Delta varyantı, Asya ve Afrika kıtalarında yeni tip koronavirüs salgınının yayılımını artırırken, Avrupa ve ABD’de aşılama kampanyalarına rağmen vaka sayılarındaki yükselme endişe yaratıyor.
İlk kez Hindistan’da ortaya çıkan Delta varyantı, 2020’nin başında salgının ortaya çıkmasından bu yana en bulaşıcı varyant oldu. Fransız haber ajansı AFP’nin aktardığına göre, Dünya Sağlık Örgütü (WHO), epidemiyolojik sahnenin tehlikeli olduğuna yönelik uyarıda bulunurken, Kovid-19’a bağlı olarak kaydedilen küresel can kaybı sayısı 4 milyonu aştı.
Asya’da katı kısıtlamalar
Delta varyantından ciddi şekilde etkilenen Asya’da, 23 Temmuz-8 Ağustos arasında düzenlenecek olan Olimpiyat Oyunlarının başlamasından iki hafta önce, dün (Cuma) Olimpiyat meşalesi seyircisiz bir törenle Tokyo’ya ulaştı. 22 Ağustos’a kadar başkent Tokyo’da olağanüstü halin (OHAL) tekrar uygulanması kararı ile müsabakaların seyircisiz olarak düzenlenecek olması Olimpiyat tarihinde bir ilk olacak.
Tayland dün, Bangkok ve diğer 9 şehirde gece sokağa çıkma yasağı da dahil olmak üzere yeni kısıtlamalar getirdiğini duyurdu. Cuma günü, ülke rekor bir sayı olarak 72 can kaybı ve 9 bin 276 yeni vaka kaydetti.
Vietnam’da yetkililer, 9 milyon nüfusa sahip Ho Chi Minh şehrinde sokağa çıkma yasağı uyguladı. Endonezya’da ise sağlık sistemi maksimum kapasitesine ulaşmak üzere bulunuyor. Cuma günü ülkeye Singapur’dan oksijen ve koruyucu ekipman yüklü iki askeri uçak ulaştı.
Güney Kore hükümeti cuma günü yapılan açıklamada, vaka sayılarının artması sebebiyle, salgının başlangıcından bu yana başkent Seul’deki en sert kısıtlamaların uygulandığını duyurdu. Yeni önlemler pazartesi günü yürürlüğe girerek iki hafta geçerli olacak. Alınan önlemler arasında akşam 18.00’den sonra toplanma yasağı, okul, bar ve gece kulüplerinin kapatılması bulunuyor. Güney Kore, sosyal mesafe talimatlarına sıkı sıkıya bağlı kalan nüfusun disiplini sayesinde salgın yönetiminde örnek olarak görülmüştü ancak ülkedeki aşı kampanyası, aşı yetersizliği nedeniyle yavaş ilerliyor. Hükümet dün, vakaların çoğunun ülke nüfusunun yaklaşık yarısının yaşadığı Seul ve çevresinde olmak üzere bin 316 yeni vakanın tespit edildiğini duyurdu.
Avustralya’da, yetkililer Sidney’de kaydedilen vaka sayılarının rekor bir seviyeye ulaşması ile uygulanan kısıtlamalar sıkılaştırdı. Yetkililer Delta varyantının kontrolden çıktığı konusunda uyarıda bulundu. Yeni Güney Galler eyaleti Başbakanı Gladys Berejiklian, 5 milyonluk nüfusa sahip olan Sidney’de yaptığı açıklamada, “Şehirde 24 saat içinde 44 yeni vaka kaydedilmesi sebebiyle, mecbur kalmadıkça evlerinizden ayrılmayın” dedi. Kapanmanın üçüncü haftasına rağmen, Sidney’deki aşısız nüfus arasında rekor düzeyde yeni vakalar kaydedilmeye devam ediyor.
Fiji’de, yetkililer kamu ve özel sektör çalışanları için aşıları zorunlu hale getirdi. Başbakan Frank Bainimarama perşembe günü “Aşı yoksa iş de yok” dedi.
Afrika uyarısı ve Avrupa endişesi
WHO’ya göre, Afrika Kovid-19 salgını hızında büyük bir artışa tanık oldu. WHO Afrika Bölge Direktörü Dr. Matshidiso Moeti perşembe günü kıta tarihindeki salgınlar açısından en feci haftanın yaşandığını açıkladı. Bununla birlikte, üçüncü dalga hızla yayılmaya devam ettiği için ileride daha kötü bir durum olabileceğine yönelik uyarıda bulundu.
Fransa Sağlık Bakanlığı, Delta varyantının ülkede baskın hale gelme yolunda olduğu konusunda uyardı. Hükümetin bilimsel danışma konseyi, sağlık personellerinin aşılanmasına zorunluluk getirilmesini tavsiye etti. Bu konu ülkede tartışmalara neden oldu. Bir yasa tasarısı, bu yaklaşımı Temmuz sonundan önce uygulamaya geçirebilir. Fransa’daki gece kulüpleri dün akşam, 16 aylık bir kapanma sürecinin ardından kapılarını yeniden açmaya hazırlanıyordu ancak katı sağlık kısıtlamaları çoğunun faaliyetlerini yeniden başlatmasına engel oldu.
İspanya’da sağlık durumu son günlerde ciddi bir şekilde kötüleşti. Katalonya’daki gece kulüpleri 21 Haziran’da kapılarını yeniden açmıştı ancak salgın nedeniyle tekrar kapandı. Portekiz'de, Delta varyantı ile enfeksiyon yüzdesi yaklaşık yüzde 90’a yükseldi.
Atlantik’in diğer tarafında, aşı kampanyasında başarılı olan ABD, vaka sayılarında yeni bir artış kaydetti. Kanada Başbakanı Justin Trudeau, Kanada vatandaşları için seyahat kısıtlamalarını hafifletmeye başladığını, ancak aşısız yabancı turistlerin ülkeye bir süre girişlerine izin verilmeyeceğini duyurdu. Latin Amerika’daki sağlık yetkililerine göre, nüfus açısından Brezilya’nın en büyük eyaleti olan Sao Paulo’da Delta varyantı tespit edildi. Brezilya, ABD’nin ardından Kovid-19 nedeniyle dünya genelindeki en yüksek ikinci ölüm oranını kaydetti.
Üçüncü doz gerekli mi?
ABD’li Pfizer ve Alman BioNTech ittifakı perşembe günü yaptıkları açıklamada, Güney Afrika’da ortaya çıkan beta varyantına karşı, ikinci dozdan 6 ay sonra, yüksek düzeyde antikorları aktive ederek istikrarlı bir koruma sağlayan destekleyici doza yönelik yapılan test sonuçlarının cesaret verici olduğunu belirtti.
Pfizer-BioNTech, özellikle ABD ve Avrupa’da üçüncü bir doz için lisans talep etmeyi planlıyor ve ilerleyen testlerde Delta varyantı için benzer sonuçlar bekliyor. Ancak ABD’li bazı yetkililerin bu konuya karşı temkinli yaklaştığı görüldü.
ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) ve ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi'nin (CDC) ortak açıklamalarında üçüncü doz aşının gerekli olup olmadığını araştırdıkları belirtildi.
Yetkililer, ayrıca şu açıklamayı yaptı:
“Aşılarını tam olan ABD’lilerin şu anda destekleyici üçüncü bir doza ihtiyacı yok. Bilim destekleyici dozlara ihtiyaç olduğunu gösterirse, söz konusu dozları vermeye hazırız.”
