfta bulunarak, İsrail’in bu milisleri çok sayıda tüfek ve mühimmatla silahlandırdığını yazdı. Bu durum, Oslo Anlaşmaları döneminde İsrail’in Filistin Yönetimi’ne silah edinme izni vermesini ve sağ kesimin o dönemde dile getirdiği “Onlara silah vermeyin” sloganını hatırlattı.

Wall Street Journal, yedek subaylara dayandırdığı haberinde, İsrail’in Hamas’a karşı faaliyet gösteren bu milislere yaptığı yatırımları artırdığını, askeri teçhizat sağladığını, üyelerini İsrail’deki hastanelerde tedavi ettirdiğini ve ailelerine destek verdiğini belirtti. Gazete, bu kişilerin bazılarının Filistin Yönetimi ile bağlantılı olduğunu, özellikle Refah’taki bazı unsurların ise suç kayıtlarının bulunduğunu yazdı.

Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)

Haberde, İsrail’in bu gruplara yakıt, gıda, araç, hatta sigara sağladığı; onları İsrail askerlerine yakın “sarı hat” bölgesinde konuşlandırmaya yardımcı olduğu ve bu desteğin maliyetinin İsrail güvenlik bütçesinden on milyonlarca şekele ulaşabileceği ifade edildi.

Şarku’l Avsat’ın Yediot Aharonot'tan aktardığına göre İsrail güvenlik kurumları içinde bu milislerin desteklenmesi konusunda görüş ayrılığı bulunuyor. Destekleyenler, bu yaklaşımın Hamas’a karşı taktiksel fayda sağladığını ve askerler üzerindeki riski azalttığını savunurken; karşı çıkanlar, silahların başka ellere geçmesi ya da bazı unsurların Filistin toplumuna yeniden entegre olabilmek için İsrail’e karşı dönmesi ihtimaline dikkat çekiyorlar.

Gazete, bu milislerin Hamas ve askeri kanadıyla baş edebilecek birleşik örgütsel yapıya sahip olmadığını, fiilen sadece İsrail ordusu ve Şin Bet’in denetimi altında hareket ettiklerini vurguladı.

Sonuç bölümünde Yediot Aharonot, bu grupların kısa vadeli taktik çözüm sunabileceğini, özellikle geniş çaplı yıkım operasyonları öncesinde Hamas mensuplarını tünellerde veya enkaz altında aramak için kullanılabileceğini belirtti. Ancak, örgütsel çatıdan yoksun bu yapıların Hamas’ın yerine geçme şansının bulunmadığını, Hamas’ın ateşkes sürecinde gücünü yeniden toparladığını ve kontrolünü pekiştirdiğini kaydetti.

Gazeteye konuşan sağcı bir siyasi kaynak, bu milislerin İsrail’e Lübnan Savaşı’nı hatırlattığını belirtti. O dönemde İsrail’in Filistin Kurtuluş Örgütü’ne ve daha sonra Hizbullah’a karşı Lübnanlı milisleri devreye soktuğunu hatırlatan kaynak, bu milislerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında katliamlar gerçekleştirdiğini ve bunun sorumluluğunun İsrail’e yüklendiğini belirtti. Bu nedenle aşırıya kaçılmaması ve bu tür gruplara bel bağlanmaması gerektiğini vurguladı.

ARAP DÜNYASI

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
TT
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan yaptığı açıklamada, devletin barışı veya ateşkesi reddetmediğini, ancak ateşkesin "düşmanı yeniden güçlendirmek için bir fırsat" olmaması gerektiğini söyleyerek, Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) atıfta bulundu.

Egemenlik Konseyi tarafından dün yayınlanan açıklamada belirtildiği üzere, Burhan Cezire Eyaleti'ne yaptığı ziyarette, "silahlarını bırakıp barış yolunu benimseyen herkesi memnuniyetle karşıladığını" ifade etti. Ayrıca, "ülkeye ve orduya karşı kışkırtıcılık yapanların hesap vereceğini" vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan'daki savaşı sona erdirmek için yoğun çaba sarf ettiğini ve buna çok yaklaştığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan ordusu ile HDK arasındaki savaş, sivil yönetime geçiş için seçimlere yol açması beklenen geçiş döneminde yaşanan iktidar mücadelesinin ardından 2023 Nisan ayının ortalarında patlak verdi.

ARAP DÜNYASI

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
TT
TT

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)

Sudan Doktorlar Ağı'na göre Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK yerinden edilmiş insanları taşıyan bir araca saldırısı sonucu, aralarında sekiz 8 çocuğun ve birkaç kadının da bulunduğu 24 kişi hayatını kaybetti.

Ağ, aracın Güney Kurdufan eyaletinden kaçan yerinden edilmiş insanları taşıdığını ve el-Rahad şehrine geldiğinde hedef alındığını, bunun sonucunda ikisi bebek olmak üzere 24 kişinin öldüğünü ve çok sayıda kişinin de tedavi için şehrin hastanelerine kaldırıldığını belirtti.

Doktorlar Ağı, bölgenin ciddi tıbbi kaynak sıkıntısı çektiği, bu durumun yaralı ve yerinden edilmiş kişilerin acılarını daha da artırdığı son derece karmaşık sağlık ve insani koşullar altında saldırının gerçekleştiğini ifade etti.